Кіріспе

1845 жылы Техастың АҚШ-қа қосылуы

Техас Республикасы 1845 жылғы 29 желтоқсанда АҚШ-қа қосылып, Одақтың 28-ші штаты болды. Техас Республикасы 1836 жылғы 2 наурызда Мексика Республикасынан тәуелсіздігін жариялаған. Сол жылы ол АҚШ-қа қосылуға өтініш білдірген, бірақ АҚШ Мемлекеттік хатшысы оны қабылдамады. Ол кезде Техас халқының көп бөлігі Республиканың АҚШ-қа қосылуын қолдады. АҚШ-тың екі ірі саяси партиясының (демократтар мен вигтер) басшылығы Техастың – құлдарды көп ұстайтын аймақтың – Конгресте құлшылықты қолдайтындар мен қарсыластар арасындағы шиеленісті саяси ахуалға енгізілуіне қарсы болды. Сонымен қатар, олар Мексикамен соғысқа түсуді қаламады, себебі Мексика үкіметі құлдықты тыйымдап, солтүстіктегі бүлікшіл провинцияның тәуелсіздігін мойындаудан бас тартқан. 1840 жылдардың басында Техастың экономикалық жағдайы нашарлаған кезде, Техас Республикасының президенті Сэм Хьюстон Ұлыбританияның делдалдығымен Мексикамен тәуелсіздікті ресми мойындау мүмкіндігін талқылау үшін келіссөздер ұйымдастырды. 1843 жылы АҚШ президенті Джон Тайлер, сол кезде ешқандай саяси партияға жатпаған, тағы төрт жыл билікте қалу үшін қолдау базасын алу мақсатында Техасты қосып алу мәселесін жеке бастамамен көтерді. Оның ресми мақсаты – Техастағы құлдарды азат ету үшін британ үкіметінің күдікті дипломатиялық әрекеттерін оқшаулау, бұл АҚШ-тағы құлдықты әлсірететін еді. Хьюстон әкімшілігімен құпия келіссөздер жүргізу арқылы Тайлер 1844 жылғы сәуірде қосылу туралы келісімге қол жеткізді. Құжаттар АҚШ Сенатына бекітуге жіберілген кезде, қосылу шарттары жарияланды және Техасты қосып алу мәселесі 1844 жылғы президенттік сайлаудың басты тақырыбына айналды. Техасты қосып алуға қарсы болған оңтүстік демократтары 1844 жылғы мамыр айында партиялық съезде өздерінің қарсыласы Мартин Ван Бюреннің кандидатурасын қолдамады. Солтүстік демократ әріптестерімен одақтасып, олар Техас манифестінің тағдыры платформасымен сайлауға түскен Джеймс К. Полктің кандидатурасын иеленді. 1844 жылғы маусымда Сенат, вигтер көпшілігімен, Тайлер-Техас келісімін қабылдаудан бас тартты. Сол жылы қосып алуға қарсы демократ Полк, қосып алуға қарсы виг Генри Клейді 1844 жылғы президенттік сайлауда аз айырмамен жеңді. 1844 жылғы желтоқсанда президент Тайлер Конгреске өзінің келісімін әр палатада қарапайым көпшілік дауыспен қабылдауға шақырды. Демократтар басымдығы бар Өкілдер палатасы оның өтінішін қабылдап, Тайлер келісімінің құлдыққа қатысты ережелерін кеңейтетін түзетулер енгізді. Сенат Өкілдер палатасының заң жобасының компромиссіз нұсқасын тар жолмен қабылдады, ол президент сайланған Полкке Техасты дереу қосып алу немесе Өкілдер палатасы түзетулер енгізген қосылу шарттарын қайта қарау үшін жаңа келіссөздер жүргізу мүмкіндігін беретін еді. 1845 жылғы 1 наурызда президент Тайлер қосылу заңына қол қойды, ал 3 наурызда (оның биліктегі соңғы күні) Техасқа Өкілдер палатасының нұсқасын жіберіп, дереу қосылуды ұсынды. Полк келесі күні түскі уақытта билікке келген кезде Техасты Тайлердің ұсынысын қабылдауға шақырды. Техас келісімді техастықтардың қолдауымен ратификациялады. Заңға президент Полк 1845 жылғы 29 желтоқсанда қол қойды, Техасты Одақтың 28-ші штаты ретінде қабылдады. Техас ресми түрде 1846 жылғы 19 ақпанда Одаққа қосылды, бұл сол жылғы сәуірде Мексика-Америка соғысына әкелді.

АҚШ-тың аумағын кеңейту және Техас

1519 жылы Испания картаға түсірген Техас 300 жылдан астам уақыт бойы испан империясының бір бөлігі болды. Техастың солтүстік шекарасы бойынша АҚШ пен Испания шекарасы 1817–1819 жылдардағы АҚШ Мемлекеттік хатшысы Джон Куинси Адамс пен Испанияның АҚШ-тағы елшісі Луис де Онис арасындағы келіссөздерде қалыптасты. Техастың шекаралары Америка Құрама Штаттарының кең батыс жерлері мен Солтүстік Америкадағы Испанияның кең иеліктерінің шекараларын белгілеуге бағытталған геостратегиялық күрес аясында айқындалды. 1819 жылғы 22 ақпандағы Флориданы сатып алу шарты Испанияны Колумбия өзенінің төменгі алабынан шығарды, бірақ Сабина және Қызыл өзендерін оңтүстік шекара ретінде белгіледі, соның салдарынан Техасқа қатысты американдық барлық талаптарды «заңды түрде жойды». Дегенмен, Техас американдық экспансионистердің қызығушылығын тудырды, олардың ішінде Томас Джефферсон да болды, ол оның құнарлы жерлерін қосып алуды күткен. 1819–1821 жылдардағы Миссури дағдарысы елдегі құл иеленушілер арасында экспансионизмге деген ұмтылысты күшейтті, себебі «Томас шарттары» 36°30' параллелін белгілеп, Луизиананы сатып алу аймағында еркін және құл аймақтарының болашағын анықтады. Луизиананы сатып алудың көп бөлігінен құлдықтың алынуына көптеген оңтүстік конгрессмендер келіссе де, айтарлықтай аз бөлігі қарсылық білдірді. Вирджиниялық редактор Томас Ричи «Ричмонд Энквайерде» оңтүстікке Техас қажет болады деп болжады: «Егер біз солтүстікте шектелсек, батысқа қарай кеңістікке мұқтажбыз». 1824 жылы Вирджиния штатының өкілі Джон Флойд Мемлекеттік хатшы Адамстың 1819 жылы Техасты солтүстік құлдыққа қарсы жақтастардың мүддесі үшін Испанияға бергенін және осылайша Оңтүстікке қосымша құл мемлекеттерін бергенін айыптады. Ал Вирджиния штатының өкілі Джон Тайлер құлдық мәселесі бойынша аймақтық даулардың өсуіне қарсы тұру үшін ұлттық мақсат ретінде аумақтық және коммерциялық кеңеюдің Джефферсон принциптерін қолданды. Оның «тарату» теориясы Миссури құлдыққа ашық болғандықтан, жаңа штат батысқа қарай пайдаланылмаған құлдардың көшірілуін ынталандырады, шығыс штаттарын құлдардан босатып, ескі Оңтүстікте бостандыққа қол жеткізуге мүмкіндік береді деп мәлімдеді. Бұл доктрина Техасты аннексиялау туралы дау кезінде қайта жаңғыртылды. Мексика 1821 жылы Испаниядан тәуелсіздік алған кезде, Америка Құрама Штаттары жаңа республиканың Техасқа деген талаптарына қарсылық көрсетпеді, ал президенттер Джон Куинси Адамс (1825–1829) және Эндрю Джексон (1829–1837) ресми және бейресми арналар арқылы Техас провинциясының барлық немесе бір бөлігін мексикалық үкіметтен алуға тырысты, бірақ сәттілікке жетпеді.

Техастың қоныстануы және тәуелсіздігі

Испандықтар мен үндіміс тұрғындары, негізінен Жаңа Испанияның солтүстік-шығыс провинцияларынан, 17 ғасырдың соңында Техасқа қоныстанды. Испандықтар қазіргі Луизиана, шығыс Техас және оңтүстік Техаста католик миссияларын және президиоларын салды. Алғашқы миссиялар Лос-Адес маңындағы техас үндістері үшін құрылды. Ұзақ өтпей, Сан-Антонио өзені бойында Сан-Антонио миссиялары негізделді. Сан-Антонио қаласы, сол кезде Сан-Фернандо-де-Бексар деп аталған, 1718 жылы құрылды. 1760 жылдардың басында Хосе де Эскандон Рио-Гранде өзені бойында, Ларедоны қоса алғанда, бес елді мекен құрды. Ағылшын-американдық иммигранттар, негізінен Оңтүстік АҚШ-тан, 1820 жылдардың басында Коауила-и-Техас штатының үкіметінің шақыруымен Мексиканың Техасына көшіп келе бастады. Бұл штаттың солтүстік шекарасындағы сирек қоныстанған жерлерді мақта өндірісі үшін игеруді көздеді. Колонизациямен айналысқан кәсіпкер Стивен Ф. Остин, негізінен американдықтардан тұратын халықтың аймақтық істерін басқарды, олардың 20 пайызы құлдар еді, бұл кеңпейілдікпен берілген жерлердің шарттарына сәйкес келеді. Мексика билігі бастапқыда алыс провинцияны «жайлы бейтараптық» саясаты арқылы басқаруға қанағаттанды, Мексиканың крепостной жүйесіне ұқсас «тұрақты еңбек шарты» арқылы құлдыққа рұқсат берді. Техастың кең шекарасында жалпы тәртіпсіздік орнады, ал Мексика заңдары ағылшын-американдық қоныс аударушылар арасында көбінесе орындалмады. Атап айтқанда, құлдыққа және мәжбүрлі еңбекке тыйым салу, сондай-ақ барлық қоныс аударушылардың католик болуы немесе католиктік дінге өтуі талаптары ескерілмеді. Мексика билігі Техасқа бақылауын жоғалтып жатқанын сезіп, 1826 жылғы Фредония көтерілісінің сәтсіздігіне алаңдады, сондықтан игілікпен басқару саясатын тоқтатты. 1829-1830 жылдары жаңа шектеулер енгізілді, олар елде құлдықты заңсыз деп жариялады және Техасқа американдықтардың одан әрі көшіп келуін тоқтатты. Одан кейін әскери оккупация басталды, бұл жергілікті наразылықтарға әкелді. 1832 және 1833 жылдары Техас конвенциялары шектеулерді жою үшін шағымдану туралы петицияларды ұсынды, бірақ олар аз ғана жетістікке жетті. 1835 жылы Мексика президенті Санта-Аннаның басшылығымен әскер Техас аумағына кірді және өзін-өзі басқаруды жойды. Техас тұрғындары 1836 жылдың 2 наурызында Мексикадан тәуелсіздік жариялады. 20-21 сәуірде Техас генералы Сэм Хьюстон басқарған көтерілісшілер Сан-Хасинто шайқасында мексика армиясын жеңді. 1836 жылдың маусымында техастықтарда тұтқынға алынған Санта-Анна Техастың тәуелсіздігі туралы келісімге қол қойды, бірақ Мексика үкіметі мәжбүрлеумен жасалған келісімді ратификациялаудан бас тартты. Де-факто тәуелсіздік алған техастықтар, Мексика олардың революциясының заңдылығын мойындамаса, олардың қауіпсіздігі мен өркендеуіне ешқашан қол жеткізе алмайтынын түсінді. Жаңа республикаға көшіп баруды жоспарлаған американдық азаматтар «өмір мен мүлік АҚШ-та тәуелсіз Техастан гөрі қауіпсіз» екенін сезінді. 1840 жылдары әлемдік нарықтағы мақтаның артық өнімділігі елдің негізгі экспорттық тауарының бағасын құлдыратты. Бұл жағдай еңбек тапшылығына, салықтық түсімнің азаюына, үлкен ұлттық борыштарға және Техас милициясының әлсіреуіне әкелді.

Джексон және Ван Бюрен әкімдіктері

Жаңа тәуелсіздік алған Техаста тұратын ағылшын-американдық иммигранттар АҚШ-тың дереу қосып алуын қатты қалаған. Бірақ, Техастың Мексикадан тәуелсіздігін қолдауына қарамастан, сол кездегі президент Эндрю Джексон жаңа республиканы мойындауды президенттік өкілеттігінің соңғы күніне дейін кешіктірді, 1836 жылғы жалпы сайлау кезінде бұл мәселені көтеруден сақтану үшін. Джексонның саяси сақтығының себебі – Техастың бірнеше жаңа құл иеленетін штаттар құруы мүмкін екендігі және Конгрестегі Солтүстік-Оңтүстік арасалмақтылығын бұзуы мүмкін деген солтүстік штаттардың алаңдаушылығы болды. Джексонның ізбасары, президент Мартин Ван Бюрен Техасты қосып алуды үлкен саяси жауапкершілік деп қарады, егер қосып алу Мексикамен соғысқа әкелсе, құлдыққа қарсы шығатын солтүстік виг оппозициясын күшейтетін еді. 1837 жылдың тамызында Техас өкілі Мемукан Хант-Жуниордан ресми қосып алу туралы ұсыныс келіп түсті, бірақ Ван Бюрен оны дереу қабылдамады. Конгрестің екі палатасында жеке-жеке ұсынылған қосып алу туралы резолюциялар қатты жеңіліске ұшырады немесе филибүстер арқылы тоқтатылды. 1838 жылы Техас президенті Мирабо Б. Ламар осы сәтсіздіктерден кейін республикасының қосып алу ұсынысын кері қайтарып алды. 1841 жылы Джон Тайлер Ақ үйге келген кезде техастықтар қосып алу мәселесінде тоқтап қалған еді.

Тайлер әкімшілігі

Уильям Генри Харрисон, Уиг партиясының президенттікке үміткері, 1840 жылғы жалпы сайлауда АҚШ президенті Мартин Ван Бюренді жеңді. Харрисонның қасқыр тұрғызу рәсімінен кейін көп ұзамай қайтыс болуына байланысты, вице-президент Джон Тайлер президенттік лауазымды иеленді. Президент Тайлер 1841 жылы ішкі қаржы заңнамасына қайта-қайта вето қойғаны үшін Уиг партиясынан қуылды. Тайлер екі партиялық бағыттан тыс және оқшауланған күйде, өзінің президенттік мерзімін сақтап қалу үшін сыртқы саясатқа жүгінді, құлдықты кеңейтуді қолдайтын оңтүстік штаттарының құқықтарын қорғайтын топпен одақтасты. Тайлер 1841 жылғы 1 маусымда Конгреске арналған арнайы отырыста сөйлеген алғашқы сөзінде Техасты қосып алуға жол ашты. Ол штат пен ұлттық билік арасындағы тепе-теңдікті сақтау және американдық институттарды, соның ішінде құлдықты қорғау мақсатында, аймақтық шиеленістерді болдырмау үшін кеңейту саясатын ұстанғанын мәлімдеді. Тайлердің жақын кеңесшілері оған Техасты қосып алса, ол Ақ үйге екінші мерзімге оралатынын айтты, бұл президент үшін жеке мақсатқа айналды, ол Техасты қосып алуды өзінің әкімшілігінің "басты міндеті" деп есептеді. Тайлер Техас мәселесіне тікелей араласуды кейінге шегерді, өйткені ол мемлекеттік хатшысы Дэниел Вебстермен басқа маңызды дипломатиялық бастамалар бойынша тығыз жұмыс істеді. 1843 жылы Вебстер-Эшбёртон шарты ратификацияланғаннан кейін Тайлер Техасты қосып алуды өзінің "басымдығына" айналдыруға дайын болды. Вирджиния штатының өкілі Томас У. Гилмерге әкімшілік американдық сайлаушыларға қосып алу туралы ұсыныс жасауға уәкілеттік берді. Техасқа қатысты атқарушы биліктің ниеттерін жариялау ретінде қарастырылған, кеңінен таралған ашық хатында Гилмер Техасты Солтүстік пен Оңтүстік арасындағы келіспеушіліктерге ем табу жолы және барлық коммерциялық мүдделерге экономикалық пайда әкелетін фактор ретінде сипаттады. Құлдық мәселесіне қарамастан, ол АҚШ Конституциясына сәйкес штаттардың өздері шешім қабылдауы керек еді. Тайлер ішкі тыныштық пен ұлттық қауіпсіздік Техастың қосылуынан туындайтынын, ал Техас американдық юрисдикциядан тыс қалған жағдайда Одаққа қауіп төнетінін мәлімдеді. Тайлер Техасқа қарсы болған мемлекеттік хатшысы Дэниел Вебстердің отставкасын ұйымдастырды және 1843 жылғы 23 маусымда Вирджиния штаттарының құқықтарын қорғайтын және Техасты қосып алуды ынтамен қолдайтын Абель П. Апшурды тағайындады. Бұл кабинеттегі өзгеріс Тайлердің Техасты қосып алуды белсенді түрде ілгерілету ниетін көрсетті.

Тайлер Апшур Калхунның Техас штаты үшін үгіт-насихат жұмыстары

1843 жылдың қыркүйек айының соңында Техасқа қолдау көрсету мақсатында, Мемлекеттік хатшы Апшур Ұлыбританиядағы АҚШ елшісі Эдвард Эвереттке хат жіберіп, Ұлыбританияның құлдыққа қарсы жаһандық саясатына наразылығын білдірді және олардың үкіметін Техас ісіне араласу "АҚШ-тың орнаған институттарына тікелей араласумен" тең болады деп ескертті. Дипломатиялық тәртіпті бұза отырып, Апшур бұл хабарламаны баспасөзге таратып, американдықтар арасында ағылшынға қарсы сезімдерді қоздырды. 1843 жылдың көктемінде Тайлер әкімшілігі атқарушы агент Дафф Гринды Еуропаға барлау мақсатында және Орегон аймағы бойынша Ұлыбританиямен келіссөздер жүргізу үшін жіберді; ол Франциядағы АҚШ елшісі Льюис Касспен бірлесіп, Еуропаның ірі державаларының теңіз арқылы құл саудасын тоқтату әрекеттерін тойтарды. Грин 1843 жылдың шілдесінде Мемлекеттік хатшы Апшурға американдық аболиционистер мен британдық Сыртқы істер министрі лорд Абердиннің Техастықтарға құлдарды босату үшін қаржы көмегі беру жоспары бар екенін хабарлады. Елші Эвереттке бұл құпия хабарламаның мәнін анықтау міндеті жүктелді. Оның жеке сұхбаттары, соның ішінде лорд Абердинмен болған әңгімелері, британдықтардың аболиционистік құлқындықта қызығушылығы шамалы екенін көрсетті, бұл Мемлекеттік хатшы Апшурдың Ұлыбритания Техасты манипуляциялауда деген пікіріне қайшы келді. Гриннің бұл ресми емес ақпараты расталмаса да, Тайлерді алаңдатты, ол Мексикадағы АҚШ елшісі Уэдди Томпсоннан оны тексеруді сұрады. Оңтүстік Каролиналық құлдықты жақтаған демократ Джон К. Калхун Мемлекеттік хатшы Апшурға Ұлыбританияның американдық құлдыққа қатысты ниеттерінің рас екенін және Техастың Ұлыбритания тарапынан басып алынуын болдырмау үшін дереу әрекет ету қажеттігін айтты. Тайлер қыркүйек айында Ұлыбританияның Сыртқы істер министрі Абердиннің Мексика мен Техас арасындағы қарым-қатынасты жақсартуға ынталандырғанын, сондай-ақ Мексиканы Техасты құлдарды босатуға итермелеуге тырысқанын растағаннан кейін дереу әрекет етті. 18 қыркүйекте 1843 жылы ол Мемлекеттік хатшы Апшурмен кеңесіп, Техастың АҚШ-тағы елшісі Исаак Ван Зандтпен Техастың аннексиясы туралы келіссөздер жүргізу үшін құпия келіссөздер бастауды бұйырды. 16 қазан 1843 жылы тікелей келіссөздер басталды.

Техас-Мексика-Біріккен Корольдік келіссөздер

1843 жылдың жазында Сэм Хьюстонның Техас үкіметі Мексика үкіметімен келіссөздерге қайта оралды, бұл Техасқа өзін-өзі басқаруға мүмкіндік беретін, мүмкін Мексика штаты ретінде, жақындасуға жол ашар еді, ал Ұлыбритания делдалдық қызмет атқарар еді. Техас шенеуніктері Тайлер әкімшілігінің Техасты аннексиялау үшін тиімді науқан жүргізуге қабілетсіз көрінетініне байланысты мәжбүр болды. 1844 жылғы АҚШ президенттік сайлауы жақындаған кезде, Демократтар мен Вигтер партияларының жетекшілері Техасты аннексиялауға бірдей қарсылық білдірді. Қарастырылып жатқан Техас-Мексика келісімдерінің нұсқаларына Мексика шекарасындағы автономиялы Техас немесе Техас мойындалғаннан кейін құлдарын азат ету шартымен тәуелсіз республика кірді. Ван Зандт, жеке өзі АҚШ-қа қосылуды жақтағанмен, АҚШ үкіметінен осы мәселе бойынша кез келген ұсыныстарды қарауға уәкілеттік алмады. Техас шенеуніктері сол кезде Ұлыбританияның көмегімен мексикалық дипломаттармен келісімдерді іздеумен белсенді айналысты. Техастың басты алаңы – британдықтардың құлдық институтына араласуы емес – ағылшын дипломаттары бұл мәселеге ешқандай назар аудармады, бірақ Мексикамен қайтадан қақтығысқа түсуден сақтану болды. Дегенмен, АҚШ Мемлекеттік хатшысы Апшур Техас дипломаттарын аннексия келіссөздерін бастауға шақырды және 1844 жылдың қаңтарында президент Сэм Хьюстонға үндеу жолдады. Үндеуде Апшур Хьюстонға АҚШ-тағы саяси ахуалдың қазіргі уақытта Техастың штат болуына ыңғайлы екенін және Техас келісімін ратификациялау үшін Сенатта үштен екі көпшілікті алуға болатынын жеткізді. Техастықтар АҚШ-тан әскери қорғау бойынша жазбаша міндеттемесіз АҚШ-тың Техас келісімін жүзеге асыруға құлықсыздық танытты, себебі келіссөздер жарияланғанда Мексиканың толыққанды әскери шабуылы болуы мүмкін көрінді. Егер АҚШ Сенатында аннексия шарасын ратификациялау тоқтап қалса, Техас Мексикаға қарсы жалғыз күшпен соғысуға тура келуі мүмкін еді. Конгресс ғана соғыс жариялай алатындықтан, Тайлер әкімшілігінің АҚШ-ты Техасты қолдауға міндеттеуге конституциялық құқығы болмады. Бірақ Мемлекеттік хатшы Апшур әскери қорғаныс туралы ауызша кепілдік бергеннен кейін, президент Хьюстон 1843 жылдың желтоқсанында Техас Конгресінен аннексияға қатысты шұғыл шақыруларға жауап ретінде аннексия келіссөздерін қайта ашуға рұқсат берді.

АҚШ-тың Техас келіссөздері

Министр Апшур құпия келісімді талқылауды жеделдеткен кезде, мексикалық дипломаттар АҚШ-тың Техаспен келіссөздер жүргізіп жатқанын білді. Мексиканың АҚШ-тағы министрі Хуан Альмонте Апшурды осы хабарламалармен қарсы алып, Конгресс аннексия келісімін бекітсе, Мексика дипломатиялық қарым-қатынасты үзуге және дереу соғыс жариялауға баратынын ескертті. Министр Апшур бұл хабарламалар туралы білмейтінін мәлімдеп, келіссөздерді жалғастырды. Техас дипломаттарымен бірге ілгері жылжумен қатар, Апшур АҚШ сенаторларына Техастың қосылуын қолдау үшін жасырын лобби жасады, заң шығарушыларға Техастың алынуын ұлттық қауіпсіздік пен ішкі тыныштықпен байланыстыратын нақты дәлелдер ұсынды. 1844 жылдың басында Апшур Техас шенеуніктерiне Сенаттың 52 мүшесiнiң 40-ы Тайлер-Техас келісімін ратификациялауға уәде бергенiн хабарлады – ратификацияға қажеттi үштен екi көпшiлiктен артық. Тайлер 1843 жылғы желтоқсандағы Конгреске жасаған жылдық мәлімдемесінде сақтықпен Техас дипломаттарымен қарым-қатынасқа зиян келтірмеу үшін құпия келіссөздер туралы үн қатпады. Тайлер келіссөздерді құпия ұстауға бар күшін салды, өкіметінің Техасқа деген толыққанды ұмтылысы туралы ешқандай ашық мәлімдеме жасаған жоқ. Тайлер-Техас келісімі соңғы кезеңіне жеткенде, оның бас архитекторлары – министр Апшур және Әскери-теңіз күштері министрі Томас У. Гилмер 1844 жылғы 28 ақпанда USS Princeton кемесіндегі апатта қаза тапты, бұл Техас Республикасымен алдын ала келісім жобасына қол жеткізгеннен кейін бір күн өткен соң болды. Princeton апаты Техастың аннексиясына үлкен соққы болды, себебі Тайлер министр Апшурдың алдағы келісімді ратификациялау процесінде Уиг және Демократ сенаторларынан маңызды қолдау күтетінін есептеген. Тайлер Апшурдың орнына Джон Кэлхунды Мемлекеттік хатшылыққа тағайындап, Техаспен келісімді аяқтауды тапсырды. Кэлхун, өте беделді, бірақ даулы американдық мемлекет қайраткері болғандықтан, оны таңдау Техас талқылауларына саяси шиеленіс енгізу қаупін тудырды, бірақ Тайлер оны аннексияның жақтаушысы ретінде бағалады.

Роберт Дж. Уокер және "қауіпсіздік клапаны"

Тайлер Апшурдың Техаспен құпия аннексия келіссөздері аяқталуға жақын келгенде, Миссисипи штатының сенаторы Роберт Дж. Уокер, Тайлердің маңызды серігі, кеңінен таралған және өте беделді хат жариялады, ол аннексияны дереу қолдау үшін памфлет ретінде қайта басылды. Аталған хатта Уокер Конгресс Техасты бірнеше конституциялық жолмен қоса алатынын, ал мұндай қадамға моральдық құқық Джефферсон мен Мэдисон қалыптасқан территориялық кеңею принциптеріне және 1823 жылы Монро доктринасы ретінде жарияланған қағидаларға негізделгенін айтты. Сенатор Уокердің жазбалары Техастың құлдық және нәсілдік мәселелердегі маңыздылығын талдады. Ол Техасты еркін және құл африкалық американдықтардың оңтүстікке қарай "таралуына" мүмкіндік беретін дәліз ретінде көріп тұрды. Бұл бірте-бірте көші-қон Орталық Америка тропиктеріне еңбек ресурстарын жеткізіп, соңында АҚШ-ты құл халқынан босататын еді. Бұл "қауіпсіздік клапаны" теориясы "солтүстік ақтардың нәсілдік қорқыныштарына сәукес келді", себебі олар оңтүстікте құлдық институты күйреген жағдайда, босатылған құлдарды өздерінің қауымдастықтарына қабылдау перспективасынан қорқып, алаңдады. Бұл нәсілдік тазалау жоспары, практикалық тұрғыдан алғанда, Джефферсоннан Линкольнге дейінгі американ президенттері ұсынған, қара нәсілді теңіз арқылы колонизациялау туралы ұсыныстармен үйлесімді болды. Уокер ұлттық қауіпсіздік туралы алаңдаушылықтарын білдіріп, өз позициясын нығайтты, егер аннексия сәтсіз аяқталса, Ұлыбритания Техас Республикасын құлдарын босатуға мәжбүрлейтінін, бұл оңтүстік-батыс құл иеленуші штаттардағы тұрақсыздыққа әкелетінін болжады. Памфлет аболиционистерді АҚШ-ты құлату үшін британдықтармен құлық жасаған сатқындар деп сипаттады. Тайлердің "тарату" теориясының нұсқасы ретінде, ол 1837 жылғы паникадан кейін құлға негізделген негізгі дақылдар нарықтары әлі қалпына келмеген кезеңде экономикалық қорқыныштарды оятуға тырысты. Уокер ұсынған Техас "қашу жолы" Техастың құнарлы мақта өсіретін аймақтарында құлдарға сұранысты арттыруға, сондай-ақ құлдардың бағасын көтеруге мүмкіндік беретінін уәделеді. Ескірген шығыс штатындағы плантация иелеріне артық құлдарды пайдалы сатуға мүмкіндік беріледі. Уокер Техасты аннексиялау барлық қауіптерді жойып, "барлық Одақты нығайтатынын" жазды. Уокердің памфлеті оңтүстікте құлдықты жақтаушы экспансионистерден Техасқа қатысты талаптарды күшейтті; ал солтүстікте құлдықты жақтаушы экстремистермен келіспей, Техасты қабылдауға құлдыққа қарсы экспансионистерге мүмкіндік берді. Оның болжамдары мен талдауы "аннексия бойынша пікірталастарды қалыптастырды және бағыт берді, бірақ оның негізгі қағидалары баспасөз бен жұртшылық тарапынан көп сынға ұшырамады".

Тайлер-Техас келісімі және 1844 жылғы сайлау

1844 жылғы 12 сәуірде қол қойылған Тайлер Техас шарты Техасты конституциялық тәртіптерге сәйкес Одаққа аумақ ретінде қосу мақсатымен жасалды. Техас өзінің барлық мемлекеттік жерлерін АҚШ-қа өткізіп берді, ал федералды үкімет 10 миллион долларға дейінгі борышты өз мойнына алды. Техас аумағының шекарасы белгіленбеді. Бұрынғы республикадан төрт жаңа штат құрылуы мүмкін, олардың үшеуі құлдар штатына айналуы ықтимал. Сенаттағы пікірталастарда құлдыққа қарсы көзқарастарды күйрету үшін құлдыққа қатысты барлық сілтемелер құжаттан алынып тасталды, бірақ ол «біздің ішкі институттарымызда қамтылған барлық [Техас] мүлігінің сақталуын» қамтамасыз етті. Шартына қол қойылғаннан кейін Тайлер техастықтардың әскери және теңіз қорғанысы туралы талабын орындады, Луизианадағы Форт-Джесупке әскерлерді және Мексика шығанағына әскери кемелер флотын орналастырды. Егер Сенат шарты қабылдамаса, Тайлер Техас дипломаттарына Конгрестің екі палатасына да Техасты Конституцияда бекітілген ережелерге сәйкес Одақтың штаты ретінде құруға ресми түрде шақыруға уәде берді. Тайлер кабинеті Техас келісіміне қатысты әкімшіліктің әрекеттеріне байланысты екіге бөлінді. Соғыс министрі Уильям Уилкинс аннексия шарттарын Ұлыбританияға қатысты экономикалық және геостратегиялық пайдаларын атап өтіп, жария түрде мақтады. Қаржы министрі Джон С. Спенсер Тайлердің Конгресс мақұлдамасысыз әскери күш қолдануының конституциялық салдарына алаңдады, бұл биліктің бөлінуінің бұзылуы болып табылады. Теңіз күштерін жұмылдыруға арналған резервтік қаражатты беруден бас тартып, ол отставкаға кетті. Тайлер 1844 жылғы 22 сәуірде Сенатқа бекітуге жіберді, онда ратификация үшін үштен екі көпшілік қажет болды. Мемлекеттік хатшы Калхун (1844 жылғы 29 наурызда қызметке кірген) Техастағы британдық құлдыққа қарсы араласуды айыптап, британдық министр Ричард Пакенхэмге хат жолдады. Ол Пакенхэм хатын Тайлер заңымен бірге ұсынды, оңтүстік демократтарында дағдарыс сезімін тудыруды көздеді. Онда ол құлдықты әлеуметтік нығмет деп сипаттады және Техастың қосылуын АҚШ-тағы «ерекше институтты» сақтау үшін қажетті шұғыл шара деп атады. Осылайша Тайлер мен Калхун Оңтүстікті крест жорығы арқылы біріктіруге тырысты, бұл Солтүстікке ультиматум қойды: Техастың аннексиясын қолдау немесе Оңтүстікті жоғалту.

Тайлер мен Полк президенттікке ұсынылды

Президент Тайлер өзінің келісімінің Сенаттың атқарушы отырысында құпия талқыланатынын күткен. Алайда, талқылау басталғалы бір аптадай өткен соң, келісім, оған қатысты ішкі хат алмасулар мен Пакенхэм хаты жұртқа жария болды. Тайлердің Техас бойынша келіссөздерінің мәні ұлттық наразылық тудырды, себебі «құжаттар Техасты қоса аннексиялаудың жалғыз мақсаты – құлдықты сақтау екенін көрсететіндей болды». Солтүстікте аннексияға қарсы күштердің күшеюі екі үлкен партияның Тайлердің саясатына деген қарсылығын арттырды. Екі партияның да президенттік үміткерлері, демократ Мартин Ван Бюрен мен виг Генри Клей келісімді ашық сынады. Техасты аннексиялау және Орегон аумағын қайта басып алу 1844 жылғы жалпы сайлаудың басты мәселесіне айналды. Жауап ретінде Тайлер, вигтер партиясынан қуылғаннан кейін, демократтарды кеңейістік платформасын қабылдауға итермелеу ниетімен үшінші партияны құруға асықты. Үшінші партиядан кандидат ретінде Тайлер демократтардың аннексияны қолдайтын дауыс берушілерін тартып алуы мүмкін еді; демократтардың біртігі бұзылса, Техас вигтеріне қарсы Генри Клей сайланатын еді. Оңтүстік демократтарының аннексияны жақтаған делегаттары, солтүстік делегаттарының көмегімен, конвенцияда кеңейістікке қарсы кандидат Мартин Ван Бюреннің үмітін тоқтатты, оның орнына «Манифест тағдырының» кеңейістік жақтаушысы, Теннессиден шыққан Джеймс К. Полк сайланды. Полк партиясын Техас пен Орегонды қоса алу туы астында біріктірді. 1844 жылдың тамызында, сайлау ортасында Тайлер жарыстан бас тартты. Демократиялық партия сол кезде Техасты аннексиялауға толық бекінді, ал Полктің елшілері Тайлер президент болғанда Техасты аннексиялайтынына сендірген соң, ол өзінің жақтастарына демократтарға дауыс беруге шақырды. Полк қарашадағы сайлауда виг Генри Клейді шамалы айырымымен жеңді. Жеңіске жеткен демократтар президент сайланған Полктің «Манифест тағдыры» доктринасымен Техасты иеленуге дайын болды, Тайлер мен Калхунның құлдыққа бағытталған саясатымен емес.

Тайлер-Техас келісімінің Сенатта жеңілуі

Шетелдік мемлекетпен жасалған келісім құжаты ретінде Тайлер Техасты қоса аннексиялау шарты Сенатта үштен екі көпшілік дауыспен қабылдануын қажет етті. Бірақ шындығында, Сенат 1844 жылғы 8 маусымда бұл мәселе бойынша дауыс бергенде, үштен екісі шартына қарсы дауыс берді (16–35). Дауыс беру басым бөлігі партиялық бағытта өтті: вигтер оған дерлік бірауыздан қарсы болды (1–27), ал демократтар екіге бөлінді, бірақ көпшілігі жақтас дауыс берді (15–8). Сайлау науқаны демократтар арасында Техасқа қатысты партиялық ұстанымдарды бекітті. Тайлер бұл мәселенің сәтсіз аяқталуын күткен, көбінесе министр Калхунның Пакенхэм хатының айқай-шу тудыруының нәтижесінен. Ол келісімді қабылдауға рұқсат берудің басқа конституциялық жолдарын қарастыруды Өкілдер палатасына ресми түрде ұсынды. Конгресс мәселені талқылауға үлкермей, жұмысын аяқтады.

Бірлескен қаулы ретінде қайта енгізу

1844 жылғы маусымда Тайлер-Калхун келісімін 2:1 есебімен қабылдамаған Сенат 1844 жылғы желтоқсанда қысқа мерзімдік сессия үшін қайта жиналды. (Техасқа қосылуға қарсы демократтар күзгі сайлауда үлкен жетістікке жеткенімен, 29-шы Конгресс депутаттары 1845 жылғы наурызға дейін қызметке кіріспеді.) Президент Тайлер өкіметінің соңғы айларында Техасты қосып алуға тырысып, Сенаттың келісімін тағы да бір рет қабылдамауын қалады. 4 желтоқсанда Конгреске жасаған жылдық үндеуінде ол Полк жеңісін Техасты қосып алуға берілген мандат деп жариялады және Конгреске екі палатаның қарапайым көпшілігі Тайлер келісімін ратификациялауға мүмкіндік беретін бірлескен қаулы рәсімін қабылдауды ұсынды. Бұл әдіс Сенаттағы үштен екі көпшілік дауыс беруді талап ететін конституциялық талаптан қашып өтуге мүмкіндік береді. Өкілдер палатасын да процеске тарту Техастың қосылуына оң ықпал етеді, себебі Техасқа қосылуды қолдайтын Демократиялық партия сол палатада шамамен 2:1 көпшілікке ие болды. Бұрынғы келісімді Палатаның қолдауымен қайта ұсыну арқылы Тайлер әкімшілігі Техастың қабылдануына байланысты аймақтық шиеленістерді қайтадан күшейтті. Солтүстік Демократтары мен Оңтүстік Виг конгрессмендері 1844 жылғы президенттік сайлау кезінде өз штаттарындағы жергілікті саяси қозғалыстардан алаңдады. Енді Солтүстік Демократтары Тайлердің құлдықты кеңейту қағидаларына мойынсұнса, оңтүстік қанатын бағындырды деген айыптауларға ұшырауы мүмкін еді. Екінші жағынан, Солтүстіктегі «Тағдыр маңызы» көңілі Техасты Одаққа дереу қабылдау үшін саясаткерлерге қысым жасады. Палатадағы пікірталастарда Конституциялық шағымдар көтерілді, Конгрестің екі палатасы штаттардың орнына аумақтарды қабылдауға конституциялық құқығы бар ма деген мәселе талқыланды. Сонымен қатар, егер Техас Республикасы, дербес мемлекет, штат ретінде қабылданса, оның аумақтық шекаралары, меншік қатынастары (құлдық меншік қоса алғанда), қарыздары және мемлекеттік жерлері Сенат ратификациялаған келісімді қажет етеді. Демократтар АҚШ-ты Техастың 10 миллион долларлық қарызымен ауыртпалық етуден алаңдады, Техас облигацияларын арзан бағамен сатып алған және енді Техас палатасының заң жобасын қабылдау үшін Конгреске лобби жасап жатқан спекулянттардың көптігіне наразы болды. Палата Демократтары келіспеушілікке ұшырап, заң шығару инициативасын Оңтүстік Вигтерге өткізді.

Brown-Foster House түзетуі

1844 жылғы жалпы сайлауда Техас штатының вигтерге қарсы заң шығарушылары Ақ үйден де көп нәрсені жоғалтты. 1840 жылғы жалпы сайлауда вигтердің бекіністері болған Теннесси және Джорджия штаттарында, терең Оңтүстікте аннексияға байланысты туған қызулықтан сайлаушылардың қолдауы күрт төмендеді – және Клей Полкке терең Оңтүстіктің барлық штаттарын жоғалтты. Солтүстік вигтердің құлдықты кеңейтуге қарсы келісімсіздігі партияны сипаттайтын басты ерекшелікке айналды, ал оңтүстік мүшелері, осы себепті, Оңтүстік демократтарынан «Техасқа жұмсақ, демек құлдыққа жұмсақ» деген айыптауларға ұшырады. 1845 жылы өз штаттарындағы конгресс пен губернаторлық сайлауларға қатысқан Оңтүстік вигтері Тайлердің Техас заңына қатысты бұл әсерді жоюға тырысты. Конгресстегі Оңтүстік вигтері, оның ішінде Теннессиден келген өкіл Милтон Браун және сенатор Эфраим Фостер, сондай-ақ Джорджиядан келген өкіл Александр Стивенс, 1845 жылдың 13 қаңтарында Техастағы құл иелерінің пайдасын демократтар ұсынған Тайлер-Калхун келісімінен де артық қылғысы келген түзету ұсыну үшін бірікті. Тайлер-Калхун келісімі Техас жерлерінен барлығы төрт штат құруды көздеген, олардың үшеуі құлдар мекендейтін штаттар болар еді. Браунның жоспары Техас штатының заң шығарушыларына батыс аймағынан барлығы бес штат құруға мүмкіндік берер еді, егер Техас оларды осылай белгілесе, 36°30’ Миссури келісімінен оңтүстікке орналасқандары штат құрған кезде құлдыққа рұқсат беруге алдын ала рұқсат берілер еді. Саяси тұрғыдан алғанда, Браунның түзетуі Оңтүстік вигтерін «Солтүстік демократтардан гөрі құлдық пен Оңтүстіктің жақтаушылары» ретінде көрсетуге бағытталған. Бұл заң жобасы оларды солтүстік виг әріптестерінен де ажыратуға көмектесті, олар Калхун сияқты, дауды құлдыққа қарсы және оның жақтаушылары арасындағы қақтығыс ретінде қарастырды. Солтүстік вигтердің көпшілігі Браунның түзетуін қабылдамады, бірақ демократтар тез арада заң жобаны қабылдап, 118–101 дауыспен Тайлердің бірлескен қарарына қоса берді. Оңтүстік демократтары заң жобаны бірауыздан қолдады (59–1), ал Солтүстік демократтары оған қарсы дауыс берді (50–30). 18 Оңтүстік вигтерінің сегізі «иә» деп дауыс берді. Солтүстік вигтері бірауыздан қабылдамады. Палата 1845 жылдың 25 қаңтарында өзгертілген Техас келісімін 120–98 дауыспен мақұлдады. Палатадағы дауыс беруде партиялық мүдделер аймақтық мүдделерден басым түсті. Заң жобасы сол күні Сенатқа талқылау үшін жіберілді.

Бенттон Сенатының келісім-шарты

1845 жылдың ақпан айының басында, Сенат Браунның түзетілген Тайлер келісімін талқылай бастағанда, оның қабылдануы күмәнді көрінді, себебі қолдау "азайды". Сенаттағы партиялық топтасулар шамалы айырмашылықты көрсетті – 28-ге қарсы 24, вигтердің пайдасына сәл басымдық болды. Аннексияға қарсы сенатор Томас Харт Бентон, Миссуриден, 1844 жылдың маусымында Тайлердің Техасқа қатысты шарасына қарсы дауыс берген жалғыз оңтүстік демократы болды. Оның туған штатында аннексияға қолдау өскен сайын, Бентон бұл келісімнен бас тартты. 1845 жылдың 5 ақпанында Браунның түзетілген Палата заң жобасы бойынша басталған пікірталастарда ол, Браунның ұсынысынан өзгеше, Техастың аннексияланғаннан кейінгі еркін және құлдардың үлестірілуіне ешқандай сілтеме жасамай, тек Техас және Мексика арасындағы шекаралық дауларды шешу үшін бес екіпартиялық комиссарды тағайындауды және АҚШ-қа "Жалғыз Жұлдыз Республикасының" қосылуына жағдай жасауды ұсынды. Президент сайланған Полк, Техастың аннексиясы оның 1845 жылдың 4 наурызындағы қызметке кірісуінен бұрын, Конгресс сессиясы аяқталар күніне дейін аяқталуын қатты тіледі. Елордаға келгеннен кейін ол Сенатта Техастың аннексиясы мәселесінде "қозғалмай" тұрған Бентон мен Браун топтарын кездестірді. Жақын арада қазынашылық хатшысы болары күтілген Роберт Дж. Уокердің кеңесімен Полк, Сенаттағы демократтарды Бентон мен Браунның аннексия нұсқаларын қамтитын екіталай резолюцияны қолдауға шақырды, заңның қабылдануын Полк қызметке кіргеннен кейін оның қалауынша шешуге қалдырды. Браун және Бентон жоспарларын қолдаушылармен жеке және жеке әңгімелерде Полк әр тарапқа "олардың [тиісті] саясатын іске асыратыны" туралы ой қалдырды. Полк оңтүстікке айтқан сөздеріне адал болды және Ван Бюрен фракциясына қатысты достық көзқарас танытты. 1845 жылдың 27 ақпанында, Полктің қызметке кірісуіне бір аптадан аз уақыт қалғанда, Сенат Тайлер протоколы негізінде Техасты қабылдау үшін 27-ге қарсы 25 дауыс берді. Барлық жиырма төрт демократ, сондай-ақ үш оңтүстік виг мүшесі бұл шараны қолдады. Бентон мен оның одақтастары Полк Техастың шығыс бөлігін құлдар мемлекеті ретінде құруға әрекет ететініне сенімді болды, ал батыс бөлігі құлдыққа берілмеген, ұйымдастырылмаған аумақ болып қалуы керек еді. Осы түсініктің негізінде солтүстік демократтар екіталай заң жобасына дауыс берді. Келесі күні, партиялық бағыт бойынша қатаң дауыс беру барысында демократтар бақылайтын Өкілдер палатасында Бентон-Милтон шарасы қабылданды. Президент Тайлер келесі күні, 1845 жылдың 1 наурызында заң жобасына қол қойды (Техасты Құрама Штаттарға қосу туралы бірлескен қаулы, J. Res. 8, 1845 жылдың 1 наурызында қабылданды).

Қосу және қабылдау

Сенат пен Палата заң шығарушылары, Бенттонның Техас аннексиясы туралы заң жобасының қайта келісілген нұсқасын қолдаған, президент Тайлердің бірлескен үй шарасына қол қоятынына көз жеткізген, бірақ оның іске асырылуын келесі Полк әкімшілігіне қалдыруына сенген. Алайда, президент Тайлер өзінің соңғы толық жұмыс күнінде, Мемлекеттік хатшы Калхунның ықпалымен, Техастың дереу аннексиялану мүмкіндігін арттыру үшін шешуші әрекет етуге бел буды. 1845 жылғы 3 наурызда, кабинетінің келісімімен, ол Браун-Фостер опциясының шарттары бойынша, Техас Республикасына курьер арқылы аннексия ұсынысын жіберді. Мемлекеттік хатшы Калхун сайланған президент Полкке бұл әрекет туралы хабарлады, ол ешқандай пікір білдірмеді. Президент Полк 4 наурызда (Шығыс уақыты бойынша сағат 12-де) қызметке кіргеннен кейін, Тайлердің Техасқа жіберген хатын қайтарып алып, оның шешімін өзгертуге мүмкіндік алды. 10 наурызда, кабинетімен кеңескеннен кейін, Полк Тайлердің әрекетін мақұлдап, курьерге Техасқа дереу аннексия ұсынысын жеткізуге рұқсат берді. Бір ғана түзету – техастықтардан аннексия шарттарын талапсыз қабылдауын сұрау болды. Полктің шешімі АҚШ комиссарларының ұзақ келіссөздері аннексияға қатысты күш-жігерді шетелдік интригалар мен араласуларға ұшыратуы мүмкін деген алаңдаушылығына негізделген. Полк өзінің аннексиялық әрекеттерін құпия ұстағанда, сенаторлар әкімшіліктің Техас саясатын ресми түрде жариялауды талап ететін резолюцияны қабылдады. Полк кешіктірді, ал Сенаттың арнайы сессиясы 1845 жылғы 20 наурызда аяқталғанда, ол Техасқа АҚШ комиссарларының кандидатураларын ұсынған жоқ. Полк сенатор Бентонның, оның жаңа келіссөздер опциясын қолдау ниеті туралы Бентонды жаңылыстырғаны туралы айыптауларын жоққа шығарды, "егер осындай уәделер берілсе, онда мен айтқан немесе мағынасын түсіндірген нәрсені толығымен қате түсінген" деді. 1845 жылғы 5 мамырда Техас президенті Джонс аннексия мен конституцияны қарастыру үшін 1845 жылғы 4 шілдеде конвенция шақыруға шақырды. 23 маусымда Техас Конгресі АҚШ Конгресінің 1845 жылғы 1 наурыздағы Техасты АҚШ-қа қосу туралы бірлескен қаулысын қабылдады және конвенцияға келісім білдірді. 4 шілдеде Техас конвенциясы аннексия ұсынысын талқылады және оған келісетін жарлықты бірауыздан қабылдады. Конвенция 28 тамызға дейін жұмыс істеді және 1845 жылғы 27 тамызда Техас Конституциясын қабылдады. Техас азаматтары 1845 жылғы 13 қазанда аннексия жарлығы мен жаңа конституцияны мақұлдады. Президент Полк 1845 жылғы 29 желтоқсанда бұрынғы Техас Республикасын Одаққа штат ретінде қосатын заңға қол қойды (Техас штатын Одаққа қабылдау туралы бірлескен қаулы, J. Res. 1, 1845 жылғы 29 желтоқсанда қабылданған). Техас өзінің егемендігін АҚШ-қа 1846 жылғы 19 ақпанда губернатор Джеймс Хендерсонның қызметке кірісу рәсімінде тапсырды.

Шекаралық даулар

Бірлескен қаулыда да, аннексия туралы қаулыда да Техастың шекараларын нақтылайтын тіл жоқ, олар тек "Техас Республикасына тиісінше кіретін және заңды түрде тиесілі аумақ" туралы жалпы түсініктеме береді және жаңа Техас штаты "бұл [АҚШ] үкіметі басқа үкіметтермен туындауы мүмкін барлық шекара мәселелерін реттейді" деп белгілейді. Джордж Локхарт Ривстің айтуынша, "Осы келісім-шарт Техастың шекарасын анықталмаған күйде қалдыру үшін нақты жасалды, ал келесі қысқы бірлескен қаулы да дәл осылай жасалды. Бұл келіссөздерге жол ашады деп үміттенген, оның барысында Мексиканың бүкіл шекарасы, шығанақтан Тынық мұхитына дейін қайта қарастырылуы мүмкін, бірақ бұл үміттер орындалмады". Техас Республикасы мен Мексика арасындағы шекаралық дау аннексияға дейін жалғасып келді. Техас Веласко келісімдеріне сүйене отырып, Рио-Гранде өзенін өзінің шекарасы деп мәлімдеді, ал Мексика бұл Нюес өзені екенін және Техастың тәуелсіздігін мойындамайтын болды. 1845 жылдың қараша айында президент Джеймс К. Полк Мексика қаласына құпия өкіл Джон Слайделлді жіберді, ол даулы жерлер мен басқа да мексикалық аумақтар үшін Мексика үкіметіне ақшалай ұсыныс жасауға тиіс болды. Мексика үкіметі тұрақсыздық пен халық арасындағы ұлттық сезімге байланысты мұндай сатуға қарсы болғандықтан, келіссөздерге бара алмады. Слайделл АҚШ-қа оралды, ал Полк 1846 жылы генерал Закари Тейлорға бұрынғы республика анықтаған Техастың оңтүстік шекарасын күзетуге бұйрық берді. Тейлор Техасқа кірді, мексикалықтардың кері шегіну туралы талаптарын елемеді және Рио-Гранде өзеніне дейін жетіп, Мексика шығанағындағы өзен сағасының жанында бекініс салуды бастады. Мексика үкіметі бұл әрекетті өз егемендігін бұзу деп қарастырып, дереу соғысқа дайындалды. АҚШ жеңіске жеткеннен кейін және Гваделупе Идальго келісімшартына қол қойылғаннан кейін Мексика Техасқа қатысты өзінің талаптарынан бас тарды және Рио-Гранде шекарасы екі ел тарапынан да қабылданды.

Бірлескен шешімнің прецеденті мен мұрасы: Гавай

Техасты аннексиялаудың заңдылығына қатысты ресми дау Конгресс Техасты жерді Сенат келісім-шарты арқылы аннексиялаудың орнына, әр палатада қарапайым көпшілік дауыспен штат ретінде аннексиялауды бекіткендіктен туындады. Тайлердің 1844 жылғы заңсыз бірлескен қаулы арқылы жасаған әрекеті қатаң құқықтық түсіндіру қағидаларын бұзды, бірақ 1845 жылы Конгресс оны келісім-шарт жобасы ретінде қабылдады. Техасты бірлескен палата арқылы аннексиялаудың сәттілігі 1897 жылы Гавайи Республикасын аннексиялауға қолданылатын үлгі құрды. Республикалық президент Бенджамин Харрисон (1889–1893) 1893 жылы Гавайи Республикасын Сенат келісімі арқылы аннексиялауға тырысты. Бұл сәтсіз аяқталған соң, одан Тайлердің бірлескен палата үлгісін қарастыруы сұралды, бірақ ол бас тартты. Демократиялық президент Гровер Кливленд (1893–1897) Гавайи Республикасын аннексиялауға ұмтылмады. 1897 жылы президент Уильям Маккинли билікке келгеннен кейін, Гавайи Республикасын сатып алу туралы заң жобасын қайта ұсынғанда, аумақтық кеңеюді жақтаушылардың үмітін қайта жақтандырды. Сенаттың үштен екі бөлігінің қолдауы болмағанда, Палата мен Сенаттағы комитеттер Тайлер үлгісіне тікелей сілтеме жасап, бірлескен палатаның қаулысын қолдады, ол 1898 жылдың шілдесінде Гавайидің ұйымдастырылған аймақ ретінде аннексиясын сәтті мақұлдады.

Екіншілік көздер

"Аннексия" Техас Онлайн энциклопедиясы. Кэрфут, Жан. "Техастың аннексиясының тарихи баяны". Техас штаты кітапханасы және мұрағат комиссиясы. Силби, Джоэл Х. Техас үстіндегі дауыл: Аннексия жанжалы және Азамат соғысына жол. Нью-Йорк: Оксфорд университеті баспасы, 2005. Смит, Джастин Х. Техастың аннексиясы. 1911 жылы басылған, авторы белгісіз.