Кіріспе

Лондондағы ерлер түрмесі

HM түрмесі Пенттонвилл (бейресми түрде "The Ville") - Англиядағы B санатындағы ерлер түрмесі, Ұлыбританияның Түрмелер қызметімен басқарылады. Пенттонвилл түрмесі Пенттонвиллде емес, солтүстікке қарай, Каледониялық жолда, Лондонның солтүстік бөлігіндегі Ислингтонның Барнсбери ауданында орналасқан. 2015 жылы әділет министрі Майкл Гоув Пенттонвиллді түрмелер жүйесіндегі "сәтсіздіктің ең айқын мысалы" деп сипаттады.

Тарих

Лондондағы алғашқы заманауи түрме, Миллбанк, 1816 жылы ашылды. Онда 860 тұтқынға арналған жеке камералар болды және көптеген қылмыстар үшін өлім жазасының тоқтатылуы мен көлік тасымалының азаюына байланысты тұтқындар санының күрт өсуіне қарсы тұру үшін түрмелер салуды бастаған билік өкілдеріне қанағаттандырарлық болды. Парламенттің екі заңы капитан Джошуа Джебб, Корольдік инженерлер жасаған, жаза талғандарды немесе көлік тасымалына күтіп отырғандарды ұстауға арналған Пенттонвилл түрмесін салуға рұқсат берді. Құрылысы 1840 жылдың 10 сәуірінде басталып, 1842 жылы аяқталды. Құны 84 186 фунт 12 шиллинг 2 пенни болды. Оның орталық залынан төрт қанаттар таралатын, барлығы орталықтағы қызметкерлерге көрінетін еді. Бұл жоба тұтқындарды оқшаулау мақсатында жасалған – Филадельфиядағы Шығыс штатының түрмесінде алғаш қолданылған «жекелеген жүйе», бірақ көптеген адамдар ойлайтындай, паноптикон емес еді. Офицерлер орталық орналасқан жерден жеке камераларға көре алмады. Пенттонвилл «жекелеген жүйе» бойынша 520 тұтқынды ұстауға арналған, әрбір тұтқынның 4 метрлік (13 фут) ұзындығы, 2 метрлік (7 фут) ені және 3 метрлік (9 фут) биіктігі бар жеке камерасы болды. Сыртқы қабырғаларында кішкентай терезелері және галереялардағы тар қонуға ашылатын есіктері болды. «Олардың жақсы желдетілуімен қатар, су клозеттері де бар еді, бірақ олар тұрақты түрде бітелгендіктен және құбырлар байланыс құралы ретінде пайдаланылғандықтан, олардың орнына иіссіз, жалпы қолданылатын ойыстармен алмастырылды», - деді бір келуші. Капелландықтар өте ықпалды болды, әрбір камераны жеке барып тексеріп, тұтқындарды өзгеруге шақырып, мектеп мұғалімдерінің жұмысын қадағалады. Психикалық аурулар жиі кездесетін. Ресми есепте «Пенттонвилл түрмесіндегі әрбір алпыс мың тұтқынға 220 ақылсыздық жағдайы, 210 қате пікір және қырық өзіне-өзі қол жұмсау жағдайы тіркелді» делінген.

Өлім жазасы орындалған жер

Өлім жазасына кесілген тұтқындар 1902 жылы Ньюгейт түрмесі жабылғанға дейін Пенттонвилл түрмесінде орналастырылмаған. Осы кезде Пенттонвилл солтүстік Лондондағы өлім жазаларын атқаруды өз мойнына алды. Сотталғандарға арналған камералар қосылып, Ньюгейттің дарға асу құрылғысын орналастыру үшін өлім жазасын орындау бөлмесі салынды. Сонымен қатар, Пенттонвилл Ньюгейттен болашақ дарға асушыларды даярлайтын оқу орталығының функциясын алды. Ирландиялық революционер Роджер Касмент 1916 жылдың 3 тамызында осы түрмеде дарға асылып, оның денесі 1965 жылға дейін сол жерде жерленді. Үндістан революционері Удхам Сингх, Амритсар қырғыны кезіндегі Пенджаб губернаторы Сэр Майкл О'Двайерді атып өлтірген, қамауға алынып, Пенттонвиллде дарға асылды (1940); Карл Хултен, "жарықшақ иесі" деп аталатын қылмысқа қатысқан, 1945 жылдың 8 наурызында өлім жазасын алды. 1902 және 1961 жылдар аралығында Пенттонвиллде барлығы 120 адам дарға асылды, олардың ішінде доктор Криппен мен Джон Кристи де болды. Барлық дарға асылғандар түрме зиратында, белгісіз қабірлерге жерленді. Соңғы дарға асу 1961 жылдың 6 шілдесінде, 21 жастағы Эдвин Бушқа жасалды.

21 ғасыр

2003 жылдың мамыр айында бас инспектордың тексеру есебі Пенттонвилл түрмесіндегі нашар жағдайдың себебін тығыздыққа байланыстырды. Тексеру көрсеткендей, тұтқындарға телефон, душ, таза киім сияқты қажетті жабдықтар жеткілікті түрде берілмейтін. Есепте тұтқындардың білім алуға қол жеткізбеуі және осал тұтқындарға қатысты арнайы процедуралардың жеткіліксіздігі де айтылды. Тексеру есебі түрменің денсаулық сақтау бөлімі, есірткіге қарсы стратегиясы және қылмыстық әрекеттерді азайту бағдарламалары сияқты бірқатар салаларын жоғары бағалады. 2005 жылдың басында Пенттонвилл түрмесінде 15 миллион фунт стерлинг сомасына салынған жаңа ауруханалық бөлім ашылды. Бірнеше айдан кейін инспекторлар жаңа нысандарға қарамастан, тұтқындарға медициналық көмек көрсету, медбикелердің клиникалық бақылауы және дәрі-дәрмектерді тарату тәжірибесінің жеткіліксіз екенін хабарлады. Бір жыл өткен соң Пенттонвилл түрмесінің 14 қызметкері адам саудасы және тұтқындармен «жарамсыз қарым-қатынас» жасады деген күдікпен қызметтен шеттетілді. 2007 жылдың тамызында Пенттонвилл түрмесінің тәуелсіз бақылау кеңесінің есебінде түрмеде егеуқұйрықтар мен тарақандардың көптеп кездесуі және жеткіліксіз штаттық бірліктер туралы мәлімделді. Есепте сонымен қатар психикалық аурулары бар тұтқындарды ұстау жағдайы, жаңа түскен тұтқындарды қабылдау орталықтары және түрме кітапханасы сынға алынды. 2009 жылдың қазанында Пенттонвилл түрмесінің басшыларына қарсы тәртіптік шаралар қолданылды, себебі жүргізілген тергеуде тұтқындар тексеру алдында Уандсуорт түрмесіне уақытша ауыстырылғаны анықталды. Ауыстыру, оның ішінде осал тұтқындар да бар, түрмедегі тұтқындардың санын манипуляциялау мақсатында жасалған. 2014 жылдың ақпанында HM Бас инспекторы Ник Хардвик Пенттонвиллде «үлкен қиындықтар» бар екенін және негізгі жөндеу және қосымша штаттық бірліктер болмаса, түрменің «жетімді болашағы» болмайтынын мәлімдеді. 2015 жылдың маусымында жарияланған келесі есеп Пенттонвиллдің алдыңғы тексеруден бері «әрі қарай нашарлағанын» көрсетті. Есепте көптеген тұтқындардың жастықтар мен ыдыстар сияқты қажетті заттарсыз қалғаны, еденде «қоқыс үйінділері» болғаны және тарақандардың көптеп кездесуі атап өтілді. Қылмыстық реформалар жөніндегі Говард лигасының бас директоры Фрэнсис Кук: «Егер түрмеге жоспарланғаннан 350-ге артық тұтқын қабылдауды сұраса, оның сәтсіздікке ұшырауына таң қалмауымыз керек» деді. 2016 жылдың 18 қазанында тұтқын Джамал Махмуд пышақталды, ал келесі апталарда 8 қарашаға дейін тағы алты пышақтау оқиғасы тіркелді. IMB тұтқындарды тамақ дайындау және кәсіпкерлікке оқыту арқылы рецидивті азайту мақсатында құрылған әлеуметтік кәсіпорын Liberty Kitchen-ды жоғары бағалады.

Белгілі бұрынғы тұтқындар

1866: Джон Бойл О'Райли (1844–1890), ирландтық белсенді және ақын, Миллбэнкке ауыстырылғанға дейін Пенттонвиллде 3 күн өткізді. 1879: Чарльз Пейс (1832–1879), жаман атты қарақшы және кісі өлтіруші. 1895: Оскар Уайльд Уэндсуортқа ауыстырылғанға дейін Пенттонвиллде уақыт өткізді. 1909: Мадан Лал Дхингра (1883–1909), үнді тәуелсіздік қозғалысының революциялық белсендісі, Англияда оқып жүргенде британдық отарлық шенеунік Курзон Виллиді өлтірді; ол 17 тамызда Пенттонвиллде асылып, индуисттік рәсімдерден бас тартылып, британдық билік органдарымен жерленді. Уинстон Черчилль Дхинграның "[Отаншылдық атынан жасалған ең ұлы мәлімдеме]" деген сөзін жеке мойындады. 1910: Хоули Харви Криппен (Доктор Криппен) әйелін өлтіргені үшін кінәлі деп танылғаннан кейін 23 қарашада түрмеде асылды. 1912: Фредерик Седдон түрмеде 18 сәуірде асылды. 1916: Роджер Касмент 3 тамызда түрмеде өлім жазасына кесілді. 1917: Эмон де Валеро, ирландтық республикалық, Ирландияның үшінші президенті. 1940: Удхам Сингх, Майкл О'Двайерді өлтіргені үшін жауапты үнді тәуелсіздік белсендісі, ол үшін 31 шілдеде Пенттонвилл түрмесінде асылды. 1940: Артур Кёстлер 1940 жылы Англияға құжаттарысыз келгені үшін алты аптаға қамауға алынды. Оның «Түндегі қараңғылық» романы ол әлі де Пенттонвиллде болған кезде Англияда жарық көрді. 1946: Невилл Хит екі әйелдің біреуін өлтіргені үшін сотталғаннан кейін 16 қазанда түрмеде асылды (екінші кісі өлтіру айыбы сотта қарастырылмады). 1950: Джон Кристидің әріптесі деп қате айыпталған Тимоти Эванс 9 наурызда асылды. 1953: Джон Кристи әйелін өлтіргені үшін сотталғаннан кейін 15 шілдеде түрмеде асылды. 1974: Саймон Ди, радио/телевизия тұлғасы, 1971/2 жылдан бері бірінші әйелімен бөліспеген Челсидегі бұрынғы үйі үшін төленбеген салық үшін 28 күн түрмеде отырды. 1976: Фред Хилл, мотоциклдерде шлем киюді міндетті етуге қарсы наразылық білдірген саяси белсенді. Шлемсіз жүргені үшін айыппұл төлеуден бас тартқаны үшін 31 рет түрмеге қамалған, 1984 жылы Пенттонвилл түрмесінде жүрек талмасынан қайтыс болды. 1977: Кардифф Сити ФК футболшысы Робин Фрайдей Пикадилли Циркусында полицейдің кейпін киіп алғаны үшін тұтқындалды. Ол кепілдікпен босатылғанға дейін бірнеше күн түрмеде болды. 1980: The Stranglers тобының мүшесі Хью Корнуэлл есірткі иелігі үшін жазасын өтеді. 1984: «The Spectator» газетінің бағанашысы Таки Теодоракопулос 1984 жылы кокаин иелігі үшін Пенттонвиллде үш айға қамалды. Ол бұл оқиға туралы «Жарлауға ештеңе жоқ» атты кітап жазды. 1984: Джордж Бест, футболшы. Мас күйде көлік жүргізгені және зорлық-зомбылық жасағаны үшін Пенттонвиллде жеті күн түрмеде отырды. 1984: Кит Аллен (актер) барды қиратқаны үшін Пенттонвиллде үш айға сотталды. 1994: Дэвид Ирвинг, Холокостты жоққа шығаратын жазушы. «Германиялық баспасына қарызы бар деп есептелген қарыз бойынша сотқа наразылық білдіргені үшін» үш айлық жазаның он күнін өткерді. 1999: Джон Альфорд (актер) 1999 жылы заңсыз есірткі сатқаны үшін алты апта Пенттонвиллде өткізді. 2005: The Libertines және Babyshambles тобының әншісі Пит Доэрти 2005 жылдың ақпан айында Пенттонвиллде төрт түнді өткізді, бірақ кейіннен босатылған кепілдік төлеуге мүмкіндік таппады. Кейін ол түрме туралы «Pentonville» атты ән жазды, ол Babyshambles альбомында Down in Albion кірді. Ол 2011 жылдың мамыр және маусым айларында кокаин иелігі үшін Пенттонвиллде тағы алты апта өткізді. 2009: Бой Джордж, еркек эскортқа шабуыл жасағаны және жалған түрмеге қамағаны үшін. 2010: Джордж Майкл, есірткілік көлік жүргізуі үшін. 2017: Найл Рейнджер (1991 ж.т.), ағылшын футболшысы, ақшаны жылыстағаны және алаяқтық жасағаны үшін.