Британдық саяси дағдарыс: "Уэстленд" ісі

Кіріспе

Британдық саяси жанжал

1985–86 жылдардағы «Вестленд» ісі – Ұлыбританияның премьер-министрі Маргарет Тэтчер мен оның қорғаныс министрі Майкл Хесселтиннің кабинеттік дауға байланысты жарияға шығуы, осы істе кабинеттік үкіметтің қағидалары сақталғандығы және жоғары саяси қайраткерлердің адалдығы туралы сұрақтар көтерілді. Дау Ұлыбританияның соңғы тікұшақ өндірушісі «Westland Helicopters» компаниясының болашағына қатысты болды, оған құтқару операциясы жүргізу жоспарланған еді. Қорғаныс министрі Хесселтин «British Aerospace (BAe)», итальяндық («Agusta») және француз компанияларынан құралған консорциумға қосылып, еуропалық шешімді қолдады. Тэтчер мен сауда және өнеркәсіп министрі Леон Британ формальды түрде бейтарапты сақтағанмен, «Westland» компаниясының американдық «Sikorsky» компаниясымен бірігуін қалады. Хесселтин Тэтчердің таңдауын қабылдаудан бас тартты және Тэтчердің мәселені ашық түрде талқылауға рұқсат бермегенін, тіпті жоспарланған кездесуді мақұлдамағанын айтты. 1986 жылдың қаңтарында, Еуропалық консорциумды қолдау науқанын тоқтатуға бұйрық берілген соң, ол отставкаға кетіп, Министрлер кабинетінің отырысынан шығып кетті. Бриттан Хесселтинге қарсы сын айтқан құпия заңдық хатты баспасөзге таратуға бұйрық бергені және «BAe» компаниясын Хесселтиннің консорциумынан шығуға көндіруге тырысқаны туралы Халық палатасына толық мәлімдеме жасалмағаны үшін отставкаға кетуге мәжбүр болды. Тэтчердің премьер-министр қызметінде қалуы бір кезде күмәнді болды, бірақ ол дағдарыстың үстінен шықты. Дегенмен, бұл оқиға консервативті Тэтчер үкіметіне ұят келтірді және оның беделін түсірді.

1985 жылғы сәуір

Вестленд ісі 1985 жылғы сәуірде Алан Бристоудың компанияны сатып алу бойынша жасаған ұсынысымен басталды. Маусым айында Бристоу, егер Үкімет компанияға Қорғаныс министрлігінен болашақ тапсырыстар келеді деп кепілдік бермесе және Сауда және өнеркәсіп министрлігі Вестлендтің ең жаңа тікұшағына берілген 40 миллион фунт стерлингтен астам көмекті қайтарудан бас тартса, ұсынысын қайтаратынын мәлімдеді. Осы кезде Норман Теббит, содан кейін Сауда және өнеркәсіп министрі, Вестленд тікұшақтарына Хеселтиннің қызығушылығы болмады, себебі британдық қорғаныс қажеттіліктерін қанағаттандыру үшін жеткілікті американдық тікұшақтары бар еді. Ол 1985 жылғы маусымда Тэтчер төрағалық еткен компанияның болашағына қатысты екі жиналысқа қатысты. Теббит Банк Англиясын негізгі кредиторлармен ынтымақтастыққа көндіру керек деп шешілді, соның арқасында қалпына келтіру жоспары мен жаңа басқару банкроттықтан сақтайды деген үміт болды. Бристоу ұсынысын кері тартып алды, ал маусымның соңында сэр Джон Кукни Вестлендтің төрағасы болып тағайындалды.

1985 жылдың қарашасы

Кукни Westland-ке 29,9%-ға үлесі бар жаңа азшылық акционерін тартуды ұсынды. Британдық ешбір компания келіспеді, бірақ Sikorsky қызығушылық танытты. Кукни Westland-тің, АҚШ-тың Sikorsky компаниясы еншілес компаниясы болып табылатын United Technologies Corporation компаниясымен бірігуін ұсынды. Хеселтин бұл жоспарға қарсы шықты, себебі Westland, бастысы, Sikorsky UH 60 Black Hawk тікұшағын құрастыруға жауапты болып, Қорғаныс министрлігінің оны сатып алуына үлкен қысым түседі деп түсінді. Ол Westland-тің банкротқа түсуін қалады, осылайша британдық GEC және British Aerospace компаниялары бизнестің тиімді бөліктерін сатып ала алады. Қазанның ортасында Хеселтин француздық Aérospatiale, неміс MBB және итальяндық Agusta (Sikorsky қазір итальяндық Fiat компаниясымен стратегиялық серіктестік туралы келіссөздер жүргізіп жатыр) кіретін еуропалық консорциумды ұсынды. 1985 жылдың қыркүйегінде Теббиттің орнына Сауда және өнеркәсіп министрі лауазымына тағайындалған Леон Британ алдымен Тэтчерді еуропалық баламаны қарастыруға шақырды (кейін Хеселтин Британ осы баламаны жақсы көретінін мәлімдеді, бірақ Британ оны жоққа шығарды). Үкімет ресми түрде бейтараптығын сақтады (яғни, бұл Westland директорлары мен акционерлерінің мәселесі екенін айтты), бірақ қараша айына дейін Хеселтин еуропалық баламаны қолдауға белсенді күш салды. Қараша айының соңында Қорғаныс министрлігінің Бас сатып алушысы Питер Левен министрлікте француз, Батыс Германия және итальян әріптестерімен (Ұлттық қару-жарақ директорлары немесе NAD) және консорциум өкілдерімен кездесіп, белгілі бір вертолет түрлері үшін «Еуропадан сатып алуға» келісті. Егер Westland Sikorsky-мен келісімге келсе, оның тікұшақтарын төрт үкімет сатып ала алмайды. Бұл кездесу кейіннен Парламенттің Қорғаныс комитеті тарапынан мақтауға ие болды. Тэтчер бұл кездесу туралы Кукни арқылы ғана білді, Британ мен Қаржы министрлігі сияқты, АҚШ-тың баламасы арзан болуы мүмкін деп ойлады, бірақ Тэтчер мен Леон Британ бейтараптық туралы ресми ұстанымдарынан айырылмады.

Cuckney proposed that a new minority shareholder of 29.9% be introduced to Westland. No British firm was willing, but Sikorsky was interested. Cuckney proposed that Westland merge with United Technologies Corporation, of which the US company Sikorsky was a subsidiary. Heseltine came out against this plan after realising that Westland would probably become responsible for assembling the Sikorsky UH 60 Black Hawk, which the Ministry of Defence would then be under great pressure to buy. He preferred Westland to go into receivership so that British companies GEC and British Aerospace could buy the viable parts of the business. In mid October Heseltine suggested a European consortium which would include French Aérospatiale, German MBB and Italian Agusta (Sikorsky was now negotiating a strategic linkup with Italian Fiat). Leon Brittan, who had replaced Tebbit as Trade and Industry Secretary in September 1985, at first urged Thatcher to consider a European option (Heseltine later claimed Brittan preferred this option, although Brittan denied this). The Government was officially neutral (i. e. arguing that it was a matter for Westland directors and shareholders) but by November Heseltine was lobbying hard for the European option. In late November Peter Levene, Chief of Procurement at the Ministry of Defence, had a meeting at the Ministry with his French, West German and Italian counterparts (the National Armaments Directors or NADs) and the representatives of the consortium, and agreed to "buy European" for certain classes of helicopters. If Westland went ahead with Sikorsky its helicopters, under this new agreement, would be unable to be bought by the four governments. The meeting was later praised by the House of Commons Defence Select Committee. Thatcher, who only learned of the meeting through Cuckney, was displeased, as were Brittan and the Treasury, who thought the US option might be cheaper, although Thatcher and Leon Brittan kept to their official pretence of neutrality.

1985 жылғы желтоқсан

Желтоқсанның басында Тэтчер 5 және 6 желтоқсанда Хеселтин, Британ, Тэббит, Уильям Уайтлоу (Премьер-министрдің орынбасары), Джеффри Хоу (Сыртқы істер министрі) және Найджел Лоусон (Қаржы министрі) екі рет кездесті. Бриттан NAD-ның қарсылығын ескермеуге болатынын айтты, бірақ Хоу мен Теббит Хеселтиннің ұсынған консорциумына қарсы емес еді, және шешім 1985 жылдың 9 желтоқсанында Министрлер кабинетінің Экономикалық мәселелер жөніндегі комитетіне (E(A)) кейінге шегерілді. Кукни мен Westland компаниясының қаржылық кеңесшісі E(A) отырысына қатысуға шақырылды. Кукни, басқарудың пікірінше, Sikorsky нұсқасы ең жақсысы екенін мәлімдеді. E(A) отырысының көпшілігі NAD-ның қарсылығын қабылдамауға келісті. Тэтчер 30 миллион фунт стерлингтік капитализациясы бар компанияны талқылауға үш сағат кеткеніне шағымданып, (үкімет үшін бұл өте шағын сома) Хеселтинге 13 желтоқсан күні сағат 16:00-ға дейін еуропалық келісім бойынша тиімді ұсыныс беруге рұқсат берді. Ол (British Aerospace және GEC енді оның консорциумының құрамында) ұсыныс берді, бірақ Westland директорлары оны қабылдамай, Sikorsky-ді таңдады. Хеселтин E(A) консорциумын талқылау үшін екінші отырыс болады деп күткен, бірақ мұндай отырыс өткізілмеді; Тэтчер кейіннен дүйсенбідегі отырыста шешімді Westland-ке қалдыруға келіскендерін айтты, бірақ кейін Ридли мен Лорд Янг осындай отырысты күнтізбелеріне енгізгені және оның тоқтатылғанын 10-нан білгендері анықталды. Хеселтин алғаш рет отставкаға кетумен қорқытты. 12 желтоқсанда бейсенбі күні Хеселтин Тэтчермен жоспарланбаған отырыс туралы ашулы пікір алмасты (Тэтчер мұндай отырыс жоспарланбағанын мәлімдеді). Westland сол күні Министрлер кабинетінің күн тәртібінде болған жоқ және Тэтчер бұл мәселе бойынша талқылауға рұқсат бермеді, себебі Министрлер кабинеті қажетті құжаттарсыз мұны жасай алмайды деді. Хеселтин өзінің келіспеушілігін протоколға енгізуді сұрады, бірақ бұл істелмеді, алайда Кабинет хатшысы Роберт Армстронг бұл қателік болғанын және оны өзі қосқанын мәлімдеді. 16 желтоқсан дүйсенбі күні Бриттан Парламентке шешім Westland-ке байланысты екенін айтты; 18 желтоқсан сәрсенбі күні Хеселтин Еуропалық консорциумның соңғы ұсынысын Қорғаныс комитетінің қолдауын алды. 19 желтоқсан бейсенбі күні мәселе Министрлер кабинетінде он минут талқыланды: Кабинет шешімді Westland-ке қалдыруды мақұлдады және Хеселтинге еуропалық нұсқаны қолдаудан бас тарту туралы бұйрық берді. Рождество қарсаңында Тэтчер жақын әріптестерімен Хеселтинды жұмыстан босату мүмкіндігін талқылады, өйткені Бриттан оны соған шақырды (бас вип Джон Уэйкхэм қарсы болды), бірақ ол кейін естеліктерінде мойындағандай, оны жасауға батыл болмады, себебі ол өте танымал және салмақты саяси тұлға еді. Тэтчер мен министрлер екі жарым сағат бойы Хеселтинды жұмыстан босату туралы үш нұсқада хат жазды, бірақ оны жібермеді, өйткені баспасөз кеңесшісі Бернард Ингем Хеселтин оны отставкаға кету үшін сылтау ретінде пайдалана алады деп кеңес берді.

In early December Thatcher had two ad hoc meetings with Heseltine, Brittan, Tebbit, William Whitelaw (Deputy Prime Minister), Geoffrey Howe (Foreign Secretary) and Nigel Lawson (Chancellor of the Exchequer) on 5 and 6 December. Brittan argued that the NADs' opposition should be set aside, but Howe and Tebbit were not unsympathetic to Heseltine's proposed consortium, and the decision was deferred to the Cabinet Economic Affairs Committee (E(A)) on Monday 9 December 1985. Cuckney and a Westland financial adviser were invited to attend the E(A) meeting. Cuckney said that it was the management's view that the Sikorsky option was the best one. A majority of the E(A) meeting agreed to dismiss the NADs' opposition. Thatcher, who complained that three hours had been spent discussing a company with a market capitalisation of only £30m (a tiny amount in government terms), allowed Heseltine until 4 pm on Friday 13 December to submit a viable proposal for a European deal. He did (with British Aerospace and GEC now part of his consortium), but Westland's directors rejected it and chose Sikorsky. Heseltine had expected that there would be a second meeting of E(A) to discuss his consortium, but no such meeting was called; Thatcher later claimed that the Monday meeting had agreed to leave the decision to Westland to take, but it later emerged that Ridley and Lord Young had placed such a meeting in their diaries and had been told by Number Ten that it had been cancelled. Heseltine threatened resignation for the first time. At Cabinet on Thursday 12 December Heseltine had an angry exchange with Thatcher about the allegedly cancelled meeting (Thatcher claimed that no such meeting had ever been scheduled). Westland was not on the Cabinet agenda that day and Thatcher refused to permit a discussion on the matter, arguing that Cabinet could not do so without the necessary papers. Heseltine asked for his dissent to be minuted, and this was not done, although Cabinet Secretary Robert Armstrong claimed that this had been an error and added it himself. On Monday 16 December Brittan told the House of Commons that the decision was up to Westland; on Wednesday 18 December Heseltine won the backing of the Commons Defence Committee for the European Consortium's latest bid. On Thursday 19 December the matter was discussed at Cabinet for ten minutes: Cabinet approved leaving the decision to Westland and Heseltine was ordered to cease campaigning for the European option. Over Christmas, Thatcher discussed with close colleagues the option of sacking Heseltine, as Brittan had urged her to do (Chief Whip John Wakeham cautioned against), but—as she later admitted in her memoirs—she shrank from doing so as he was too popular and weighty a political figure. Thatcher and ministerial colleagues spent two and a half hours writing three successive drafts of a letter threatening Heseltine with the sack, but did not send it as her press adviser Bernard Ingham advised that Heseltine might use it an excuse to resign.

1986 жылғы қаңтар: ақаулар

Осы уақытқа дейін саяси дау-жанжалдар бұқаралық ақпарат құралдарында талқыланып жатты, әсіресе желтоқсан айында басқа жаңалықтардың жетіспеуіне байланысты. Кукни Тэтчерге хат жазып, оның тапсырысымен, Сикорский келісімінің «Вестлендтің» Еуропадағы бизнес мүмкіндіктеріне зиян келтірмейтініне кепілдік беруді сұрады. Хеселтин Тэтчердің жауап дайындамасын көрген кезде қанағаттанбады және сэр Майкл Хаверс ауырып қалғандықтан, солиситор-генерал және бас прокурор міндетін атқарушы болған сэр Патрик Мэйхьюмен кеңесті, себебі үкімет кез келген дұрыс емес кеңес үшін заңды жауапкершілікке тартылуы мүмкін. Хеселтин Еуропалық бизнесті жоғалту қаупі туралы қосымша материал ұсынды, бірақ Тэтчер оны Кукниге берген жауабында пайдаланбады. Тэтчер Кукниге британ үкіметінің «Вестлендтің» Еуропада тапсырыс алуына қолдау көрсетуді жалғастыратынын хабарлады. Қаңтар айының басында Хеселтин Еуропалық консорциумға кеңес беретін «Ллойдс Мерчант Банк»-тің Дэвид Хорнға хат жазды (Хеселтиннің қызметкерлерінің бірі телефон арқылы диктофондаған Хорнның сұрақтарына жауап ретінде). Ол Тэтчердің Кукниге берген уәдесіне қайшы келіп, Сикорский келісімінің еуропалық тікұшақ жобаларына «үйлеспейтінін» мәлімдеді. Хеселтиннің хаты «The Times» газетіне тарады. Бұл Хеселтиннің Даунинг-стритпен, Сауда және өнеркәсіп министрлігімен немесе Мэйхьюмен кеңеспей, Хорнға хат жазуының нәтижесінде Тэтчердің билігіне ашық наразылық болды. Тэтчердің өтініші бойынша Хеселтиннің Хорнға жазған хаты солиситор-генерал Патрик Мэйхьюге жіберілді. Мэйхью Хеселтинге жауап хат жолдап, оның хатындағы «материалдық қателіктерді» атап көрсетті және оларды түзету үшін Хорнға қайта хат жазуын сұрады. Мэйхьюдің Хеселтинге «Құпия» деп белгіленген сөгіс хаты 6 қаңтарда түскі ас уақытында Хеселтинге жетті және Бриттеннің өтініші бойынша Сауда және өнеркәсіп министрлігінің бас ақпараттық офицері Колетт Боу оны дереу және таңдамалы түрде «Press Association» агенттігіне жіберді. Колетт Боу кімнің бұйрығымен әрекет еткені туралы пікір таласы туды. Бас прокурор сэр Майкл Хаверс құпия заң кеңесінің жариялануына қатысты қатаң көзқарас білдірді және ресми тергеу жүргізілмесе, отставкаға кететінін мәлімдеді. Тэтчер осымен келісті.

By now the political row was being discussed in the media, partly because of the lack of other news in December. Cuckney wrote to Thatcher, at her behest, asking for reassurance that the Sikorsky deal would not damage Westland's business prospects in Europe. Heseltine was not satisfied with Thatcher's draft reply when he saw it and consulted Sir Patrick Mayhew (Solicitor General and acting Attorney General as Sir Michael Havers was ill) on the grounds that the government might be legally liable for any incorrect advice. Heseltine supplied extra material about the risk of losing European business, which Thatcher did not include in her reply to Cuckney. Thatcher replied to Cuckney to the effect that the British Government would continue to support Westland in gaining orders in Europe. In early January Heseltine then wrote to David Horne of Lloyds Merchant Bank, who was advising the European consortium (in reply to planted questions from Horne which had been dictated to him over the phone by one of Heseltine's staff), giving him the advice which Thatcher had declined to include in her letter to Cuckney. Contradicting Thatcher's reassurances to Cuckney, Heseltine claimed that the Sikorsky deal would be "incompatible with participation" in European helicopter projects. Heseltine's letter was leaked to The Times. This was a blatant challenge to Thatcher's authority as Heseltine had not consulted Downing Street, the Department of Trade and Industry or Mayhew before writing to Horne. Heseltine's letter to Horne, on Thatcher's request, was referred to the Solicitor General, Patrick Mayhew. Mayhew sent a reply to Heseltine, noting "material inaccuracies" in Heseltine's letter, and asking Heseltine to write to Horne again, correcting them. Mayhew's letter of rebuke to Heseltine—marked "Confidential"—reached Heseltine at lunchtime on Monday 6 January and was immediately and selectively leaked to the Press Association by Colette Bowe, chief information officer at the Department of Trade and Industry, at Brittan's request. There was controversy over whose orders Colette Bowe was following. The Attorney General, Sir Michael Havers, took a stern view of leaks, especially of confidential legal advice, and threatened to resign if an official inquiry was not set up to look into it. Thatcher agreed to do this.

1986 жылдың қаңтары: Хеселтин отставкаға кетеді

Министрлер кабинеті 9 қаңтарда, бейсенбі күні таңертең отырды. Тэтчер бұл демалыстың соңында, Чекерсте жақын әріптестерімен ұстанымын келісіп алған болатын және егер Хесселтин отставкаға кетсе, Шотландия министрі Джордж Янгер қорғаныс министрі лауазымын атқаруы тиіс еді. Күн тәртібіндегі бірінші мәселе – «Вестленд» болды, Хесселтин мен Бриттан өздерінің пікірлерін білдіруге рұқсат алды. Хесселтин ақпараттық ағымда моральдық үстемдікке ие болды, бірақ Лоусон оның кабинетте тікелей әрекет еткенін және көптеген адамдардың ықыласын тудырмағанын жазды. Содан кейін Тэтчер «Вестленд» компаниясының болашағын оның өзі шешуі керек деген, бұрын кабинет бекіткен ұстанымын қайталады және бұл бизнес келіссөздер кезінде барлық «Вестленд» туралы сұрақтарға жауап Министрлер кабинеті арқылы келуі тиіс екенін мәлімдеді. Хесселтин келісті. Алайда, Николас Ридлидің сұрағына жауап ретінде ол бұл ереженің бұрын айтылған мәлімдемелерге де қатысты екенін растады. Хесселтин өзінің бұрынғы мәлімдемелерін қайталауға рұқсат беруді сұрады, бірақ Тэтчер келіспеді, кабинеттің ұжымдық жауапкершілігі сақталуы керек екенін айтты. Хесселтин ұжымдық жауапкершілік болмағанын мәлімдеп, қағаздарын жинап алып, кабинеттен шығып кетті. Көзі куәгер болғандардың баяндамалары әртүрлі болғанымен, Питер Дженкинс Хесселтиннің өзін ұстай алмағанын және «Мен енді осы кабинеттің мүшесі бола алмаймын» деп айқайлағанын мәлімдеді. Содан кейін Хесселтин Даунинг-стриттен шығып, жиналған журналистерге отставкаға кететінін жариялады. Тэтчер кабинет отырысын қысқа үзіліске шығарды. Джордж Янгерге қорғаныс министрі лауазымы ұсынылып, ол оны қабылдады, бұл лауазымды Хесселтин енді атқармайтын болды. Премьер-министр кеңсесі Малкольм Рифкиндтен Янгердің бұрынғы лауазымын – Шотландияның мемлекеттік хатшысы қызметін алуын сұрады, ол оған келісті. Кабинет отырысы қайтадан басталды. Сол күні сағат 16:00-де Қорғаныс министрлігінде (Үйлер палатасының төрт күннен кейін қайта жұмыс істеуін күтудің орнына) Хесселтин 3000 сөзден тұратын, 22 минуттық отставка туралы мәлімдеме жасады, онда ол өзінің наразылығын толыққанды баяндады. Ол Тэтчердің келіспеушілігіне балта шалып, оның пікірлері ескерілмегенін айтты. Ол бұл мәлімдемені бұрын дайындаған болуы мүмкін, бірақ оның жеке хатшысы Ричард Моттрам олай емес дейді. Тэтчердің ашуын оятқандай, Қорғаныс министрлігінің қызметкерлері оған дағдарыс кезінде және осы құжатты дайындауда көмектескен. Тэтчер Хесселтинге осы жағдайға қатысты әдеттегідей хат жіберді.

Cabinet met on the morning of Thursday 9 January, with Thatcher already having agreed her position with close colleagues at Chequers that weekend, and arranged that Scottish Secretary George Younger should take over as Defence Secretary if Heseltine resigned. Westland was first on the agenda, and Heseltine and Brittan were permitted to put their cases. Heseltine had won the moral high ground over the leaking saga, but Lawson recorded that he seemed obsessive at Cabinet and attracted little sympathy. Thatcher then reiterated her position, which had already been endorsed by the Cabinet, that Westland's future was a matter for Westland to decide, and announced that as this was a time of business negotiations all answers to questions about Westland must be cleared through the Cabinet Office. Heseltine agreed. However, in response to a question by Nicholas Ridley she then confirmed that this also applied to statements which had already been made. Heseltine argued that he should be allowed to reaffirm statements he had already made but Thatcher disagreed, arguing that Cabinet collective responsibility should be observed. Heseltine protested that there had been no collective responsibility, gathered up his papers and left. Although eyewitness accounts differ as to the exact details, Peter Jenkins claims that Heseltine lost his cool and proclaimed "I can no longer be a member of this Cabinet". Heseltine then walked out of Downing Street and announced his resignation to the assembled media. Thatcher then adjourned the Cabinet for a brief break. George Younger was then offered and accepted the office of Secretary of State for Defence, which Heseltine had just relinquished. The Prime Minister's office then requested Malcolm Rifkind to take up Younger's previous job, Secretary of State for Scotland, which he accepted. Cabinet then resumed. At 4 pm that day at the Ministry of Defence (rather than waiting to make a statement to the House of Commons when it resumed four days later) Heseltine delivered a 3,000 word, 22 minute resignation statement detailing his grievances. He blamed Thatcher's intransigence, saying his views were ignored. He may well have prepared this earlier, although his private secretary Richard Mottram says not. To Thatcher's fury Defence officials had helped him throughout the crisis and in preparing this document. Thatcher sent a letter to Heseltine, as is customary on these occasions.

Бриттан отставкаға кетеді; Тэтчер аман қалады

13 қаңтарда Тэтчер Уайтлоу, Британ, Янгер және Джон Уэйкхэммен кездесіп, әрі қарай не істеу керектігін шешті. Қорытындысы бойынша, сол күні премьер-министр емес, Британ Хеселтиннің мәлімдемесіне жауап беруі тиіс болды. Палатадағы мәлімдемесінде Хеселтин Бриттанды British Aerospace компаниясының бас директоры сэр Рэймонд Лайгоға Еуропалық консорциумнан шығуға қысым көрсеткені үшін айыптады. Палатадағы сұрақтарға жауап ретінде Бриттан Лайгодан хат алғанын жоққа шығарды, бірақ кейіннен Британдық аэроғарыштың төрағасы сэр Остин Пирстен хат алғанын мойындады; ол оны жарияламады, себебі ол «Жеке және қатаң құпия» деп белгіленген. Ол бірнеше сағаттан кейін кешірім сұрауға мәжбүр болды. 15 қаңтарда Вестленд тақырыбында Палатада талқылау өтті, онда Тэтчер Лейбористік партияның жетекшісі Нил Киннокқа жауап берді. Тэтчер Вестленд мәселесі бойынша өткен барлық министрлік, комитет және Кабинет отырыстарын тізімдеді. Содан кейін Хеселтин Вестленд бойынша ұжымдық жауапкершілікке келген зиянды сынап айтты. Кабинет хатшысы сэр Роберт Армстронг Мейхьюдың хатының жария болуына қатысты тергеу жүргізіп, 21 қаңтарда премьер-министрге қорытындыларын ұсынды. Армстронг Бриттанның Боуға Мейхьюдың хатын Бриттанның жеке хатшысы Роджер Моггқа телефон арқылы беруді тапсырғанын анықтады. Тэтчер Бриттаннан төрт рет: «Леон, неге маған айтпадың?» деп сұрады. Тергеуді талап еткен Хаверс кейіннен: «Егер премьер-министр мен өмірімде көрген ең керемет актриса болмаса, ол Леон Бриттанның нұсқауымен болғанына басқалар сияқты таң қалды» деді. Сол кезде Бриттан Тэтчердің тілегін дұрыс түсінбегенін мәлімдеді, бірақ кейін (1989 жылғы 7 сәуірде «Тэтчер факторы» телебағдарламасында) Тэтчердің екі аға кеңесшісі Чарльз Пауэлл мен Бернард Ингемнің «нақты» нұсқауларымен әрекет еткенін мойындады. 23 қаңтарда Тэтчер Армстронгтың тергеуі бойынша Палатада сөз сөйлеуге тиіс болды. Келесі күні «Глазго геральды» газеті Тэтчердің сөзін «көркісіз» деп сипаттады. Шотландиялық консерватор депутаты және бұрынғы сауда министрі Алекс Флетчер «Кабинеттің беделі» қауіпте екенін айтып, Тэтчерден оның мәлімдемесі «Кабинетіңіздің беделін арттырды ма?» деп сұрады, бұл Мейхью мен Хаверсті қынжылдырды. 27 қаңтарда Лейбористер кезекті мәжілісті кейінге қалдыру туралы ұсыныс енгізді. Уайтлоу, Хоу, Уэйкхэм, Джон Биффен және Дуглас Хёрд Тэтчерге осы мәселе бойынша сөзді дайындауға көмектесті. Премьер-министрдің досы Рональд Миллер сөзді қайта қарастыруға көмектесуді сұрады, ал Тэтчер оған егер жағдай нашар болса, ол кешкі сағат алтыда премьер-министр бола алмайтынын айтты. Оппозиция жетекшісі Нил Кинноктың бастапқы сөзі нашар болды деп есептелді. Алан Кларк күнделігіне: «Киннок оны бірнеше секундқа тіреп алды, бірақ содан кейін желдің шабуылынан ол қалпына келуге уақыт алды» деп жазды. Хеселтин Кинноктың мүмкіндікті пайдаланбағанына ренжіді және Тэтчердің мәлімдемесі «мәселенің саясатына нүкте қойды» және ол үкіметті қолдайтынын мәлімдеді. Содан кейін Сикорски Вестлендті сатып алды, құпия сатып алушылардың құпия сатып алуларына көмектесті, Кукни және басқалар заңсыз концерттік партия деп күдіктенді, бірақ нақты дәлелдер жоқ.

On 13 January, Thatcher held a meeting with Whitelaw, Brittan, Younger and John Wakeham to decide what should then happen. The conclusion was that Brittan, rather than the Prime Minister, should reply to Heseltine's statement on that day. In his resignation statement in the House of Commons Heseltine accused Brittan of pressuring Sir Raymond Lygo, CEO of British Aerospace, to withdraw from the European Consortium. In response to questions in the House from Heseltine Brittan denied that he had received a letter from Lygo, but later had to admit that he had received a letter from Sir Austin Pearce, Chairman of British Aerospace; he had not disclosed it, he claimed, because it was marked Private and Strictly Confidential. He was forced to return to the House a few hours later to apologise. On 15 January there was a debate on Westland in the Commons in which Thatcher replied to Neil Kinnock, the leader of the Labour Party. Thatcher listed all the ministerial, committee and Cabinet meetings on Westland. Heseltine then made a speech criticising the way collective responsibility had been damaged over Westland. Sir Robert Armstrong, the Cabinet Secretary, held an inquiry into the leaking of Mayhew's letter and reported his findings to the Prime Minister on 21 January. Armstrong concluded that Brittan had told Bowe to leak Mayhew's letter through a telephone conversation to Roger Mogg, Brittan's private secretary. Thatcher is said to have asked Brittan four times: "Leon, why didn't you tell me." Havers, who demanded the inquiry, later claimed: "Unless the PM is the most marvellous actress I've ever seen in my life she was as shocked as anybody that in fact it was on Leon Brittan's instructions." At the time Brittan claimed he had misunderstood Thatcher's wishes but later (on the television programme The Thatcher Factor on 7 April 1989) admitted that he had acted on the "express" instructions of Charles Powell and Bernard Ingham, Thatcher's two senior advisers. On 23 January, Thatcher had to make a speech to the Commons on Armstrong's inquiry. The following day's Glasgow Herald described Thatcher's speech as "lackluster". Scottish Conservative MP and former Trade Minister, Alex Fletcher responded by saying that "the integrity of the Cabinet" was at stake and asked Thatcher if she thought her statement had "enhanced the integrity of your Cabinet? ", reportedly causing Mayhew and Havers, to wince. On 27 January, Labour set down an adjournment motion. Whitelaw, Howe, Wakeham, John Biffen and Douglas Hurd helped Thatcher draft her speech for this occasion. Ronald Millar, one of the Prime Minister's friends, was asked to help revise the speech and Thatcher remarked to him that she might not be Prime Minister by six o'clock that evening if things went badly. Neil Kinnock, the leader of the Opposition, was generally thought to have made a poor opening speech. Alan Clark recorded in his diary: "For a few seconds Kinnock had her cornered But then he had an attack of wind, gave her time to recover." Heseltine was frustrated at Kinnock's failure to exploit the moment and claimed that Thatcher's statement brought "the politics of the matter to an end" and that he would support the Government in the lobby. Sikorsky then bought Westland, aided by mysterious prior purchases by mystery buyers, suspected by Cuckney and others, although without clear proof, of being an illegal concert party.

Орындаушылардың мотивациясы

Вестланд Тэтчердің сенімділігіне нұқсан келтіріп, оны алғаш рет еуропаға қарсы көрінеді деп көрсетті. Тэтчердің Вестландты американдық бақылауға алуға тырысуы Аль-Ямама қару-жарақ келісімімен байланысты болуы мүмкін, немесе АҚШ Вестландты Сауд Арабиясына Black Hawk тікұшақтарын сатуға Конгресс ережелерін бұзып, сол елге тікелей қару сатуға тыйым салған кезде ынталандырған болуы мүмкін. Леон Бриттанның мінез-құлқының бір бөлігі 1985 жылдың қыркүйегінде Ішкі істер министрінен Сауда және өнеркәсіп министріне төмендетілуіне наразылық тудырған деп есептелді. Дегенмен, ол Хеселтиннің ұсынылған еуропалық консорциумын монополиялық және бәсекеге қарсы деп санады. Тэтчермен жеке қарым-қатынастағы қайшылықтан басқа, Хеселтин 1986 жылға дейін кейінге шегерілген қорғаныс кесулеріне жауапкершілік алудан қорқып, Тэтчер оны одан әрі тағайындамайтынынан алаңдады, сондықтан ол отставкаға кетуге себеп іздеді. Оның отставкаға кетуі партия басшысы болуға мүмкіндік береді, себебі сол кезде консерваторлар 1988 жылдың жазында өтетін келесі сайлауда жеңіліске ұшырауы мүмкін көрінеді. Хеселтин парламенттік төменгі палатаға шегініп, партия басшылығы үшін бес жылға жуық жасырын науқан жүргізді. Тэтчер үкіметінің рейтингісі жақсарғанмен және 1987 жылы үлкен артықшылықпен қайта сайланғанмен, Хеселтин ақыры 1990 жылдың қарашасында оған қарсы шығып, оның отставкасын жеделдету үшін жеткілікті дауыс жинады.