Кіріспе

1989 жылғы Жей Левидің фильмі (халықаралық деңгейде The Vidiot from UHF ретінде шығарылды) – 1989 жылғы американдық комедиялық фильм, "Weird Al" Yankovic, Дэвид Боуи, Фран Дрешер, Виктория Джексон, Кевин Маккарти, Майкл Ричардс, Стэнли Брок, Гедде Ватанабе, Билли Барти, Энтони Гири, Эмо Филипс және Тринидад Сильва жұлдыздық құрамында. Фильм Сильваға арналған, ол түсірілім аяқталғаннан кейін көп ұзамай қайтыс болды. Фильмді Янковичтің менеджері Жей Леви режиссерлік етті және сценарийді ортақ авторы болды. Фильмді бастапқыда Orion Pictures шығарды, қазіргі уақытта Metro Goldwyn Mayer-ге тиесілі. Янкович пен Леви фильмді қаржыландыру үшін өндіріс компаниясын табуға күресті, бірақ фильмнің құны 5 миллион доллардан аспайтынын мәлімдегеннен кейін Орионның қолдауын алды. Негізгі түсірілім Оклахома штатының Тулса қаласының маңында өтті. Янкович Джордж Ньюман рөлінде ойнайды, ол өмірге қанағаттанбайтын арманшыл, төмен бюджетті телеарнаны басқаруға белсенді түрде араласып, балалар телеарнасының жүргізушісіне айналған Стенли Спадовскидің (Ричардс) әрекеттерінен бастау алған эклектикалық бағдарламалық таңдауларымен күтпеген табысқа жетеді. Ол бәсекелес жаңадан келгенді ұнатпайтын ірі телеарнаның наразылығын тудырады. Атауы АҚШ-та мұндай төмен бюджетті телеарналар жиі орналасатын жоғары жиілікті (UHF) аналогты теледидар тарату жолағына сілтеме жасайды. Янкович пен Леви фильмді Янковичтің екінші студиялық альбомынан кейін жазды және фильмде пародиаларды қолдау үшін Джорджтың жарқын қиялына негізделген тәсілді таңдады. UHF қаржылық сәтсіздікке ұшырады, өйткені ол бір уақытта шыққан бірнеше ірі голливудтық блокбастерлердің көлеңкесінде қалды. Фильмге сыншылардың аралас пікірлері түсті, бұл Янковичті 1992 жылы келесі альбомының сәттілігіне дейін жалғасқан депрессияға түсірді. Сәтсіздікке ұшыраған фильм деп есептелгенімен, UHF үй бейнесі мен кабельдік теледидар арқылы культты фильмге айналды. Фильмнің VHS нұсқасы көп жылдар бойы сирек және басылмайтын болды, көшірмелері онлайн режимінде жоғары бағаға сатылды. 2002 жылы фильм алғаш рет DVD форматында шықты, ал Shout! Factory 2014 жылдың 11 қарашасында DVD және Blu-ray форматында UHF-тің 25 жылдығына арналған арнайы басылымын шығарды.

Сюжет

Джордж Ньюман, жұмыстан жұмысқа өтетін арманшыл, оның ағасы Харви покерде жеңіп алған UHF телеарнасы Channel 62-нің басшысы болады. Джордж пен оның досы Боб станцияның банкротқа жақын екенін түсінеді, ол "Беверли Хиллбиллиз" және "Мистер Эд" сияқты ескі шоулардың қайталамаларын көрсетумен күнекерек болып жатыр. Олардың бәсекелесі, 8-ші арнаға арналған жұма, қателікпен 62-ші арнаға Джорджға жеткізіледі. Джордж оны өзі жеткізуге шешім қабылдаса, 8-ші арнаның бас директоры Р.Дж. Флетчер оны жамандап шығарып жібереді. Сыртта Джордж Р.Дж.-дің әділетсіз түрде жұмыстан шығарған Stanley Spadowski үй шаруашылығын жүргізушісімен кездеседі және оған Channel 62-де жұмыс ұсынады. Джордж пен Боб жаңа бағдарламалар жасайды, соның ішінде Джордж жүргізетін балалар шоуы "Натзи ағаның үйі". Жаңа шоулар көрермендер санын арттыра алмайды және олар банкротқа бірнеше күн қалғандарын сезінеді. Қаржылық қиындықтарды ойлап, Джордж өзінің сүйіктісі Теридің туған күнін ұмытып, олар ажырасады. Джордж "Натзи ағаның" эфирінде өміріне өкінеді. Ол сахнадан шығып, Стенлиге шоуды өзі жүргізуін айтады және Бобпен бірге қайғыларын жеңу үшін барға барады. Барда олар клиенттердің 62-ші арнада Стенлидің әзіл-қалжыңдарын қызығушылықпен тамашалап отырғанын көреді. Стенлидің танымалдылығынан шабыттанған Джордж пен Боб бағдарламаны толтыру үшін бірқатар ерекше шоулар жасайды, олардың ең бастысы "Стенли Спадовскидің үйі" деп аталады. RJ, Channel 62-нің рейтингісі Channel 8-ге теңескеніне (соның ішінде Топ-5 шоулардың көп бөлігі) ашуланып, Харви станцияның иесі екенін және апта соңына дейін өзінің букмекері Биг Луиге 75 000 доллар қарызы бар екенін біледі. RJ Харвидің қарызын өтеу үшін 62-ші арнаның құжаттарын беруді ұсынады. Джордж станцияның акцияларын сату үшін телемарафон ұйымдастырады, бұл оны RJ-ден құтқарып қана қоймай, оны қоғамдық меншікке айналдырады. RJ-дің қолбасшылары Стенлиді ұрлап, телемарафонды тоқтатады, бірақ Джордж пен бірнеше қызметкерлер оны құтқарады. RJ телемарафонды телеарна арқылы жария оқиға арқылы тоқтатуға тырысады, бірақ 62-ші арнаның инженері Фило оны RJ-дің қала тұрғындарына қарапайымдықпен сөйлейтін жасырын жазылған видеосымен алмастырады. Телемарафон мақсатына 2000 доллар жетпейді. Харви жеңіске RJ-ге мойын бұрады, ол бірден иелік етудің орнына, көпшілік алдында мақтанады. Осы сәтте үйсіз адам Джорджқа келіп, RJ-дің оған садақаға берген сирек монетаны сатудан түскен ақшаға қалған акцияларды сатып алуды сұрайды. Джордж Биг Луиге қарызын төлейді, Харви меншік құқығын ауыстырады және станция ресми түрде қоғамдық меншікке өтеді. 8-ші арнаның эфир лицензиясын жаңарту мерзімі кешіктірілгендіктен және Фило таратып берген видеодан кейін, FCC олардың лицензиясын алып тастап, эфирден шығарып жібереді. Джордж, 62-ші арнаның қызметкерлері мен олардың көрермендері қуанышпен тойлайды. Джордж пен Тери қайтадан жақындасады.

Өндіріс

Янкович пен оның менеджері Джей Леви 1985 жыл шамасында, Янковичтің екінші, үлкен жетістікке ие болған альбомынан кейін, оның үшін фильм жасау туралы әңгімелесті. Оның сол кездегі танымалдылығы екеуін музыкант үшін қандай басқа да мүмкіндіктер бар екенін ойлауға жетеледі. Олар құрастырған сюжеттік идея Янковичтің музыкалық бейнелеріне қатысты көзқарасына негізделген, басқа туындыларды пародизациялау арқылы жасалған. Фильм үшін бірнеше мұндай пародия эскиздерін жасағаннан кейін, Янковичтің осы пародияларды шоу ретінде эфирге беретін шағын UHF станциясының иесі болу идеясы туды, себебі бұл пародияларды байланыстыру үшін маңызды сюжетке ие болуды талап етпейтін еді, бұл 1980 жылғы «Airplane!» фильміне ұқсас болар еді.

Орналасқан жерлер

UHF-тің түсірілімінің басым бөлігі Талса қаласында өтті; фильмнің атқарушы продюсері Грей Фредерикссон бұрын Оклахома штатында «The Outsiders» фильмін түсіріп бітірген еді және UHF-тің қажеттіліктеріне орай, штаттың ішінде түсірудің ыңғайлылығы мен төмен құнына тоқтады. "Балықтар доңғалағы" ойынындағы өлі балықтар White River балық базарынан алынған. Жаңалықтар бюросы жергілікті PBS телеарнасы OETA-да орналасқан. Қала әкімдігінің алдындағы сатылар шындығында 1920 жылы салынған 913 S. Боулдер көшесіндегі Бірінші Христиан шіркеуі. 8-арнаның сыртқы түрі – Hewlett Packard компаниясына тиесілі кеңсе ғимараты (6655 South Lewis Building). "U 62" ғимараты KGTO 1050 AM радиостанциясының хабар тарату мұнарасының орнында (5400 West Edison Street) салынған; KGTO студиялары 1975 жылы басқа жерге көшірілген. Бүгінгі күні сол жерде тек мұнара ғана сақталған. Әуежайдағы сахналар Талса халықаралық әуежайында түсірілді.

Кастинг

Янкович әрқашан Джордж Ньюман фильмінің басты кейіпкері ретінде көрінетін, фильмнің сценарийіне пароди́яларды "Уолтер Миттідің құпия өмірі" (1947) фильмі сияқты енгізуге мүмкіндік беретін, жарқын қиялы бар қарапайым адам ретінде жазылған.

Қабылдау

UHF әртүрлі пікірлерге ие болды. Rotten Tomatoes сайтында фильмге 23 шолу негізінде 61% баға берілді, орташа балы 5.8/10 құрады. Сайттың сын пікірінде: "UHF ерекше, еркін және біркелкі емес, бірақ оның анархиялық рухын жоққа шығаруға болмайды". Metacritic, таңдалған сыншылардың шолуларына негізделген салмақты орташа баллды есептейді. 11 сыншының пікірі бойынша 100 балдық шкала бойынша 32 балл жинаған фильм "көбінесе жағымсыз" деп бағаланды. Сынықшы Роджер Эберт Chicago Sun Times газетінде Янковичтің сатира мен пародияға қатысты тәсілі қысқа музыкалық бейне үшін тиімді болғанын, бірақ толық метражды фильмді толтыруға жеткіліксіз екенін жазды. Эберт Янковичтің экрандағы бейнесінің жетіспеушілігіне де назар салды, бұл "көптеген сахналардың ортасында көңілсіздік сезімін" тудырды; ол UHF-ке төрт жұлдыздың біреуін берді. Chicago Tribune газетінің сыншысы Джин Сискел фильм туралы: "Ешқандай комедия осылай күлкілі болуға тырысып, соншалықты жиі сәтсіздікке ұшырамаған" деп жазды; ол оған нөл жұлдыз бағасын қойды. Tribune газетінің тағы бір сыншысы Дейв Кехр: "UHF соңында төрт минуттық видео стильді эскиздер сериясына айналып шығуы таңқаларлық емес, бірақ Weird Al ең болмағанда көркем фильм жасауға тырысып, қарапайым сюжет пен бірнеше жұмыс істейтін кейіпкерлерді енгізді" деді. Los Angeles Times газетінің Майкл Уилмингтон фильмнің барлығы пародиялардан тұратындықтан, негізгі сюжеттің дамуына ешқандай құрылым бермейтінін, нәтижесінде "шындыққа келгенде фильмнің өзі көп емес" екенін айтты. Янковичтің "Музыканың артында" атты бағдарламасында айтылғандай, UHF Orion тарихындағы ең сәтті сынақ көрсетілімдерінің бірі болды. Orion Pictures 1989 жылдың 21 шілдесінде UHF фильмін шығарды, оның жазғы блокбастер болып, компанияның коммерциялық табысын қайта жандандыратынына үміттенді. Алайда, сын-пікірлер теріс болды. Бұл блокбастерлерге деген қызығушылық UHF премьерасына келушілердің азаюына да себеп болды; The A.V. Club ретроспективті мақаласында UHF-ті "секвоялар арасындағы көшет" деп атады және Голливудтың қазіргі уақытта тастап кеткен фильмнің түрі екенін айтты. Янкович пен фильмнің авторлары фильмнің жас көрермендер арасында үлкен аудиторияға ие екенін, ол түскі сеанстарды толтыруға көмектессе де, кешкі және түнгі сеанстарға билет сатуға жеткіліксіз болғанын есептеді.

Мұра

UHF сол кезден бері кабельдік және үй видеобейнелерінде танымал болып, культты классикаға айналды. Янкович жалғастыру мүмкіндігін қарастырғанмен, оны белсенді түрде іздеген жоқ. Янкович UHF-ті "өз заманының өнімі, ал комедия ондаған жылдар бойында қатты өзгерді" деп атап өтті, бірақ осы комедия түрі Интернет құбылыстары мен вирусқа ұқсас бейнелердің пайда болуынан бұрын туған деп санайды. Гедде Ватанабе кейін Куни рөлін қайта ойнап, 1997 жылы The Weird Al Show бағдарламасында қонақ ретінде пайда болды. Янковичтің "Word Crimes" әнінің бейнеклипі, Робин Тиккедің "Blurred Lines" әнін пародиалайтын, қате грамматика туралы ән, осы фильмге сілтеме жасайды. Экранға емтихан қағазы көрсетілгенде, тестте Джордж Ньюманның (фильмдегі Ақымақ Ал кейіпкері) аты көрсетіледі. Сондай-ақ, ол u/George Newman деп аталатын Reddit аккаунтын ұсынады. 2009 жылы UHF-тен үлкен шабыт алған "The Real UHF" веб-сериалы басталды. Онда доктор Дементо, Нил Хамбургер және граф Смокула ойнады, ал Дево, Джордж Клинтон және басқалар қонақ ретінде қатысты. Сериал идеясы Тим мен Эрик тамаша шоуының, керемет жұмыс! стажері Зак Волкке тиесілі. YouTube шефі Эндрю Риа, сондай-ақ Оливер Бэбиш ретінде танымал, "Бобтың сүйікті тағамы" – Twinkie Wiener Sandwich-ті жасауға тырысты, ол бір тілім Twinkie-ге салынған шұжықтан және Easy Cheese қосылған дәмдік қоспадан тұрады.

Саундтрек

Янкович 1989 жылдың соңында фильмге шағын саундтрек шығарды, ол UHF – Original Motion Picture Soundtrack and Other Stuff деп аталды. Онда фильмнен әндер (және жарнамалар) сондай-ақ оның жаңа, фильммен байланысы жоқ студиялық жазбалары кірді.