Италия пошта тарихы: 1861-ге дейінгі хат алмасу жүйесі, патшалықтар мен республикалардың пошта тарихы, филателия, Наполеон дәуірінен кейінгі өзгерістер.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Италиядағы пошта қызметі мен пошта маркаларының тарихы
The history of the postal service and postal stamps in Italy
Бұл Италияның пошта және филателия тарихына кіріспе. Италия 1861 жылға дейін бірікпегендіктен, оның ерте пошта тарихы түбітүлек аралда билік еткен түрлі патшалықтар мен кішігірім мемлекеттермен тығыз байланысты.
This is an introduction to the postal and philatelic history of Italy. As Italy was not unified until 1861, its early postal history is tied to the various kingdoms and smaller realms that ruled in the peninsula.
Наполеон Италиясы (18051814)
Наполеон соғыстары кезінде аймақтың геосаяси тұрақсыздығы пошта жүйелерінің әртүрлілігіне алып келді. Италия Корольдігінде, қысқа ғұмырлы Италия Республикасында және басқа тәуелді аймақтарда Наполеон өзіне адал пошта басшыларын тағайындады. 1814 жылғы Париж шартынан кейін тәуелсіз Италия патшалықтары өздерінің пошта жүйелерін қайта бақылауға алды.
During the Napoleonic Wars, the geopolitical instability of the region led to a wide variety in postal systems. In the Kingdom of Italy, the short lived Italian Republic, and other dependent regions, Napoleon appointed postal administrators loyal to him. After the Treaty of Paris in 1814, the independent Italian kingdoms regained control of their postal systems.
1814-1860 жылдар
Каваллини ("кішкентай жылқылар") Сардинияда 1819 жылы алдын ала төленген мөр басылған хат парақтарын енгізуімен ерекшеленетін алғашқы жеке пошта қызметі болды. Италиядағы алғашқы пошта маркаларын да Сардиния патшалығы шығарды. 1850 жылы граф Камилло Кавур Пьемонт-Сардиния Корольдігінің депутаттар палатасына бірнеше еуропалық мемлекеттерде қабылданған үлгідегі пошта реформасын ұсынып, пошта маркаларын енгізуді көздеген баяндама жасады, осы үшін жаңа сөз – francobollo қолданылды. Реформа қарашада заңға айналып, 1851 жылдың 1 қаңтарынан күшіне енді. Жаңа ғана пайда болған марка басып шығару өнерінде тәжірибе іздегеннен кейін үкімет Франческо Матрейрдің Туриндегі баспаханасын таңдады. Матрейр 1851 жылдың 1 қаңтарында Сардиния патшалығының атын көрсетпеген, Виктор Эммануэль II-нің бедерленген профилі бар пошта маркаларын басып шығарды. Сардиниядан кейін Италияның басқа да мемлекеттері маркалар шығарды. Олардың ішінде Тоскана (1851 жылдың сәуірінде), Папалық мемлекет (1852 жылдың қаңтарында), Модена (1852 жылдың маусымында), Парма (1852 жылдың маусымында), Екі Сицилия Корольдігі (Неаполь – 1858 жылдың қаңтарында; Сицилия – 1859 жылдың қаңтарында), Романья (1859 жылдың қыркүйегінде) бар. Австрия империясының құрамындағы Ломбардо-Венеция корольдігінде де жергілікті валютамен маркалар шығарылды.
The Cavallini ("little horses") of Sardinia was an early private mail service, notable for the introduction of prepaid stamped lettersheets in 1819. The first postage stamps in Italy were also issued by the Sardinian kingdom. In 1850, Count Camillo Cavour drafted a report to the Chamber of Deputies of the Kingdom of Piedmont Sardinia proposing postal reform along the lines of that which had been adopted in several European states, and providing for the introduction of postage stamps, for which a new word francobollo was coined. The reform became law in November, and went into effect 1 January 1851. After some casting around for expertise in the newfangled art of stamp printing, the government settled on the house of Francesco Matraire in Turin. Postage stamps of the Sardinian kingdom with the embossed profile of Victor Emmanuel II without indicating the name of the state were printed by Matraire and issued on January 1, 1851. Following Sardinia, other Italian states also issued stamps. These include Tuscany (April 1851), the Papal States (January 1852), Modena (June 1852), Parma (June 1852), Kingdom of the Two Sicilies (Naples January 1858; Sicily January 1859), Romagna (September 1859) In the Lombardo Venetian kingdom under the Austrian Empire, stamps were also issued with denominations in the local currency.
Италия Корольдігі
Италияның 1860 және 1861 жылдардағы бірігуінен кейін Италияға қосылған аумақтардың әрқайсысында қолданылған маркалар айналыстан шығарылып, Сардиния патшалығының маркаларымен алмастырылды. Бұл өзгеріс 1860 жылдың 1 ақпанында Модена, Парма және Романьяда, 1862 жылдың 15 қыркүйегінде Неапольде (бірақ бұған дейін жергілікті билік Савойяның елтаңбасын бейнелейтін маркаларды басып шығарған болатын) және Папалық штаттарда 1870 жылы ғана жүзеге асты. Матрайр маркалары бірнеше рет қайта басылды, ал 1861 жылдың 17 наурызынан кейін басылғандары Италия Корольдігінің алғашқы маркалары деп есептеледі. 1862 жылы Виктор Эммануил II-нің бейнесі түсірілген, тесілген Сардиния патшалығының төртінші стандартты үлгісі шығарылды. 1863 жылдың 1 қаңтарынан бастап бірыңғай пошта тарифтері қолданысқа енді. 1862 жылы граф Амбьёрн Спарре маркаларға байланысты келісімшартты жеңіп алды, бірақ оның дизайны ұнаған жоқ және ол маркаларды өндіре алмады. 1862 жылдың соңында Италия үкіметі қайтадан Матрайрге жүгінді, ол литографиялық әдіспен 15 центезимо номиналды марканы шығарды, онда король Виктор Эммануил II-нің бейнесі және "Postale italiano" деген жазу болды. 1863 жылдың наурыз айында граф Спарремен жасалған келісімшарт күштен шығарылды және жаңа келісімшарт британдық De La Rue баспаханасына берілді. 1863 жылдың 1 желтоқсанында 1 центезимодан 2 лираға дейінгі номиналмен, "Poste italiane" деген жазуы бар сегіз маркадан тұратын серия шығарылды. Италия 1875 жылдың 1 шілдесінде Халықаралық пошта одағына қосылды. 1877 жылға дейін Сан-Маринода итальян маркалары қолданылды.
Following the unification of Italy during 1860 and 1861, stamps in use in each of the territories that joined Italy were withdrawn from circulation and replaced with the stamps of the Sardinian kingdom. The transition took place in Modena, Parma and Romagna on February 1, 1860, in Naples on September 15, 1862 (although local authorities had previously printed stamps depicting the coat of arms of Savoy), and in the Papal States only in 1870. Matraire's stamps were reprinted several times, and those printed after 17 March 1861 are usually considered the first stamps of the Kingdom of Italy. Perforated stamps of the fourth standard edition of the Sardinian kingdom with an embossed profile of Victor Emmanuel II were issued in 1862. Starting on 1 January 1863, uniform postal rates went into effect. In 1862 Count Ambjörn Sparre won the stamp contract, but his designs were not liked, and he seemed unable to produce the stamps. In danger of running out of stamps altogether, at the end of 1862 the Italian government once again turned to Matraire, who quickly produced a stamp with a nominal value of 15 centesimo by lithography, depicting the profile of King Victor Emanuel II and the inscription "Postale italiano". The contract with Count Sparre was annulled in March 1863, and a new contract was given to the British printing house De La Rue. A series of eight stamps with the inscription “Poste italiane” in denominations from 1 centesimo to 2 lira was issued on December 1, 1863. Italy joined the Universal Postal Union on 1 July 1875. Until 1877, Italian stamps were used in San Marino.
Юмберт I
1878 жылы Хамберт әкесінен мұрагерлікке өтті, бұл жаңа маркалар шығару қажеттігін тудырды. Олар алғаш рет 1879 жылғы 15 тамызда пайда болды және Италияда толығымен итальяндықтар жобалаған, гравировкалаған және басып шығарған корольдіктің алғашқы маркалары болды. Виктор Эммануэль маркаларының көптеген қалдықтары болғандықтан және қаржылық жағдай нашар болғандықтан, ескі маркалар бірнеше жыл бойы қолданыста болды, ал Хамберт маркаларының кейбір номиналдары оның билігі кезінде сирек қолданылды. Жаңа серия Дүниежүзілік почта одағының талаптарына сәйкес тарифтер мен түстерді қамтыды.
Humbert succeeded his father in 1878, which necessitated a new issue of stamps. First appearing on 15 August 1879, they were the first stamps of the kingdom to be entirely designed, engraved, and printed by Italians. Since considerable stocks of Victor Emmanuel stamps were left over and finances were poor, the old stamps continued in use for some years, and some values of Humbert's stamps were little used during his reign. The new series incorporated rates and colors mandated by the Universal Postal Union.
Виктор Эммануэль III
Виктор Эммануил III-тің суреті бар алғашқы маркалар 1901 жылдың шілде айында пайда болды. Еске алу маркаларының алғашқы сериясы 1910 жылдың сәуір айында Мыңдық экспедицияның 50 жылдығын мерекелеуге арналып шығарылды. Әлемдегі алғашқы әуе поштасы маркалары 1917 жылы Poste italiane өзінің жедел хат тасымалдау маркаларына басып шығарғанда жарық көрді.
The first stamps with a portrait of Victor Emanuel III appeared in July 1901. The first series of commemorative stamps was issued in April 1910 to mark the 50th anniversary of the Expedition of the Thousand. The world's first airmail stamps were issued in 1917 when Poste italiane overprinted their existing special delivery stamps.
Императорлық сериялар
1929 жылға дейін барлық түпкілікті маркалар патшаның суреті немесе елтаңбасымен шығарылды. 1929 жылдың сәуір айында «Империялық серия» («Serie Imperiale») деп аталатын, Бенито Муссолинидің фашистік үкіметінің алғашқы түпкілікті сериясы жарық көрді. Маркалардың дизайнында Капитолий қасқыр анасы мен Ромул мен Ремус, Юлий Цезарь, Октавиан Август және Италия бейнеленген, сондай-ақ фашистік режимнің символы – фасциялар суреттелген.
Until 1929, all definitive stamps were issued with the portrait of the king or the coat of arms. In April 1929, the so called "Imperial Series" ("Serie Imperiale") was released, the first definitive series of Benito Mussolini's fascist government. The stamp designs featured images of the Capitoline she wolf with Romulus and Remus, Julius Caesar, Octavian Augustus and Italia, and contained the fasces, symbol of the fascist regime.
Италия Социалдық Республикасы
1943 жылы немістер Италияның солтүстігінде Италия Социалдық Республикасын (ИСР) құрды, Муссолиниді басшы етіп тағайындаған, неміс парашютистері құтқарып алғаннан кейінгі нацистік марионеттік мемлекет.
In 1943, the Germans set up the Italian Social Republic (RSI) in northern Italy, a Nazi puppet state with Mussolini installed as leader after he was rescued by German paratroopers.
Италия Республикасы
1946 жылғы 2 маусымда өткен референдум нәтижесінде Италия республикаға айналды.
Italy became a republic after a referendum held on 2 June 1946.
Фьюм маркасы туралы дау
2007 жылы Италияның Риека қаласын көрсететін маркасына қатысты дау туды. Марка қаланың итальян тіліндегі дәстүрлі атауы – Фиуме деп көрсетіліп, оның бұрын Италияның құрамында болғанын айтты. Бұл Хорватияда қарапайымдықсыздық ретінде қабылданады.
In 2007, the issue of an Italian stamp featuring the Croatian city of Rijeka caused a controversy. The stamp referred to the city in its usual Italian name of Fiume, claiming it was former Italian territory. This is seen as offensive in Croatia.
Эгей теңізінің аралдары мәселелері
Эгей теңізіндегі итальян аралдары 1912 жылдан 1945 жылға дейін Додеканес аймағындағы итальяндық иелік болды. Аралдар үшін "Егео" және "Isole Italiane dell'Egeo" деп басылған итальяндық маркалар шығарылды. Жеке аралдар үшін де маркалар шығарылды: Кальчи (Карки), Калино (Калимно), Касос (Касо), Кос (Коо), Лерос (Леро), Лейпсой (Лисо), Нисирос (Нисиро), Патмос (Патмо), Тилос (Пископи), Родос (Роди), Карпатос (Скарпанто), Сими (Сими) және Астипалея (Стампалия).
The Italian Islands of the Aegean were the Italian possession in the Dodecanese from 1912 to 1945. Italian stamps overprinted "Egeo" and "Isole Italiane dell' Egeo" were issued for the Islands. Stamps were also issued for the individual islands: Calchi (Karki), Calino (Calimno), Kasos (Caso), Cos (Coo), Leros (Lero), Leipsoi (Lisso), Nisyros (Nisiro), Patmos (Patmo), Tilos (Piscopi), Rhodes (Rodi), Karpathos (Scarpanto), Symi (Simi), and Astypalaia (Stampalia).
Венеция Джулия мәселелері
Италия Рапалло келісімшарты (1920) арқылы Венеция Джулияны, оның ішінде Истрия түбегін және Триест пен Гориция қалаларын қосып алды. Рим келісімі (1924) негізінде Фьюме қаласы да қосылды. Соғыстан кейін, 1945 жылдан 1947 жылға дейін Венеция Джулияны одақтас ағылшын-американдық әскерлер (Аймақ “A” – Триест қаласы бар аумақ) және Югославия халық армиясының әскерлері (Аймақ “B” – Истрия және Словен жағалауы) басып алды. Басып алу аймақтары Морган сызығы деп аталатын шекарамен бөлінді. Аймақ А-да итальяндық маркалар 1945 жылдың қыркүйегінде "A. M. G./V. G." (Одақтас әскери басқару/Венеция Джулия) деп басылды. 1947 жылы Париж бейбіт келісімдерінен кейін Италия осы жерлердің көп бөлігін Югославияға өткізді.
Italy annexed Venezia Giulia including the Istrian peninsula and the cities of Trieste and Gorizia with the Treaty of Rapallo (1920). With the Treaty of Rome (1924) the city of Fiume was also annexed. After the war, from 1945 to 1947, Venezia Giulia was occupied by Allied Anglo American troops (Zone “A” the territory with the city of Trieste) and troops of the Yugoslav People's Army (Zone “B” Istria and the Slovene Littoral). The zones of occupation were demarcated along the so called Morgan Line. In Zone A, Italian stamps were overprinted "A. M. G./V. G." (Allied Military Government/Venezia Giulia) in September 1945. In 1947, following the Paris Peace Treaties, Italy ceded most of these lands to Yugoslavia.
Триест еркін аумағы
Бейбітшілік шарты Триест қаласын және оның төңірегін Триест еркін аумағы деп белгіледі, ол одақтас әскери және Югославия әскери әкімшіліктері бақылауындағы А және В аймақтарына бөлінді. 1947 мен 1954 жылдар аралығында А аймағында "A. M. G./F. T. T." деп басылған итальяндық маркалар шығарылды. 1954 жылы еркін аумақ Италия мен Югославия арасында бөлісті, А аймағы Италия құрамына кірді.
The peace treaty established Trieste and the surrounding area as the Free Territory of Trieste, also divided into zones A and B, under Allied military administration and Yugoslav military administration, respectively. In Zone A, Italian stamps overprinted "A. M. G./F. T. T." were issued between 1947 and 1954. The Free Territory was divided between Italy and Yugoslavia in 1954, with Zone A joining Italy.
Campione d'Italia басылымдары
Campione d'Italia – Лугано көліне жақын, Швейцариямен қоршалған шағын итальяндық эксклав. 1944 жылдың мамыр айында муниципалитет кеңесі өз маркаларын шығарды. Маркаларға "RR Poste italiane / Comune de Campione" деп жазылған және олар швейцариялық валютамен бағаланған. 1952 жылы Campione маркалары қолданудан шығарылды. Одан бері хаттарды швейцариялық немесе итальяндық маркалармен жіберуге болады.
Campione d'Italia is a small Italian exclave surrounded by Switzerland near Lake Lugano. The municipal council issued its own stamps in May 1944. The stamps were inscribed "RR Poste italiane / Comune de Campione" and denominated in the Swiss currency. Campione stamps were withdrawn in 1952. Since then, mail may be sent using either Swiss stamps or Italian stamps.