Француз кардиналы және Лотарингия үйінің тарихы

Кіріспе

Француз кардиналы

Шарль де Лоррен (17 ақпан 1524 – 26 желтоқсан 1574), Шеврез герцогы, француз кардиналы, күшті Гиз үйінің мүшесі. Алғашқыда ол Гиз кардиналы, ал кейін, 1550 жылы өзінің інісі Жан, Лотарингия кардиналы қайтыс болғаннан кейін, Лотарингияның екінші кардиналы ретінде танылды. Ол Франсуа Рабле мен Пьер де Ронсарды қолдады және Реймс университетін құрды. Оны кейде Лоррен кардиналы деп те атайды.

Өмірбаян

1524 жылы Жойнвилл, Жоғарғы Марнада туған Карл де Гиз, Гиз герцогы Клод пен оның әйелі Антуанетта де Бурбонның ұлы болды. Оның ағасы Франсуа де Гиз герцогы еді. Оның қарындасы Мэри де Гиз Шотландия королі Джеймс V-нің әйелі және Шотландия королевасы Мэридің анасы болды. 1538 жылы ол Реймстің архиепископы болып тағайындалды (Франция королі Генрих II-нің таж кию рәсімінен кейін, ол осы рәсімді өткізген болатын).

Кардинал

Францияны паптық билікке жақындату мақсатымен, Папа Павел III 1547 жылдың шілде айында Карлді кардинал қылып тағайындады. 1547 жылдың 16 қарашасында ол өзінің ағасы, кардинал Жан де Лотарингияның Мец епискобының көмекшісі болды. Карлдың ағасы 1550 жылдың 10 мамырында қайтыс болды, ол отставкаға шықты және әкімші ретінде кардинал Роберт де Ленонкур тағайындалды. Карлдің Прованс графтығына деген отбасылық талаптарын күштеу әрекеттері және осы мақсатта Анжу кардиналдық атағын уақытша қабылдауы сәтсіз аяқталды. Ол 1551 жылы Генрих II-ні Лотарингия герцогтығын Францияға қосудан бас тартқызуға тырысқанда да жетіспеді. Алайда Карл отбасылық мүдделері үшін кейде бір-бірімен қақтығысатын саяси одақтар құруға қол жеткізді. Мысалы, ол бір жағынан Германияның лютеран князьдерімен келісімге келді, ал екінші жағынан кардинал де Гранвельмен кездесуі (1558) Гиздер мен Испания патшалық үйі арасындағы достық қарым-қатынастың бастауы болды. 1558 жылдың наурыз айында де Пьерсевилль Карлға патша сарайларының құрылыс және жабдықталу жұмыстары туралы, соның ішінде Луврді алтын және күміс матадан жасалған гобелендермен және тұрпақтармен безендіру туралы хабарлады. Ол кардиналдың немересі, Шотландия королевасы Мэри мен Дофинның геральдикалық белгілері қалай бейнеленуі керектігін және оның ашық немесе императорлық тәжі бар-жоғын ойлады. Олар 1558 жылдың 24 сәуірінде үйленді. 1562 жылы ол Трент соборында қатысты. Луи де Сен-Желе, Лансак бароны, Париж Парламентінің президенті Арно дю Феррье және корольдік кеңесші Гай де Фур де Пибрак, Карл IX-ты 1562 жылдың 26 мамырынан бастап соборда өкілдік етті. Жыл соңында Кардинал Лотарингия оларға қосылды. Оған немістермен келісімге келу тапсырылды, олар шіркеуді басшысынан бастап мүшелеріне дейін реформалауды және бірден екі түрлі қасиеттілікке, ана тіліндегі дұғаларға және дін қызметкерлерінің некелесуіне рұқсат беруді ұсынды. Ол ұсынған реформалық қағидаларда (1563 жылдың 2 қаңтарында) соңғы мәселе бойынша үнсіз қалды, бірақ қалған екеуі үшін өтініш білдірді. Пий IV ашуланды және кардинал Римді барлық зұлматтың көзі деп айыптады. Испания елшісі граф де Лунамен болған басымдық мәселесінде Пий IV соңғысын таңдады. Алайда 1563 жылдың қыркүйегінде Римге сапармен келген кардинал, мүмкін, Гиздердің саяси амбицияларына папаның қолдауын қамтамасыз етуді көздеген болса, Галликандық көзқарастың айқын жақтаушысы болмады. Сонымен қатар, ол француз елшілерінің, собордан кеткендердің, папалық легаттардың «бастықтың реформасы» жобасын мақұлдауына наразы екенін естігенде, Франциядағы католик шіркеуінің («Галликан шіркеуі») бостандықтарына қайшы келеді деп есептеді, ол елшілердің оралуын қамтамасыз етуге тырысты, бірақ сәтсіз аяқталды, легаттарды наразылық тудырған баптарды қайтаруға көндірді және собордың қаулыларын Францияда дереу жариялауға ұмтылды, бірақ бұл Екатерина де Медичиден бас тартты. 1564 жылы, Париждің корольдік губернаторы және оның жеке жауы Франсуа де Монморенси Карлдың қарулы сүйемелдемесімен астанаға кіруіне кедергі келтіргенде, одан кейін болған қақтығыс және Карлдың асығыс қашуы оны екі жылға өзінің епархиясына шегінуге мәжбүр еткен мазаққа айналды. 1570 жылы ол өзінің немересі, герцог Анридің корольдің әпкесі Маргарет Валуаның қолын сұрауға ықпал ету арқылы Карл IX-тың ашуын тудырды. Карл IX пен Австрияның Елизаветасы арасындағы некеге және Маргарет Валуаның Наварра ханзадасымен некелесуіне қатысты келіссөздердегі рөлі оған уақытша жақсылық әкелді. Карл IX қайтыс болғаннан кейін көп ұзамай кардинал оның жаңа тағына отырған мұрагері Генрих III-тің алдына келді, бірақ көп ұзамай Авиньонда қайтыс болды.

In a political move to draw France closer to the papacy, Pope Paul III consecrated Charles as cardinal in July 1547. He became coadjutor for Bishop of Metz, his uncle Cardinal Jean de Lorraine, on 16 November 1547. Charles' uncle died on 10 May 1550 and he resigned and was succeeded as Administrator by Cardinal Robert de Lenoncourt. The efforts of Charles to enforce his family's pretensions to the Countship of Provence, and his temporary assumption, with this object, of the title of Cardinal of Anjou were without success. He failed also when he attempted, in 1551, to dissuade Henry II from uniting the Duchy of Lorraine to France. Charles succeeded, however, in creating for his family interests certain political alliances that occasionally seemed in conflict with each other. He coquetted for instance on the one hand with the Lutheran princes of Germany, and on the other his interview (1558) with the Cardinal de Granvelle (at Péronne) initiated friendly relations between the Guises and the royal house of Spain. In March 1558 de Pierceville wrote to Charles about building works and furnishing of the royal palaces, including the Louvre with tapestry and hangings of cloth of gold and cloth of silver. He wondered how the heraldry of the Cardinal's niece Mary, Queen of Scots and the Dauphin should be blazoned, and whether she had an open or imperial crown. The couple were married on 24 April 1558. In 1562, he attended the Council of Trent. Louis de Saint Gélais, Sieur de Lansac, Arnaud du Ferrier, president of the Parlement of Paris, and Guy de Faur de Pibrac, royal counsellor, who represented Charles IX at the council from 26 May 1562, towards the end of the year were joined by the Cardinal Lorraine. He was instructed to arrive at an understanding with the Germans, who proposed to reform the church in head and members and to authorize at once Communion under Both Kinds, prayers in the vernacular and the marriage of the clergy. In the reform articles which he presented (2 January 1563), he was silent on the last point, but petitioned for the other two. Pius IV was indignant, and the cardinal denounced Rome as the source of all abuses. In the questions of precedence which arose between him and the Spanish ambassador, Count de Luna, Pius IV decided for the latter. However, in September 1563, on a visit to Rome, the cardinal, intent perhaps on securing the pope's assistance for the political ambitions of the Guises, professed opinions less decidedly Gallican. Moreover, when he learned that the French ambassadors, who had left the council, were dissatisfied because the papal legates had obtained from the council approval of a project for the "reformation of the princes", which the latter deemed contrary to the liberties of the Catholic Church in France (the "Gallican church"), he endeavoured, though without success, to bring about the return of the ambassadors, prevailed on the legates to withdraw the objectionable articles and strove to secure the immediate publication in France of the decrees of the council; this, however, was refused by Catherine de' Medici. When in 1564, François de Montmorency, royal governor of Paris and his personal enemy, attempted to prevent Charles from entering the capital with an armed escort, the ensuing conflict and the precipitate flight of Charles gave rise to an outcry of derision which obliged him to retire to his diocese for two years. In 1570, he aroused the anger of Charles IX by inducing Duke Henri, the eldest of his nephews, to solicit the hand of Margaret of Valois, the king's sister. His share in the negotiations for the marriage between Charles IX and Elizabeth of Austria, and for that of Margaret of Valois with the prince of Navarre, granted him temporary favour. Shortly after the death of Charles IX, the cardinal appeared before his successor, Henry III, but died soon afterwards, at Avignon.

Мұра

Реймс архиепископы ретінде Карл Генрих II, Франциск II және Карл IX-ты тізбектей таққа отырғызды. Оның жеке саясаты жиі сот саясатымен келіспейтін. Осы саясат оны кейде замандастары үшін жұмбаққа айналдырды. Хроникер Пиер де Л'Этуаль Карлды екіжүзділікпен айыптады; Брантом оның "дін қызметкері болғанына қарамастан, жаны терең ластанған" деді, оны күмәнданушылықпен айыптады және ол кейде Аугсбургтік мойындау туралы жартылай мақұлдап айтқанын естігенін мәлімдеді. 1560 жылдан бастап кемінде жиырма екі қаралағыш памфлет таратылып, Карлдың қолына тиді; олар оның қазіргі және болашақ ұрпақ арасындағы беделін түсірді. Олардың бірі, "La Guerre Cardinale" (1565) Генрих II басып алған Лотарингиядағы Метц, Туль және Верденнің үш бұрынғы князь-епископтықтарын Киелі Рим империясына қайтаруға тырысқанын айыптайды. Теодор де Безеге (1566) жатқызылатын бір сөз кардиналдың игіліктер мәселесіндегі плюрализмін сынады. Ол Реймс университетін құрып, Франсуа Рабле мен Пьер де Ронсардың қамқоршысы болды.