Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Кіріспе
Афина мен Спарта арасындағы шайқас (б.з.д. 457 ж.)
Battle between Athens and Sparta (457 BC)
Танагра шайқасы – Бірінші Пелопоннес соғысы кезінде б.з.д. 457 жылы Афина мен Спарта арасында болған құрлықтағы шайқас. Афинаның қабырғаларын қайта жаңарту және Спартаның афиналықтарға әскери көмек көрсетуден бас тартуы салдарынан Афина мен Спарта арасындағы шиеленіс күшейді. Афиналықтарға Миронид басшылық етті, олардың қатарында 14 мың сарбаз болды. Спарталықтардың қолбасшысы Никомед есімді адам болды, олардың әскері 11 мың 500 сарбазды құрады. Кимонның ұсынысымен, ол осы әскерге қолбасшы болып тағайындалды, спарталықтарға көмек көрсету үшін "көптеген әскер" жіберілді. Спарта Афинаның "әдеттен тыс" саясатынан және құл гелоттарға қарсы күресудің орнына оларды қолдау мүмкіндігінен қорқып, афиналық контингентті үйге қайтарды, ал қалған одақтастарын өздерімен бірге қалдырды. Осы оқиғадан туған ұят Афинаны Спартаға қарсы сыртқы саясатты қабылдауға итермеледі. 1500 спарталық гоплит және олардың 10 мың одақтасы Беотияға кіріп, Фокисті бағындыруға мәжбүр етті. Афина спарталықтардың өзіне деген немқұрайлылығына наразылық білдіріп, сонымен қатар демократияны құлатпақ және Ұзын қабырғалардың салынуын тоқтату үшін қала ішіндегі фракциялармен келіссөздер жүргізіп жатыр деген күдікке іштенді. Афина теңіз арқылы қауіпсіз өтуге немесе Мегарадан қолдау алатын афиналық сарбаздар бақылап отырған Геранея таулары арқылы қиын жолмен өтуге мәжбүр болған спарталықтар, үйге қауіпсіз жол ашылуын немесе афиналықтардың тікелей шабуылын күтуге шешім қабылдады. Танаграда спарталықтармен кездескен Афина "1000 аргостық сарбаз және басқа одақтастарының жасақтарымен бірге, барлығы 14 мың сарбазды құрайтын бүкіл әскерін" жинады. Фернандо Эчеверрияның сөзінше, шайқас кезінде қолданылған тактика туралы ешқандай мәлімет жоқ. 3 жыл бұрын Афинадан қуылған афиналық саясаткер және генерал Кимон, соғысуға көмектесу үшін афиналық лагерьге келді, бірақ оны кері қайтарды.
The Battle of Tanagra was a land battle that took place in 457 BC between Athens and Sparta during the First Peloponnesian War. Tension between Athens and Sparta had built up due the rebuilding of Athens' walls and Spartan rejection of Athenian military assistance. The Athenians were led by Myronides and held a strength of 14,000. The Spartans were led by Nicomedes and had a total of 11,500 soldiers. A "considerable force" was sent out to support the Spartans at the urging of Cimon, who was appointed its commander. Sparta, fearing the "unorthodox" politics of Athens and the possibility of her supporting the enslaved Helots rather than fighting them, sent the Athenian contingent home while keeping on the rest of her allies. The humiliation from this incident led Athens to adopt a more anti Spartan foreign policy. An army of 1,500 Spartan hoplites with 10,000 of their allies entered Boeotia and compelled the submission of Phocis. Athens, already contemptuous of Spartan treatment and now suspecting her of negotiating with factions within the city to undermine democracy and prevent the construction of the Long Walls, maneuvered to cut off the Spartan army isolated in Boeotia. Facing either transport through waters controlled by the Athenian navy or a difficult march through the Geraneia mountain passes held by Athenian soldiers supported from Megara, the Spartans decided to wait either for the opening of a safe route home or an outright Athenian assault. Meeting the Spartans at Tanagra, Athens fielded "their whole army, supported by 1,000 troops from Argos and by contingents from their other allies, making up altogether a force of 14,000 men." Fernando Echeverría states that there is no record of the tactics that were used during the actual battle. The Athenian politician and general Cimon, who had been exiled from Athens 3 years prior, came to the Athenian camp to offer to fight but was sent away.
Салдары
Екі жақта да "үлкен шығын" болғанмен, спартандықтар жеңіске жетті және енді үйге оралу үшін Истмус таулары арқылы өтіп, Мегаридке кіргенде жол бойында жеміс ағаштарын кесіп тастады. Шайқастан 62 күн өткен соң афиналықтар Миронидтің басшылығымен қайтадан жиналды. Олар содан кейін Энофита шайқасында Фивалықтарды жеңіп, Беотияны басып алды, спартандықтар салған қабырғаны бұзды және Опунтиялық Локристің ең бай жүз адамын кепілге алды. Бірнеше жыл өткен соң, Кимон шеттетіліп, Танагра шайқасынан кейін Афинадан қуылғаннан соң қайтадан Афинаға шақырылды. Ол Афина мен Спарта арасында бес жылдық бейбітшілік шартын жасасуға көмектесті.
Although both sides sustained "great losses", the Spartans were victorious and now able to return home through the mountain passes of the Isthmus, cutting down the fruit trees once crossing into the Megarid along the journey home. Sixty two days after the battle, the Athenians regrouped under the command of Myronides. They then defeated Thebes at the Battle of Oenophyta and took control of Boeotia, taking down the wall the Spartans had built and taking one hundred of the richest men of the Opuntian Locris as hostages. A few years down the road, Cimon was eventually called back to Athens after being ostracized and sent away from the Battle of Tanagra. He then helped create a five year peace treaty between Athens and Sparta.