Кіріспе
Ирландиялық ақын және баспагер, «Брайан Коффи» псевдонімімен жазған романист Брайан Коффи (8 маусым 1905 – 14 сәуір 1995) – ирландиялық ақын және баспагер. Оның туындыларына католиктік сенімі, ғылым және философия саласындағы білімі, сондай-ақ француз сюрреализмімен байланысы әсер еткен. Ол еуропалық интеллектуалды католик дәстүрімен және ирландиялық католик мәдениетімен тығыз байланыста болды. Оның екі ұзын поэмасы – «Адвент» (1975) және «Гектордың өлімі» (1979) – ирландиялық поэзиялық модернизм канонындағы маңызды туындылар саналды. Ол 1960 және 1970 жылдары «Advent Books» атты шағын баспаны да басқарды.
the novelist who used the pseudonym 'Brian Coffey'
Brian Coffey (8 June 1905 – 14 April 1995) was an Irish poet and publisher. His work was informed by his Catholicism, his background in science and philosophy, and his connection to French surrealism. He was close to an intellectual European Catholic tradition and mainstream Irish Catholic culture. Two of his long poems, Advent (1975) and Death of Hektor (1979), were widely considered to be important works in the canon of Irish poetic modernism. He also ran Advent Books, a small press, during the 1960s and 1970s.
Ерте өмір және еңбек
Коффи Дублинде, Дун Лаугердің маңындағы қалада дүниеге келген. Ол 1917-1919 жылдары Уэксфорд округіне қарасты Горидегі Маунт Сент-Бенедикт интернат мектебінде оқыды, содан кейін 1919-1922 жылдары Джеймс Джойстің бұрынғы мектебі Клонгуес Вуд колледжінде білім алды. 1923 жылы ол Францияға барып, Сенлистегі Сент-Винсент институтында классикалық зерттеулер бойынша бакалавр дәрежесін алуға кірісті. Оның әкесі Денис Коффи Ирландия Католик университетінің медицина мектебінде анатомия профессоры болды және 1908 жылдан 1940 жылға дейін Дублин Университет Колледжінің Ирландия Ұлттық университеті құрылғаннан кейін алғашқы президенті қызметін атқарды. Коффи 1924 жылы UCD-ге түсіп, математика, физика және химия салаларында жоғары білім алды. Ол сондай-ақ бокс турнирлерінде колледж атынан қатысты. Оқу кезінде Коффи өлең жаза бастады. Ол өзінің алғашқы өлеңдерін Coeuvre псевдонимімен UCD-нің The National Student журналында жариялады. Бұл өлеңдер ешқашан жинақталмаған, олар француз символизмі мен Т.С. Элиоттың ықпалын көрсетті. Осы кезеңде Коффи Денис Девлинмен танысып, 1930 жылы "Өлеңдер" атты жинақты бірлесіп жариялады. Коффи мен Девлин екеуі де колледж театр өнеріне қатысып, француз пьесаларында рөлдер ойнады.
Париж
1930 жылдардың басында Коффи Парижге көшіп, 1926 жылы физика саласында Нобель сыйлығын жеңіп алған Жан Батист Перриннің басшылығымен физикалық химияны оқыды. Ол осы зерттеулерін 1933 жылы аяқтады, ал оның «Үш өлеңі» сол жылы Парижде Жанет Моннье баспасынан шықты. Сонымен қатар, Джордж Уильям Рассел мен Уильям Батлер Йейтс жоғары бағалаған «Юки Хира» поэмалық карточкасы да жарық көрді. Ол қалада тұратын Томас Макгриви мен Сэмюэл Беккет сияқты басқа ирланд жазушыларымен де дос болып кетті. 1934 жылғы «Жақындағы ирланд поэзиясы» атты эссесінде Беккет Коффи мен Девлинді «Ирландиядағы поэтиканың ядросы» деп атады. Сол жылы ол Париждің католик институтына француз философы Жак Маританмен жұмыс істеуге түсті және 1936 жылы лицензиаттық емтихан тапсырды. Содан кейін ол біраз уақыт Лондонға көшіп, Элиоттың «Criterion» журналына рецензиялар мен өлеңдер жазды. Дублинге сапарларында ол RTÉ радиосында әдеби тақырыптарға арналған бағдарламаларға қатысып, «Ireland Today» журналында өлеңдерін жариялады. 1937 жылы ол Томас Аквиннің еңбектеріндегі тәртіп идеясы туралы докторлық диссертациясын жазу үшін алмасу студенті ретінде Парижге қайта оралды. 1938 жылы Коффидің «Үшінші тұлға» атты екінші өлеңдер жинағы Джордж Ривидің «Europa Press» баспасынан шықты. Ол сонымен қатар сол баспагердің 1936 жылғы «Торнз оф Тондер» жинағына аудармалар жасады, бұл Пол Элуардтың ағылшын тілінде жарық көрген алғашқы еңбектерінің жинағы болды. Осы кезеңдегі өлеңдер Коффидің бұрынғы ықпалдарынан арылуына және өзінің жеке дауысын табуына көмектесті, бірақ түрлі себептерге байланысты «Үшінші тұлға» оның шиыршықтан тыс соңғы жинағы болды.
Сент-Луис
Соғыс кезінде Коффи Лондон мен Йоркширдегі мектептерде сабақ берді, жас отбасын Дублинде қалдырды. Соғыстан кейін ол Парижге оралып, докторлық диссертациясын аяқтады. Содан кейін отбасы көшіп, Коффи иезуиттердің Сент-Луис университетінде оқытушылық қызметке кірісті. Осы кезеңде Коффи өзінің диссертациясына негіделген философиялық жұмысына баса назар аударғандықтан, шығармашылық жазумен айналысқан жоқ, тіпті мүлдем айналыспаған сияқты. Ол "The Modern Schoolman" журналында бірнеше мақала жариялады. 1950 жылдардың басына қарай Коффи жұмысының сипаты, Ирландиядан алыстауы және бұрын Парижде белгілі солшыл жазушылармен байланысы болған ғалымға тигізетін күшті қысымдар сияқты бірнеше себепке байланысты мазасыздық сезімдеді. Осы себептерге байланысты ол АҚШ-тан кетуге мүмкіндік іздеуді бастады және 1952 жылы, мүмкін, академиялық принциптерге байланысты, қызметінен кетіп қалды.
Кейінгі өмірі мен еңбектері
1952 жылы Коффи Лондонға, ал 1973 жылдан бастап Саутгемптонға қайтып келді. Ол поэзиясын және аудармаларын, әсіресе француз поэзиясын қайтадан жариялай бастады. Осы үнсіздік кезеңінен кейін ағылшын тілінде жарық көрген алғашқы жұмысы – «Миссури тізбегі» болды, ол Сент-Луисте жазылған, бірақ алғаш рет 1962 жылы «Университет шолуында» жарияланды. Бұл өлеңде жер аударылу, ақынның қайтыс болған ата-анасының естеліктері және баланың ерте тууы туралы айтылады. Коффидің көптеген туындыларына қарағанда бұл өлең әлдеқайда дәстүрлі синтаксиспен жазылған және осының арқасында оның ең көп оқылатын туындыларының біріне айналды. Келесі он жыл бойы ол «Университет шолуында» (кейіннен «Ирландия университетінің шолуы» деп аталды) тұрақты түрде жариялап тұрды, бұл қарым-қатынас 1975 жылғы арнайы шығарылыммен аяқталды. Бұл шығарылымда доктор Дж.С.К. Мейстің кіріспе сөзі, француз тілінен аудармалардың таңдамасы, сатиралық «Лео және Адвент» туындысы, ақынның ұлының мотоцикл апатынан қаза табуынан туған өлім туралы ой-толғаныстар ұсынылды. Өлең жеті бөлімнен тұрады және Коффинің Паркман Хоумен сұхбаттасу кезінде айтуынша, католик шіркеуінің каноникалық сағаттарына негізделген. Бұл кезеңнің тағы бір маңызды туындысы – «Гектордың өлімі», ол соғыс және оның құрбандары туралы ой-толғаныс үшін Троя туралы мифті құрылымдық негіз ретінде пайдаланады. «Адвент» және «Гектордың өлімі» туындыларының саудалық басылымдары «Менард» баспасында жарық көрді. Ол сондай-ақ Девлиннің жинақталған өлеңдерін редакциялады, алдымен «Университет шолуының» Девлинге арналған арнайы саны үшін, кейіннен «Dolmen Press» баспасынан кітап ретінде шығарды. Ол өзінің және қолдау көрсеткен жас жазушылардың туындыларын жариялайтын «Advent Books» баспасын құрды. Ол полиграфияны үйреніп, көптеген түпнұсқалық жұмыстар жасады, соның ішінде өзінің ескі досы Бекеттің пьесалары негізіндегі қызықты суреттер жинағы да бар. Оның бейнелеу өнеріне деген қызығушылығы сондай-ақ нақты поэзияда тәжірибе жүргізуге әкелді, ең танымал мысалы – 1966 жылғы «Адвент» кітабындағы «Монстр: нақты поэма». Оның туындыларын көптеген жас ирланд ақындары, әсіресе Майкл Смит және Тревор Джойс қолдады. Бұл екеуі Коффидің өлеңдерін, прозасын және аудармаларын «The Lace Curtain» журналында және оның «Selected Poems» (1971) жинағын «New Writers Press» баспасында жариялады. Бұл кітап оның модернистік поэзияның көрнекті ирланд өкілі ретінде беделін қалыптастыруға көмектесті. 1991 жылы жарық көрген ірі таңдама «Poems and Versions 1929–1990» және оның аудармалары «Poems from Mallarmé» оның алдыңғы қатарлы ирланд модернистерінің бірі екенін растады. Ол 89 жасында қайтыс болып, Англияның Саутгемптон қаласында жерленді.