Кіріспе

Ұжымдық келісім арқылы нақтыланған категория немесе нысан.

Әлеуметтік конструкция – бұл конвенция немесе ұжымдық келісім арқылы нақтыланған кез келген категория немесе нысан. Әлеуметтік тұрғыдан құрылған шындықтар адамның мінез-құлқына немесе сенімдеріне тәуелсіз болатын табиғи түрлерден өзгеше. Мысалы, раса бұрын даулы саналған, бірақ қазір ғалымдардың пікір білдіруінше, табиғи емес, әлеуметтік тұрғыдан құрылған деп есептеледі. Ғылыми теорияларды құрайтын ұғымдар сияқты басқа да мысалдар философиялық талқылаулардың тақырыбы болып қалуда.

Объективтілікпен байланыс

20 ғасырда философ Джон Сёрл және социологтар Питер Бергер мен Томас Лакманн кейбір әлеуметтік тұрғыдан құрылған шындықтар – мысалы, меншік құқығы, азаматтық және отбасылық жағдай – объективті фактілердің түрлері деп қарастырылуы керек екенін айтты, сондай-ақ мұндай әлеуметтік тұрғыдан құрылған объективті фактілердің болуын зерттеуге болатын философиялық немесе әдістемелік мәселе ретінде қарастырды. Гьёрги Лукач, Теодор Адорно және Макс Хоркхаймер сияқты басқалар Фридрих Ницше мен Карл Маркс идеяларын пайдаланып, әлеуметтік тұрғыдан құрылған фактілерге табиғи нәрселердей қарау қателігіне жауапты екенін дәлелдеді. Лукач осы құбылысты "іллюзиялық объективтілік" деп атады. Соңғы кезде биологиялық антропологтар мен қоғамдық денсаулық сарапшылары нәсілдің әлеуметтік құрылым екенін, бірақ нәсілшіліктің жалғасуы маргиналданған топтардың денсаулығы мен әл-ауқатына объективті түрде дәлелденген теріс әсер ететінін анықтады.