Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Бостон қаласындағы өнер мұражайы, Массачусетс штаты
the art museum in Boston
Art museum in Boston, Massachusetts
Изабелла Стюарт Гарднер мұражайы – Бостон қаласындағы өнер мұражайы, онда еуропалық, азиялық және американдық өнердің маңызды үлгілері сақталған. Оның коллекциясына картиналар, мүсіндер, гобелендер мен декоративтік өнер туындылары кіреді. Оны Изабелла Стюарт Гарднер құрды, және оның өсиеті бойынша өнер коллекциясы "халықтың білімін арттыру және мәдени демалысын қамтамасыз ету үшін" мәңгілікке көрсетілуге тиіс болды. Мұражай 1903 жылы ашылды. 2012 жылы итальяндық сәулетші Ренцо Пиано жобалаған қосымша қанат, Бақ Бей Фенс жанындағы негізгі ғимаратына іргелес салынды. 1990 жылы мұражайдан он үш туынды ұрланды; қылмыс әлі де ашылмады, ал шамамен 500 миллион долларлық құны бар туындылар әлі табылмаған.
The Isabella Stewart Gardner Museum is an art museum in Boston, Massachusetts, which houses significant examples of European, Asian, and American art. Its collection includes paintings, sculpture, tapestries, and decorative arts. It was founded by Isabella Stewart Gardner, whose will called for her art collection to be permanently exhibited "for the education and enjoyment of the public forever." The museum opened in 1903. An auxiliary wing designed by Italian architect Renzo Piano, adjacent to the original structure near the Back Bay Fens, was completed in 2012. In 1990, thirteen of the museum's works were stolen; the crime remains unsolved, and the works, valued at an estimated $500 million, have not been recovered.
Тарих
Мұражай 1898–1901 жылдары американдық өнер жинаушы, меценат және өнерді қолдаушы Изабелла Стюарт Гарднер (1840–1924) салып, оны 15 ғасырдағы Венеция сарайы стилінде безендірген. 1903 жылы ол жұртшылыққа ашылды. Гарднер 1891 жылы әкесінен алған ірі мұрадан кейін өнер жинаумен белсенді айналыса бастады. 1892 жылы Парижде өткен аукционда Йоханнес Вермеердің «Концерт» (шамамен 1664 жыл) картинасын сатып алуы – оның алғашқы маңызды жетістігі болды. 1894 жылы Бернард Беренсон оған Боттичеллидің суретін алуға көмектесуді ұсынды. Оның көмегімен Гарднер Ренессанс шеберінің туындысына ие болған алғашқы американдық атанды. Беренсон оның коллекциясын толықтыруға шамамен 70 өнер туындысын алуға көмектесті. 1898 жылы күйеуі Джон Л. Гарднер қайтыс болғаннан кейін Изабелла Гарднер олардың ортақ арманы – қазыналарын көрсетуге лайықты орын салуды жүзеге асырды. Ол Бостонның батпақты Фенвей аймағында жер сатып алып, архитектор Уиллард Т. Сирсті Венецияның Ренессанс сарайлары үлгісінде Фенвей сотын салуға шақырды. Гарднер жобаның барлық кезеңіне қатысты, сондықтан Сирс оның жобасын іске асыратын конструкторлық инженер екенін айтты. Ғимарат салынғаннан кейін Гарднер коллекциясын бір жыл бойы орналастырып, өнерге жақын сезімдер тудыратын, түрлі мәдениеттер мен дәуірлерден алынған суреттерді, жиһаздарды, маталарды және заттарды еуропалық суреттер мен мүсіндермен үйлестіретіндей етіп безендірді. Мұражай 1903 жылдың 1 қаңтарында Бостон симфониялық оркестрінің өнерпаздарының қойылымы және шампан мен пончиктерден тұратын мәзірімен ұлы тоймен ашылды. 1909 жылы Көркемсурет мұражайы жақын жердегі жаңа ғимаратқа көшті. Гарднердің өмірінде ол Fenway Court-қа суретшілерді, өнерпаздарды және ғалымдарды шақырып, оларға бай коллекциясынан және керемет венециялық атмосферадан шабыттандырды, соның ішінде Джон Сингер Саргент, Чарльз Мартин Лоффлер және Рут Сент-Денис сияқты тұлғалар келді. Гарднер Фенвей Корт ішінде Анна Коулман Лэддтің көрмесі сияқты суретшілердің көрмелерін де ұйымдастырды. Бүгінде мұражайдағы заманауи суретшілердің тұрақты бағдарламасы, аулалық бақшалар, концерттер және инновациялық білім беру бағдарламалары Изабелла Гарднердің мұрасын жалғастыруда. Гарднер 1924 жылы қайтыс болғанда, оның өсиеті 1 миллион долларлық қор құрып, мұражайды қолдау бойынша шарттарды белгіледі, оның ішінде оның коллекциясы «халықтың мәңгілік білімі мен ләззаты үшін» оның эстетикалық көзқарасы мен ниетіне сәйкес тұрақты түрде көрсетілуі тиіс екені айтылды. Гарднер өзінің хатшысы және Бостонның Көркемсурет мұражайының бұрынғы кітапханашысы Моррис Картерді (1877–1965) мұражайдың бірінші директоры етіп тағайындады. Картер коллекцияны толық каталогтады және Гарднердің толық өмірбаянын – «Изабелла Стюарт Гарднер және Фенвей Корты» кітабын жазды. Джордж Л. Стоут (1897–1978) екінші директор болды. Заманауи консервацияның негізін қалаушы Стоут коллекцияның және тарихи құрылыстың ұзақ мерзімді сақталуын қамтамасыз етті. 1970 жылы үшінші директор болып Ролин Ван Ностранд Хэдли (1927–1992) тағайындалды. Хэдли келушілердің уақытын ұзартып, мүшелік бағдарламасын енгізіп, кафе ашты. Хэдли сонымен қатар мұражай үшін бірнеше каталогтар жазып, жылдық ғылыми басылым «Fenway Court»-ты шығарды және 1987 жылы «Бернард Беренсон мен Изабелла Стюарт Гарднердің хаттары» кітабын жазды (Northeastern University Press). Энн Хоули 1989 жылдан 2015 жылға дейін директор болып қызмет етті. Пегги Фогельман, Норма Джин Кальдервуд директоры, 2016 жылы мұражай директоры лауазымын бастады.
The museum was built in 1898–1901 by Isabella Stewart Gardner (1840–1924), an American art collector, philanthropist, and patron of the arts in the style of a 15th century Venetian palace. It opened to the public in 1903. Gardner began collecting seriously after she received a large inheritance from her father in 1891. Her purchase of Johannes Vermeer's The Concert (c. 1664) at auction in Paris in 1892 was her first major acquisition. In 1894, Bernard Berenson offered his services in helping her acquire a Botticelli. With his help, Gardner became the first American to own a painting by the Renaissance master. Berenson helped acquire nearly 70 works of art for her collection. After her husband John L. Gardner's death in 1898, Isabella Gardner realized their shared dream of building a suitable space to exhibit their treasures. She purchased land in the marshy Fenway area of Boston, and hired architect Willard T. Sears to build Fenway Court, modeled on the Renaissance palaces of Venice. Gardner was deeply involved in every aspect of the design, leading Sears to quip that he was merely the structural engineer making Gardner's design possible. After the construction of the building was complete, Gardner spent a year installing her collection in a way that evokes intimate responses to the art, mixing paintings, furniture, textiles and objects from different cultures and periods among well known European paintings and sculpture. The museum opened on January 1, 1903, with a grand celebration featuring a performance by members of the Boston Symphony Orchestra and a menu that included champagne and doughnuts. In 1909, the Museum of Fine Arts moved to its new home close by. During Gardner's lifetime, she welcomed artists, performers, and scholars to Fenway Court to draw inspiration from the rich collection and dazzling Venetian setting, including John Singer Sargent, Charles Martin Loeffler, and Ruth St. Denis, among others. Gardner also occasionally hosted artists' exhibitions within Fenway Court, including one of Anna Coleman Ladd. Today, the museum's contemporary artist in residence program, courtyard garden displays, concerts, and innovative education programs continue Isabella Gardner's legacy. When Gardner died in 1924, her will created an endowment of $1 million and outlined stipulations for the support of the museum, including the charge that her collection be permanently exhibited "for the education and enjoyment of the public forever" according to her aesthetic vision and intent. Gardner appointed her secretary and the former librarian of the Museum of Fine Arts, Boston, Morris Carter (1877–1965) as the museum's first director. Carter catalogued the entire collection and wrote Gardner's definitive biography, Isabella Stewart Gardner and Fenway Court. George L. Stout (1897–1978) was the second director. The father of modern conservation, Stout ensured the long term preservation of the collection and historic structure. Rollin Van Nostrand Hadley (1927–1992) became the third director in 1970. Hadley increased visiting hours, instituted the Membership Program and added a cafe. Hadley also wrote several catalogs for the museum, produced Fenway Court, an annual scholarly publication, and wrote the 1987 book The Letters of Bernard Berenson and Isabella Stewart Gardner (Northeastern University Press). Anne Hawley was director from 1989 until 2015. Peggy Fogelman, the Norma Jean Calderwood Director, began her tenure as director of the museum in 2016.
1990 жылғы өнер ұрлығы
1990 жылдың 18 наурызының таңында полиция қызметкерлеріне ұқсаған екі ұры мұражайдан 500 миллион долларға бағаланған он үш туындыны ұрлап кетті. Бұл – тарихтағы ең ірі мүлік ұрлығы болып есептеледі. Ұрланған туындылардың арасында Иоганн Вермеердің 34 белгілі туындысының бірі – «Концерт» (шамамен 1664 жылғы) бар. Бұл картинаның құны 200 миллион доллардан асып, әлі табылмаған ең қымбат картина деп саналады. Сондай-ақ, Рембрандттың теңіз пейзаждарының арасындағы жалғыз туындысы – «Галилея теңізіндегі дауыл» (1633 жылғы) жоғалып кеткен. Туындылар әлі күнге дейін табылған жоқ. Мұражай бастапқыда туындыларды қайтаруға көмектесетін ақпарат үшін 5 миллион доллар сыйақы ұсынды, ал 2017 жылдың мамырында сыйақы мөлшері 10 миллион долларға дейін екі есеге артты. Голланд бөлмесі галереясында жоғалған туындылардың орнында бос жақтаулар ілініп тұр. Сарапшылар ұрланған туындылардың таңдалуына қызығушылық танысты, себебі мұражайда одан да құнды туындылар көп болған. ФБР мәліметінше, ұрланған туындылар аймақ бойынша тасымалданған және 2000 жылдардың басында Филадельфияда сатылымға қойылған. Олар ұрылардың Атлантика мен Жаңа Англиядағы қылмыстық ұйымның мүшелері болуы мүмкін деп санайды. Ұрлыққа қатысты қылмыстық іс бойынша мерзім өтті, бірақ егер ұрланған мүлік иесі табылса, қылмыстық айыптаулар қойылуы мүмкін. 2021 жылдың сәуір айында Netflix «Бұл тонау: Әлемдегі ең үлкен өнер тонауы» деген төрт бөлімді деректі фильмін көрсетуді бастады.
Early in the morning of March 18, 1990, two thieves disguised as police officers robbed the museum of thirteen works worth some $500 millionthe greatest known property theft in history. Among the works was The Concert (c. 1664), one of only 34 known by Johannes Vermeer and thought to be the most valuable unrecovered painting at over $200 million. Also missing is The Storm on the Sea of Galilee (1633), Rembrandt's only known seascape. The works have not been recovered. The museum initially offered a reward of $5 million for information leading to recovery of the art, doubled in May 2017 to $10 million. Empty frames hang in the Dutch Room gallery as placeholders for the missing works. The selection of stolen works puzzled experts, as more valuable artworks were present in the museum. According to the FBI, the stolen artwork was moved through the region and offered for sale in Philadelphia during the early 2000s. They believe the thieves were members of a criminal organization based in the mid Atlantic and New England. The statute of limitations on the theft has expired but criminal charges could be laid if an individual is found to be in possession of stolen property. In April 2021, Netflix began streaming a four part documentary about the theft: This Is a Robbery: The World’s Biggest Art Heist.
Ұзарту және сақтау жобасы
2002 жылы екі жылдық жоспарлау процесінен кейін, мұражайдың қамқоршылар кеңесі тарихи ғимаратты сақтау және Изабелла Гарднердің мұрасын жалғастыратын бағдарламалар үшін жақсартылған кеңістіктерді қамтамасыз ету үшін жаңа қанаттың қажеттігіне келісім берді. 2004 жылы жаңа қанатты жобалау үшін Прицкер сыйлығының иегері Ренцо Пиано және Ренцо Пиано құрылыс шеберханасы (Генуя, Италия) таңдалды. 2009 жылы кеңейту жобасына соңғы мақұлдама берілді, бірақ атқару үйі (carriage house) туралы көп пікірталас болды. 1907 жылы салынған атқару үйі алғашқы иелерінің ниеттерін сақтау үшін маңызды деп есептелді, алайда мұражайдың негізгі ғимаратын сақтау ниетімен ғимарат бұзылды. 2016 жылы жаңа қанат Бостон сәулетшілер қоғамынан сыртқы түрі үшін мақтау алды және оның әдемілігі үшін медальмен марапатталды. Жаңа қанаттың дизайны тарихи мұражай ғимаратының көлемі, пішіні және материалдарына қатысты құрметпен жасалған толықтыру ретінде қарастырылған. Жобаға екі жаңа ғимарат қосылды. Бірінші ғимарат түпнұсқа мұражайға жалғасып, шыны мен мыстан жасалған төрт қабатты ғимарат сияқты көрінеді. Екінші ғимарат кішкентай, ол жылыжайлар мен тұрғын үйлер үшін пайдаланылады. Жаңа кеңейтуге келушілерге арналған қызметтер, концерттер, арнайы көрмелер, білім беру және ландшафттық бағдарламалар кіреді, бұл Изабелла Гарднердің өнер, музыка және бау-бақшадағы мұрасын одан әрі дамытады, сонымен қатар 21-ғасырдағы коллекция мен галереяларға түсетін жүктемені азайтады. Жоба 2012 жылы аяқталды және құны 118 миллион долларға бағаланды. Мұражайдың ішінде үш қабатты галереялар барлық жыл мезгілінде гүлдейтін бақшамен қоршалған аулаға айналады. Төртінші қабат Гарднердің жеке пәтерлері болды, қазір әкімшілік жұмыстары үшін пайдаланылады және сирек көрмелер үшін қолданылады. Ғимарат Венециядан Бостонға әкелініп, қайта құрастырылған деген жалған пікір кең тараған. Ол Бостонда жаңа материалдардан салынды, бірақ онда Еуропалық готикалық және Ренессанс құрылыстарынан алынған көптеген архитектуралық элементтер ғасыр басындағы ғимараттың дизайнына енгізілді. Едендерге арнайы плиткалар жасалды, кейбір құрылымдық элементтерге заманауи бетон қолданылды, ал ежелгі капительдер заманауи бағаналардың үстіне орнатылды. Ішкі аула шыныдан жасалған шатырмен жабылған, ал ғимараттың бастапқы болаттан жасалған тіреу құрылымы сақталған. Гарднер мұражайы өнер туындыларының жақын атмосферасы және гүлге толы ауласы үшін жоғары бағаланады. Көптеген өнер туындылары белгіленбеген, ал жалпы жарықтандыру заманауи өнер мұражайына қарағанда жеке үйге көбірек ұқсайды. 1983 жылы мұражай Ұлттық тарихи орындар тізіміне енгізілді. 2013 жылы мұражай Бостонның ескерткіштері комиссиясы тарапынан Бостонның маңызды ескерткіші деп танылды.
In 2002, after a two year master planning process, the museum's board of trustees determined that a new wing was necessary to preserve the historic building and to provide improved spaces for programs that continue Isabella Gardner's legacy. In 2004, Pritzker Prize–winning architect Renzo Piano and the Renzo Piano Building Workshop (Genoa, Italy) were selected to design the new wing. In 2009, the final approval for the expansion project was given, but there was much debate about the carriage house. The carriage house, originally built in 1907, was argued to be important for the intent of the first owners, yet the building was torn down in hopes of having the museum preserve the main building. In 2016, the new wing was praised for its appearance by the Boston Society of Architects and awarded a medal for its beauty. The design for the new wing is conceived as a respectful complement to the historic Museum building in scale, form, and materials. The project adds consisting of two new buildings. The first building attaches to the original museum and takes on the appearance of four stories in glass and copper. The second building is smaller and is used for greenhouses and living quarters. The new expansion includes spaces for visitor services, concerts, special exhibitions, and education and landscape programs, furthering Isabella Gardner's legacy in art, music, and horticulture while reducing 21st century strain on the collection and galleries. The project was completed in 2012, and cost $118 million. Inside the museum, three floors of galleries surround a garden courtyard blooming with life in all seasons. The fourth floor was Gardner's private apartments, now used for administration, and rarely for exhibits. It is a common misconception that the building was brought to Boston from Venice and reconstructed. It was built from the ground up in Boston out of new materials, though it incorporates numerous architectural elements removed from European Gothic and Renaissance structures, worked into the design of the turn of the century building. Special tiles were custom designed for the floors, modern concrete was used for some of the structural elements, and antique capitals sit atop modern columns. The interior garden courtyard is covered by a glass roof, with steel support structure original to the building. The Gardner Museum is much admired for the intimate atmosphere in which its works of art are displayed and for its flower filled courtyard. Most of the art pieces are unlabeled, and the generally low lighting is more akin to a private house than a modern art museum. In 1983, the museum was listed in the National Register of Historic Places. In 2013, the museum was designated a Boston Landmark by the Boston Landmarks Commission.
Жинақ
Гарднер ежегі Рим, Орта ғасырлық Еуропа, Ренессанс Италиясы, Азия, Ислам әлемі, сондай-ақ 19 ғасыр Франциясы мен Америкасынан 7500-ден астам картина, мүсін, жиһаз, тоқыма, күміс, керамика, 1500 сирек кітап және 7000 мұрағаттық заттарды жинап, мұқият көрсетеді. Галереяларда Тициан, Рембрандт, Микеланджело, Рафаэль, Боттичелли, Мане, Дега, Уистлер және Саргент сияқты суретшілердің туындылары қойылған. Америкалық коллекцияға енген алғашқы Матисс сары бөлмеде сақталады. Музей коллекциясындағы танымал өнер туындыларының ішінде Тицианның «Еуропаның зорлауы», Джон Сингер Саргенттің «Эль Жалео» және Изабелла Стюарт Гарднердің портреті, Фра Анжеликоның «Құдай ананың қайтысы мен көтерілуі», Рембрандттың «23 жастағы өзінің портреті», Челлинидің «Биндо Алтовити», Пьеро делла Франческаның «Геркулес» және Боттичеллидің «Лукрецияның тарихы» бар. Мұрағатта Генри Адамс, Т. С. Элиот, Сара Бернхардт және Оливер Венделл Холмс сияқты 1000 корреспонденттен келген 7000-нан астам хат, сондай-ақ саяхат альбомдары, дилерлік түбіртектер және қонақ кітаптары сақталған. Галереяларда Гарднердің көпшілікке беймәлім, бірақ кең кітаптар жинағы да бар, оның ішінде Дантедің алғашқы басылымдары мен қолжазбалары, миниатюрист Жан Бурдишонның еңбектері, инкунабулалар және әсем безенділген қолжазбалар кіреді.
Gardner collected and carefully displayed a collection of more than 7500 paintings, sculptures, furniture, textiles, silver, ceramics, 1500 rare books, and 7000 archival objects from ancient Rome, Medieval Europe, Renaissance Italy, Asia, the Islamic world, and 19th century France and America. Among the artists represented in the galleries are Titian, Rembrandt, Michelangelo, Raphael, Botticelli, Manet, Degas, Whistler and Sargent. The first Matisse to enter an American collection is housed in the Yellow Room. Well known artworks in the museum's collection include Titian's The Rape of Europa, John Singer Sargent's El Jaleo and Portrait of Isabella Stewart Gardner, Fra Angelico's Death and Assumption of the Virgin, Rembrandt's Self Portrait, Aged 23, Cellini's Bindo Altoviti, Piero della Francesca's Hercules, and Botticelli's The Story of Lucretia. The archives hold more than 7,000 letters from 1,000 correspondents, including Henry Adams, T. S. Eliot, Sarah Bernhardt, and Oliver Wendell Holmes, in addition to travel albums, dealer receipts, and guest books. The galleries also contain Gardner's little known but extensive book collection that includes early print editions and manuscripts of Dante, works by miniaturist Jean Bourdichon, incunables, and illuminated manuscripts.
Қазіргі бағдарламалар
Мұражай тұрақты түрде ғылыми көрмелер, дәрістер, отбасылық бағдарламалар мен тарихи коллекцияға түсінік беретін симпозиумдар ұйымдастырады. «Тұрғын-суретші» бағдарламасы арқылы түрлі салалардағы суретшілер мұражайда тұрып, одан шабыт алуға шақырылады. Мұражайда заманауи өнер көрмелері, қойылымдар және іріктелгендердің бағдарламалары жиі өткізіледі. Гарднердің концерттік циклі музыканттар мен жас дамыған суретшілерді жексенбі күндері және таңдалған бейсенбі кештері классикалық шедеврлерді, жаңа музыка мен джаз орындауға шақырады. Музыкалық бағдарлама концерттік бейнежазбалар, аудиожазбалар және тегін классикалық музыка подкасты арқылы да қолжетімді. Гарднер 2021 жылы «Monuments Men Foundation for the Preservation of Art» қоры бастаған «Monuments Men and Women Museum Network» желісінің бір бөлігі болып табылады. Мұражайға Изабелла есімді барлық адамдар өмір бойы тегін кіре алады.
The museum regularly produces scholarly exhibitions, lectures, family programs, and symposia that provide insights into the historic collection. Through the Artist in Residence program, artists in many disciplines are invited to live at and draw inspiration from the museum. The museum often hosts exhibitions of contemporary art, performances, and programs by those selected. The Gardner's concert series welcomes musicians and emerging artists to perform classical masterpieces, new music, and jazz on Sunday afternoons and select Thursday evenings. The musical program is also available through concert videos, audio recordings, and a free classical music podcast. The Gardner is part of the Monuments Men and Women Museum Network, launched in 2021 by the Monuments Men Foundation for the Preservation of Art. The Museum offers free admission to all those named Isabella, for life.