Кіріспе

Дуббо Орталық Батыс беткейлерінің жауын-шашын және ауа райы болжамы аймағына, сондай-ақ Метеорология бюросының Орталық Батыс беткейлері мен жазықтары бөліміне кіреді.

Тарих

Вираджури ұлтының, Австралияның түпкі тұрғындарының қоныстанғандығына дәлелдер 40 000 жылға дейін соққан. 1818 жылы зерттеуші және жер өлшеуші Джон Оксли қазір Дуббо деп аталатын аймақты алғаш рет сипаттаған еуропалық болды. Дулханти 1830-жылдардың басында (1828 жылы құрылған) Дуббо станциясы деп белгілі болған меншікті иеленді. Дулханти жергілікті австралиялықтармен жақын қарым-қатынаста болды, оның тобында 40-қа жуық абориген болды және ол меншіктерге аборигендердің аттарын қоюды ұнатты, соның ішінде Дуббо. Дуббоның аты қазіргі кезде жергілікті вираджури тіліндегі thubbo сөзінің бұрмаланған түрі деп есептеледі, бірақ Дулхантиден сол кездегі нақты жазбалардың жетіспеуі және бүгінгі күні вираджури тілін толық білудің қиындығы себепті, сөздің мағынасы туралы әлі де болжамдар бар. Кейбір мәліметтерге сәйкес, Дуббо – Дулханти жерді алған кезде сол жерде тұрған ескі вираджури адамының есімі болған. Дуббоның аты, жергілікті ландшафтқа сай, "қызыл топырақ" дегенді білдірген. Thubbo немесе tubbo вираджури тілінде "бас киім" деген мағынаны білдіруі мүмкін. Дундуллимал шаруашылық үйі – сол кезеңдегі ферма, оны 1840 жылы Джон Моэм өз қой шаруашылығында салған. Бұл ғимарат Батыс Жаңа Оңтүстік Уэльсте әлі де тұрған ең көне шаруашылық үйлердің бірі және бүгін ол келушілерге ашық. 1846 жылы аудандағы қоныс аударушылардың санының артуына байланысты үкімет Дуббо аймағында сот үйі, полиция бөлімі және түрме салуға шешім қабылдады. Полиция қызметкерінің үйі 1847 жылы, ал ағаштан жасалған тақталардан тұрғызылған сот үйі мен түрме 1848 жылдың басында аяқталды. Сол кезде елді мекенде бар болғаны төрт ғимарат болды: полиция қызметкерінің үйі, сот үйі мен түрме, дүкен және қанағаттану орны. Жерге құқығы болмағандықтан, 1848 жылы дүкенші Жан Эмиль Серизье қалалық жер участаларын сату туралы петиция ұйымдастырды. Бұл жоспар 1849 жылдың мамыр айында колонияның бас геодезисі Г. Бойл Уайтқа ұсынылды. 1860-жылдардағы Виктория алтын асыруына дейін халық санының өсуі баяу болды. Алғашқы банк 1867 жылы ашылды. Халықтың тұрақты өсуі қаланың 1872 жылы 850 тұрғыны бар муниципалитет болып жариялануына әкелді. 1897 жылы Дуббода жалпы дүкен, Carrier Arms, тақтадан салынған сот ғимараты, түрме және полиция бекеті болды. Молонг-Дуббо темір жолының соңғы бөлігі 1925 жылдың мамыр айының соңында ашылды. Дуббо 1966 жылы ресми түрде қала деп жарияланды.

География

Маккуори өзені мен Трой ағысы Дуббо қаласынан өтеді. Дуббо қаласы, шығысында Ұлы Бөлу жотасының таулары мен үстірттері және батысында Дарлинг бассейнінің жазықтары арасындағы көшімді аймақта жатыр.

Климат

Дуббо жылы, қоңыржай белдеуде орналасқан. Кёппен климаттық жіктелімі бойынша Дуббо ылғалды субтропиктік климатқа (Cfa) ие, ол жартылай шөлейтті климатқа (BSk) жақын. Жазда ыстық, қыста салқын болады, кейде таңертең мұз пайда болады, бірақ жалпы алғанда, жақын орналасқан Оранж қаласынан өзгеше, қар жаумайды. Дуббо Либерал және Маккуари Адвокат газеті 1951 және 1920 жылдың шілде айларында қардың жауғанын тіркеген. Қаланың осы ауысу аймағындағы орналасуы жыл ішінде температураның кең ауқымда өзгеруіне мүмкіндік береді – жазғы температура Жаңа Оңтүстік Уэльстің Батыс жазықтарына тән, ал қысқы температура Орталық үстірттерге тән, нөлден төмен түседі. Дуббоның Орталық үстірттер мен Орталық батыс жазықтары арасындағы ауысу белдесінде орналасуы жыл бойына жауын-шашынның тепе-тең таралуын қамтамасыз етеді. Дуббодағы ең жауынды ай – қаңтар, орташа жауын-шашын мөлшері бес күнге жуық. Дуббо аймағындағы булану жылдық орташа көрсеткіші шамамен. Дуббода күн көп, жылына 148,6 күн аспан ашық болады, Сиднейде бұл көрсеткіш 104 күн. Жел бағыты жыл бойы өзгеріп тұрады. Дуббодағы басым желдер оңтүстік-шығыстан, оңтүстіктен, оңтүстік-батыстан және батыстан соғады, олардың үлесі жыл бойы жел бағытының 64,4% құрайды.

Демография

2021 жылдың тамызында Дуббо қаласының халқы 43 516 адамды құрады; Басқа жергілікті салалар қаланың төңіректегі ауыл шаруашылығы аймақтары үшін өңірлік орталық екенін көрсетеді. Дуббо қалалық ауруханасы ірі жұмыс берушілердің бірі болып табылады, ал ауруханалар (психиатриялық ауруханаларды есептемегенде) аймақтағы ең ірі жұмыс беруші болып табылады.

Кішігірім сауда

Дубо сонымен қатар Жаңа Оңтүстік Уэльстің Орталық және Қиыр Батыс аудандарының айналасындағы өңірлік аудандар үшін маңызды сауда орталығы болып есептеледі. Дуббода көптеген сауда аудандары бар, оның ішінде ірі және жақында жаңартылған Орана Молл (Шығыс Дуббо), Маккуори және Талбрагар көшелері (Қала орталығы), Центро Дуббо, Ривердейл және Тамворт көшесіндегі жергілікті дүкендер (Оңтүстік Дуббо) бар. Дуббода көптеген бутиктер мен ерекше дүкендер, сондай-ақ Myer, Big W, Kmart (2020 жылдың қазанында Target дүкенін алмастырды), Officeworks, Coles, Woolworths, Mitre 10, Bunnings Warehouse, The Good Guys, Harvey Norman, JB Hi Fi, Sportsmans Warehouse және The Coffee Club сияқты ірі ұлттық дүкендер кездеседі. Батыс Дуббодағы жаңа қалалық сауда орталығында Woolworths супермаркеті (Дуббодағы үшінші) және 15 шағын сауда дүкені орналасқан.

Туризм

Туризм сонымен қатар маңызды жергілікті индустрия болып табылады. Дуббода Taronga Western Plains ашық дала зообағы орналасқан, онда жоғалуға жақын тұрған жануарлардың түрлі түрі, оның ішінде ақ, қара және үнді мүйізбұғылары бар, сондай-ақ жоғалуға жақын тұрған көптеген түрлерді өсірудің сәтті бағдарламасы жүргізілуде. Зообақта әлемнің түкпір-түкпірінен келген көптеген жануарлар кең аумақты, ор қазған қоршауларда, олардың шыққан континентіне сәйкес топтастырылған. Қаланың басқа да тартымды орындары – тарихи Дундуллимал шаруашылығы және Macquarie Street сауда орталығының ортасындағы тарихи Old Dubbo түрмесі. Батыс жазықтарының мәдени орталығы төрт көрме галереясын, екі мұражайлық көрме алаңын және қоғамдық өнер орталығын қамтиды. Дуббо әуежайындағы Royal Flying Doctor Service базасында еріктілермен қызмет ететін үлкен келушілер ақпараттық орталығы бар, онда King Air 200 турбовинттік ұшағы және RFDS операцияларының түрлі аспектілерін көрсететін интерактивті сенсорлық дисплейлер орналасқан.

Білім

20 мектеп пен орта білім беру колледждерінің арасында Дуббо қашықтықтан оқыту мектебі бар. Бұл Чарльз Стюрт университетінің төрт негізгі кампусының бірі, ол Дуббо колледжінің үстел кампусының жанында орналасқан (1917 жылы құрылған Дуббо орта мектебінің жалғасы). Дуббода орналасқан үш жеке K 12 мектебі бар: Macquarie Anglican Grammar School, Dubbo Christian School және St Johns College.

Сәулет

Дуббода Виктория дәуірінің азаматтық сәулетінің бірнеше көрнекті мысалдары бар, оның ішінде (үшінші) сот үйі (1887), ағаш және толқынды темірмен қапталған Жер кеңсесі, сондай-ақ теміржол станциясы (1881). Қала орталығына қарай ескі тұрғын үйлерде 20-ғасырдың басындағы "Калифорния бунгалосы" стилінде салынған көптеген қызыл кірпіш үйлер кездеседі, сонымен қатар Виктория дәуіріндегі террасалы үйлер (көбінесе Дарлинг көшесінде) және бірнеше Эдвард дәуіріндегі жартылай жеке үйлер бар.

Көлік

Дуббо теміржол станциясы Сидней мен Бурк арасындағы Батыс теміржол желісінде орналасқан және 1881 жылы ашылған. 2020 жылдардың басында станциядан шығысқа қарай 700 метр қашықтықта Mindyarra техникалық қызмет көрсету орталығы ашылуы жоспарлануда, ол NSW TrainLink аймақтық пойыз паркі үшін бас депо болады. Dubbo Buslines қала ішіндегі жолдарды жүзеге асырады. BusBiz NSW TrainLink компаниясымен шарт бойынша автобустық тасымалдау қызметтерін ұсынады және қалада депосы бар. Дуббо қалалық аймақтық әуежайы Сиднейге (QantasLink, Regional Express), Ньюкаслға (FlyPelican), Канберраға (FlyPelican) және басқа да кішкентай Жаңа Оңтүстік Уэльс шөл аймағындағы қалаларға (Airlink) рейстерді жүзеге асырады.

Спорт және демалыс

Спорт Дуббо қаласының қоғамдық өмірінде маңызды рөл атқарады. Дуббода регби лигасы кең таралған. 11-топ регби лигасы турнирінде екі команда бақталастырады – «Дуббо CYMS» және «Дуббо Маккуори Рейдерс». Қалада 2007 жылы Орталық-Батыс Австралия футбол лигасының чемпионы атанған «Дуббо Демонс» австралиялық футбол командасы да бар. Екі регби одағы командасы белсенді қызмет етеді: «Дуббо Кенгуру» («Roos») және «Дуббо Рино», олар «Blowes Clothing Cup» Орталық-Батыс регби жарысында сынға түседі. «Дуббо кішігірім крикет қауымдастығы» қазаннан наурызға дейін 5 пен 16 жас аралығындағы 500-ден астам бала үшін крикет жаттығуларын өткізеді, сондай-ақ осы кезеңде бірінші, екінші және үшінші лига жарыстарын ұйымдастырады. Дуббода ат спорты клубы, соның ішінде пони клубы мен ат жарыстары бар, түрлі көрмелер мен жарыстар ұйымдастырылады. Фризби – қалаға жаңадан келген спорт түрі, ол жылдам дамып, танымал болып келеді. «Dubbo Ultimate Frisbee Federation» (DUFF) – жергілікті фризби клубы, ол жергілікті лиганы және «Dubbo Meerkats Mixed» командасын ұйымдастырады. «Дуббо Рамс» командасы Жаңа Оңтүстік Уэльс штатының ерлер мен әйелдер баскетбол лигаларында өнер көрсетеді. Нетбол да Дуббода танымал, маусым кезінде «Nita McGrath» нетбол алаңдарында барлық жастағы ойыншылар арасында апта сайын жарыстар өткізіледі. Бұл алаңдар Дуббоның орталық бөлігіндегі Маккуори өзенінің жанында орналасқан. Дуббода барлық жастағы ойыншылардан құралған үлкен хоккей қауымдастығы бар, олар ерлер («Дуббо Lions») және әйелдер («Дуббо Blue Jays») командаларымен Премьер лига хоккей турниріне қатысады. Футбол, әсіресе балалар арасында өте танымал. Дуббода барлық жастағы ерлер мен әйелдер арасындағы жарыстар өтеді, және үш команда бар: «Дуббо FC Bulls», «Westside Panthers» және «Orana Spurs», олар Батыс Премьер лигасында бақталастырады. Дуббода сонымен қатар Нью-Уэльс штатында Сиднейден тыс 10 жолақты бассейннің бірі – «Дуббо су және демалыс орталығы» орналасқан. Орталық Батыс жүзу қауымдастығы (және оған қосылған «Dubbo City Swimtech» және «Orana Aquatic» клубтары) мен мектеп жарыстарын өткізеді. Дуббоның «Caltex Park» стадионы 2006 жылы «City vs Country Origin» матчын қабылдады, оған 11 423 адам келді, ал 2014 жылы жаңбырлы ауа райында 9 600-ден астам көрермен болды. 2007 жылы Дуббода Жастар арасындағы әлемдік бағдарлау чемпионаты өтті, көптеген жарыстар жақын орналасқан «Sappa Bulga Range» тауларындағы гранитті таулы аймақтарда өткізілді. Осы шарадан кейін «Western Plains Orienteers» бағдарлау клубы құрылды. Дуббода танымал спорт түрлеріне газонды боулинг (көптеген боулинг клубтары арқылы) және гольф (Дуббоның 27 тесікті гольф алаңында) кіреді. 2022 жылы Дуббода NSWPSSA ұлдар крикет чемпионаты өтті. Жарыс «Victoria Park» және «Lady Cuttler Fields» 1–5 алаңдарында өтті. Атақты із кесушінің құрметіне аталған «Tracker Riley» велосипед жолы Маккуори өзенінің бойындағы 12,5 шақырымдық жаяу және велосипед жолының бөлігі болып табылады.