Род-Айленд штатындағы демократиялық реформаға жасалған әрекет

Кіріспе

Род-Айленд штатында кең ауқымды демократияны орнатуға жасалған әрекет.

Дорр көтерілісі (1841–1842) (кейде Доррдың көтерілісі, Дорр соғысы немесе Дорр соғысы деп те аталады) – Род-Айленд штатының тұрғындарының демократияны кеңейту үшін жасаған талпынысы. Оны Томас Уилсон Дорр басқарды, ол өзінің жақтастарын штаттың сайлау ережелерін өзгертуді талап етуге ұйымдастырды. Штат әлі де 1663 жылғы отарлық хартасын конституция ретінде пайдаланып келді, онда дауыс беру үшін жер иелену қажеттілік ретінде қарастырылды. Көтеріліс барысында, қолданыстағы харталық үкіметпен қатар параллель үкімет құрылып, Род-Айленд үшін жаңа конституция жазылды. Көтеріліс сәтсіз аяқталды, бірақ штат конституциясын қайта жазуға және дауыс беруге қатысу құқығын кеңейтуге итермеледі.

Алдын ала себептері мен себептері

1663 жылы Род-Айленд колониялық жарғысында әрбір еркек жер иесінің дауыс беруге құқылы екені белгіленген. Род-Айленд колониясының көптеген тұрғындары фермерлер және жер иелері болды, және бұл талап Американың басқа колонияларымен салыстырғанда демократиялықрақ еді. 1840 жылдары штат, дауыс беру үшін кем дегенде 134 долларлық жер меншігін немесе кем дегенде 7 долларлық жылдық кіріс әкелетін жерді иеленуді талап етті. Қалалардың өсуімен көптеген адамдар жер иеленбеді, сондықтан дауыс беру талабына сай келмеді. 1829 жылға қарай штаттың 60 пайызы ер адамдары дауыс беруге құқылы емес еді. Олардың көп бөлігі жақында көшіп келген ирландтық католиктер еді. Ұлттық еркек сайлау құқығын жақтаған реформаторлар, британ монархы қол қойған колониялық жарғыға негізделген, штаттың ер адамдарының 40 пайызынан тұратын сайлаушылардың республикалық емес екенін және АҚШ Конституциясының Кепілдік беру тарауының IV: 4-тарауын бұзғанын айтты ("АҚШ осы Одақтағы әрбір штатқа республикалық үкімет нысанын кепілдейді"). 1840 жылдарға дейін колониялық жарғыны кеңірек дауыс беру құқығын қамтамасыз ететін жаңа штат конституциясымен алмастыруға бірнеше әрекет жасалды, бірақ барлығы сәтсіз аяқталды. Штатта жарғыға өзгерту енгізу рәсімі болған жоқ. Род-Айленд штатының Бас Ассамблеясы қалалардың халқы өскен сайын демографиялық өзгерістерге байланысты заң шығарушы органның құрамын қайта бөлуге тырыспады. 1841 жылға қарай АҚШ-тың көптеген штаттары меншік талаптарын және дауыс беруға байланысты басқа да шектеулерді алып тастады (Джексон демократиясын қараңыз). Род-Айленд штаттары Ұлттық еркек сайлау құқығына қол жеткізе алмаған жалғыз штат еді.

Көтеріліс

1841 жылы Дорр бастаған сайлау құқығын қолдаушылар жүйені іштен өзгерту әрекеттерінен бас тарды. Қазан айында олар Халықтық конвенция өткізіп, Халықтық конституция деп аталатын жаңа конституцияны қабылдады, ол бір жыл тұрған барлық ақ ер адамдарға дауыс беру құқығын берді. Дорр бастапқыда қара нәсілділерге дауыс беру құқығын беруді қолдаған, бірақ 1840 жылы дауыс беру құқығын бірінші болып алуға тырысқан ақ нәсілді иммигранттардың қысымынан кейін өз ұстанымын өзгертті. Сонымен қатар, штаттың Бас Ассамблеясы қарсы конвенцияны құрып, демократиялық талаптарға кейбір жеңілдіктер берілген, Эркін азаматтар конституциясын жасады. Сол жылдың соңында екі конституция дауысқа салынды, Фримен Конституциясы заң шығарушы органда, көбінесе Дорр жақтастарының арқасында жеңіліске ұшырады, ал Халықтық конвенцияның нұсқасы желтоқсанда өткен референдумда үлкен қолдауға ие болды. Халықтық конвенция конституциясын қолдаудың көп бөлігі жаңадан сайлауға құқылы сайлаушылардан келді, бірақ Дорр ескі конституция бойынша сайлауға құқылылардың көпшілігі де оны қолдаған, осылайша оны заңды деп мәлімдеді. 1842 жылдың басында екі топ та өздерінің сайлауларын ұйымдастырды, нәтижесінде сәуір айында Дорр мен Сэмюэл Уорд Кинг Род-Айленд штатының губернаторы болып сайланды. Кинг жаңа конституцияны енгізуге ниет білдірмеді; мәселе шешілген кезде ол әскери жағдайды жариялады. 4 мамырда штаттық заң шығарушы орган «заңсыз жиындырғандарды» басу үшін федералды әскерлерді жіберуді сұрады. Президент Джон Тайлер бақылаушы жіберді, бірақ «ішкі зорлық-зомбылық қаупі сағат сайын азайып барады» деген себеппен әскер жіберуден бас тартты. Дегенмен, Тайлер АҚШ Конституциясын сілтеме жасай келе былай деді: Егер Род-Айленд заңдарын орындауға қарсылық көрсетілсе, азаматтық бейбітшілік жеңе алмайтын күшпен, осы үкіметтің міндеті конституциялық кепілдікті сақтау болады – барлық бастапқы штаттар өзара берген және қабылдаған кепілдік. Штаттық милицияның көп бөлігі Доррдың референдумымен жаңадан сайлау құқығын алған ирландтардан тұрды және олар оны қолдады. Нью-Йорктегі Таммани Холл сияқты басқа штаттардағы демократиялық саясатта үлкен рөл атқарған ирландтар Доррға ауызша қолдау көрсетті, бірақ ақша немесе көмекке адам жібермеді. «Дорриттер» 1842 жылдың 19 мамырында Род-Айленд штатының Провиденс қаласындағы қару-жарақ қоймасына сәтсіз шабуыл жасады. Арсеналды «Чартериттер» (алғашқы жарғыны қолдағандар) қорғады, олардың арасында Доррдың әкесі Салливан Дорр және оның ағасы Кроуфорд Аллен болды. Олар сол кезде Вунсокеттегі (Род-Айленд штаты) Бернон диірмен ауылына иелік еткен. Сонымен қатар, Провиденс қорғаушыларының арасында Дорр сайлау құқығын сұрағаннан бұрын оны қолдаған көптеген қара нәсілділер болды. Доррдың зеңбірегі іске қосылмады, ешкім зардап шекпеді және оның әскері шатасып, кері шегінді. Жеңіліске ұшырағаннан кейін Дорр Нью-Йоркке қашып, 1842 жылдың маусым айының соңында қарулы қолдаушылармен қайтып келді. Ол күштерін Чепачеттегі Акоте төбесінде жинады, онда олар Халықтық конвенцияны қайтадан шақыруды үміттенеді. Губернатор Кинг Дорриттік күштермен күресу үшін Чепачетке аттанған штаттық милицияны шақырды. Чартерит күштері Вунсокетке ауылды қорғауға және Дорриттік күштердің шегінуін кесуге жіберілді. Чартериттер шабуылға дайындық үшін бір үйді нығайтты, бірақ шабуыл болған жоқ. Дорр жақындап келе жатқан милициямен шайқаста жеңілетінін түсініп, күштерін таратып, штаттан қашып кетті. Губернатор Кинг оны тұтқындауға 5000 доллар сыйақы белгіледі.

In 1841, suffrage supporters led by Dorr gave up on attempts to change the system from within. In October, they held a People's Convention and drafted a new constitution, known as the People's Constitution, which granted the vote to all white men with one year's residence. Dorr had originally supported granting voting rights to blacks, but he changed his position in 1840 because of pressure from white immigrants who wanted to gain the vote first. At the same time, the state's General Assembly formed a rival convention and drafted the Freemen's Constitution, with some concessions to democratic demands. Late in that year, the two constitutions were voted on, and the Freemen's Constitution was defeated in the legislature, largely by Dorr supporters, while the People's Convention version was overwhelmingly supported in a referendum in December. Much of the support for the People's Convention constitution was from the newly eligible voters, but Dorr claimed that most of those eligible under the old constitution had also supported it, making it legal. In early 1842, both groups organized elections of their own, leading in April to the selections of both Dorr and Samuel Ward King as Governor of Rhode Island. King showed no signs of introducing the new constitution; when matters came to a head, he declared martial law. On May 4, the state legislature requested the dispatch of federal troops to suppress the "lawless assemblages". President John Tyler sent an observer, then decided not to send soldiers because "the danger of domestic violence is hourly diminishing". Nevertheless, Tyler cited the U. S. Constitution and added:

If resistance is made to the execution of the laws of Rhode Island, by such force as the civil peace shall be unable to overcome, it will be the duty of this Government to enforce the constitutional guarantee—a guarantee given and adopted mutually by all the original States. Most of the state militiamen were Irishmen newly enfranchised by the Dorr referendum, and they supported him. The Irish who played a growing role in Democratic politics in other states, such as Tammany Hall in New York City, gave Dorr their verbal support, but sent no money or men to help. The "Dorrites" led an unsuccessful attack against the arsenal in Providence, Rhode Island on May 19, 1842. Defenders of the arsenal on the "Charterite" side (those who supported the original charter) included Dorr's father Sullivan Dorr and his uncle Crawford Allen. At the time, these men owned the Bernon Mill Village in Woonsocket, Rhode Island. In addition, among the defenders of Providence were many black men who had supported Dorr before he dropped them from his call for suffrage. Dorr's cannon failed to fire, no one was hurt, and his army retreated in disarray. After his defeat, Dorr fled to New York and returned in late June 1842 with armed supporters. He assembled his forces on Acote's Hill in Chepachet, where they hoped to reconvene the People's Convention. Governor King called out the state militia which marched on Chepachet to engage the Dorrite forces. Charterite forces were sent to Woonsocket to defend the village and to cut off the Dorrite forces' retreat. The Charterites fortified a house in preparation for an attack, but it never came. Dorr disbanded his forces, realizing that he would be defeated in battle by the approaching militia, and fled the state. Governor King issued a warrant for his arrest with a reward of $5,000.

Салдары

Ақыры, Хартия мүшелері сайлау құқығының күштілігіне көз жеткізіп, тағы бір конвенция шақырды. 1842 жылдың қыркүйегінде Род-Айленд штатының Ньюпорт қаласында Род-Айленд штатының Бас Ассамблеясының отырысы болып өтті, онда жаңа штат конституциясы жасалды. Ол ескі, шектеулі сайлаушылармен бекітіліп, 1843 жылдың 23 қаңтарында губернатор Кинг жариялады және мамыр айында күшіне енді. Жаңа конституция дауыс беру талаптарын едәуір жеңілдетіп, нәсіліне қарамастан, 1 доллар көлемдегі жеке салық төлей алатын, туған жері осы елде болған кез келген ересек еркекке сайлау құқығын берді. Бұл салық ақшасы штаттың мемлекеттік мектептерін қаржыландыруға жұмсалатын болды. Конституция туған жері басқа елде болған азаматтар үшін мүліктік талапты сақтап қалды және Наррагансетт тайпасының мүшелеріне дауыс беруге тыйым салды. "Льютер Борденге қарсы" (1849) ісінде АҚШ Жоғарғы Соты үкіметті өзгертудің конституциялық құқығын даусыз деп шешті, бірақ "республикалық үкімет нысанының" конституциялық кепілдігі саяси мәселе екендігіне байланысты, федералды үкіметтің басқа тармақтарына қарастырылғандықтан, Жоғарғы Соттың араласуға құқығы жоқ деп тапты.

Доррдың тағдыры

1843 жылы Дорр оралды, мемлекетке қарсы сатқындық жасады деп танылды және 1844 жылы өмір бойы жеке камерада және қажырлы еңбекте отыруға сотталды. Осы қатаң жазаға көптеген адамдар наразылық білдірді, соның салдарынан Дорр 1845 жылы бостандыққа шықты, бірақ денсаулығы сырқатылған еді. 1851 жылы оның азаматтық құқықтары қайта жаңартылды. 1854 жылы оған қатысты сот шешімі жойылды. Ол сол жылы қайтыс болды.

Түсіндірме

Тарихшылар бұл көтерілістің мәні мен сипаты туралы ұзақ жылдар бойы пікір таласып келеді. Моури (1901) Дорриттерді мемлекеттің тұрақтылық және тәртіп қажеттілігін ескермейтін, жауапсыз идеалистер ретінде бейнеледі. Геттлмен (1973) оны элиталық үкіметті құлатуға жасалған жұмысшы класының алғашқы әрекеті деп бағалады. Деннисон (1976) оны АҚШ-тағы республикалық идеялардың заңды көрінісі деп қарады, бірақ 1842 жылдан кейін Род-Айленд тұрғындары үшін саясат көп өзгермеді, себебі штатты сол элиталық топтар басқара берді. Дегенмен, 1854 жылы Род-Айленд Жоғарғы соты: «Үкіметтің барлық билігін бір қолға шоғырландыру – деспотизмнің өзі», – деп мәлімдеді. Осылайша, 1844 жылы Дорды жарғыға қарсы сатқындық жасады деп айыптаған сол сот, он жылдан кейін жарғының деспотиялық, республикалық емес және американдық емес үкімет нысанына заңсыз түрде уәкілеттік бергенін шешті. Коулман (1963) Доррды қолдаған күрделі коалицияны, штаттың өзгеретін экономикалық құрылымын ескере отырып зерттеді, 1843 жылғы Конституция олардың талаптарына мойын бергеннен кейін орта таптың, кедей шаруалардың және өнеркәсіпшілердің көп бөлігінің қолдауын кері тартып алғанын атап өтті. Зауыт жұмысшылары қалды, бірақ олардың саны аз болды және тиісті деңгейде ұйымдастырылмағандықтан көп нәрсе істей алмады. Ол Сет Лютерді жұмысшы класының саналы өкілдерінің бірі деп есептейді. Коулманның пікірінше, 1842 жылы Дорриттердің тартыншақтығы олардың нашар коалициясының көрінісі болды. Доррдың өзіне қатысты Коулман (1976) былай деді: «Бірнеше маңызды сәттерде сайлау құқығы үшін күресушілерге олар сұраған барлық реформалар ұсынылды, бірақ олар одан бас тартты. Шындығында, оларға ұсынылған конституция тіпті олардың талаптарынан асып кетті. Бірақ Дорр оған қатыспады; оның жасалу процесі кемшіліктерге толы болды. Бұл оның халық егемендігі туралы түсінігіне сәйкес келмеді. Келісімге келуге болмады. Принцип – бәрінен маңызды болды. Дорр принциптің тазалығына ұмтылды. Ол жақтастарын шейіттікке жеткізуге бейілді болды». Генри Боуэн Энтони оқиғалар туралы поэтикалық сатира жазды, ол 1842 жылы Бостонда Джастин Джонс басып шығарды. Ол 1870 жылы қайтадан Энтониге сілтеме жасалмай, Сидни С. Райдер мен Брат, Провиденс, «Дорриад» және «Ұлы Slocum кешкі асы» атты оқиғаларға қатысты тағы бір еңбекпен бірге қайта басылды.

Historians have long debated the meaning and nature of the rebellion. Mowry (1901) portrayed the Dorrites as irresponsible idealists who ignored the state's need for stability and order. Gettleman (1973) hailed it as an early working class attempt to overthrow an elitist government. Dennison (1976) saw it as a legitimate expression of Republicanism in the United States, but concluded that politics changed little for Rhode Islanders after 1842 because the same elite groups ruled the state. However, in 1854, the Rhode Island Supreme Court wrote: "The union of all the powers of government in the same hands is but the definition of despotism". Thus, the same Court that convicted Dorr of treason against the charter in 1844 ruled ten years later that the charter had improperly authorized a despotic, non republican, un American form of government. Coleman (1963) explored the complex coalition that supported Dorr, with the changing economic structure of the state in mind, noting that the middle classes, the poor farmers, and the industrialists mostly peeled off after the 1843 Constitution gave in to their demands. The factory workers remained but were too few and too poorly organized to do much. He finds Seth Luther to be one of the few stalwarts from the working class. The timidity of the Dorrites in 1842, Coleman concludes, was a reflection of their fragile coalition. Looking at Dorr himself, Coleman (1976) argued: "At several crucial moments the suffragists were offered, but rejected, every reform they asked for. Indeed, the constitution they were offered even went beyond their demands. But Dorr would have no part of it; the process of formulation was flawed. It did not conform to his concept of popular sovereignty. Compromise was out of the question. Principle became all. Dorr hungered for the vindication of principle. He was determined to lead his supporters into martyrdom." Henry Bowen Anthony wrote a poetical satire of the events, which was published without attribution in Boston by Justin Jones in 1842. It was republished in 1870, again without attribution to Anthony, along with another work concerning the events entitled The Dorriad, and The Great Slocum Dinner, by Sidney S. Rider & Brother, Providence.

Тарихнама және есте сақтау

Шапю, Эрик Дж. "'Род-Айленд сұрағы': Пікірталастың даму жолы" Род-Айленд тарихы (2010) 68#2 46–76 б. Шапю, Эрик Дж., және Рассел Дж. ДеСимон. "Дорр бүлігі жобасының таңдамалы библиографиясы". (2014). онлайн
Конли, Патрик Т. "Халықтық егемендік пе, қоғамдық анархия пе? Американдықтар Дорр бүлігін талқылайды", Род-Айленд тарихы (2002) 60#3 71–91 б.