АҚШ-тағы «жартылай туу» аборттарына тыйым салатын 2003 жылғы заң. Медициналық тұрғыдан «толық кеңею және шығару» деп аталатын процедураға қатысты мәліметтер. Конституциялық негіздері анықталды.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
2003 жылы АҚШ федералды заңымен жартылай түсік жасауға тыйым салынды. 1995 жылғы сәтсіз заң жобасы.
2003 U. S. federal law banning partial birth abortion
the failed 1995 bill
2003 жылғы жартылай түсік жасауға тыйым салу туралы заң (PBA Ban) – АҚШ заңдарында жүктіліктің кейінгі кезеңінде жасалатын, «жартылай түсік» деп аталатын (медициналық әдебиеттерде толық кеңею және шығару деп белгіленеді) әдіске тыйым салатын заң. Осы заңға сәйкес, мемлекетаралық немесе шетелдік саудаға қатысы бар немесе оған әсер ететін кез келген дәрігер, біліп-біліп жартылай түсік жасап, осылайша адам ұрығын өлтірсе, осы тармақ бойынша айыппұл төлейді немесе екі жылдан аспайтын мерзімге бас бостандығынан айырылады, немесе екеуі де қолданылады. Заң 2003 жылы қабылданды, ал 2007 жылы АҚШ Жоғарғы Соты Гонзалес Кархартқа қарсы іс бойынша оның конституциялық екенін растады.
The Partial Birth Abortion Ban Act of 2003 (, , PBA Ban) is a United States law prohibiting a form of late termination of pregnancy called "partial birth abortion", referred to in medical literature as intact dilation and extraction. Under this law, any physician "who, in or affecting interstate or foreign commerce, knowingly performs a partial birth abortion and thereby kills a human fetus shall be fined under this title or imprisoned not more than 2 years, or both". The law was enacted in 2003, and in 2007 its constitutionality was upheld by the U. S. Supreme Court in the case of Gonzales v. Carhart.
Заңда белгіленген жартылай түсік жасату
"Ішінара босанудағы түсік" деген сөз тіркесін алғаш рет Өмір сүру құқығының ұлттық комитетінің өкілі Дуглас Джонсон қолданған. Бұл сөз тіркесі көптеген штаттық және федералды заң жобалары мен заңдарда пайдаланылған, бірақ терминнің құқықтық анықтамасы әрқашан бірдей болмайды. Ішінара босанудағы түсікті тыйым салу туралы заң "ішінара босанудағы түсікті" былай анықтайды:
The phrase "partial birth abortion" was first coined by Douglas Johnson of the National Right to Life Committee. The phrase has been used in numerous state and federal bills and laws, although the legal definition of the term is not always the same. The Partial Birth Abortion Ban Act defines "partial birth abortion" as follows:
2000 жылы Стэнбергке қарсы Кархарт ісінде Небраска штатының ішінара босанудағы түсікті тыйым салатын заңы конституцияға қайшы деп танылды, өйткені "ішінара босанудағы түсікті" анықтау тілі нашар түсінікті деп есептелді. 2006 жылы Жоғарғы Сот Гонзалес Кархарт ісі бойынша 2003 жылғы актінің Небраска заңынан "маңызды тұрғыдан өзгеше екенін" және ол тек белгілі бір түсік процедурасына, яғни толыққанды кеңейту мен шығаруға қатысты екенін анықтады. Көп жағдайларда заң бойынша "ішінара босанудағы түсік" деп анықталған процедура медициналық тұрғыдан "толыққанды кеңейту және шығару" деп анықталады, бірақ бұл терминдер әрқашан сәйкес келе бермейді. Мысалы, IDX процедурасы жатыр мойнының кеңейтілуін қажет ететін жеткілікті дамыған өлі ұрықты (мысалы, түсік немесе ұрықтың қазасы салдарынан) алу үшін қолданылуы мүмкін. Өлі ұрықты алу "ішінара босанудағы түсік" федералды заңның анықтамасына сәйкес келмейді, ол жартылай тірі босану "босануды аяқтаудан басқа, жартылай шығарылған тірі ұрықты өлтіретін нақты әрекеттен" бұрын болуы керектігін көрсетеді. Сонымен қатар, дәрігер ұрықты кіндік белгісінен тыс алып, содан кейін "мойнынан бөліп тастауы" мүмкін, бұл заң талаптарына сәйкес келуі мүмкін, бірақ ол толық денеге әкелмейді, сондықтан ол толыққанды кеңейту мен шығару процедурасы болмайды.
In the 2000 Supreme Court case of Stenberg v. Carhart, a Nebraska law banning partial birth abortion was ruled unconstitutional, in part because the language defining "partial birth abortion" was deemed vague. In 2006, the Supreme Court in Gonzales v. Carhart found that the 2003 act "departs in material ways" from the Nebraska law and that it pertains only to a specific abortion procedure, intact dilation and extraction. Although in most cases the procedure legally defined as "partial birth abortion" would be medically defined as "intact dilation and extraction", these overlapping terms do not always coincide. For example, the IDX procedure may be used to remove a deceased fetus (e. g. due to a miscarriage or feticide) that is developed enough to require dilation of the cervix for its extraction. Removing a dead fetus does not meet the federal legal definition of "partial birth abortion", which specifies that partial live delivery must precede "the overt act, other than completion of delivery, that kills the partially delivered living fetus". Additionally, a doctor may extract a fetus past the navel and then "disarticulate [i. e. decapitate] at the neck", which could fall within the terms of the statute even though it would not result in an intact body and therefore would not be an intact dilation and extraction.
Заңнамалық және сот тарихы
Республикашылдар жетекшілік еткен Конгресс 1995 жылдың желтоқсан айында және 1997 жылдың қазан айында жартылай түсік жасауға тыйым салатын ұқсас заңдарды қабылдады, бірақ оларды президент Билл Клинтон ветолады. 2003 жылы Палатада соңғы заңға 218 республикашыл және 63 демократ қолдау көрсетті. Оған 4 республикашыл, 137 демократ және 1 тәуелсіз қарсы болды. 12 депутат қатыспады, олардың 7-сі республикашыл, 5-і демократ. Сенатта заң жобасын 47 республикашыл және 17 демократ қолдады. Оған 3 республикашыл, 30 демократ және 1 тәуелсіз қарсы болды. Екі сенатор қатыспады: заң жобасын қолдаған Кей Бейли Хатчисон (R-TX) және заң жобасына қарсы болған Джон Эдвардс (D-NC). Палата мен Сенат нұсқаларының арасындағы жалғыз маңызды айырмашылық – Роу против Уэйд ісіне қолдау білдіретін Харкин түзетуі болды. Палата-Сенат конференциялық комитеті Харкин түзетуін жойды, сондықтан ол соңғы заңнамада қалмады. Үшеуі де заңда әйелдің денсаулығына қатысты ерекшелік болмағанын (әйелдің өмірінен өзге) көрсетті, және үшеуі де Роу против Уэйд (1973) және Стенберг против Кархарт (2000) істері бойынша қабылданған сот шешімдеріндегі прецеденттерді келтірді. Федералды үкімет аудандық сот шешімдеріне шағымданып, оларды үш апелляциялық сот бекітті. Жоғарғы Сот 2006 жылдың 21 ақпанында Кархарт ісін қарауға, ал 2006 жылдың 19 маусымында Planned Parenthood ісін қарауға келісті. 2007 жылдың 18 сәуірінде Жоғарғы Сот 5-4 дауыспен Гонзалес против Кархарт ісі бойынша шешім шығарып, заң Конституцияны бұзбайды деп тапты. Әділет Антони Кеннеди көпшіліктің пікірін жазды, оған әділеттер Сэмюэл Алито, Кларенс Томас, Антонин Скалия және Бас сот судьясы Джон Робертс қосылды. Әділет Рут Бадер Гинзбург Стивен Брейер, Дэвид Саутер және Джон Пол Стивенс қол қойған қарсы пікір білдірді. Кеннедидің көпшілік пікірінде бұл іс 2000 жылғы Стенберг против Кархарт ісінен өзгеше екені айтылды, онда Жоғарғы Сот жартылай түсік жасауға мемлекеттік тыйым салуды конституцияға қайшы деп таныған болатын, себебі жартылай түсік жасау туралы заң тыйым салынған процедураны нақтырақ анықтаған. Гинзбург бұл шешімнің қалыптасқан аборт құқығына қайшы келетінін, ал денсаулыққа қатысты ерекшелік болмауының "әйелдердің денсаулығына қауіп төндіріп, дәрігерлерді қиын жағдайға түсіретінін" мәлімдеді. О'Коннордың Алитомен алмастырылуы Стенбергтегі Небраска заңына қарсы 5-4 дауыспен қабылданған шешім мен Гонзалестегі абортты тыйым салуға 5-4 дауыспен берілген қолдау арасындағы маңызды айырмашылық ретінде көрсетілді.
The Republican led Congress first passed similar laws banning partial birth abortion in December 1995, and again October 1997, but they were vetoed by President Bill Clinton. In the House, the final legislation was supported in 2003 by 218 Republicans and 63 Democrats. It was opposed by 4 Republicans, 137 Democrats, and 1 independent. Twelve members were absent, 7 Republicans and 5 Democrats. In the Senate the bill was supported by 47 Republicans and 17 Democrats. It was opposed by 3 Republicans, 30 Democrats, and 1 independent. Two Senators were absent, Kay Bailey Hutchison (R TX), a supporter of the bill, and John Edwards (D NC), an opponent of the bill. The only substantive difference between the House and Senate versions was the Harkin Amendment expressing support for Roe v. Wade. A House–Senate conference committee deleted the Harkin Amendment, which therefore is absent from the final legislation. All three cited the law's omission of an exception for the health of the woman (as opposed to the life of the woman), and all three decisions cited precedent set by Roe v. Wade (1973) and Stenberg v. Carhart (2000). The federal government appealed the district court rulings, which were then affirmed by three courts of appeals. The Supreme Court agreed to hear the Carhart case on February 21, 2006, and agreed to hear the companion Planned Parenthood case on June 19, 2006. On April 18, 2007, the Supreme Court in a 5–4 decision, Gonzales v. Carhart, held that the statute does not violate the Constitution. Justice Anthony Kennedy wrote for the majority which included Justices Samuel Alito, Clarence Thomas, Antonin Scalia, and Chief Justice John Roberts. Justice Ruth Bader Ginsburg wrote the dissent which was joined by Stephen Breyer, David Souter, and John Paul Stevens. Kennedy's majority opinion argued that the case differed from Stenberg v. Carhart, a 2000 case in which the Supreme Court struck down a state ban on partial birth abortion as unconstitutional, in that the Partial Birth Abortion Act defined the banned procedure more clearly. In dissent, Ginsburg argued that the decision departed from established abortion jurisprudence, and that lack of a health exception "jeopardizes women’s health and places doctors in an untenable position". The replacement of O'Connor by Alito was identified as a key difference between the 5–4 decision against the Nebraska law in Stenberg and the 5–4 support for the abortion ban in Gonzales.
Қоғамдық пікір
Расмуссен Репорттың сот шешімінен кейін төрт күн өткен соң жүргізген сауалнамасында жауап берушілердің 40%-ы "шешім штаттарға белгілі бір аборт процедураларына шектеу қоюға мүмкіндік беретінін білгендерін" көрсетті. Шешімді білгендердің 66%-ы шешіммен келісіп, 32%-ы қарсы болды. 2003 жылы ABC жүргізген сауалнамада жауап берушілердің 62%-ы жартылай түсік жасаудың заңсыз болуы керек деп ойлады; осындай көптеген жауап берушілер "әйелдің денсаулығына қауіп туса" ерекшелік жасалуын қалады. 2003 жылғы қосымша сауалнамалар жартылай түсік жасауды тыйым салуды 60-75% қолдағандығын, ал 25-40% қарсы екенін көрсетті.
A Rasmussen Reports poll four days after the court's decision found that 40% of respondents "knew the ruling allowed states to place some restrictions on specific abortion procedures". Of those who knew of the decision, 66% agreed with the decision and 32% were opposed. An ABC poll from 2003 found that 62% of respondents thought partial birth abortion should be illegal; a similar number of respondents wanted an exception "if it would prevent a serious threat to the woman's health". Additional polls from 2003 found between 60–75% in favor of banning partial birth abortions and between 25–40% opposed.
Клиникалық жауап
Осы заңға жауап ретінде, көптеген аборт қызметтерін ұсынатын мекемелер кешкі мерзімді аборттарды бастамас бұрын, ұрықтың өліміне келтіру тәжірибесін қабылдады. Әдетте, ине енгізуді ультрадыбыс бағыттап тұрғанда, ұрықтың жүрегіне калий хлориді немесе дигоксин ерітіндісі тікелей инъекцияланады. Мұны көбінесе толық кеңейту және алу процедураларын жасамаған қызметкерлер (сондай-ақ, оны жасайтындар да) жасайды, себебі олар тыйым салудың кең ауқымы оларды "өздерін және қызметкерлерін айыпталу мүмкіндігінен қорғау үшін бар күштерін салуға" мәжбүр етеді деп ойлайды.
In response to this statute, many abortion providers have adopted the practice of inducing fetal demise before beginning late term abortions. Typically, a solution of potassium chloride or digoxin is injected directly into the fetal heart using ultrasound to guide the needle. This is often done by providers who do not perform intact dilation and extraction procedures (as well as by those who do) because they feel the broad wording of the ban compels them "to do all they can to protect themselves and their staff from the possibility of being accused".