1973 жылғы қазан соғысы: "Бадр" операциясы

Кіріспе

Израильге қарсы Мысырдың әскери операциясы

Egyptian military operation against Israel

Operation Badr (عملية بدر ʻAmaliyat Badr), also known as Plan Badr (خطة بدر Khitat Badr), was an Egyptian military offensive and operation across the Suez Canal that destroyed the Bar Lev Line, a chain of Israeli fortifications along the frontline of the Israeli occupied Sinai Peninsula, on 6 October 1973. It was launched in conjunction with a Syrian military offensive against the Israeli occupied Golan Heights, triggering the Yom Kippur War. During the War of Attrition, which preceded Operation Badr, both Egypt and Syria (previously constituents of the United Arab Republic) had been seeking to recover the territories that Israel had captured from them during the 1967 Arab–Israeli War. The Egyptians had begun preparing for the offensive with training exercises in 1968, followed by operational planning from 1971 onward, including a deceptive operation. In the opening stages of the attack, known as "the crossing" (العبور al 'obour), Egyptian combat engineers utilized water cannons to rapidly clear numerous passages through the sand wall lining the eastern bank of the Suez Canal, simultaneously laying bridges and operating ferries that allowed armoured vehicles to cross into Israeli controlled territory. Israel's military was surprised by the scale of the attack, and by 7 October, the Egyptians had completed their crossing; the Israelis' eastern bank was captured and occupied by five Egyptian infantry divisions, which subsequently established defensive positions on bridgeheads spanning the frontline. Following a lull in the fighting on 7 October, Israeli armour reserves arrived at the Suez Canal and launched a counterattack against the Egyptians opposite to the city of Ismailia. However, Egypt's military was successful in employing anti tank weapons to repel the Israeli assault and advanced once more. By the end of 8 October, Egypt had occupied a strip of territory along the entire eastern bank of the Suez Canal to a depth of approximately
In addition to the crossing, Egypt had successfully implemented a naval blockade against Israel in the Red Sea and the Mediterranean Sea. Though Israel ultimately won the 1973 Arab–Israeli War, the sweeping success of Egyptian troops in the initial stages of the conflict, including Operation Badr, is specially commemorated by the 6th of October Panorama in Egypt's Cairo and by the October War Panorama in Syria's Damascus. In Cairo, the 6th of October Bridge is named for the date on which Operation Badr commenced.

Бадр операциясы (عملية بدر ʻAmaliyat Badr), сондай-ақ Бадр жоспары (خطة بدر Khitat Badr) деп белгілі, 1973 жылғы 6 қазанда Израиль басып алған Синай түбегінің алдыңғы шебіндегі Израильдің қамалдар желісі – Бар-Лев сызығын жойған Суэц каналы арқылы жүргізілген Мысырдың әскери шабуылы және операциясы болды. Ол Израильдің басып алған Голан биіктігіне қарсы Сирияның әскери шабуылымен бірге басталды, бұл Йом Киппур соғысын тудырды. Бадр операциясына дейін болған Атруция соғысы кезінде Мысыр мен Сирия (бұрын Біріккен Араб Республикасының құрамында болған) 1967 жылғы Араб-Израиль соғысында Израиль басып алған аумақтарды қайтарып алуға тырысты. Мысырлықтар 1968 жылы оқу-жаттығулармен шабуылға дайындала бастады, содан кейін 1971 жылдан бастап операциялық жоспарлау, соның ішінде шатыр операциясы жүргізілді. Шабуылдың бастапқы кезеңінде "өту" (العبور al 'obour) деп аталған египеттік жауынгерлік инженерлер Суэц каналының шығыс жағалауын қоршап тұрған құмды қабырға арқылы көптеген өткелдерді тез тазарту үшін су шашырату машиналарын пайдаланды, сонымен қатар бронетранспорттық құралдардың Израиль бақылауындағы аумаққа өтуіне мүмкіндік беретін көпірлер салып, паромдарды іске қосты. Израиль әскері шабуылдың масштабына таң қалды, ал 7 қазанға дейін мысырлықтар өтуді аяқтады; Израильдің шығыс жағалауы басылып алынды және бес мысырлық жаяу әскер дивизиясы басып алды, олар кейін майдан шебіндегі көпір басында қорғаныс позицияларын орнатты. 7 қазандағы шайқастар тоқтағаннан кейін Израильдің броньдық резервтері Суэц каналына жетіп, Исмаилия қаласына қарсы египеттіктерге қарсы шабуыл жасады. Алайда, Мысыр әскері Израильдің шабуылын тоқтату үшін танкқа қарсы қару қолдана алды және тағы да алға жылжи түсті. 8 қазанның соңына қарай Мысыр Суэц каналының бүкіл шығыс жағалауындағы аумақты шамамен тереңдігіне дейін басып алды.

Өтуге қоса, Мысыр Қызыл теңізде және Жерорта теңізінде Израильге қарсы теңіздік блокаданы сәтті жүзеге асырды. Израиль 1973 жылғы Араб-Израиль соғысында жеңіске жеткенімен, Мысыр әскерлерінің соғыстың бастапқы кезеңдеріндегі, соның ішінде Бадр операциясындағы сәттілігі Мысырдың Каир қаласындағы 6 қазан панорамы және Сирияның Дамаск қаласындағы Қазан соғысы панорамымен ерекше атап өтіледі. Каирде 6 қазан көпірі Бадр операциясы басталған күніне байланысты аталған.

Синай түбегіндегі Израильдің басып алуы

Алты күндік соғыс аяқталғаннан кейін Израиль Порт-Фуадты қоспағанда, Синай түбегінің барлық бөлігін басып алды. Алты күндік соғыстағы Израильдің жеңісі елде қауіпсіздік сезімін күшейтті; басып алынған территория елдің қорғанысына стратегиялық тереңдік қосты. Осының салдарынан Израиль мен Египет Біріккен Ұлттар Ұйымының Қауіпсіздік Кеңесінің 242-ші қаулысын елемеді, ол араб елдерінің мойындауы шартымен басып алынған территориялардан шығуды талап еткен, және елдер арасындағы келіссөздер тоқтатылды. Израильдің премьер-министрі Голда Меир қолданыстағы жағдайды сақтап қалуға тырысты және өз елінің әскери күші араб елдерімен олардың талаптары бойынша бейбітшілік орнатуға кепілдік береді деп сенді. Египет "үш жоқ" саясатын ұстана отырып, Израильді мойындаудан немесе тікелей келіссөздер жүргізуден бас тартты, оның орнына үшінші тараптар арқылы келіссөздер жүргізуді қалаған.

Мысыр әскеріне кеңес көмегі

1967 жылғы соғыс Мысырдың әскери күшін күрт әлсіретті, өйткені олардың әуе күштерінің көп бөлігі және көптеген жабдықтары жойылды. Кеңес Одағының көмегі Египет әскеріне соғыстан кейін көп ұзамай қарулы күштерін қайта құруға көмектесті, ал 1968 жылдың қыркүйегіне қарай Египеттің құрлықтағы әскерлері Суэц каналының шығысындағы Израильдің қатысуына тойтарыс беруге жеткілікті деңгейде қалпына келді. Тозу соғысы Синай түбегіне египеттік артиллериялық оқшашулармен және коммандолық шабуылдармен басталды, оған Израильдің тереңдегі шабуылдары мен Египетке тікұшақтармен жасалған шабуылдары жауап берді. Мысырдың Израильдің әуедегі басымдығына қарсы тұра алмауы Мысырдың ішкі аймақтарын қорғау үшін кеңестік басқарылатын әуе қорғаныс жүйелерін орналастыруға әкелді, бұл Израильдің тереңдеу шабуылдарынан бас тартуына және египеттіктердің әуе қорғанысын қайта құруына мүмкіндік берді. Қорғаныс күшейтулер Израильдің әуедегі шығындарын арттырды, нәтижесінде 1970 жылдың тамызында 1973 жылға дейін жалғасқан уақытша атысты тоқтату келісіміне қол жеткізілді. 1970 жылдың қыркүйегінде Насер қайтыс болды, оның орнын Анвар Садат басты.

Салқын соғыс дестабилизациясын пайдалану

Президент Садат Мысырдың экономикалық, саяси, әлеуметтік және әскери проблемаларының Алты күндік соғыстың салдары екеніне сенді. Ол осы проблемаларды шешудің жолы 1967 жылғы жеңілістің ұяттылығын жоюда деп ойлады, бұл үшін Синайды қайтарып алу қажет болды. 1971 жылы Садат осы мақсатқа жету үшін саяси және әскери дайындық жұмыстарын бастады. Ақпан айында ол Синайдан Израильдің кезең-кезеңмен шығуын ұсынды, бұл Суэц каналын қайта ашуды және БҰҰ Қауіпсіздік Кеңесінің 242 қаулысын орындауды, оның ішінде палестиналық босқындар мәселесін шешуді қамтитын болды. Қарсылығында Мысыр Израильмен бейбіт келісімге қол қойып, АҚШ-пен қарым-қатынасын жаңартпақ болды. Алайда, Израильдің өзінің қауіпсіздігі үшін қажетті аумақтарды сақтап қалуға талап етуі дипломатиялық күш-жігерді тоқтатты. Дипломатиялық жолдардың таусылғанына көз жеткізген Садат шешуші әскери шараларға баруға бел буды. Израильмен қайтадан қақтығыс туындаса, Америка-Кеңес қарым-қатынастарындағы серпіліс бұзылып, супердержавалардың араласуына әкеліп соқтырады және араб-израиль қақтығысын шешу Израиль, АҚШ және КСРО үшін маңызды мәселеге айналады. Садат Садек ұсынған аргументтерді саяси себептермен қабылдамады. Үкіметтің саяси жағдайы қиын болды, өйткені Израильмен "Соғыс жоқ, бейбітшілік жоқ" жағдайына наразы болған Мысыр халқы шаралар қабылдауды талап етіп отырды. Бұған дейін Суэц каналынан түсетін кірістерден және Синайдағы мұнай кен орындарынан айырылған экономика елдің ұзақ мерзімге соғыс жағдайында болуына шыдамады. Соғыс – мүңкіп тұрған нұсқа болатын, ал қазіргі жағдайда шектеулі шабуыл жасау – жалғыз мүмкіндік еді.

Араб Лигасының көмегі

1973 жылдың 27-30 қаңтарында Араб Лигасының Бірлескен қорғаныс кеңесінің мәжілісінде Египет Израильге қарсы шабуылды Мысыр, Сирия және Иорданиядан бірдей уақытта жүргізу қажеттігін баяндаған есеп ұсынды, себебі Израильдің әуедегі басымдығы бар еді. Есепте көрсетілгендей, Мысыр мен Сирияның әуе күштері, егер басқа араб елдерінен 16 әуе эскадрильясымен күшейтілсе, сандық артықшылыққа ие болар еді. Дегенмен, Израиль осыны жоғары сапалы оқыту, авиациялық құралдар, ұшақтардың жүк көтергіштігі және қару-жарақ арқылы теңгере алатын еді. Бірдей шабуыл жасау Израиль әуе күштерінің тиімділігін азайтуға және Израильдің құрлық әскерлерін екі фронтта соғысуға мәжбүрлеуге мүмкіндік берер еді.

Мысыр-Сирия шабуылдары

Сол айда Сирия президенті Хафез әл-Асад Израильге қарсы соғысқа бару ниетін білдірді. Мысыр мен Сирия келіссөздер арқылы әскери қимылды үйлестіруге келісті, ал тиісті соғыс министрлері ортақ әскери стратегия жасады. Мысыр бірнеше араб елдерінің саяси қолдауын алды, олардың кейбіреулері мұнай өндіруші елдер болатын. Садат мұнайды экономикалық қару ретінде пайдалану мүмкіндігін талқылады, батыс үкіметтерін арабтарға көбірек қолдау көрсету саясатын қабылдауға мәжбүрлеу үшін. Соғыс кезінде мұнай өндіретін араб елдері, негізінен Ливия мен Сауд Арабиясы, мұнай эмбаргосын енгізді, ал бірнешеуі майданға шағын күштер жіберді. 1971 жылғы 3 маусымда ол шектеулі соғысқа қатысты көзқарасын баяндады:

"Біз [шабуылды] өз мүмкіндігіміздің шегінде жоспарлағымыз келеді, артығын қаламаймын. Қаналын кесіп өтіп, Синайдың тіпті он сантиметрін де ұстап тұрыңыз. Әрине, мен асыра айтып отырмын, бірақ бұл маған зор көмек береді және халықаралық және араб елдері арасындағы саяси жағдайды түбегейлі өзгертеді. Ол Израильдің екі қанатын қиратарлық әлсіздігі бар екенін айтты. Біріншісі – адам күшінің жеткіліксіздігіне байланысты жоғары деңгейдегі жарақаттарды көтере алмайды. Екіншісі – ұзаққа созылған соғысты жүргізе алмайды, себебі ол еврей халқының шамамен 18 пайызын жұмылдырады. Ұзаққа созылған, шектеулі қорғаныс соғысы осы екі әлсіздікті тиімді пайдалануға мүмкіндік береді."

Жоспарлау және дайындау

Генерал-майор Мохаммед Фавзи, Садек қорғаныс министрі лауазымындағы алдыңғы ілеспесі, тұрақты түрде командалық жаттығулар өткізді. Бұл жаттығулар египет әскерінің мүмкіндіктерінен асып түсетін, шындықтан алыс мақсаттар мен операциялық міндеттерге ие болды. 1971 жылдың 16 мамырында генерал-лейтенант Саад Эль Шазли Бас штаб бастығы болған кезде, шабуылдық жоспарлар әлі әзірленбеген еді. Керісінше, "200-ші операция" деп аталатын қорғаныс жоспары және одан да агрессивті "Гранит" операциясы болды. "Гранит" Синайға шабуылдар мен ұрыстарды қамтығанмен, негізінен қорғаныс сипатында болды. Әскери күштердің мүмкіндіктерін бағалау барысында ол әуе күштері ең әлсіз түрі екенін анықтады. Израильдік ұшқыштар олардан тәжірибелі болды және олардың техникалық жабдықталуы да жоғары болды. Израиль әуе күштері үшін маңызды артықшылық – үшінші буын F 4 Phantom II истребитель-бомбалаушысы болды. 1973 жылдың қазан айында соғыс басталған кезде Израиль қорғаныс күштерінде 122 F 4E және 6 RF 4E (R – барлау нұсқасын білдіреді) қызметте болды. Египеттік әуе күшінің кемшіліктерін толықтыру үшін египеттіктер әуе қорғанысын күшейтті. Олар SA 2 және SA 3 зениттік-ракеталық кешендерін, сондай-ақ SA 6 зениттік-ракеталық кешендерін және ZSU 23 4 SPAAG-терді (өзіндік қозғалмалы зениттік артиллериялық қондырғы), портативті SA 7 зениттік кешендерін және мыңдаған дәстүрлі зениттік артиллерияны пайдаланды. Бұл әуе қорғанысы египеттік жер күштерінің үстінен қорғаныш "шатырын" құруға тиіс болды. Алайда, SA 2 және SA 3 кешендерінің қозғалмауына байланысты, оларды тоғыз сағат ішінде ғана жылжытуға болады, бұл оларды қайта орналастыру кезінде әуе қорғанысын нашарлау қаупіне ұшыратады. Ал SA 6 кешендерінің саны шектеулі болғандықтан, алға жылжып келе жатқан бронетехникаға жеткілікті қорғаныс беруге келмейді. Осы шектеулерге байланысты Шазли Садекке қарасыңдар, тек каналдың шығыс жағалауын қайтаруға бағытталған шектеулі соғысты қолдады. Алайда Садек 1971 жылдың шілдесінен бастап екі шабуылдық жоспарды әзірлеуге рұқсат берді. Біріншісі – "41-ші операция", ол Синайдың маңызды өткелдерін басып алу мақсатымен Суэц каналының бойымен шабуыл жасауды көздеді. Бұл жоспар кеңестік кеңесшілермен бірлесіп жасалды. Операцияның мақсаттары египеттік әскердің мүмкіндіктерінен асып түсті және Шазли оны кеңестіктерден қару-жарақ пен жабдықтарды көптеп жеткізуге итермелеу құралы ретінде қарастырды. Бұл жоспар сириялықтарды да Израильге қарсы шабуылға қосуға мүмкіндік беруі керек еді. "41-ші операция" 1971 жылдың қыркүйегінде аяқталды, ал келесі айда Садат пен Садек Мәскеуге ұшып, Мысырдың тарихындағы ең ірі қару-жарақ келісімін жасады: 100 МиГ-21 истребителі, 10 Ту-16 бомбалаушысы, SA 6 зениттік зымырандары және ауыр артиллерия. "41-ші операция" "Гранит-2" операциясы деп қайта аталды. Екінші жоспар – "Жоғары минареттер" деп аталды, ол каналдың бойымен бес жеке учаскеде өткел жасауды көздеді. Египеттік әскер алға жылжып, содан кейін қорғаныс позицияларын орнатады. Алға жылжуларын шектеу арқылы египеттік жер күштері өздерінің зениттік-ракеталық қорғанысының қашықтығында қалады, бұл Израильдің әуедегі басымдығын жоққа шығарады. Осылайша "Жоғары минареттер" жоспары египеттік армияның мүмкіндіктеріне сәйкес жасалды. Жоспардың жобасы 1971 жылдың қыркүйегінде толық құпиялылықта аяқталды. Садек шектеулі соғыс тұжырымын қабылдамағандықтан, Садат пен оның арасындағы шиеленіс күшейді. Жоғары дәрежелі қолбасшылардың қызу кеңесінен кейін соғыс министрі қызметтен босатылды. Оның орнына генерал-майор Ахмед Исмаил тағайындалды, ол шектеулі шабуылды қолдады. Бұл аймақтарды РПГ-мен, сондай-ақ Б-10 және Б-11 зениттік мылтықтармен қамтуға болатын. Сонымен қатар, РПГ-43 танкіге қарсы гранаталары да болды. Шабуыл жасаушы жаяу әскер түнгі көру құралдарымен, инфрақызыл көзқарастармен және дәнекерлеуші көзілдіріктерімен жабдықталды, бұл израильдіктер жиі қолданатын тактикаға қарсы тұру үшін жасалды: түнде жау жаяу әскерін соқырландыру үшін танктер мен көліктерге ксенон шамдарын орнату. Көпірлер салынбастан бұрын жаяу әскерге ауыр қару-жарақ – АТГМ, РПГ, жалын шашушы, пулемет және миналарды алып жүруге мүмкіндік беру үшін екі қадам жасалды. Біріншіден, жеңіл, үлкен су бөтелкелері бар және 24 сағатқа жететін тамақпен қамтамасыз ететін бес түрлі далалық жиынтық жасалды. Әрбір жиынтық әртүрлі шабуыл топтарының қажеттіліктерін қанағаттандыру үшін арнайы жасалған. Екінші шешім – жабдықтарды, қару-жарақ пен оқ-дәрілерді тасымалдау үшін төрт дөңгелекті ағаш арбаларды пайдалану. Бұл жолға 2200-ден астам арбалар пайдаланылатын, олар 330 тоннаға жуық материалды тасымалдауға мүмкіндік беретін. Ағаш баспалдақтары бар арқан сатылары оқ-дәрі мен ауыр ...

Major General Mohammed Fawzi, who was Sadek's predecessor as defense minister, regularly held command simulations. These exercises had unrealistic objectives and operational aims that were considerably outside the capabilities of the Egyptian military. When Lieutenant General Saad El Shazly became Chief of Staff on 16 May 1971, no offensive plans yet existed. Rather, there was a defensive plan code named Operation 200, and a more aggressive alternative named Operation Granite. Although Granite incorporated raids and assaults into the Sinai, it was essentially defensive. In his assessment of the military's capabilities, he concluded the air force was the weakest arm. It was outmatched by its Israeli counterpart in various aspects, and Israeli pilots were also more experienced. A pivotal equipment advantage for the IAF was the F 4 Phantom II, a third generation fighter/bomber. By the outbreak of the war in October 1973, the IDF had 122 F 4E and 6 RF 4Es (R denotes the reconnaissance variant) in service. To compensate for the weaknesses of Egyptian air power, the Egyptians developed their air defenses. They fielded immobile SA 2 and SA 3 SAMs, the backbone of the air defenses, as well as mobile SA 6 SAMs and ZSU 23 4 SPAAGs (Self Propelled Anti Air Gun), portable infantry SA 7s, in addition to thousands of conventional anti air artillery. These air defenses would provide a protective "umbrella" over Egyptian ground forces. However, the SA 2 and SA 3 systems, being immobile, could only be moved over a nine hour period at best, exposing the air defenses to degradation in case of a redeployment to keep up with advancing forces. On the other hand, the SA 6 systems were available in limited numbers insufficient to provide adequate protection to advancing armored forces. Due to these restrictions, Shazly supported a limited war to retake only the east bank of the canal, as opposed to Sadek. However, Sadek authorized the planning of two offensive plans, starting in July 1971. The first was Operation 41, which involved an offensive along the entire Suez Canal with the objective of seizing the key passes of the Sinai. The plan was developed in cooperation with Soviet advisers. As it was, the objectives of the operation were outside the capabilities of the Egyptian military and Shazly saw it only as a means of inducing the Soviets to supply more arms and equipment. The plan would also encourage the Syrians to join in an attack against Israel. Operation 41 was completed by September 1971, and the following month, Sadat and Sadek flew to Moscow to conclude Egypt's largest arms deal yet, receiving 100 MiG 21 fighters, 10 Tu 16 bombers, SA 6 anti aircraft (AA) missiles and heavy artillery. Operation 41 was renamed Operation Granite Two. The second plan—codenamed the "High Minarets"—called for a crossing at five separate areas along the length of the canal. The Egyptians would advance , then establish defensive positions. By restricting their advance, Egyptian ground forces would remain within range of their own SAM defences, which would provide a protective "umbrella", negating the Israeli advantage in the air. In this way the High Minarets was planned in accordance with the capabilities of the Egyptian Army. The plan's outline was completed by September 1971 in absolute secrecy. As Sadek continued to refuse the concept of a limited war, tensions rose between him and Sadat. Following a heated meeting of senior commanders, the Minister of War was sacked. His replacement, Major General Ahmed Ismail, was in favor of a limited offensive. created a significant area of dead ground, which was to be covered by the RPG, along with the B 10 and B 11 recoilless rifles. In addition, there were RPG 43 anti tank grenades. Assault infantry were equipped with night vision devices, infrared scopes, and welder's goggles to counter a tactic often used by the Israelis; mounting xenon floodlights on tanks and vehicles to blind enemy infantry at night. To allow the infantry to carry an assortment of heavy weaponry—ATGMs, RPGs, flamethrowers, machine guns, and mines—before the bridges were laid, was achieved by two steps. Firstly, five different field kits were created that were lighter, accommodated larger water bottles and could carry 24 hours' food supply. Each field kit was specifically designed to meet the needs of the various assault teams. The other solution was to use four wheel wooden carts to transport equipment, weaponry and ammunition. Over 2,200 such carts would be used in the crossing, providing the capacity to transport nearly 330 tons (150,000 lb) of matériel. Rope ladders with wooden steps would be deployed to lift ammunition and heavy equipment, such as the B 11 recoilless rifle, to the top of the sand wall. The High Minarets called for assault infantry to establish bridgeheads deep and wide. The relatively short perimeter would increase fire density, and initially the attack would receive supporting fire from sand ramparts on the western bank. Once reinforcements and armor crossed, the bridgeheads would be deepened to This had to be accomplished within 18 hours of the start of the operation. Airborne and seaborne forces would conduct attacks and ambushes to delay Israeli reserves heading for the Bar Lev line. The spring of 1973 passed with no offensive being launched. On 21 August of that year, in complete secrecy, six senior Syrian commanders, using false names and passports, arrived from Latakia at Alexandria harbor in a Soviet passenger liner carrying holiday makers. Among the Syrian commanders were, principally, the Minister of Defense General Mustafa Tlass and the Chief of Staff General Yusuf Shakkour. For the next two days, they convened with their Egyptian counterparts at Egyptian Naval Headquarters in Ras El Tin Palace. By 23 August, two documents were ratified by Shazly and Shakkour concluding that the Egyptian and Syrian armed forces were ready for war. All that remained was to choose a date; either 7–11 September or 5–10 October. The date was to be chosen jointly by Presidents Sadat and Hafez al Assad, and they were required to communicate their decision to their commanders fifteen days before the date of attack. When 27 August, fifteen days before 7 September, passed without a reply from either Sadat or Assad, it was clear no offensive would take place in September. During 28 and 29 August, Sadat met with Assad in Damascus, where they agreed to start the war in October. They specified 6 October as D Day, and informed Ahmed Ismail and Tlass on 22 September, who in turn relayed the decision to the Chiefs of Staff. At the request of Ahmed Ismail, Sadat produced a presidential directive for war. Therefore, it was only in September, less than a month before the attack, that the date 6 October was finally selected as D Day. The coordinated offensive would begin at 14:00 (Cairo Local Time). 6 October was chosen for several reasons. The speed of the water current and the tide were optimal for a crossing operation, and for most of the night there was a full moon, facilitating bridge construction. The date coincided with Yom Kippur, the Jewish Day of Atonement. This was an important factor in choosing 6 October for an attack; observant Jews fast on that day, abstain from the use of fire or electricity (which meant transportation would be at a standstill), and much of the Israeli army would be demobilised. October also coincided with the month of Ramadan in the Muslim Calendar, which meant that Muslim soldiers would be fasting. It was in Ramadan that the Muslims won their first victory at the Battle of Badr in the year 624. Opting for something more inspirational than the High Minarets as a name, Operation Badr was chosen by Egyptian commanders as the codename for the assault.

Жауынгерлік техника

Мысыр әскерлерінің Суэц каналын кесіп өтуі Мысыр инженерлер корпусының табысына тікелей байланысты болды, олардың орындалуы тиіс бірнеше қиын міндеттері болған еді. Израиль инженерлері каналдың шығыс жағалауында (Ұлы Ащы көлден басқа, онда каналдың ені кесіп өтуді қиын еткен) зор жасанды құмды бөгет салған. Эрозияны болдырмау үшін құм бөгет бетонмен нығайтылған, ол таяз су деңгейінде судан бір метр, ал төмен су деңгейінде үш метр биіктікте болды. Канал шамамен кең және терең болды. Инженерлер осы құм қабырға арқылы 70 өткелді тазалауға тиіс болды, әрқайсысы енімен. Бұл әрбір өткел үшін құмды алып тастауды білдірді. Алғашқыда құм қабырғасын бұзу үшін дәстүрлі әдістер сыналып көрді. Бір өткелді тазарту үшін 60 адам, 1 бульдозер, жарылғыш заттар және 5-6 сағат уақыт қажет болды, бұл уақыт жаудың атысымен үзіліссіз бұзылмауы керек еді. Өткел орындары тығыз болып, жаудың отына түсуі мүмкін болғандықтан, бұл әдістер тиімсіз және тым қымбат болып шықты. Осы қиын жағдайды шешудің қарапайым, бірақ епті жолы болды. 1971 жылдың соңында мысырлық офицер гидравликалық қазу арқылы құм бөгетін бұзу үшін инфляциялық салдармен канал арқылы тасымалданатын шағын, жеңіл, бензинмен жұмыс істейтін сорғыларды пайдалануды ұсынды. Ұсыныс өте пайдалы болды және Мысыр әскерилері 300-ге жуық британдық сорғыларды тапсырыс берді. Сынақтар көрсеткендей, бес сорғы үш сағат ішінде 1500 текше метр құмды шығара алды. 1972 жылы тағы 150 қуатты неміс сорғылары сатып алынды. Үш британдық және екі неміс сорғысын біріктіру екі сағат ішінде өткелді тазартуға мүмкіндік берді.

Израильдің қорғаныс шаралары

Израильдіктер Бар-Лев сызығы деп аталатын каналдың бойында бірнеше бекіністер салды, олар бұзылмайтын деп есептелді. Бұл қорғаныстың басты кедергісі – Израиль инженерлерінің Суэц каналының бойында 45–60 градус еңіспен тұрғызған үлкен жасанды құм қабырғасы болды. Қабырғалар бетонмен нығайтылып, қосмекенді техниканың қабырғаға көтерілуіне кедергі келтірді. Израильдіктердің бағалауынша, құмды бөгетті жаруға кем дегенде жиырма төрт, мүмкін қырық сегіз сағат қажет болады. Қуатты бекіністер құмның бірнеше қабатына орналасқан және 1000 фунт (~½ тонна) салмақты бомбадан қорғаныш беретін. Бекіністерде окоптар, тікенді сымдар, 200 метр тереңдіктегі мина далалары, көптеген бункерлер мен әскерлерге арналған баспаналар, сондай-ақ танктердің атыс позициялары болды. Әр бекіністің ішінде шикі мұнайға толы жер асты резервуары орналасқан. Мұнайды құбыр жүйесі арқылы Суэц каналына құйып, 700 °C (1292 °F) температураға дейін қыздыруға болатын. Израильдіктер қорғаныс жоспарын жасады, оның толық мәліметтері мысырлықтарға белгілі болды. Жоспар Бар-Лев сызығын үш секторға бөлді: солтүстік сектор Арыштан Эл-Кантара эль-Шарқияға дейін, орталық сектор Исмаилиядан Әбу Агилаға дейін, ал оңтүстік сектор Ұлы Ащы көлден Суэц каналының соңына дейін қорғады және Митла мен Гедди өткелдеріне шабуыл жасаудан сақтады. Бар-Лев сызығын қорғауға генерал-майор Альберт Мандлер басқаратын 252-ші бронетанкті дивизия тағайындалды, оның құрамында үш бронетанкті бригада болды. Мысырлықтардың алдау жоспары, оның ішінде барлау қызметтері, халықаралық және ұлттық деңгейде әскери және саяси оқиғалар мен жағдайларды жасауға бағытталған, ізраилдік барлаушыларды араб әлемі соғысқа дайындалып жатқан жоқ дегенге сендіруді көздеді. Жоспардың талаптарының бірі – жоғары буын командирлерінің соғысқа дайындық шараларын жасырын түрде жүргізе отырып, сырттай қалыпты жағдайды сақтауы болды. Мысырлықтардың алдау жоспарының негізі 1967 жылғы алты күндік соғыста араб күштеріне қарсы жылдам жеңіске жеткен Израильдің басымдыққа ие болғандығы туралы түсінік болды. Бұл түсінік келесі ізраилдік мәлімдемеде айқын көрініс тапқан:

The Israelis had constructed a series of fortifications along the canal called the Bar Lev Line, which was considered impregnable. The main obstacle of these defences was a massive artificial sand wall erected by Israeli engineers, high with a 45–60 degree incline, along the entire Suez Canal. The rampart were reinforced by concrete that also prevented any attempt by amphibious vehicles to climb the sand wall. To blast through the sand barrier the Israelis estimated would take at least twenty four, probably forty eight hours. A strongpoint was several stories deep into the sand and provided protection from a 1000 pound (~½ ton) bomb. Strongpoints incorporated trenches, barbed wire, minefields 200 meters deep, numerous bunkers and troop shelters, and firing positions for tanks. Each strongpoint had an underground reservoir filled with crude oil. The oil could be pumped into the Suez Canal via a pipe system, and ignited to create temperatures reaching 700 °C (1292 °F). The Israeli command developed a basic defensive plan codenamed Dovecote (Shovach Yonim), the details of which were known to the Egyptians. The plan divided the Bar Lev Line into three sectors: the northern sector defended Arish on the coast to El Qantarah el Sharqiyya, the central sector defended Ismailia to Abu Ageila, and the southern sector defended the area from the Great Bitter Lake to the end of the Suez Canal, and prevented a thrust to the Mitla and Gedy Passes. The 252nd Armored Division, led by Major General Albert Mandler, was charged with the defense of the Bar Lev Line, and incorporated three armored brigades. The deception plan mounted by the Egyptians, which included their intelligence services, relied on producing a series of events and incidents, militarily and politically, internationally and nationally, aimed at convincing Israeli intelligence analysts that the Arab world was not preparing for war. Among the plan's requirements was that senior echelon commanders preserve superficial normality while working secretly on the final preparations for the offensive. The core of the Egyptian deception plan was based on the prevalent Israeli mentality following their lightning quick victory over Arab forces in the 1967 Six Day War. This mentality is clearly illustrated in the following Israeli saying:

In his thesis of the Yom Kippur War, USMC Major Michael C. Jordan explains that this quote and the prevailing opinion it represented pre October 1973:

<blockquote> also reflects the contempt Israelis held for the military abilities of Arab neighbors Egypt and Syria. The 1967 preemptive victory was so complete and won so cheaply, Israelis viewed their military forces as invincible, their intelligence service as unmatched, and their Arab foes as inferior and incapable. The pretext of exercises allowed the Egyptians to conceal their preparations. These were further facilitated by the fact that the Egyptian Second and Third Field Armies were normally stationed along the Suez Canal for defence. Troops, armor, and crucially, the bridging equipment, were moved to their concentration areas over a period of fifteen nights up to the night of 5/6 October, with a peak of activity during the final five nights. Ever since it occupied the Sinai in 1967, Israel had openly declared it would remain in Sharm el Sheikh to ensure the sea lanes to the port of Eilat through the Straits of Tiran remained opened (the closing of the Straits to Israeli shipping in 1967 was one of the causes of the Six Day War). Egypt aimed to nullify Sharm el Sheikh's importance to Israel by imposing a naval blockade at the straits of Bab el Mandeb, almost from Israel. To this end, arrangements were made with Pakistan to receive Egyptian vessels for repair early in 1973. Approval was sought, and obtained, from Sudan and Yemen to receive the submarines on their way to Pakistan in Port Sudan and Aden as a friendly visit. Pakistan's approval to receive Egyptian vessels for repairs were made public. On 1 October, a force containing several submarines, destroyers and missile boats set sail on a route planned to ensure their arrival at Bab el Mandeb on 6 October. The fleet was fully equipped for combat, and the force was ordered to maintain complete radio silence; which meant there was no way of recalling the submarines. The commanding officers, unaware of their real mission, were issued sealed envelopes detailing their orders and mission, and were instructed to open the envelopes on 6 October, only a few hours before the war was to begin, whereupon they would break their radio silence. Once the fleet had set sail that day, 1 October, "the war had effectively begun". The military sought to maintain an impression of normality. Just before Ramadan was to begin on 26 September, the Ministry of War publicly announced that military personnel could register to take leave to perform a Umrah (pilgrimage) in Mecca. Egyptian newspapers announced that sailboat races would be held, participants of which included several high ranking officers of the Egyptian Navy. In addition, a visit planned for 8 October (two days after the scheduled attack) by the Romanian Minister of Defense to Egypt was also publicized by the Ministry of War, and a program for his visit was announced. This coincidental visit would be promptly canceled once war broke out on 6 October, but it proved useful as part of the deception plan. On 27 September, a large batch of reservists were given orders for mobilization. To lull suspicion, the Cabinet Ministers of the Egyptian Government were invited to an open tour of General Headquarters, where all planning and coordination of the operation took place. Another batch of reservists were called up on 30 September. To quell suspicion once more, the Egyptians publicly announced on 4 October the demobilization of the reservists who had been called up on 27 September, but only demobilized 20,000 men. From 1 October onwards, the order for war began to spread outside the circle of senior commanders in Egypt. Generals Saad Mamoun and Abdel Munim Wasel, commanders of the Second and Third Field Armies respectively, were informed of the decision to implement Operation Badr. On 3 October, they informed their divisional commanders. Brigade commanders were told on 4 October, battalion and company commanders on 5 October, while platoon commanders and troops were told on 6 October, six hours before the start of the attack. Sadat also played his role the deception plan; in September he had attended the Non Aligned conference in Algeria, and upon his return was rumored to be ill. Sadat remained, for several days leading up to 6 October, out of public sight. Egyptian intelligence planted false stories of his illness in the press and initiated a search for a home in Europe, where Sadat would receive treatment, adding to the rumor's credibility. 4 October also provided another worrying incident to Egyptian commanders, who became aware that evening that EgyptAir, the country's national airline, had canceled all its flights and was arranging the protection of its civil air fleet by dispersing its aircraft to refuges outside Egypt. The orders came from the Minister of Aviation, Ahmed Nuh. General Headquarters quickly intervened to reverse the dispersal orders, and by 5 October flights were back to their normal schedule. It was believed the incident was a breach of security and a leak on Egyptian plans for war. It was not clear to Egyptian commanders however, whether the Israelis were aware of the incident. On 13 September 1973, an air battle took place between Syrian and Israeli fighters. It was an alarming skirmish in which twelve Syrian aircraft were shot down while the Israelis lost only one fighter. Tension ran high between both countries. The Egyptians in particular were very concerned; on 7 April 1967, an air battle between Syria and Israel had escalated the military situation and was one of the causes of the Six Day War. Aware that war was to be launched only days later, the Syrians chose not to retaliate. The air battle aided the Syrians in concentrating their forces for the war, as the Israelis interpreted it to be a defensive reaction on the part of the Syrians. The Israelis closely monitored this buildup near the front, but their intelligence remained adamant that Syria would not go to war without Egypt, which the Israelis believed was currently occupied with internal issues. Throughout September 1973, Aman had received eleven warnings, including a warning from Jordan's King Hussein, that Egypt and Syria were bent on waging war, but they were all disregarded, as Aman maintained the belief that the Arabs would not launch an attack. Mossad director Zvi Zamir remained of the opinion that war was not an Arab option. However, there remained too many signs for the Israelis to ignore, chief among which was the hasty Soviet evacuation from Cairo and Damascus, and the constant buildup of forces on the Syrian front when Egypt, it was assumed, would not enter war. Though the Chief of Staff, David Elazar, was assured that the probability of war remained low, he took precautionary steps on 5 October. Elazar placed the entire military on alert, canceled all leaves, and ordered the Air Force to assume a full alert posture. He also ordered the 7th Armored Brigade to relocate from the Sinai to the Golan Heights. This raised Israeli numbers in the Golan Heights to 177 tanks and 44 artillery pieces on 6 October. To replace the 7th Armored Brigade, the Armor School, under the command of Colonel Gabi Amir, was ordered to activate its tank brigade for immediate airlift; it was in the Sinai by 6 October, before the war began. Ultimately though, no orders for mobilization were issued to reservists; Elazar and other senior commanders still expected a 24 to 48 hour warning from the intelligence services if the Arab nations were bent on war.

Йом-Киппур соғысы туралы диссертациясында АҚШ теңіз корпусының майоры Майкл С. Джордан бұл цитата мен 1973 жылғы қазанға дейінгі басым пікірді былай түсіндіреді: «Бұл цитата сондай-ақ израильдіктердің Мысыр мен Сирия сияқты араб көршілерінің әскери қабілеттеріне деген жеккөрушілігін көрсетеді. 1967 жылғы алдын ала жеңіс соншалықты толық және арзан болды, израильдіктер өздерінің әскери күштерін жеңімпаз деп санайды, барлау қызметтерін теңдесі жоқ деп есептейді, ал араб жауындарын нашар және қабілетсіз деп қарады. Оқу-жаттығулар деген сылтау египеттіктерге дайындықтарын жасыруға мүмкіндік берді. Бұл египеттік екінші және үшінші дала армияларының әдетте қорғаныс үшін Суэц каналы бойында орналасқандығымен жеңілдетілді. Әскерлер, бронетехника және, ең бастысы, көпірлік жабдықтар 5/6 қазан түндеріне дейін он бес түн ішінде шоғырланған аймақтарға көшірілді, соңғы бес түнде белсенділіктің ең жоғары деңгейі байқалды. 1967 жылы Синайды басып алғаннан бері Израиль Шарм-эль-Шейхте қалатынын ашық мәлімдеген, Тиран бұғазы арқылы Эйлат портына дейінгі теңіз жолдары ашық қалғанын қамтамасыз ету үшін (1967 жылы бұғаздың израильдік кемелерге жабылуы алты күндік соғыстың себептерінің бірі болды). Мысыр Шарм-эль-Шейхтің Израиль үшін маңыздылығын жоюды көздеді, Баб-эль-Мандеб бұғазында теңіз блокадасын орнату арқылы. Осы мақсатта 1973 жылдың басында Пакистанмен египет кемелерін жөндеу үшін келісім жасалды. Судан мен Йеменнен Судан порты мен Аденде Пәкістанға бара жатқан су асты кемелерін достық сапар ретінде қабылдауға рұқсат сұралды және алынды. Пакистанның египет кемелерін жөндеуге келісімі жарияланды. 1 қазанда бірнеше су асты кемелері, эсминдер мен зымыран қайықтары бар күш 6 қазанда Баб-эль-Мандебке келуін қамтамасыз ету үшін жоспарланған бағыт бойынша жолға шықты. Әскери-теңіз флоты жауынгерлік дайындықпен толық жабдықталған, күшке радио байланысын тоқтату тапсырылды; бұл су асты кемелерін қайта шақыру мүмкін емес еді. Олардың нақты тапсырмасын білмейтін командирлерге бұйрықтары мен тапсырмаларын егжей-тегжейлі баяндаған мөрленген конверттер берілді және оларды 6 қазанда, соғыс басталар алдында бірнеше сағат бұрын ашуға нұсқау берілді, содан кейін олар радио байланысын жаңартты. Сол күні, 1 қазанда, флоттың кетіп қалғанынан кейін «соғыс іс жүзінде басталды». Әскерилер қалыпты жағдайдың әсерін сақтауға тырысты. Рамазан айының басталуы алдында, 26 қыркүйекте, Соғыс министрлігі әскери қызметшілердің Меккеде Умра (қажылық) жасау үшін демалысқа шығуға тіркеле алатынын жариялады. Египет газеттері қайық жарыстары өтетінін хабарлады, оған Египет Әскери-теңіз күштерінің жоғары шенді офицерлері қатысты. Сонымен қатар, Соғыс министрлігі 8 қазанға (жоспарланған шабуылдан екі күн кейін) Румынияның қорғаныс министрінің Египетке жоспарланған сапары туралы хабарлады және оның сапарының бағдарламасы жарияланды. Бұл сәйкес келетін сапар 6 қазанда соғыс басталғанда дереу тоқтатылды, бірақ ол алдау жоспарының бір бөлігі ретінде пайдалы болды. 27 қыркүйекте көптеген резервистерге жұмылдыруға бұйрық берілді. Күдік тудырмау үшін Египет үкіметінің министрлер кабинетіне операцияның жоспарлау және үйлестіру орталығы болған Бас штабқа ашық тур ұйымдастырылды. Тағы бір топ резервистер 30 қыркүйекте шақырылды. Күдік тудырмау үшін египеттіктер 4 қазанда 27 қыркүйекте шақырылған резервистерді демобилизациялады, бірақ тек 20 000 адамды демобилизациялады. 1 қазаннан бастап соғысқа дайындық Египеттегі жоғары командирлер шеңберінен тысқары тарала бастады. Екінші және үшінші дала армияларының командирлері Саад Мамун мен Абдель Муним Васельге Бадр операциясын іске асыру туралы шешім хабарланды. 3 қазанда олар дивизия командирлерін хабардар етті. Бригада командирлеріне 4 қазанда, батальон және рота командирлеріне 5 қазанда, ал взвод командирлері мен сарбаздарға 6 қазанда, шабуыл басталғаннан алты сағат бұрын хабар берілді. Садат та алдау жоспарында өзінің рөлін атқарды; қыркүйек айында ол Алжирдегі Бейтарап елдер конференциясына қатысып, оралғаннан кейін ауруға шалдыққан деген қауесет тарады. Садат 6 қазанға дейінгі бірнеше күн бойы қоғамдық көзден жасырылды. Египеттік барлау қызметі баспасөзде оның ауруы туралы жалған ақпараттарды таратты және Садаттың ем алуы үшін Еуропада үй іздеуді бастады, бұл қауесетке сенімділік қосты. 4 қазан египеттік командирлерге тағы бір алаңдатарлық жағдайды тудырды, ол кеште ЕгипетЭйр, елдің ұлттық әуе компаниясы, барлық рейстерін тоқтатып, Египеттен тысқары қауіпсіз жерлерге азаматтық әуе флотын таратуды ұйымдастырғанын білді. Бұйрықтарды Әуе министрі Ахмед Нух берді. Бас штаб тарату бұйрықтарын кері қайтаруға дереу араласты, 5 қазанға дейін рейстер қалыпқа келтірілді. Оқиға қауіпсіздіктің бұзылуы және Египеттің соғыс жоспарлары туралы ақпараттың жария болуы деп есептелді. Бірақ ізраилдіктер оқиғадан хабардар болған-жоқпыны египеттік командирлерге белгісіз болды. 1973 жылдың 13 қыркүйегінде Сирия және Израиль әуе күштері арасында әуе шайқасы болды. Он екі сириялық ұшағы атып түсірілді, ал израильдіктер бір ғана истребитель ұшағын жоғалтты. Екі елдің арасындағы жағдай шиеленісті болды. Египеттіктер ерекше алаңдады; 1967 жылдың 7 сәуірінде Сирия мен Израиль арасындағы әуе шайқасы әскери жағдайды ушықтырды және алты күндік соғыстың себептерінің бірі болды.

6 қазан

Бадр 1973 жылғы 6 қазанда сағат 14:00-де басталды. Израильдіктер шабуылды төрт сағаттан кейін күткендіктен, Бар-Лев сызығын қорғауға тағайындалған әскерлердің бір бөлігі ғана, тіпті бірде-бір танк та өз орнында болған жоқ, тек ең солтүстік бекіністердегі бірнеше взводтар ғана дайын тұрды. Сызықтағы 16 бекініс толықтай, ал тағы екеуі жартылай жабдықталған болатын. Өрттік дайындық басталған кезде, RPG 7 зымырандарымен, RPG 43 гранаталарымен және AT 3 Sagger зымырандарымен жабдықталған, он адамнан тұратын танктерге қарсы топтар каналды кесіп өтіп, бір шақырым тереңдікте орналасты, танк қамалдарын жылдам басып алды, тұрақтар құрып, миналар орнатты. Бірінші өрттен кейін египеттік артиллерия 1,5–3 шақырым тереңдіктегі нысаналарға қарсы 22 минуттық екінші шабуылды бастады. Сағат 14:20-де шабуыл тобының бірінші легі, 4000 сарбаз, каналды кесіп өтуге кірісті. Әскерді тасымалдау үшін шамамен 2500 қанатты қайықтар мен ағаш қайықтар қолданылды. Көлден өту орындарында түтін жабын жасау үшін қолданылды. 5 қазан күні түнде инженерлер қарсы жағалаудағы су асты құбырларын жауып, израильдіктердің каналға жанғыш мұнай құйып, тұтандыруына жол бермеді. Бірінші лек жеңіл қаруланған, RPG 7, Strela 2 зениттік зымырандарымен және арқан баспалдақтарымен жабдықталған. Бірінші лек құрамында жауынгерлік инженерлер мен Саиканың бірнеше бөлімдері (нақты айтқанда, коммандос күштері) болды, оларға күшейту жолдарында тұзақтар орнату міндеті жүктелді. Саикалар израильдіктердің күштерін бақылауын жоққа шығару үшін басқару пункттеріне және артиллериялық батареяларға шабуыл жасады, ал инженерлер израильдік қорғанысты қоршап тұрған мина өрістерін және тікенді сымдарды бұзды. Олардан кейін әскери инженерлер су сорғыларын қарсы жағалауға тасып, орнатуға кірісті. Осы кезде әуе шабуылына қатысқан египеттік ұшақтар қайта орала бастады. Бес ұшақ жоғалды, бірақ күнінің соңына қарай бұл көрсеткіш онға жетті. Әуе шабуылынан Бір Гифгафа және Бір Тамада әуе базалары 48 сағатқа тоқтатылды, ал Рас Насрани және Бір Хасанах әуе базалары зақымдалды. Шамамен он ХАВК батареясы, кем дегенде екі 175 мм артиллериялық батареясы, Умм Хашибтегі электрондық кедергі орталығы және әртүрлі радар станциялары жойылды. Бұл египеттік әуе күштеріне соғыстың қалған бөлігінде жердегі байланыс кедергісіз жұмыс істеуге мүмкіндік берді, өйткені Синайдағы жалғыз басқа кедергі орталығы майданның артында орналасқан Эль-Ариште болды. Ту-16 бомбалаушыларынан оннан астам AS 5 Kelt зымырандары атылды. Бірнешеуі атып түсірілді, бірақ кем дегенде бесеуі нысаналарына тиді, оның ішінде екі зымыран радиацияға қарсы іздеу құрылғыларымен жабдықталған, олар израильдік радарларын жойды. Әуе шабуылының сәттілігі египеттіктерді жоспарланған екінші әуе шабуылын тоқтатуға мәжбүр етті. Алайда, басқа мәліметтерге сәйкес, 18 египеттік ұшақ жоғалды, және осы жоғалтулар екінші әуе шабуылын тоқтатуға себеп болды. Ұлы Ащы көлде египеттік 130-амфибиялық бригадасы өз кезегімен каналды кесіп өтті. 602-ші және 603-ші механикаландырылған жаяу әскер батальондарынан, 1000 сарбаздан, Саггер танкіге қарсы батальонынан, әуеге қарсы батальоннан, 20 PT 76 таңкісінен және 100 десанттық бронетранспортерінен тұратын бригаданың міндеті Геди және Митла асуларындағы жау қондырғыларын іздеу және жою болды. Суэц каналын бойлай созылған құмды қоршау Ащы көлдерде болған жоқ, және израильдік қорғаныс немесе бөлімдерге кездеспеді, бригада 14:40 шамасында ешқандай шығынсыз қарсы жағалауға жетті. Египеттіктер олардың жолын бөгеп тұрған мина өрісін тапты, ал әскери инженерлер жолды тазарту үшін жұмыс істеді. Кейін сағат 16:00 шамасында 603-ші батальон мина өрісінің сыртында қайта топтасқанда, Кибрит-Исттен (израильдіктердің коды бойынша Путцер) келген танк ротасы шабуыл жасады. Батальон 7-ші дивизияның танктерге қарсы топтарымен күшейтілді және израильдіктер кері шегінгенге дейін екі танк пен үш бронетранспортты жойды. Кейіннен оның бастапқы міндеті тоқтатылды және Кибрит-Ист позициясын (Путцер бекінісін) басып алуға бұйрық берілді. Ол 9 қазанда тасталған позицияны иеленді, батальон соғыстың қалған бөлігінде, оқшауланып, көптеген шабуылдарға ұшырағанмен, ұстап тұрды. 602-ші батальонға келетін болсақ, ол түстен кейін шығысқа қарай қозғала бастады және Артиллерия жолы бойында 35 танкіден тұратын израильдік батальонына тап болды, олардың кейбіреулері Ащы көлден келді. Батальонның 76 мм-лік зеңбіректермен жабдықталған он PT 76 таңкісі 105 мм-лік зеңбіректермен жабдықталған ауыр израильдік M48 Паттон таңкілеріне қарағанда нашар болды. Түнде қолдану қиын болғандықтан, басқарылатын Sagger зымырандары тиімсіз болды, ал израильдік таңкілер көзге жасыратын ксенон шамдарын қолданды. Ашық Синай шөлінде 602-ші батальон жеңіліске ұшырады және көптеген таңкілерін және бронетранспорттарын, сондай-ақ көптеген қаза тапқандарды жоғалтты. Қалған әскерлер үшінші армияның қатарына қайтарылды. Кейбір бөлімдер мақсаттарына жеткен болуы мүмкін, бірақ бұл даулы. Египеттік әскерлер сағат 14:35-те каналдың шығыс жағалауында ұлттық туларын көтерді. Осы кезде израильдік танктер мен жаяу әскерлердің роталары мен батальондары Бар-Лев сызығына жетіп бастады, бірақ египеттік тұрақтардың шабуылдары олардың өз позицияларына жетуіне кедері келтірді. Бұзып өткен таңкілер батыс жағалауынан атысқа түсті. Сағат 14:45-те екінші лек жаяу әскері қарсы жағалауға түсті. Келесі жаяу әскер лектері он бес минут сайын келді. Алайда, төртінші лекнен кейін қайықтардың техникалық проблемалары мен шаршағандық салдарынан уақыт аралығы ұзарды. Египеттіктер кестелерін тоқтатып, танктерге қарсы топтар мен шайқастың барысына әсер ете алатын қару-жараққа басымдық берді. Жабдықты тасымалдау үшін десанттық көліктер де қолданылды. Ағаш арбалар қайықтар арқылы шығыс жағалауына жеткізілді, онда олар бастапқыда жүктемелерімен бірге құмды қабырғаның үстіне көтерілді. Алайда, бұл әдіс қиын болды, сондықтан арбалар алдымен босатылды, содан кейін көтерілді, қайта жүктелді және майданға жеткізілді. Арбалар шығыс жағалауында жабдықты жеткізуді және тасымалдауды жеңілдетті. Осы уақытта израильдік Оңтүстік командасы египеттік күштердің басты шабуылын анықтауға тырысты, содан кейін Дан Шоморонның резервтік бронеленген бригадасымен қарсы шабуыл жасауға тырысты, бірақ шындығында басты шабуыл болған жоқ. Нәтижесінде, Оңтүстік командасы шешуші әрекеттер жасамай, бірнеше маңызды сағаттарды жоғалтты. Тактикалық қателер Решефтің танк бригадасын алға жылжытқанда да көрінді; израильдік командирлер бұрын барлау жүргізбеді, нәтижесінде олардың бөлімдері египеттік тұрақтарға түсіп қалды. Көтерілген шабуылдың салдарынан Бар-Лев гарнизонын эвакуациялауға тырысқан жоқ. Сағат 15:30-да египеттік күштер Лахцанит бекінісін басып алды, Бар-Лев сызығының құлаған бірінші бекінісі, және сол кезде жаяу әскерлер 82 мм B 10 және 107 мм B 11 мылтықтарымен күшейтілді. Осы уақытта инженерлер су сорғыларын құмды қабырғаға қарсы жұмыс істетіп, бір сағаттан кем уақытта алғашқы өткелді ашты, ал египеттіктер каналға көпірлік бөлімдерін жеткізді. Сағат 16:30-ға дейін сегіз лек канал арқылы он жаяу әскер бригадасын, барлығы 23 500 адамды (әр көпір басында шамамен 4700 адам) жеткізді. Әр көпір басының ені шамамен алты шақырым (3¾ миль) және тереңдігі шамамен екі шақырымды құрады. Египеттіктерде сол кезде шығыс жағалауында 85 мм және 100 мм-лік жоғары жылдамдықты танкке қарсы зеңбіректер болды. Осы кезде израильдік бронетехникасының шығыны шамамен 100 танкке жетті. Израильдік шығынның ауырлығы Бар-Лев сызығындағы әріптестеріне жетуге талап етуінен туындады, және олар египеттік тұрақтардың агрессивті шабуылдарына түсіп қалып, қайта-қайта шабуылға ұшырады. Күн батқанда, сағат 17:50-де төрт Саика батальоны төмен биіктікте ұшып Синайдың тереңіне түсірілді. Саикалар резервтердің жолын қиындату міндетіне ие болды...

Badr began at 14:00 on 6 October 1973. As the Israelis expected the attack to begin four hours later, only part of the troops and none of the armor assigned to man the Bar Lev Line were in position, except for a few platoons in the northernmost forts. Sixteen fortifications on the line were fully manned, and another two were partially manned. With the start of the fire preparation, tank hunting detachments—groups of ten equipped with RPG 7 rockets, RPG 43 grenades, and AT 3 Sagger missiles—crossed the canal to deploy one kilometer deep, quickly occupying the tank ramparts, and proceeded to set up ambushes and lay mines. When the first barrage ended, Egyptian artillery began a second, 22 minute long barrage, against targets at a depth of 1.5–3 kilometers. At this time, 14:20, the first wave of assault infantry, 4,000 men, began crossing the canal. Around 2,500 dinghies and wooden boats were used to transport the troops. Smoke canisters were used at the crossing points to provide cover. During the night of 5 October, engineers had blocked the underwater pipes on the opposite bank, preventing the Israelis from releasing flammable oil into the canal and igniting it. The first wave was lightly equipped, armed with RPG 7s, Strela 2 AA missiles and rope ladders to deploy on the sand wall. Among the first wave were combat engineers and several units of Sa'iqa (lightning; these were commando forces), who were tasked with setting up ambushes on reinforcement routes. The Sa'iqa attacked command posts and artillery batteries in order to deny the Israelis control over their forces, while the engineers breached the minefields and barbed wire surrounding Israeli defenses. Immediately following them, military engineers transported the water pumps to the opposite bank and began setting them up. At this time Egyptian aircraft involved in the air strike began returning. Five aircraft were lost, although by the end of the day this rose to ten. The air strike put the Bir Gifgafa and Bir Thamada air bases out of operation for 48 hours, and damaged the Ras Nasrani and Bir Hasanah airbases. Around ten HAWK batteries, at least two 175mm artillery batteries, an electronic jamming center at Umm Khashib, and various radar stations were destroyed. This allowed the Egyptian Air Force to operate for the rest of the war without any ground based communications interference, as the only other jamming center in the Sinai was located at el Arish, considerably behind the front. Over a dozen AS 5 Kelt missiles were fired from Tu 16 bombers as well. Several were shot down, but at least five hit their targets, including two missiles fitted with anti radiation seekers that knocked out Israeli radars. The success of the air strike caused the Egyptians to cancel a planned second air strike. Another account however states that 18 Egyptian aircraft were lost, and these losses prompted the canceling of a second wave of airstrikes. At the Great Bitter Lake, the Egyptian 130th Amphibious Brigade performed its own crossing. Composed of the 602nd and 603rd Mechanized Infantry Battalions with 1,000 men, including a Sagger anti tank battalion, an anti air battalion, 20 PT 76 tanks and 100 amphibious armored personnel carriers, it was tasked with seeking and destroying enemy installations at the entrances of the Gedy and Mitla Passes. The sand rampart that lined the entire Suez Canal did not exist in the Bitter Lakes, and there were no Israeli defences or units to be encountered, and the brigade reached the opposite bank around 14:40 without any losses. The Egyptians discovered a minefield blocking their advance, and military engineers worked to clear a path. Subsequently, at around 16:00, the 603rd was regrouping outside the minefield when it was attacked by a company of tanks from Kibrit East (codenamed Putzer by the Israelis), a fortification of the Bar Lev located on the Bitter Lake. The battalion had been reinforced with a tank hunting detachment from the 7th Division, and managed to destroy two tanks and three armored vehicles before the Israelis withdrew. Afterwards, its original assignment was canceled and it was ordered to capture the Kibrit East position (Fort Putzer). It occupied the abandoned position on 9 October which the battalion—despite being cut off and coming under numerous attacks—held for the remainder of the war. As for the 602nd battalion, it began to move eastwards some time after dusk, and stumbled upon an Israeli battalion of 35 tanks along Artillery Road, some from the Bitter Lake. The battalion's ten PT 76s with 76 mm guns were outmatched and outnumbered by the heavier Israeli M48 Pattons with 105 mm guns. The manually guided Saggers were difficult to operate at night, and Israeli tanks were employing blinding xenon floodlights. Caught in the open Sinai desert, the 602nd was defeated and lost many of its tanks and armored vehicles, along with significant casualties. The remaining troops retreated to Third Army lines. Some units may have reached their objectives, although this is disputed. Egyptian troops raised their national flag on the eastern bank of the canal at 14:35. By that time company and battalion size units of Israeli tanks and infantry began reaching the Bar Lev Line, but were prevented from reaching their positions by Egyptian ambushes. Those tanks that broke through came under fire from the west bank ramparts. At 14:45, a second wave of infantry landed on the opposite bank. Subsequent waves of infantry arrived at fifteen minute intervals. However, after the fourth wave, fatigue and technical problems with the boats gradually widened the time intervals. The Egyptians abandoned their schedules, giving priority to anti tank teams and weaponry that could critically affect the battle. Amphibious vehicles were also used to cross equipment. The wooden carts were ferried to the east bank via boats, where they were initially lifted to the top of the sand wall with their loads. However, this method proved clumsy, and the carts were first emptied then lifted, after which they were re loaded and dragged to troops on the front line. The carts greatly facilitated the supply and transportation of matériel on the east bank. Meanwhile, Israeli Southern Command attempted to pinpoint the main Egyptian effort to launch a counterattack with Dan Shomron's reserve armored brigade, when, in fact, there was no main effort. As a result, Southern Command wasted several critical hours without taking decisive action. Tactical errors also showcased themselves when Reshef moved his tank brigade forward; Israeli commanders neglected to conduct reconnaissance beforehand, causing their units to fall into Egyptian ambushes. In the confusion ensuing the surprise assault, no attempt was made at evacuating the Bar Lev garrison. At 15:30, Egyptian forces captured Fort Lahtzanit, the first fortification of the Bar Lev Line to fall, and by then the infantry had been reinforced with 82mm B 10 and 107mm B 11 rifles. At the same time, engineers began operating their water pumps against the sand wall, opening the first passage in less than an hour, and the Egyptians moved up their bridging units to the canal. By 16:30 eight waves had brought across the canal ten infantry brigades in all five bridgeheads, totaling 23,500 men (around 4,700 at each bridgehead). Each bridgehead was on average six kilometers (3¾ mi) wide and around two kilometers deep. The Egyptians had high velocity 85mm and 100mm rifled anti tank guns in action on the east bank by that time. By then Israeli armored losses had reached around 100 tanks. The magnitude of Israeli losses stemmed from their insistence to reach their comrades in the Bar Lev Line, and they repeatedly ran into aggressive ambushes by Egyptian soldiers. Taking advantage of dusk, at 17:50 four Sa'iqa battalions were airdropped deep into the Sinai by helicopters flying at low altitude. The Sa'iqa were assigned the objective of hampering reserves en route from Israel. The helicopters left the range of friendly SAMs and were not assigned air cover, resulting in a number of them being shot down. At 18:00 Egyptian armor and anti tank units on the west bank began moving to the crossing sites.

Порт Саид секторы

Порт-Саид секторы Египет армиясының екінші армиясына қосылмаған тәуелсіз әскери құрамасы болды. Ол Порт-Саид, Порт-Фуад және олардың маңындағы аймақтарды қамтыды. Секторда екі жаяу әскер бригадасы орналасқан. Осы аймақтағы әскери операциялар үш бекініске қарсы жүргізілді: Будапешт, Оркал және Лахцанит. Фронттың қалған бөлігі сияқты, мұндағы шабуыл да отпен дайындықтан басталды. Бірақ, жоғары траекториялық қарулар қолданылмады, себебі Египет әуе күштері сектордың әуе кеңістігі арқылы ұшып өтіп жатқандықтан, тек тікелей ату қарулары ғана Израиль позицияларын бомбалау үшін пайдаланылды. Порт-Фуадтың оңтүстігінде орналасқан Лахцанит бекінісі шабуылға дейін Египет жаяу әскерлерімен оқшауланды, бұл Израиль күштерінің оған жетіп қосылуына кедергі келтірді. 15:00-де египеттік әскерлер бекіністі қоршап тұрған миналы дала мен торапты бұзып, шамамен бір роталық египеттік әскерлер қорғанысқа шабуыл жасады. 15:30-да бекініс египеттіктердің бақылауына көшкені жарияланды. Египеттік әскерлер әлі де Израиль сарбаздарының орналасқан бірнеше бекіністерін тазалауға кірісті, олардың кейбіреулері жалынды тастағыштармен бетпе-бет келгенде қарсылық көрсетпей берілді. 18:00-ге қарай египеттіктер бекіністі толық тазартты. (Лахцанит бекінісі шайқасын қараңыз). Порт-Фуадтың оңтүстігіндегі Оркал бекінісі де шабуылға дейін оқшауланды. Египеттік әскерлер Порт-Фуадтан және Суэц каналы арқылы жағалауға жақындады. Шабуыл тез тоқтап қалды, себебі солтүстіктен келген күштер миналы даланы бұза алмады, ал каналдан шабуыл жасаған күштер жаудың атысымен құмды қабырғаға тіреліп қалды. Кейіннен, жаяу әскерлер ротасы өтіп, оңтүстіктен шабуыл жасап, бірнеше позицияны басып алды. Жылдам күшеюге мүмкіндік берді, соның арқасында тағы да көп позициялар басып алынды. 7 қазанда қалған қорғаушылар дос күштерге қосылуға тырысты, бірақ олар ұсталып, өлтірілді немесе тұтқынға алынды. Порт-Фуадтың оңтүстік-шығысында орналасқан Будапешт бекінісі екі жағынан сумен қоршалған. 14:00-де бекініс әуе және артиллерия шабуылына ұшырады. Саика ротасы бекініске күшеюге баратын жалғыз жолды кесіп тастады, ал батальон Порт-Фуадтан шабуыл жасап, табиғи қорғанысы жоқ тар жолақпен ілгері жылды. Батальонның шабуылы терең миналы далада тоқтап қалды. Көп ұзамай, бекініс SAM "қорғаныш аймағынан" тыс болғандықтан, әуе шабуылына ұшырады және бекініс гарнизонынан күшті қарсылыққа тап болды. Батальон ақырында шабуылдан бас тартып, кері шегінді, ал Саика бөлімшесі бекіністің шығысында төрт күн бойы күшеюге кедергі келтірді, содан кейін ол да шегінді. 15 қазанда жасалған тағы бір шабуыл сәттілікке жақын болды, бірақ ақырында сәтсіз аяқталды, сондықтан Будапешт бекінісі Бар-Лев желісінде Израильдің қолында қалған жалғыз нысан болды. (Будапешт бекінісі шайқастарын қараңыз).

The Port Said Sector was an independent military command in the Egyptian Military, unattached to the Second Army. It incorporated Port Said, Port Fouad and their vicinity. The sector contained two infantry brigades. Military operations in this area were directed against three fortifications: Budapest, Orkal and Lahtzanit. As with the rest of the front, the offensive here began with a fire preparation. However, high trajectory weapons were not employed because Egyptian aircraft were flying through the sector's airspace, hence only direct fire guns were used to bombard Israeli positions. Fort Lahtzanit, south of Port Fouad, was isolated by Egyptian infantry prior to the attack, preventing Israeli reinforcements from reaching it. At 15:00, the Egyptians breached the minefield and barbed wire surrounding the fort, at which point approximately a company sized force of Egyptian troops assaulted the defenses. By 15:30, the fort was declared under Egyptian control. The Egyptians proceeded to clear a few bunkers still occupied by Israeli soldiers, some of whom surrendered when they began facing flamethrowers. By 18:00, the Egyptians had cleared the fort completely. (see Battle of Fort Lahtzanit)

Fort Orkal, south of Port Fouad, was also isolated prior to an attack. The Egyptians approached by land from Port Fouad, and across the Suez Canal. The attack quickly ground to a halt as the force approaching from the north failed to breach the minefield, leaving the force attacking across the canal pinned down at the sand wall by enemy fire. Subsequently, an infantry company crossed and renewed the attack from the south, seizing several positions. Reinforcements soon allowed more positions to be captured. On 7 October, the remaining defenders made a break out attempt to join friendly forces, but they were intercepted and either killed or captured. Located on a narrow strip of land southeast of Port Fouad, Fort Budapest was surrounded by water on two sides. The fort came under air and artillery strikes at 14:00. A Sa'iqa company cut off the only route to the fort for reinforcements, while a battalion attacked from Port Fouad, advancing along a narrow strip of land bereft of natural cover. The battalion's attack bogged down at the minefield, which was deep. It soon came under air attacks, as the fort was outside of the SAM "umbrella", and faced stiff resistance from the fort's garrison. The battalion eventually broke off its attack and retreated, while the Sa'iqa unit east of the fort prevented reinforcements from reaching the fort for four days before it too withdrew. Another attack on 15 October came close to succeeding but ultimately failed, and hence Fort Budapest became the only position of the Bar Lev Line to be remain in Israeli hands. (see Battles of Fort Budapest)

Теңізде болған оқиғалар

6 қазанда Мысыр теңіз күштері Баб-эль-Мандебке жетіп, радио байланысын үзіп тастады. Бадр операциясы сағат 14:00-де басталғанда, контр-адмирал Фуад Әбу Зикри кодолық сөз арқылы флотқа блокаданы жалғастыруға рұқсат берді. Мысыр су асты кемелері мен эсминдері Баб-эль-Мандеб арқылы Эйлатқа бағытталған кемелерді тосқауылға алды, соның салдарынан Қызыл теңіздегі Израильдің барлық теңіз қатынасы тоқтатылды. Блокада Мысыр үшін стратегиялық жеңіс болды, ал Израиль теңіз және әуе күштері Израиль мен Баб-эль-Мандеб арасындағы қашықтық салдарынан блокаданы көтеруге мүміндік таба алмады. Израильдің Синайдағы мұнайды Эйлатқа тасымалдауына кедергі келтіру үшін Суэц шығанағына кіреберісте миналар орналастырылды. Тарихшы Гаммал Хаммад блокаданың Жерорта теңізінде де сақталғанын айтады, бірақ басқа көздер бұл мәлімдемеге қарсы тұрады. Израильде блокада туралы ақпарат цензураланды. Блокададан өзге, Мысыр теңіз күштері бірнеше басқа да тапсырмаларды орындады. Порт-Саидтағы жағалау артиллериясы Форт-Будапешт пен Форт-Оркалды бомбалау арқылы атысқа дайындыққа қатысты, ал Суэцтегі жағалау артиллериясы Үшінші армияның қарсы жағындағы нысаналарды атты. Зымыран қайықтары Жерорта теңізіндегі Румана мен Рас-Бейронды, Суэц шығанағындағы Рас-Масала мен Рас-Сидрді және Шарм-эль-Шейхті бомбалады. Теңіз шабуылшылары Бала'емдегі мұнай қондырғыларына шабуыл жасап, алып бұрғылау қондырғысын істен шығарды. Оның ішінде 8 қазанда он ізраилдік зымыран қайығының флотилиясы Ніл дельтасының жағалау маңындағы нысаналарды атқылауға тырысты. Мысырдың төрт Оса классындағы зымыран қайығы олардың алтауына қарсы тұрып, Балтим шайқасына әкеп соқты, онда қырық минут ішінде мысырлық зымыран қайықтарының үш бірлігі батып, ізраилдік тараптан ешқандай шығын болмады. Мысыр ізраилдік төрт "мақсатты" жойғанын мәлімдеді, олардың үшеуі моторлы торпедалық қайықтар, ал біреуі зымыран қайығы деп санайды. Алайда, соғыс барысында Мысырдың негізгі порттары – Жерорта теңізіндегі Александрия және Қызыл теңіздегі Порт-Сафага теңіз жолдары қауіпсіз және кемелер үшін ашық болды. 6 және 7 қазан күндері аралығында екі рет танк пен жаяу әскер топтары көпір басына еніп, каналға жетті, онда олар екі көпірді зақымдап, бірнеше паромдарды жойды. Алайда, барлық жағынан қоршалған бұл бөлімшелер көп ұзамай жойылды. Күн шығысымен шабуылдаушы ізраилдік бөлімдер кері шегінді, көпір басына дейінгі тереңдік шамамен 5 метрге жетті. Шығыс жағалауда жеткілікті мөлшерде бронетехника жиналғаннан кейін, жаяу әскер күштерінің нығайтылуы басталды. 7 қазан күні таңертеңгілікте Суэц каналы арқылы Синайдағы бес көпір басына барлығы 50 000 адам (әр көпір басына шамамен 10 000 адам) және 400 египеттік танк орналасты. Египет әскерлері ізраилдік қарсы шабуылдарды күтіп, қайта ұйымдасты. Давид Элазар Гоненге әлі қоршалмаған бекіністерден сарбаздарды эвакуациялауды бұйырды, бірақ 7 қазанға дейін ізраилдік қорғаныстың көп бөлігі қоршалған еді. Египеттің 7 қазан күні таңертеңгіліктегі шығыны 280 қаза тапқан және 20 танк жойылған адамды құрады. Израильдіктердің шығыны әлдеқайда ауыр болды; Бар-Лев желісіндегі бригада толығымен қоршалған, оның көптеген сарбаздары қаза тапқан, ал 200-і тұтқынға алынған. Бронетехникадан 200-300 танк жойылды. Бір дереккөз таңертеңгілікте шамамен 200 танк жойылғанын көрсетті, бірақ Эль-Кантарах маңындағы бекіністерді қайтарып алуға жасалған және орталық және оңтүстік бекіністерге жетіп, 50-ден астам танкты жойған бірнеше батальондық шабуылдар одан әрі шығынға әкелді. Кейінгі күндері Бар-Лев желісінің қорғаушыларының бір бөлігі египеттік күштерді бұзып, өз желілеріне оралды немесе ізраилдік күштер оларды кейінірек жасаған қарсы шабуылдарда алып шықты. Израильдік шығынның ауырлығы айқын болғаннан кейін, Гонен түскі уақытта каналдың шығысында Латеральдық жолда қорғаныс желісін құру туралы шешім қабылдады және дивизиялық командирлеріне тиісінше орналасуға бұйрық берді. Түскі уақытта Абрахам Аданның 162-ші дивизиясы мен Ариэль Шаронның 143-ші дивизиясы майданға жетті. Нәтижесінде, Гонен майданды үш дивизиялық командаға бөлді: Адан солтүстік секторда, Шарон орталық секторда және Мандлер оңтүстік секторда орналасты. Әуе шабуылы күні бойы жалғасты, ал Оңтүстік команда IAF-тен түстен кейін жеті көпірдің істен шығарылғаны туралы оңтайлы хабарлама алды, ал қалғандары кешке дейін жойылатынын мәлімдеді. Шындығында, жойылған көпірлердің көпшілігі жалған еді. Ал шынайы көпірлердің зақымдалған бөліктері тез жөнделіп, пайдалануға берілді. Египеттік күштер сол күні көпір басын кеңейтіп, олардың арасындағы аралықты тарылтты. Сонымен қатар, Бас штаб шығыс жағалаудағы күштерін ұйымдастыру жұмыстарын жүргізді. Египеттік әскерлер 24 сағатқа жететін азық-түлікпен өтті. Жесенбіге қарай осы күштерді қайта жабдықтау қажет болды, бірақ әкімшілік және жабдықтау бөлімдері дұрыс жұмыс істемеді, ал оңтүстікте көпірлерді салудағы қиындықтар жабдықтауды одан әрі қиындатты. 7 қазан күні қарқынды шайқастардан кейін египеттіктер шайқас алаңындағы әкімшілік жұмыстарын ұйымдастыруға мүмкіндік берді. 19-шы дивизияның оңтүстіктегі көпір басында үш көпір салуға жасалған барлық әрекет қиын жағдайларға байланысты тоқтатылды. Оның орнына, дивизияға арналған жабдықтар мен күшею 7-ші дивизияның солтүстіктегі көпірлеріне ауыстырылды, онда инженерлер көпірлерді салуда сәттірек болды. Күндізгі уақытта майдан бойында шайқастар тоқтаған жоқ, олардың көп бөлігі әлі де қарсы тұрып жатқан ізраилдік қорғаныс пен бекіністерінің маңында болды. Ал, бұрынғы күні Синайға тасталған Са'иқа жасақтары фронтқа бет алған ізраилдік резервтермен қақтығысты. Негізгі операция аймақтары – орталық тау жолдары, солтүстік жағалау жолдары және Суэц шығанағының маңындағы аймақтар. Бір батальон 18 тікұшақта тасымалданды, Порт-Тауфикке оңтүстікте, Суэц шығанағының жанындағы Рас-Сидр жолын басып алды. Жолда төрт тікұшақ атып түсірілді, бірақ аман қалғандар, оның ішінде 9 экипаж мүшесі батальонның қалған бөлігімен қайта топтасты. Олар соғыстың соңына дейін өте қиын жағдайларда өз позицияларын сақтап тұрды, ізраилдік резервтердің жолға қол жеткізуіне кедергі келтірді. Екі рота Тәса мен Бир-Гифгафа арасында орталық Синайда бекінуге тырысты. Израилдік әуе шабуылы салдарынан алты тікұшақ апатқа ұшырады, ал екі тікұшақ бұрылып қайтып келді. Апаттар көптеген жарақаттарға, әсіресе күйіктерге әкелді, ал аман қалғандар өздерінің желілеріне қайта оралды. Белгіленген қондыру алаңына тек төрт тікұшақ жетті, оларды қайта ұшу мүмкін болмады, бұл операциялардың қаупін көрсетті. Бастапқы күштерінің үштен бірін құрағанына қарамастан, Са'иқа ізраилдік резервтерді сегіз сағаттан астам уақытқа тоқтатты. Екі ротаның да көп бөлігі жойылды, шамамен 150 адам, оның ішінде 15 офицер қаза тапты. Израильдік бағалаулар соғыстың бірінші күні оннан жиырма тікұшақты атып түсіргенін көрсетеді. Солтүстік Синайда бір рота 6 қазанда Романи мен Балуза арасындағы жағалау жолында бекінді. Келесі күні, ол Адан дивизиясының бөлігі болған полковник Натке Нирдің бронетехникалық бригадасына шабуыл жасап, басқа да көлік құралдарымен бірге шамамен 18 танкты жойды. Жағалау жолы бес сағаттан астам уақытқа жабылды. Бронетехниканы қолдау үшін ізраилдік әуе десанттық әскерлер жұмылдырылды, одан кейін шайқаста тағы 12 танк пен 6 жартылай гусеницалық машина жойылды. Бригаданың шамамен 30 сарбазы қаза тапты, ал Са'иқа ротасы 75 қаза тапты. Израилдік резервтерді кешіктіруге қоса, диверсанттар саботаж операцияларын жүргізді. Бұл операциялардың нәтижелері туралы есептер өте даулы. Кейбір көздер диверсанттардың ауыр шығынға ұшырағанын және тиімсіз болғанын мәлімдейді. Алайда, олардың ізраилдіктер арасында зиян келтіргені және алаңдаушылық пен жаңылғышты тудырғаны анық, олар осы қауіптерге қарсы күреске ресурстар жұмсады, ал резервистердің жылдамдығы төмендеді.

By 6 October the Egyptian naval task force was at Bab el Mandeb where they broke radio silence. When Operation Badr began at 14:00, Rear Admiral Fuad Abu Zikry authorized the fleet to proceed with the blockade via a codeword. Egyptian submarines and destroyers intercepted ships traveling through Bab el Mandeb destined for Eilat, and all Israeli maritime navigation in the Red Sea ceased. The blockade was a strategic success for Egypt, while the Israeli Navy and Air Force were incapable of lifting the blockade due to the long distance between Israel and Bab el Mandeb. Mines were laid at the entrance to the Gulf of Suez to prevent Israel from transporting oil from the Sinai fields to Eilat. Historian Gammal Hammad claims that a blockade was also enforced in the Mediterranean, while other sources dispute this. News of the blockade was censored in Israel. Aside from the blockade, the Egyptian Navy carried out several other missions. Coastal artillery at Port Said participated in the fire preparation by bombarding Fort Budapest and Fort Orkal, while coastal artillery at Suez hit targets opposite the Third Army. Missile boats bombarded Rumana and Ras Beyron on the Mediterranean, Ras Masala and Ras Sidr on the Gulf of Suez, and Sharm el Sheikh. Naval frogmen raided the oil installations at Bala'eem, disabling the massive driller. including one on 8 October, when a flotilla of ten Israeli missile boats attempted to shell coastal targets along the Nile delta. Four Egyptian Osa class missile boats confronted six of them, leading to Battle of Baltim in which three of the Egyptian missile boats were sunk within forty minutes, with no Israeli casualties. Egypt claimed to have sunk four Israeli "targets", three they believed to be motor torpedo boats and one missile boat. However, the sea routes to Egypt's principal ports—Alexandria on the Mediterranean and Port Safaga on the Red Sea—remained secure and open to shipping for the duration of the war. Twice during the night of 6 to 7 October, groups of tanks and infantry penetrated the bridgeheads to reach the canal line, where they managed to damage two bridges and destroy a number of ferries. Surrounded on all sides, however, these units were soon destroyed. Before sunrise the bridgeheads had reached a depth of , and the attacking Israeli units retreated. With sufficient numbers of armor finally on the east bank, reinforcements of infantry began to cross. Dawn on 7 October saw a total of 50,000 men (around 10,000 to each bridgehead) and 400 Egyptian tanks occupying five bridgeheads in the Sinai across the Suez Canal. Egyptian forces reorganised and entrenched themselves in anticipation of Israeli counterattacks. David Elazar continued to instruct Gonen to evacuate soldiers from strongpoints which were not yet surrounded, even though by 7 October most Israeli defences were encircled. Egyptian losses up to the morning of 7 October were only 280 killed and 20 tanks destroyed. Israeli losses were far heavier; the brigade in the Bar Lev Line was completely surrounded and most of its men were casualties while 200 were captured. Armored losses were 200–300 tanks destroyed. One source puts the losses at roughly 200 by morning, but several battalion sized attacks to regain the forts around El Qantarah, and to reach some of the central and southern forts incurred further casualties with over 50 tanks being destroyed. In subsequent days some of the defenders in the Bar Lev Line managed to break through Egyptian forces and return to their lines, or were extracted by Israeli forces in counterattacks that came later on. As the magnitude of Israeli losses became clear, Gonen made the decision at noon to form a defensive line on the Lateral Road, east of the canal, and ordered his divisional commanders to deploy accordingly. At noon, elements of Abraham Adan's 162nd Division and Ariel Sharon's 143rd Division began to reach the fronts. Consequently, Gonen divided the front into three divisional commands: Adan was deployed in the northern sector, Sharon in the central sector, and Mandler in the southern sector. Air strikes continued throughout the day, and Southern Command received optimistic reports during the afternoon from the IAF, which claimed seven bridges knocked out of action, with the remaining ones to be destroyed by evening. In fact, several of the bridges that had been destroyed were decoys. The real bridges meanwhile, had their damaged sections quickly repaired and returned to service. Egyptian forces widened their bridgeheads that day to narrow the gaps between them. Meanwhile, General Headquarters worked on organizing its forces on the east bank. Egyptian troops had crossed with 24 hours' worth of supplies. By Sunday it became necessary to resupply these forces, but administrative and supply units were in disarray, and to the south problems with laying the bridges further handicapped supply efforts there. 7 October offered a relative lull from the intense fighting that had taken place, allowing the Egyptians to organize battlefield administration. At 19th Division's bridgehead to the south, all efforts to lay three bridges there were abandoned due to difficulties with the terrain. Instead, supplies and reinforcement destined for the division were transferred over 7th Division's bridges to the north, where engineers were more successful in laying the bridges. Fighting throughout the front did not cease entirely for the rest of the day, most of it taking part around the besieged Israeli defences and strongpoints that still resisted. Meanwhile, the Sa'iqa units airdropped into Sinai the previous day began engaging Israeli reserves heading for the front. The main areas of operation were the central mountain passes, the northern coastal routes, and near the Gulf of Suez. One battalion, transported in 18 helicopters, captured the Ras Sidr Pass south of Port Tawfiq, near the Gulf of Suez. En route four helicopters were shot down, but the survivors, including 9 crewmen, managed to regroup with the rest of the battalion. It held its position for the remainder of the war under extremely difficult conditions, preventing Israeli reserves from using the pass to reach the front. Two companies attempted to establish themselves in central Sinai, between Tasa and Bir Gifgafa. Israeli air interdiction resulted in six helicopter making a forced landing after being hit, while two helicopters turned and withdrew. The forced landings incurred many casualties, particularly due to burns, and the survivors trekked their way back to friendly lines. Only four helicopters reached the designated landing zone, and they could not be flown once more, indicating the suicidal nature of these operations. Albeit a third of their original force, the Sa'iqa managed to block Israeli reserves for over eight hours. Both companies were almost completely destroyed, suffering around 150 dead, including 15 officers. Israeli estimates claim to have downed between ten and twenty helicopters on the first day of the war. In northern Sinai, a company established itself along the coastal road between Romani and Baluza on 6 October. The following day, it ambushed Colonel Natke Nir's armored brigade, part of Adan's division, destroying around 18 tanks along with other vehicles. The coastal road was blocked for over five hours. Airborne Israeli infantry was committed to support the armor, and in the ensuing battle, another 12 tanks and 6 half tracks were destroyed. Some 30 soldiers of the brigade were killed, while the Sa'iqa company lost 75 dead. In addition to delaying Israeli reserves, commandos carried out sabotage operations. The report cards for these operations are highly controversial. Some sources claim the commandos suffered immense casualties and were ineffectual. However, it is clear that these operations inflicted damage and caused confusion and anxiety among the Israelis, who diverted resources to counter these threats, while reservists were slowed down. One Israeli divisional commander also commended the Egyptian Sa'iqa. El Qantarah also saw heavy fighting as troops from the 18th Division engaged Israeli forces within and around the town. By early morning the division commander, Brigadier General Fuad 'Aziz Ghali, was able to set up his command post there. Close quarter combat and even hand to hand fighting took place as the Egyptians cleared the ghost town building by building. Fighting was intense, and by the end of 7 October, the town and its outskirts as well as two nearby fortifications of the Bar Lev Line were under Egyptian control.

Умм Хашибадағы Израиль конференциясы

Дэвид Элазар, ИАФ-тың жетістіктері туралы хабарлардан рухтанған, Израильдің оңтүстік командалық орталығына баруға шешім қабылдады. Оған көмекшісі, полковник Авнер Шалев және Израильдің бұрынғы Бас штабының бастығы Ицхак Рабин ілесіп келді. Элазар 18:45-те Гебель Умм Хашибадағы Гоненнің алдыңғы командалық пунктіне келді; қатысушылардың ішінде Гонен, Адан және Мандлер болды. Шарон отырыс аяқталғаннан кейін ғана келді. Конференцияда египеттік әскерлердің орналасуы және ниеттері туралы ақпараттың аздығы, сондай-ақ жаяу әскер мен артиллерияның жетіспеуіне байланысты, командирлер каналдағы қоршаудағы ныжайлымдарды жақын арада босата алмайтындарына келісті. Египеттік күштерге шабуыл жасап, оларды теңгерімнен шығару туралы жалпы пікір болды, бірақ қалай жасау керектігі туралы келіспеді. Оңтүстік командалық орталығы 8 қазан күні 640 танкқа ие болады деп күтілді, оның ішінде 530 танк үш дивизияға бөлінеді: Аданға 200 танк, Шаронға 180 танк және Мандлерге, шығындарын толықтырғаннан кейін 150 танк. Египеттік танктердің саны 400-ге жуық деп есептелді, бірақ шындығында, жексенбі күні кешке дейін каналдың арғы жағында 800 танк болды. Көрінетін басымдыққа байланысты Гонен түнде Аданның 162-ші дивизиясы Эль-Кантарадан батыс жағалауға өтіп, Шаронның 143-ші дивизиясы Суэц қаласына кіруімен майдандық шабуыл жасауды ұсынды. Алайда, жаяу әскері жетіспейтін Адан, майданға қосымша резервтер келгенше сақтық танытуға шақырды. Элазар да сақтыққа дауыс берді және 8 қазанның таңертеңіне шектеулі шабуыл жасауға шешім қабылдады. Адан екінші армияға қарсы оңтүстікке қарай шабуылдайды, египеттік танкке қарсы қару-жарақтан қашықтау үшін каналдан алыс тұрады. Шарон дивизиясы өз секторына көшкенде Исмаилияға қарай барлау шараларын жалғастырады, қажет болған жағдайда Аданды қолдау үшін Тасада шоғырланады. Егер египеттіктер Израильдің қарсы шабуылдарынан құлдыраса, Израильдің қарсы өтуі мүмкін деген мәселе ашық қалды. Содан кейін Шарон бүкіл конференцияны өткізіп жіберіп келді. Элазар кеткеннен кейін Гонен және басқа командирлермен сөйлескен Шарон, қоршаудағы ныжайлымдарды босату үшін дереу шабуыл жасауды ұсынды. Гонен Израильдің соңғы 14-16 сағатта осылай әрекет еткенін, бірақ нәтиже болмағанын атап өтті. Алайда ол Шаронды бірден жоққа шығарған жоқ, тіпті оған мұндай шабуылға дайындалуға кеңес берді, таңертеңгі сағат 6-ға дейін мәселе бойынша соңғы шешім қабылдауға уәде берді. Дегенмен, Шарон келесі күні шектеулі шабуыл жасаудың бастапқы жоспарына бағынды.

David Elazar, encouraged by reports of IAF successes, decided to visit Israeli Southern Command. He was accompanied by his aide, Colonel Avner Shalev and the former Israeli Chief of Staff, Yitzhak Rabin. Elazar arrived at Gonen's advance command post at Gebel Umm Hashiba at 18:45; chief among those attending were Gonen, Adan and Mandler. Sharon only arrived after the meeting had been concluded. At the conference, in light of the little information available on Egyptian dispositions and intentions, and due to a shortage of infantry and artillery, the commanders agreed they could not relieve the surrounded strongpoints on the canal in the near future. There was a general consensus to attack Egyptian forces throwing them off balance, but disagreed on how to do so. Southern Command expected to have 640 tanks on Monday 8 October, of which 530 tanks would be distributed among three divisions: 200 tanks under Adan, 180 under Sharon, and 150 under Mandler after part of his losses were replaced. Estimates put the number of Egyptian tanks at 400, when there were in fact 800 tanks across the canal by Sunday evening. In light of the apparent superiority, Gonen recommended a frontal attack at night with Adan's 162nd Division crossing to the west bank at El Qantarah and Sharon's 143rd Division crossing into Suez City. Adan however, lacking infantry, urged a cautious approach until more reserves reached the front. Elazar favored caution as well, and decided on a limited attack on the morning of 8 October. Adan would attack southward against Second Army, remaining away from the canal to avoid Egyptian anti tank weaponry. Sharon would continue the southward probes towards Ismailia as his division moved into its sector, concentrating at Tasa to support Adan if needed. Kept open was the question of an Israeli counter crossing should such the Egyptians collapse under Israeli counterattacks. Thereafter, Sharon arrived after missing the entire conference. Speaking with Gonen and the other commanders after Elazar had left, Sharon recommended an immediate assault to relieve the beleaguered strongpoints. Gonen pointed out that this had been the Israeli course of action for the past 14–16 hours, to no avail. However he did not reject Sharon outright, and indeed told him to prepare for such an attack, promising a final decision on the matter before 6:00 at dawn. Nevertheless, Sharon would conform to the original plan for a limited attack on the following day.

8 қазан

Бес дивизия көлеміндегі көпір басы дүйсенбі, 8 қазан күні екі армия көлеміндегі көпір басына біріктірілді: Екінші армия үш дивизиясымен солтүстіктегі Эль-Кантарадан оңтүстіктегі Деверсойрға дейін, ал Үшінші армия екі дивизиямен Ащы көлдердің оңтүстік жағын Порт-Тауфиктің оңтүстік-шығысына қарайғы нүктеге дейін (каналдың шеткі бөлігінде) басып алды. Бұл екі көпір басына барлығы 90 000 адам мен 980 танк шоғырланды, бекініп, ор қазды. Әр дивизия, «Бадр» операциясына сәйкес, алдыңғы қатарда екі жаяу әскер бригадасын, екінші қатарда бір механикаландырылған жаяу әскер бригадасын орналастырды. Резервте бір бронетанкті бригада болды. Мысырлықтар өздерінің шебі бойында Sagger ATGM, RPG, B 10 және B 11 танкіге қарсы керілмейтін мылтықтарды қолданып, танкіге қарсы қорғаныс жүйесін құрды. Таң атқанда, Екінші армияның 2-ші және 16-шы дивизиялары көпір басы арасындағы қашықтықты жабатын кезде достық атыс оқиғасы болды. Бір қырқаның үстінен өтетін кезде екі дивизияның екі танк взводы бір-бірімен бетпе-бет келді. Танк экипаждарының қатты алаңдауынан, олар дереу атыс ашты. Әр взвод бірнеше минут ішінде тікелей соққыға ұшырап, үш таңкінің екеуінен айырылды, бірнеше адам қаза тапты. Шазли ізраилдік шабуылға дейін таңертең майданға барып, жағдайды бағалады. Ол Екінші армия штабына келді, жағдай туралы хабардар болды, содан кейін 2-дивизияның алдыңғы штабына барды, онда бригадир генерал Хасан Абу Саадамен кездесіп, майдан шебіндегі әскерлерді аралады. Көптеген сарбаздар екі түн бойы ұйықтамаған, бірақ сәтті өту олардың рухын көтеріп, оған «тоник» деп сипаттады. Шазли содан кейін Оңтүстікке қарай 3-ші армия секторындағы 7-ші дивизияның көпір басына барды, онда көлік қозғалысы тоқтап тұрды. Шазли 7-дивизия командирі бригадир генерал Бадавимен кездесті, ол оған 19-дивизия инженерлерінің оңтүстікте көпір салудағы қиындықтары туралы айтты, нәтижесінде 3-армияның барлық жабдықтамасы мен күшейтетін күштері 7-дивизияның бұрыннан тоңғырыққан көпірлері арқылы жіберілді, бұл үлкен кептеліске әкелді. Жексенбідегі тыныштыққа қарамастан, жағдай әлі де жақсармаған еді. Бұл қиындықтар тудырды, өйткені сарбаздар мен танк экипаждары өз бөлімшелерімен байланысын жоғалтып, нәтижесінде өздерінің тағайындалған орналасқан жерлерін білмеді. Көптеген әскерлердің азық-түлігі жетіспеді, ал кейбіреулері тамақ пен су қорын толықтыру үшін каналдың батыс жағалауына қайта оралды. Екінші және Үшінші армиялардың бас инженерлерімен кеңескеннен кейін, Шазли ИАФ-тың ауыр шығынға қарамастан, көптеген көпір бөлімдерін қиратқанын білді, мысырлықтар үш ауыр көпірдің эквивалентін жоғалтты, ал бес көпір каналда орнатылған күйінде қалды, төрт көпір резервте болды.

The five division size bridgeheads consolidated themselves on Monday, 8 October into two army size bridgeheads: the Second Army with its three divisions occupied El Qantarah in the north to Deversoir in the south, while the Third Army with two divisions occupied the southern end of the Bitter Lakes to a point southeast of Port Tawfiq (at the far end of the canal). These two bridgeheads incorporated a total of 90,000 men and 980 tanks, dug in and entrenched. Each division deployed, in accordance with Operation Badr, two infantry brigades in its forward echelon, and one mechanized infantry brigade in the second echelon. In reserve was one armored brigade. The Egyptians had established anti tank defences along their lines employing Sagger ATGMs, RPGs, B 10 and B 11 anti tank recoilless rifles. At dawn a friendly fire incident occurred as the 2nd and 16th Divisions in Second Army were closing the gap between their bridgeheads. While cresting a ridge, two tank platoons from either division confronted each other at The tank crews were so agitated that they opened fire immediately. Each platoon lost two of its three tanks to direct hits within minutes, and several men were killed. Shazly visited the front in the early morning before the Israeli attack to form an assessment of the situation. He arrived at Second Army Headquarters where he was briefed on the situation, then went to 2nd Division's advanced headquarters, where he met Brigadier General Hasan Abu Sa'ada and visited the frontline troops. Many of the soldiers had not slept for two nights, but the successful crossing was a morale booster, a tonic as he described it. Shazly then went southward to 7th Division's bridgehead in Third Army's sector, where traffic was almost at a standstill. Shazly met with 7th division commander Brigadier General Badawy, who informed him of the bridge laying problems experienced by 19th Division's engineers further south, leading all Third Army supplies and reinforcements to be sent over 7th Division's already congested bridges, creating a solid traffic jam. Despite Sunday's lull, the situation had not yet improved. This created complications, as soldiers and tank crews lost contact with their units and consequently had no idea of their designated positions. Many troops were low on supplies, and some even returned to the west bank of the canal to replenish their food and water supply. After conferring with the chief engineers of the Second and Third field armies, Shazly became aware that IAF, despite heavy losses, had destroyed so many bridge sections that the Egyptians had lost the equivalent of three heavy bridges, leaving four bridges in reserve along with the five already laid in the canal.

Израильдік қарсы шабуыл

8 қазанның түн ортасынан кейін, египеттік құлдырау күтіліп отырған далалық есептер Гоненді шабуыл жоспарын өзгертуге мәжбүр етті. Адан енді Фирдана мен Исмаилия бекіністеріне қарай шабуыл жасайтын болды. Бұл өзгеріс нақты тактикалық барлау негізінде жасалмады және күнің қалған бөлігінде израильдік командирлер арасында шатасу тудырды. Аданның 162-ші бронедивизиясы Балуза-Таса жолымен солтүстікке орналастырылды. Оның дивизиясы полковник Натке Нирдің 71 танкіден тұратын бронетанкілік бригадасынан, Габи Амирдің 50 М60 танкіден тұратын бригадасынан және Арье Кереннің 62 танкіден тұратын бригадасынан (әлі де аймаққа келе жатыр) құралды. Адан әлі де египеттік танкке қарсы қарудан аулақ болуды жоспарлады. Амирдің бригадасы оңтүстікке қарай Лексикон және Артиллерия жолдары арасында (бірінші жол тікелей канал бойымен өтеді, ал екіншісі оның шығысында болды) бригаданы Фирдандағы Хизайон бекінісімен және Исмаилиядағы Пуркан бекінісімен байланыстыратын позицияға жету үшін қозғалды. Нир де Пурканмен байланысқа түсу үшін осылай әрекет ететін болды. Керен Артиллерия жолынан шығысқа қарай жылжып, бригадасын Ащы көлдердің солтүстік жағындағы Матцмед бекінісіне қарсы орналастыратын еді. 44 «Супер-Шерманнан» тұратын механикаландырылған жаяу әскер бригадасы таңертең шабуылға қосылуы күтілуде. Шабуылға әуе көмегі аз немесе мүлдем болмады, әуе күштері Сирия майданына шоғырландырылды. 07:53-те, израильдік шабуыл басталар алдында, израильдік күштері Ел-Кантарах маңында 18-ші дивизияның оң жақ флангын құрайтын бригадамен қатысты, египеттік әскерлер қала мен оның маңындағы аудандарды бақылауға тырысты. Фуад, дивизия командирі, бригадаға екі Т-62 танкіден тұратын ротамен қолдау көрсетті. Аймақтағы израильдік күштерінің қанатын айналып өтуіне жол бермеу үшін Гонен Нирге египеттік шабуылды тоқтату үшін Ел-Кантарах маңында қалуға бұйырды. Бұл Аданға шабуылды жүргізу үшін Әмірдің қол астында 50 танк қана қалдырды. Әмір сағат 08:06-да оңтүстікке қарай жылжуды бастады және Аданның сигналы бойынша бекіністерге жетуге дайын болуға бұйрық алды. Керен де аймаққа жолға шықты. Бригадасы келген соң, ол 16-шы дивизияның Мацмед бағытындағы көпір басына шабуыл жасайтын еді. Алайда Әмір кемедегі қателікке ұшырап, каналдан емес, Артиллерия жолымен кетіп қалды. Нәтижесінде Әмір Адан жоспарлаған солтүстік-оңтүстік фланктік маневрдың орнына шығыс-батыс бағытта шабуыл жасауға мәжбүр болды. Әмірдің бригадасы 09:00-де Артиллерия жолы мен Фирдан көпірі арасындағы жазыққа жетті. Осы уақытқа дейін египеттік қарсылықтың маңызды жағдайлары кездеспеді. Бригаданың мақсаты 2-ші дивизияның көпір басына шабуыл жасау болды. Әбу Саада, дивизия командирі, 24-ші бронетанкілік бригаданы дивизия резервінде ұстады, бірақ ол оны тек израильдік күштердің енуі жағдайында ғана қолдана алатын еді. Гонен Аданның Хизайон бекінісіне жетуін қалаған және 09:55-те Тель-Авивтегі Элазармен байланысып, каналдан өтуді сұраған. Гонен жағымсыз хабарларды азайтып немесе елемеді, Элазарға оң жайттарды ғана айтты. Кездесуде болған Элазар Гоненмен көмекшісі арқылы байланысып, өтуге келісім берді, сондай-ақ Шаронның дивизиясына оңтүстікке жылжуға рұқсат берді. Осы уақытқа дейін Нир Ел-Кантарахтан бір батальонды қалдырып, екі танк батальонымен бірге 12:30-да Фирдан көпірінің қарсысына келді. Әмір мен Нир шабуыл жоспарларын талқылаған кезде Керен келді және Адан оған Пурканға қарай шабуыл жасап, Нир мен Әмірге қолдау көрсетуге бұйырды. Осы арада Шарон Тасадан шығып, Суэц қаласына бет алды, Хамадия мен Кишуф сияқты маңызды жоталарды ұстауға бір барлау компаниясын қалдырды, бірақ Хамутал сияқты солтүстікке қарайғы төбелерді қалдырмады. Керісінше, Кереннің бригадасы осы аймақтар үшін жауапкершілік алды, бірақ Шаронның әрекеті Аданның позициясын одан әрі қауіпке ұшыратты. Әмірдің бригадасы бір батальонға дейін қысқарды, ол Нирдің 50 танкіден тұратын бригадасымен шабуылға шығуға тиіс болды. Әмірдің таңғалуына орай, полковник Елиашев Шемшидің басқаруындағы 25 танкіден тұратын резервтік бронетанкілік батальон Кереннің бригадасына қарай бағытталды және аймаққа келді. Әмірдің күштері жетіспегендіктен, Аданның келісімімен Шемшидің батальонын қолға алып, оған Нирдің Фирдан көпіріне шабуыл жасауына қорғаныс отын қамтамасыз етуді бұйырды. Сағат 13:00-де 2-ші дивизияның барлау тобы көпірдің солтүстік-шығысында 75-ке жуық танк жиналғанын байқады. Он минуттан кейін египеттіктер еврей тіліндегі радио сигналды ұстап алды. Нир өзінің басшылығына ол шабуылға жиырма минут ішінде дайын екенін хабарлап жатты. Уақыт аз болғандықтан, Әбу Саада тәуекелді шешім қабылдады. Оның бағалауынша, шабуыл оның екі алдыңғы бригадасының арасында жүргізілетін болады, бұл оның желісіндегі ең әлсіз нүкте. Әбу Саада израильдік күштерін өзінің көпір басына, каналдан үш километрге дейін тартуды жоспарлады, содан кейін оларды барлық жақтан ұстап, барлық танкке қарсы резервтерін қолдануды жоспарлады. Сағат 13:30-да шабуыл Әмір мен Нирдің бригадаларымен жүргізілді. Екі бригада арасындағы координацияның жоқтығы және байланыс қиындықтары шабуылды қиындатты. Нирдің екі батальоны бір уақытта екі эшелонмен шабуыл жасады. Египеттіктер израильдіктерді алға жылжуға рұқсат берді, содан кейін оларды қоршап алды. Шабуылдаушылар дайындалған өлім аймағына кірген кезде, египеттік бронетехникасы 24-ші бригадасы алға жылжыған танктарға атысты бастады, израильдік күштерінің екі жағынан жаяу әскердің танкке қарсы қаруларымен толықтырылды, ал танктерді іздеу отряды арттан шабуыл жасады. Небәрі 13 минут ішінде израильдік күштің көп бөлігі жойылды - египеттіктер 50-ден астам танкты жойды және сегіз танкті зақымсыз түсірді. Түсірілгендердің арасында батальон командирі лейтенант-полковник Асаф Ягури болды, оның бөлімі 32 адамды жоғалтты. Шабуылдың соңында Ниртің қолдында тек төрт жұмыс істейтін танк қалды, оның өзінің танктері де бар еді. Нирдің оң жағынан шабуылдаған Габи Амирдің батальоны күшті қарсылыққа тап болғаннан кейін алға жылжуын тоқтатуға мәжбүр болды. Амир бірнеше рет әуе көмегін сұрады, бірақ оны алмады.

Shortly after midnight on 8 October, optimistic field reports expecting an imminent Egyptian collapse caused Gonen to alter plans for the attack. Adan would now attack in the direction of the strongpoints at Firdan and Ismailia. The change was not formulated on precise tactical intelligence, and would come to cause some confusion among Israeli commanders for the rest of the day. Adan's 162nd Armoured Division was deployed along the Baluza–Tasa road to the north. His division was composed of Colonel Natke Nir's armored brigade with 71 tanks, Gabi Amir's brigade with 50 M60 tanks, and Aryeh Keren's brigade with 62 tanks (still en route to the area) for a total of 183 tanks. Adan still planned to avoid Egyptian anti tank weaponry by having Amir's brigade move southward between Lexicon and Artillery roads (the former road ran immediately alongside the canal, and the latter was east of it), to reach a position that would link the brigade to the Hizayon strongpoint opposite Firdan and the Purkan strongpoint opposite Ismailia. Nir would move in a similar manner to link up with Purkan. Keren would move east of Artillery Road and position his brigade opposite the Matzmed strongpoint at the northern end of the Bitter Lakes. A mechanized infantry brigade with 44 Super Shermans was expected to join in the attack by late morning. Little or no air support would come for the attack; the IAF was concentrated on the Syrian front. At 07:53, minutes before the Israeli attack was to commence, Israeli forces near El Qantarah became heavily engaged with a brigade composing the 18th Division's right flank, as Egyptian troops sought to secure the town and its vicinity. Fuad, the division commander supported the brigade with two companies of T 62 tanks. To prevent Israeli forces in the area from being outflanked, Gonen ordered Nir to remain near El Qantarah to help contain the Egyptian attack. This left Adan with only 50 tanks under Amir's command to carry out the attack. Amir began the drive south at 08:06, and was ordered to prepare to reach the strongpoints on Adan's signal. Keren was still en route to the area. Once his brigade arrived he would conduct an assault against 16th Division's bridgehead in the direction of Matzmed. However, Amir made an error in navigation, and instead of moving from the canal, he moved along Artillery road, away. Consequently, Amir would be forced to conduct a frontal assault in an east west direction instead of the north south flanking maneuver which Adan had planned. Amir's brigade began to reach the plain between Artillery Road and the Firdan bridge at 09:00. So far no Egyptian resistance of any significance had been encountered. The brigade had the objective of attacking 2nd Division's bridgehead. Abu Sa'ada, the division commander, had the 24th Armored Brigade as the divisional reserve, but he could only commit it in case of an Israeli penetration. Gonen wanted Adan to reach the Hizayon strongpoint, and contacted Elazar in Tel Aviv at 09:55 to request a crossing of the canal. Gonen either downplayed or ignored negative reports and only told Elazar of positive developments. Elazar, who was at a meeting, communicated with Gonen through his assistant and approved of a crossing, also giving permission for Sharon's division to move south. By now Nir had disengaged at El Qantarah, leaving a battalion behind, and arrived opposite the Firdan bridge at 12:30 with two tank battalions. While Amir and Nir discussed plans for an attack, Keren arrived and Adan ordered him to support Nir and Amir by attacking towards Purkan. Meanwhile, Sharon left Tasa and headed for Suez City, leaving a single reconnaissance company to hold vital ridges such as Hamadia and Kishuf, but not the hills to the north, such as Hamutal. Instead, Keren's brigade gained responsibility for these areas, but Sharon's action further endangered Adan's position. Amir's brigade was now down to one battalion, which was to attack with Nir's brigade of 50 tanks. To Amir's surprise, a reserve armored battalion of 25 tanks commanded by Colonel Eliashiv Shemshi arrived in the area, en route to Keren's brigade. Short of forces, Amir, with Adan's approval, commandeered Shemshi's battalion, and ordered him to provide covering fire for Nir's assault on the Firdan bridge. At around 13:00, a recon group from 2nd Division discovered around 75 tanks concentrating north east of the bridgehead. Ten minutes later the Egyptians intercepted a radio signal in Hebrew. Nir was informing his command that he was ready to attack within twenty minutes. With little time left, Abu Sa'ada decided to take a risky move. Estimating, correctly, that the attack would come be directed between his two forward brigades, the weakest point in his lines, Abu Sa'ada planned to draw Israeli forces into his bridgehead to within three kilometers of the canal before engaging them from all sides, committing all his anti tank reserves. At 13:30, the attack was carried out by Amir and Nir's brigades. A lack of coordination and communication difficulties between both brigades hampered the attack. Nir's two battalions attacked at the same time in two echelons. The Egyptians allowed the Israelis to advance, then encircled them. When the attackers entered the prepared killing zone, Egyptian armor of the 24th Brigade opened fire on the advancing tanks, complemented by infantry anti tank weapons on either flank of the Israeli forces, while tank hunting detachments attacked from the rear. Within just 13 minutes, most of the Israeli force was destroyed—the Egyptians destroyed over 50 tanks and captured eight intact. Among the captured were Lieutenant Colonel Asaf Yaguri, a battalion commander, whose unit lost 32 killed. By the end of the attack Nir had just four operational tanks remaining, including his own. Gabi Amir's battalion, attacking to Nir's right, was forced to halt his advance after encountering stiff resistance. Amir requested air support several times, but did not receive any.

Мысырдың алға жылжуы

Бадр операциясы 8 қазанда көпір басының кеңейтілуін қажет етті. Бұны іске асыру үшін, бес жаяу әскер дивизиясының әрқайсысы өз күштерін қайта ұйымдастыруға тиіс болды. Дивизиялық құралымның екінші эшелонындағы механикаландырылған жаяу әскер бригадалары екі алдыңғы жаяу әскер бригадасының арасында ілгерілеуі керек еді. Осылайша механикаландырылған бригада бірінші қатарды, екі жаяу әскер бригадасы екінші қатарды, ал резервтегі бронетанкті бригада үшінші эшелонды құрайтын болды. Ең терең ену Үшінші армия секторында болды, онда көпір басы шамамен 20 метрге дейін жетті. Израильдіктер жоғалтқан аумақты қайтаруға әрекеттенді. Кереннің бригадасы Хамутал төбесіне шабуылға дайындалды. Бір батальон жабумен айналысты, ал подполковниктер Дэн Спайр мен Амир (бригада командирі Габи Амирмен шатастырмаңыз) басқаратын екі батальон 27 танкпен шабуыл жасады. Мысырлықтардың позицияларына жақын жерде Дан Сапир танкі тікелей оққа түсіп, оның батальонының шабуылын тоқтатты. Әмірдің батальоны жеті танкты жоғалтып, қараңғыға дейін шайқасты жалғастырды.

Салдары

Бадр операциясы Синайдағы Йом-Кипур соғысының бастапқы шайқасы болды және жылдардан бері арабтардың израильдіктерге қарсы алғашқы маңызды жеңісі еді. 8 қазанда дивизия деңгейіндегі қарсы шабуылды тойтарып, шығыс жағалауда шамамен 15 километрге дейін көпірбастарды орнату арқылы египеттіктер Бадр операциясының мақсаттарына қол жеткізді. Соғыс басталғанда АҚШ Мемлекеттік хатшысы Генри Киссинджер, жақсы жабдықталған израильдіктердің бірнеше күн ішінде жеңіске жететініне сенді және Біріккен Ұлттар Ұйымының Қауіпсіздік Кеңесінде атысты тоқтатуды кейінге жылдыруға тырысты. Алайда, 8 қазандағы қарсы шабуыл американдық күтулерге қарама-қарсы келді. Киссинджер 9 қазан күні таңертең Израиль елшісі Симха Диництің Израильдің шығындары туралы хабарлағанда таң қалды және: «Маған түсіндіріңіз, египеттіктерге 400 танк қалай шығынға түсті?» – деп сұрады. Диниц Израильдің жағдайын жеделдету және АҚШ-ты Израильдің шығындарын толықтыру үшін әуе көпірін ұйымдастыруға итермелеу үшін Мысыр мен Сирияға қарсы ядролық қару қолдану мүмкіндігімен Киссинджерге қорқытуға тырысқан болуы мүмкін. Кейін сол күні Киссинджер АҚШ президенті Ричард Никсонның Израильдің барлық материалдық шығындарын толықтыру мақсатындағы «Никель шөп» операциясын бастау туралы шешімін Диницке жеткізді. Киссинджердің және Синай майданындағы көптеген Израиль офицерлерінің басым пікірі жағдай тез арада олардың пайдасына бұрылатыны болды. Бірақ 8 қазандағы шайқас күтпеген жағдайға ұшырады. Күннің соңында Гонен: «Бұл 1967 жылғы египеттік армия емес» деді. 8 қазан күні кешке баспасөз мәслихатында қарсы шабуыл жеңілгенін білмей, Елазар египеттік армияның жойылуда екенін және Израиль қорғаныс күштерінің жақын арада «араб әскери қызметкерлерінің сүйектерін сындыратынын» мәлімдеді. Кейін ол осы сөздеріне өкінді. Израиль командирлері Гоненнің қабілетіне күмәндана бастады. 9 қазан күні түн ортасынан кейін Израиль командирлерімен өткен кездесуде Елазар сириялықтарды бейтараптандырғанға дейін шабуылдық операцияларды тоқтатуға шешім қабылдады, әсіресе Синайда бар болғаны 400 танк қалғандықтан. Бұл жаңа бұйрықты елемеген Шарон дивизиясы келесі күні ірі бригадалық шабуылға көшті. Бастапқы табыстарға қарамастан, израильдіктер күнінің соңына қарай ешқандай нәтижеге қол жеткізбей, шамамен 60 танкты жоғалтты. Гонен Шаронға ашуланды, себебі ол қорғаныста қалу туралы шешімді бұзғандықтан ғана емес, сонымен қатар бірнеше рет Гоненнің тікелей бұйрықтарына бағынбағандықтан. Елазар да ашуға іштенді, бірақ саяси байланыстары бар, бағынбайтын, бірақ инновациялық командир Шаронды алмастырудың орнына, операциялық командир ретінде өзінің қабілетсіздігін көрсеткен Гоненді алмастыруды шешті. Бұрынғы Бас штаб бастығы Хаим Бар Лев зейнеттен шығып, Гоненнің орнына тағайындалды. Оны отставкаға жібергендей көрінбеу үшін Гоненді Елазар Бар Левтің орынбасары қылып қалдырды. 10 қазанға қарай майдан тоқырауға түсті. Бадр операциясының табысы египеттік командирлерді таң қалдырды, олардың сенімділігі арта түсті. Садат Синай өткелдеріне шабуыл жасауға қысымға ұшырады, бірақ бастапқы мақсатына – шектеулі соғыс жүргізуге берік тұрды. Ахмет Исмаил мен Шазлы да Садаттың пікірін қолдады. Алайда, 9 қазанға қарай қиын жағдайға түскен сириялықтардың өтініштері Садатты өзінің командирлерінің наразылығына қарамастан саяси себептермен пікірін өзгертуге мәжбүр етті. Нәтижесінде, Египет 14 қазанда шығысқа жасаған сәтсіз шабуылында Израильге бастамашылықты жоғалтты.

Operation Badr was the opening battle of the Yom Kippur War in the Sinai, and the first major Arab victory against the Israelis in years. By repelling a division sized counterattack on 8 October, and establishing bridgeheads on the east bank to a depth of around 15 kilometers, the Egyptians had accomplished the objectives of Operation Badr. At the start of the war, U. S. Secretary of State Henry Kissinger believed that the better equipped Israelis would secure victory within a few days, and thus tried to delay a ceasefire in the United Nations Security Council. The counterattack on 8 October however, came against American expectations. Kissinger was taken aback when told of the extent of Israel's losses on the morning of 9 October by Israeli Ambassador Simcha Dinitz, and asked "Explain to me, how could 400 tanks be lost to the Egyptians?" Dinitz may have threatened Kissinger with the use of nuclear weapons against Egypt and Syria in order to underline the urgency of Israel's situation and push the U. S. into initiating an airlift to replace Israel's losses. Later that day Kissinger relayed U. S. President Richard Nixon's decision to initiate Operation Nickel Grass—which aimed to replace all of Israel's material losses—to Dinitz. The prevailing view of Kissinger and many IDF officers on the Sinai Front was that the tide would quickly turn in their favor. The course of combat on 8 October thus came as a shock. At the end of the day Gonen, commented "It's not the Egyptian Army of 1967." In a press conference at night on 8 October, not knowing that the counteroffensive had been defeated, Elazar claimed that the destruction of the Egyptian Army was underway, and that the IDF would soon "break their [the Arabs military personnel's] bones." He would later regret these statements. Israeli commanders began to doubt Gonen's ability. In a meeting with Israeli commanders after midnight on 9 October, Elazar decided to suspend offensive operations until the Syrians had been neutralized, especially since there were just 400 tanks left in the Sinai. Disregarding this new order, Sharon division mounted a major brigade sized attack the following day. Despite initial successes, the Israelis had been repulsed by the end of the day with no gains, losing around 60 tanks in the process. Gonen was furious at Sharon, not only because of his violation of the decision to remain on the defensive, but also because he had repeatedly disobeyed direct orders from Gonen on a number of occasions. Elazar was equally livid, but rather than remove Sharon, an insubordinate but innovative commander with political connection to the opposition party, Elazar decided to replace Gonen, who had proven to be out of his depth, inept at being an operational commander. Former Chief of Staff Chaim Bar Lev was brought out of retirement to replace Gonen. To avoid the appearance of firing him, Gonen was retained as deputy to Bar Lev by Elazar. By 10 October, the front settled into a stalemate. The success achieved by Operation Badr surprised Egyptian commanders, whose confidence soared. Sadat came under pressure to press the offensive towards the Sinai Passes, but remained unyielding, holding to the original goal of waging a limited war. Ahmed Ismail and Shazly were also on par with Sadat's opinion. However, appeals from the Syrians, whose situation was desperate by 9 October, ultimately forced Sadat to change his mind for political reasons, against the protests of his commanders. Consequently, Egypt would lose the initiative to Israel when it launched its unsuccessful attack eastwards on 14 October.

Саяси әсері

Соғыстан кейін көп ұзамай көптеген израильдіктер үкімет пен әскердің кемшіліктерін, әсіресе шабуылға дайындықсыздығы мен оның салдарына баса назар аударатын "махдал" (қателік) деп белгілі болған жағдайды зерттеу үшін тәуелсіз тергеуді талап етті. Голда Меир 1973 жылдың қараша айының соңында Агранат комиссиясын құруға ақыры келісті. Соғыс ардагерлері мен халық мүшелері Меир мен Моше Даянды сынады, ал израильдік генералдар бір-бірінің іс-қимылын қатаң сынады. Мейр мен Израильдің Еңбек партиясы желтоқсан айының соңында өткен сайлауда жеңіске жеткенімен, 1974 жылдың сәуірінде Агранат комиссиясының нәтижелері жарияланғанда және комиссия елдің саяси жетекшілерін ешқандай кемшіліктерде айыптамаған, бірақ бірнеше жоғары лауазымды офицерлерді қызметтен босатуды ұсынғанда – бұл кең ауқымды халықтың наразылығына әкелді. Мейр халықтың сынына жауап ретінде отставкаға кетті, бірақ Даян өз ұстанымында тұрақты болды. Ақырында 1977 жылғы сайлауда Еңбек партиясының Израиль саясатындағы үстемдігіне нүкте қойылды, нәтижесінде Менахем Бегин мен Ликуд партиясы сайланды.