Кіріспе

843 жылғы Верден шартынан кейін Германияны билеген монархтар.

Бұл 843 жылы Франк империясының бөлінуінен бастап, 1806 жылы Киелі Рим империясының құлдырауына және 1918 жылы Германия империясының құлдырауына дейін Шығыс Франкия және Германия Корольдігін (Regnum Teutonicum) билеген монархтардың тізімі.

Каролингтер әулеті

Мөр/Портрет Атауы Патша Император Аяқталған жазбалар Р. Людовик II Неміс (Людвиг дер Дойче) 10 тамыз 843 – 28 тамыз 876 Император Людовик І Ілаһидың ұлы, Шарлеманьнің немересі Карломан (Karlmann) 28 тамыз 876 – 22 наурыз 880 Людовик Немістің ұлы, Баварияда билік жүргізді; 876 жылдан бастап Италияның патшасы Людовик III Кіші (Ludwig der Jüngere) 22 наурыз 880 – 20 қаңтар 882 Людовик Немістің ұлы, Шығыс Францияда, Саксонияда билік жүргізді; 880 жылдан бастап Баварияның да патшасы Карл III Семіз (Karl der Dicke) 20 қаңтар 882 – 12 ақпан 881 – 17 қараша 887 Людовик Немістің ұлы, Алеманнияда, Раетияда билік жүргізді, 882 жылдан бастап бүкіл Шығыс Корольдығында; 879 жылдан бастап Италияның патшасы Арнульф Карнтиялық (Arnulf von Kärnten) 27 қараша 887 – 25 сәуір 896 – 8 желтоқсан 899 Карломанның заңды емес ұлы Людовик IV Бала (Ludwig das Kind) 8 желтоқсан 899 – 24 қыркүйек 911 Арнульф Карнтиялықтың ұлы

Конрад әулеті

Портрет Аты Патша Император Қорытынды ескертулерR. Конрад I (Конрад I) 10 қараша 911 — 23 желтоқсан 918 Ақсүйектер тарапынан сайланды.

Оттон әулеті

Мөр/Портрет Аты Патша Император Аяқталған жазбалар
R. Генрих I - Құсшы (Heinrich I. der Vogler) 14 / 24 мамыр 919 – 2 шілде 936
Ақсүйектер таңдаған
Арнульф Зұлым (Arnulf der Böse) 919 – 921
Генрих I-ге қарсылас патша, Люитополдингтер әулетінің мүшесі.

Киелі Рим империясы, 962 1806

"Рим патшасы" атағы, Киелі Рим империясында қолданылған, Генрих II-нің коронациясынан бастап Германия короліне балама деп есептелді. Германия сайлаушылары патшаны сайлап, одан кейін Римге барып, пападан императорлық тәж кигізуге ұмтылған.

Оттон әулеті (қадамы)

Портрет атауы Патша Император Аяқталған жазбалар Ұлы Отто I (Отто I. der Große) 2 шілде 936 2 ақпан 962 7 мамыр 973 Генрих I-нің ұлы; Лотар I-ден бері Ахен соборында таж киген алғашқы патша; Құдайдың рақымымен Отто патша атанды; 962 жылы Киелі Рим императоры болды. Отто II Қызыл (Otto II. der Rote) 26 мамыр 961 25 желтоқсан 967 7 желтоқсан 983 Отто I-нің ұлы; Құдайдың рақымымен Отто патша. Габсбург Лотарингиясы 20 маусым 1815 2 наурыз 1835 Фердинанд I, Австрия императоры (Ferdinand I., Kaiser von Österreich) Австрияның басқарушы билігінің басшысы (Präsidialmacht) Габсбург Лотарингиясы 12 шілде 1848 20 желтоқсан 1849 Фридрих Вильгельм IV, Пруссия королі (Friedrich Wilhelm IV., König von Preußen) Германия императоры сайланды (Hohenzollern) 28 наурыз 1849 28 сәуір 1849 Эрфурт одағының Одақ (Unionsvorstand) президиумы 26 мамыр 1849 29 қараша 1850 Франц Иосиф I, Австрия императоры (Franz Joseph I., Kaiser von Österreich) Австрияның басқарушы билігінің басшысы (Präsidialmacht) Габсбург Лотарингиясы 1 мамыр 1850 24 тамыз 1866

Атауларға жазылған ескерту

Германия Корольдігі 843 жылы Верден шартымен бөлінген Франк корольдігінің шығыс бөлігі ретінде бастау алды. Сондықтан, шығыс аймақтың билеушілері өздерін rex Francorum («франктар патшасы»), rex Francorum orientalium («шығыс франктар патшасы») және кейінірек тек rex деп атады. «Немістер» деген сөз, неміс ұлтының пайда болуын көрсететін, он бірінші ғасырға дейін қолданылмады. Осы кезде папа өзінің қарсыласы Генрих IV-ті rex teutonicorum, яғни «немістердің патшасы» деп атады, оны шетелдік деп көрсету үшін. Патшалар императорлық мәртебе алғанға дейін, өздерінің жалпыға бірдей билігін көрсету үшін rex Romanorum, «римдіктер патшасы» деген атақты тұрақты түрде қолданды. Бұл атақ 1806 жылы Империя құлағанға дейін сақталды, бірақ 1508 жылдан кейін императорлар өз тақырыптарына «Германияның патшасы» деген сөзді қосты. (Ескерту: осы және ұқсас жазбаларда патшалар нақтылық үшін Германия патшалары деп аталады.) Германия Корольдігі ешқашан толығымен мұрагерлік болған емес; керісінше, әулеттік байланыс патшалардың тақты мұраға алуын анықтаған факторлардың бірі ғана болды. 10-13 ғасырларда корольдік билік Франк дәстүрін жалғастыра отырып, мемлекеттегі жетекші ақсүйектер тарапынан ресми түрде сайланды. Бірте-бірте сайлау құқығы сайлаушылар деп аталатын княздар тобының құзырына өтті, ал 1356 жылғы Алтын бұқа сайлау рәсімдерін ресми түрде анықтады. Орта ғасырларда король, 982 жылдан бастап толық атағы Imperator Augustus Romanorum, «Рим императоры, қадірлі император» болғанша, «император» атағын алмайтын. Италияға келген соң, ол әдетте Ломбардияның темір тәжімен тәж кигізілетін, содан кейін rex Italiae, «Италия патшасы» атағын алатын. Осыдан кейін Римге аттанып, пападан императорлық тәж кигізілетін. Максимилиан I императорлық атақты алған алғашқы патша болды. 1508 жылы Римге императорлық тәж кию сапары сәтсіз аяқталғаннан кейін, ол папаның келісімімен өзін император деп жариялады. Оның ізбасары Карл V да 1520 жылы тәж кигеннен кейін 1530 жылға дейін пападан императорлық тәж кигенге дейін осы атақты алды. Фердинанд I-ден бастап, ешбір император енді пападан тәж кигізілмеді. Сонымен қатар, императорлардың таңдалған мұрагерлері, егер олар өздерінің ізі қалдырушыларының өмір кезеңінде сайлаушылар алқасымен сайланған болса, Рим патшасы атағын сақтап қалды. Императорлар қалың әріппен, қарсы патшалар, анти-патшалар және кіші регенттер курсивпен жазылған.