Кіріспе

Гуансидегі өзен, Қытай. Ли өзені немесе Ли Цзян – Қытайдың солтүстік-шығысындағы Гуансидегі Гуй өзенінің жоғарғы ағысының атауы. Ол Жемшөп өзені (Xijiang) алабындағы Мұзыл өзені (Pearl River) жүйесінің бір бөлігі болып, Шың-Ан ауданынан Пингле ауданына дейін ағады.

Өмірбаян

Ли өзені Шың-Ан округінің Мао-Эр тауларында басталып, Гуйлин, Яншуо және Пинле арқылы негізгі оңтүстік бағытта ағады. Пинледе Ли, Липпу және Гонгченг өзендерімен бірігіп, Гуй өзеніне айналады, ал ол өз кезегінде Жеміш өзенінің батыс саласы – Сицзянға құяды. Ли өзенінің жоғарғы ағысы ежелгі Линкю каналы арқылы Сиан өзенімен байланысқан, ол солтүстікке қарай Янцзы өзеніне құяды; бұл бұрын Ли және Гуй өзендерін Янцзы аңғары мен Жеміш дельтасын байланыстыратын өте маңызды су жолының бір бөлігіне айналдырған. Ли және Гуй өзендерінің бойын жасыл төбелермен қоршалған. Қарғалы балық аулау көбінесе Лицзянмен байланыстырылады. Ли өзеніндегі круиздер әйгілі, жыл сайын миллиондаған туристерді қызықтырады.

Геология

Ли өзені және оның салалары Гуйлиньнен Яншуоға дейінгі аймақты кесіп өтеді, Гуйлиньде басталып, Яншуода құлайды. Гуйлиньдегі орташа су ағыны секундына 215 текше метрді құрайды, аллювийлік шөгінділердің құрамында жақсы сұрыпталған қиыршық тас пен құмды саздар бар, олар өзен бойында су тасқынына ұшырайтын жазықтар мен террасаларды қалыптастырады. Алайда, аймақтың керемет ландшафтын құрайтын – Гуйлинь алқабындағы девон және карбон кезеңдеріне жататын әктастар мен карсттік жер бедері. Карстың екі ерекше түрі кездеседі: Фенконг және Фенглин, олар кайнозой дәуірінде соңғы 10-20 миллион жыл ішінде қалыптасқан. Фенконг карсты Ли өзенінің бағытына басымдық етеді және ортақ әктас негізі бар, шыңдар арасында терең ойыстар (немесе долиналар) орналасқан, кейде бұл пик кластерлік ойыс карсты деп сипатталады. Бұл жерде жүздеген үңгірлер бар, олардың 23-і Ли өзенінің шатқалы бойында 1 км-ден ұзын өткелдерге ие. Ең ұзыны – Каопингтен Нанксюға дейін созылатын Гуаньян үңгірлер жүйесі. Фенглин Яншуо және Гуйлиньнің оңтүстігіндегі аймаққа басымдық етеді және әдетте, еріген шөгінділермен жабылған жалпақ әктас бетімен бөлінген, оқшауланған әктас төбелері ретінде сипатталатын, биік орманды жазықтарға ұқсайды. Ең танымал фенглин – Яншуо маңындағы мұнара тәрізді карст. Бұл мұнаралар вертикальды беткейлері бар берік және массивті әктастардан тұрады, олардың негізінің диаметрі биіктігінен 1,5 есе кем. Мұнаралардың биіктігі орталық алқапта 30-80 метр аралығында, ал Фенконг маңында 300 метрге жетеді. Фенглин, Гималай орогендік аймағымен байланысты баяу және үздіксіз тектоникалық көтерілу және мұнаралардың өте баяу эрозиясы нәтижесінде Фенконгтан дамиды. Гуйлинь аймағындағы танымал үңгірлерге Цисин Дун және Лути Дун жатады.

Ерекше белгілері

Reed Flute Cave: көптеген сталактиттер, сталагмиттер, сталактосталагмиттер, тас перделер және үңгірлік маржандар бар әк тас үңгірі. Жеті жұлдызды саябақ: Гуйлиндегі ең үлкен саябақ. Керемет түстер тауы: әртүрлі түсті тау жыныстарынан тұратын тау. Пілдің түсі тауы: су ішетін алып пілдің түсіне ұқсайтын төбе. Бұл Гуйлин қаласының символы. Линьцю каналы: б.з.д. 214 жылы қазылған, ежелгі Қытайдың үш ірі су сақтау жобасының бірі және әлемдегі ең көне, әлі де қолданыстағы канал. Басқа да көрікті жерлерге Дуксю шыңы, Наньси паркі, Таохуа өзені, алып банян және Хуашань Лицзян ұлттық фольклорлық паркі жатады. Ли өзенінің суреті 20 юань банкнотасының бесінші сериясында бейнеленген.