Кіріспе
Қолжазба – қалам немесе қарындаш сияқты жазу құралымен қолмен жазылған жазу. Қолжазбаға тік және байланысты жазу стилі жатады және ол ресми каллиграфиядан немесе шрифттен ерекшеленеді. Әр адамның қолжазбасы бірегей және ерекше болғандықтан, оны құжаттың авторын анықтау үшін пайдалануға болады. Адамның қолжазбасының нашарлауы түрлі аурулардың белгісі немесе салдары болуы мүмкін. Анық әрі түсінікті қолжазба жазу қабілетінің жоқтығы дисграфия деп аталады.
Handwriting is the writing done with a writing instrument, such as a pen or pencil, in the hand. Handwriting includes both block and cursive styles and is separate from formal calligraphy or typeface. Because each person's handwriting is unique and different, it can be used to verify a document's writer. The deterioration of a person's handwriting is also a symptom or result of several different diseases. The inability to produce clear and coherent handwriting is also known as dysgraphia.
Медициналық жағдай
Даму дисграфиясы көбінесе басқа оқу және/немесе нейробиологиялық бұзылыстармен бірге жүреді, мысалы, АДҚС. Сол сияқты, АДҚС-мен ауыратын адамдарда дислексияның көрінісі жиі болады. АДҚС-пен күресіп, сонымен қатар қолмен жазуда қиындықтарға тап болған қанша адамда нақты даму дислексиясы немесе даму дисграфиясы сияқты арнайы оқу кемшіліктері бар екені белгісіз, бұл олардың қолмен жазудағы қиындықтарын тудыруы мүмкін. АДҚС-і бар балалардың қолмен жазуы нашар оқылатын, орфографиялық қателер көп, әріптерді жиі қосу және/немесе жою, сондай-ақ түзетулер көп болады. Осындай қиындықтарға тап болған балалардың әріптері үлкенірек болып келеді, әріп өлшемдері, сөздер арасындағы аралық, әріптердің негізгі сызықтағы орналасуында айқын өзгерістер байқалады. Қолмен жазудың өзгеруі мәтіннің ұзақтығымен бірге артады. Қозғалыстың икемділігі қалыпты, бірақ АДҚС-і бар балалар қолмен жазу тапсырмасын орындағанда баяу қозғалыс жасайды және қозғалыстар арасында қаламды ауада ұзақ уақыт ұстайды, әсіресе күрделі әріптерді жазғанда, бұл қозғалысты жоспарлауға көбірек уақыт қажет екенін көрсетеді. АДҚС-і бар балалардың қозғалыстарды тұрақты түрде параметрлеуде қиындықтары жиі кездеседі. Бұл моторлық дағдылардың нашарлауымен түсіндіріледі, себебі назардың жетіспеуі немесе тежелудің болмауы мүмкін. Қозғалыс бағытын өзгертуді болжау үшін тұрақты көзбен бақылау қажет. Назар жетіспесе, өзгерістер кешігіп, әріптердің үлкендеуіне және негізгі сызықта дұрыс орналаспауына әкелуі мүмкін. Дәрі-дәрмектің қолмен жазу сапасына тигізетін әсері әлі анық емес.
Графология
Графология – адамның психологиясына қатысты қолжазуды псевдонауылдық түрде зерттеу және талдау. Графология көбінесе үміткерлерді іріктеу кезінде, тұлғалық қасиеттерін және жұмыстағы нәтижелерін болжау үшін жұмысқа алу құралы ретінде қолданылады, бірақ зерттеулер мұндай қолдану үшін тұрақты түрде ешқандай байланыс жоқ екенін көрсетеді.
Білім берудегі маңызы
Қалам мен қағазға жазылатын тапсырмалар ғасыр бойы қолданылып келеді, сондықтан қолжазба жаттығулары бүкіл әлемдегі оқытушылар тарапынан әлі де берілуде, себебі қолжазба идеяларды жеткізудің маңызды құралы ретінде мойындалады. Оқушылардың қолжазбаны тиімді пайдалануы үшін, жазу процесі оларға таныс әрі автоматты болуы қажет. Төмен жазу дағдылары мен дербестік балалардың жоғары деңгейдегі танымдық қабілеттері мен шығармашылық ойлауын жиі шектеуі мүмкін, нәтижесінде оларды оқытушылар дисграфиялық немесе ұқыпсыз деп сипаттайды. Сыныптағы тапсырмаларға жасалған мета-талдау, қолжазбаның түсінікті болуы жұмыстың бағалануына әсер ететінін көрсетті, себебі анық жазылған жұмыстар оқылымсыз немесе шатақ жазылған жұмыстарға қарағанда жақсы баға алады, бұл құбылыс "презентация әсері" деп аталады. Оқудағы табысқа қолжазбаның маңыздылығын ескере отырып, оқытудың әртүрлі әдістерінің тиімділігін зерттеуге көп көңіл бөлінді. Жазу жылдамдығы және үзіліс ұзақтығы сияқты параметрлер арқылы жазу шеберлігін бағалау кезінде, цифрлық планшеттер/технология арқылы қолжазбаны оқыту, жекелендірілген оқыту және қайталама моторикалық жаттығулар жазудың түсініктілігі мен шеберлігін сандық көрсеткіштер арқылы арттыруға мүмкіндік берді. Мысалы, ұзақ мерзімді жадтың жетілмегендігі, когнитивтік деңгейлердің төменгі "ресурс деңгейінде" орналасқандықтан, жеке әріптерді қолмен жазу үшін жетілмеген моторлық жоспарлаумен байланысты болуы мүмкін, бұл сөйлем құрылымы және басқа да сыншыл ойлау сияқты жоғары деңгейдегі когнитивтік процестерге кедергі келтіреді. Жазуды басып шығарудың технологиялық әдістерімен, мысалы, теріске немесе мәтін өңдегішпен салыстырғанда, Пабло Неруда және Уильям Барретт сияқты жазушылар қолжазбаны адамирақ және жақын сезімді етеді деп санайды. Осындай пікірлерді бөлісетін көптеген жазушылардың арасында, қолжазбаның сезімталдығы, соқпақтығы, материалдылығы және ұстау арқылы алынатын сезімдер шығармашылық жазуды жандандыратын денелік тәжірибеге үлес қосады.