Кіріспе

Бұл бөлім Квебек тарихының уақыт жолы 1791 жылғы Конституциялық акті мен 1840 жылғы Біріктіру актісі аралығындағы, қазіргі Канаданың Квебек провинциясына қатысты Британдық Солтүстік Америкадағы оқиғаларды қамтиды.

1790 жылдар

1790 Француз төңкерісі кезінде Францияның христиандықтан бас тартуы Квебектегі Рим-католик шіркеуінің билігі мен ықпалының күрт күшеюіне алып келді, бұл 1960 жылға дейін жалғасты. 1791 жылы 10 маусымда Ұлыбритания Парламенті Конституциялық актіні қабылдады. 1792 жылы 11 маусымда Төменгі Канадада алғашқы сайлау өтті. 1792 жылы 17 желтоқсанда Төменгі Канада Парламентінің бірінші сессиясы ашылды. 1792 жылы 18 желтоқсанда Жан Антуан Пане Заң шығарушы жиналыстың спикері болып сайланды. 1792 жылы 20 желтоқсанда Монреальде алғашқы почта бөлімшесі ашылды. 1793 жылы 21 қаңтарда Квебек Заң шығарушы жиналысында тіл туралы пікірсайыс болды. 1793 жылы 27 қаңтарда Төменгі Канадада туған Жан Бассе Революциялық Францияның Ұлттық конвенциясына Канаданы қайта басып алу туралы өтінішпен жүгінген естелік ұсынды. 1793 жылы 8 ақпанда Франция Англияға соғыс жариялады. 1793 жылы 9 мамырда Парламент сессиясының бірінші отырысы аяқталды. 1793 жылы 23 қыркүйекте губернатор Дорчестер Канададағы британ үкіметіне немесе кез келген бүлікші азаматқа қатер төндіретін шетелдіктерді жазалауды талап етті. 1793 жылдың қазан айында Канаданы қайтарып алу үшін француз флоты келе жатыр деген қауесет тарады. 1793 жылы 11 қарашада Парламент сессиясының екінші сессиясы ашылды. 1795 жылы Төменгі Канадада алғашқы мүлік салығы енгізілді. 1796 жылы Шығыс округтерінің алғашқы округі – Данхам құрылды. 1797 жылы 27 сәуірде Роберт Прескотт генерал-губернатор болды. 1798 жылы Канадаға ирландтықтардың көші-қоны бастау алды.

XIX ғасыр

1800 Парламент мүшесі және судья Пьер Амебль де Бонн 7 ақпанда Корольдік институт құру туралы заң жобасын ұсынады. 1803 жылы Наполеон Луизиана аумағын АҚШ-қа сатады. (Луизиана сатып алу туралы қараңыз). 1804 Монреальдің бекіністерін бұзу басталады және 1809 жылға дейін жалғасады. 1804 Төменгі Канаданың заң шығарушы ассамблеясы құлдықты жоюға дауыс береді. 1805 Британдық торилердің қолдаушысы Томас Кэри «The Quebec Mercury» (газет) газетін негіздейді. 1805 Жүсіп Октав Плесси Квебек епископы болады. 1806 Канад партиясының мүшелері Пьер Станислав Бедард және Франсуа Бланше «Le Canadien» газетін шығарады. 1807 11 сәуірдегі қосымша сайлауда Езекиел Харт Трой-Ривьерде сайланады. 1807 29 тамызда Джеймс Генри Крейг Британдық Америка колонияларының губернаторы болады. 1808 1 ақпанда Квебектің заң шығарушы ассамблеясы Езекиел Харттың еврей болғандықтан ант қабылдауын сынап, бақылауға алады. 1808 20 ақпанда Заң шығарушы ассамблея Езекиел Хартты қызметтен шеттету туралы дауыс береді. 1808 Луи Жозеф Папино мен Денис Бенджамин Вигер алғаш рет 27 сәуірде сайланады. Олар Канад партиясына қосылады. 1808 14 маусымда «Le Canadien» газетінің иелері үкіметтегі лауазымдарынан алынады. 1809 18 сәуірде Заң шығарушы ассамблея сайлау кезінде судьялардың қатысуына қатысты шешім қабылдайды. 1809 15 мамырда губернатор Крейг парламентті таратып жібереді. 1809 24 қарашада сайлау өтеді.

1810-шы жылдар

1810 жылы 13 ақпанда Заң шығарушы Ассамблея үш үндеу қабылдады: біреуі корольге, біреуі Лордтар палатасына және біреуі Өкілдер палатасына – бюджетті бақылауға алу туралы өтінішпен. 1810 жылы 23 ақпанда Квебектің Заң шығарушы жиналысы Парламент мүшесі және судья Пьер Амебль де Боннды қызметтен шеттетуге дауыс берді. 1810 жылы 10 наурызда Джонатан Севелл мен Пьер Амебль де Бонн үкімет саясатын қорғайтын Le Vrai Canadien газетін құрды. 1810 жылы 17 наурызда губернатор Джеймс Крейг Le Canadien газетінің басылымын тоқтатып, оның иелерін мемлекетке қарсы жазулар жасады деген айыппен қамауға алды. 1810 жылы 1 мамырда губернатор Крейг британдық Парламентке Жоғарғы және Төменгі Канаданы біріктіруді ұсынды. 1810 жылы 10 қыркүйекте Жаңа Испания (Мексика) Испаниядан тәуелсіздігін жариялады. 1811 жылы наурыз айында Пьер Станислав Бедар он екі ай сотталуын күтіп түрмеде отырғаннан кейін босатылды. 1811 жылы 31 мамырда Джордж Превост Төменгі Канаданың губернаторы болды. 1811 жылы Parti Canadien партиясы Пьер Станислав Бедардың орнын басу үшін Джеймс Стюартты партия жетекшісі етіп тағайындады. 1811 жылы Уильям Грей Montreal Herald газетін құрды. 1812 жылғы соғыс: Канадаға жасалған екінші американдық шабуыл. 1815 жылы 21 қаңтарда Луи Жозеф Папино Заң шығарушы Ассамблеяның спикері болып сайланды. 1817 жылы Монреаль банкі құрылды. 1818 жылы Британдық Солтүстік Америка мен АҚШ арасындағы шекара 49-шы солтүстік параллельде белгіленді.

1820-шы жылдар

1820 жылы Лондон мен Төменгі Канада үкіметі Одақ жобасын тағы да талқылайды. 1821 жылы Макгилл университеті патшалық жарғысын алады. 1822 жылы Төменгі Канаданың британдық саудагерлері мен бюрократтары Жоғарғы және Төменгі Канаданы бірыңғай колония етіп біріктіру туралы петицияны Лондондағы Британ Парламентіне ұсынады. 1823 жылы 10 мамырда Луи Жозеф Папино мен Джон Нилсон Одақ жобасына қарсы 60 000 қол қойған петицияны ұсыну үшін Лондонға барады. 1824 жылы Александр Вольф (әскер) және оның әскерлері Галифаксқа келіп, Англиядан CFB Valcartier-де жер алып, онда Квебек милициясының 11-ші батальонының командирі болады. 1825 жылы Лашин каналы ашылады. 1826 жылы Людгер Дюверней, Огюст Норберт Морин және Жак Вигер «La Minerve» газетін құрады. 1827 жылы «Парти Канадиен» «Парти патриот» болып өзгереді. 1827 жылы «Парти патриот» Джон Нилсон, Денис Бенжамин Вигер және Огюстин Кувильерден тұратын үш парламент мүшесінен құралған делегацияны 87 000 адамның қол қойған петициясымен және Заң шығарушы Ассамблея қабылдаған бірқатар қаулылармен Лондонға жібереді. 1828 жылы Лондон Джеймс Кемптті Далхаузидің орнына тағайындайды. 1828 жылы 12 желтоқсанда Дэниел Трейси «The Irish Vindicator and Canada General Advertiser» газетін құрады, ол көп ұзамай «The Montreal Vindicator» болып өзгерді. 1829 жылы Макгилл университеті Медицина факультетімен 1829 жылы оқытуды бастайды.

1830-шы жылдар

1830 Мэттью Эйлмер губернатор болып тағайындалды. 1830 Монреаль порты ресми түрде құрылды. 1831 жылы француз аристократы, консервативті саяси ойшыл және «Америкадағы демократия» атты кітабының авторы Алексис де Токвиль 1831 жылы жазда Төменгі Канадада бірнеше күн өткізеді. 1831 Людгер Дюверней мен Дэниел Трейси тұтқындалып, бүлік қоздыруда айыпталды. 1831 Генри Маскрейв Блейклок Квебек теңізшілер мен эмигранттар ауруханасын жобалайды, бұл Төменгі Канададағы неоклассикалық сәулет өнерінің көрнекті үлгісі. 1832 жылы қаңтарда Дэниел Трейси колониялық үкімет мүшелеріне физикалық шабуыл жасауға шақырған редакциялық мақала жазғаны үшін 35 күн түрмеде отырды. 1832 жылы 21 мамырда Монреальда өткен қосымша сайлау кезінде тәртіпсіздіктер орын алып, британдық сарбаздар көпшілікке оқ атып, үш адамды өлтірді. 1832 жылы бірінші холера эпидемиясы 6 мың адамның өмірін қиды. 1832 жылы Езекиел Харт еврейі Квебектің заң шығарушы ассамблеясынан қуылғаннан кейін, ассамблея Төменгі Канаданың еврей азаматтарына толық саяси құқықтар беретін заң қабылдады (1832 жылғы Эмансипация туралы заң), бұл Британ империясындағы алғашқы және Ұлыбританияның өзінен 27 жыл бұрынғы оқиға. 1833 Патриот әйелдер клубы құрылды. 1834 жылы 24 маусымда Сент-Жан Баптист қоғамының негізі қаланды. 1834 Монархистік Квебек конституциялық қауымдастығы құрылды. 1834 жылы Патриоттық партия Квебектің Заңнамалық Ассамблеясындағы 88 орынның 77-сін алып, тіркелген дауыстардың басым көпшілігімен сайланды. (1834 жылғы жалпы сайлауда Төменгі Канада халқы 46 сайлау округіне бөлінген 88 депутатты таңдауға мүмкіндік алды.) 1834 жылы Заң шығарушы жиналыс Тоқсан екі қарарды ұсынады, бұл Төменгі Канадада демократиялық реформалар жүргізуді талап ететін құжат. 1835 қаңтарда монархистік Монреаль конституциялық қауымдастығы құрылды. 1835 Патриотикалық одақ құрылды. 1835 жылы Луи Мишель Вигер мен Джейкоб Де Витт «La Banque du Peuple» банкін құрды. 1844 жылы ол жарғылық банкке айналды. 1836 Дорикалық клуб құрылды, бұл тыйым салынған Британдық мылтық корпусының қайта жандануы. 1836 Елдің қалыпты мектептерін құру туралы заңдар қабылданды. Олар Төменгі Канаданың алғашқы зайырлы, мемлекеттік және тегін мектептері болар еді. 1837 жылы 6 наурызда Британ Парламентінің қарарлары Төменгі Канадаға келді, отаршылардың негізгі талаптарын қабылдамады, премьер-министр Рассел губернатордың бір уақытта егемендік пен жергілікті заң шығарушы орган алдында жауап беруі мүмкін емес деп сенді. 1837 жылы сәуірде Comité central et permanent құрылды. 1837 ж. Тамыз айында құрылған «Солтүстік Африканың азаттық ұлдары» қоғамы 5 қыркүйекте алғашқы қоғамдық жиналысын өткізеді. 1837 жылдың мамыр мен қараша айлары аралығында Төменгі Канаданың барлық жерінде қалалық мәжілістер өткізілді. 1837 жылы 6 қарашада Дорикалық клуб мүшелері Fils de la Liberté-ге шабуыл жасады, Дорикалық клуб мүшелері Томас Строу Браунның Vindicator газетіндегі кеңсесін жойды. 1837 жылы 8 қарашада генерал Джон Колборн подполковник Дайердің басшылығымен отаршылдарға еріктілерді жалдауға кірісті. 1837 жылы 16 қарашада Лорд Госфорд 26 патриот басшыларын мемлекеттік қасаққа қарсы қылмыс жасады деген айыппен тұтқындауға бұйрық берді. 1837 жылы 23 қарашада Сен-Дени-сюр-Ришельеде Ұлылық ұлдарының шабуылынан британдық курьер қаза тапты. 1837 ж. 23 қарашада Сен-Дени шайқасы болды. 1837 ж. 25 қарашада Сент-Чарльз шайқасы болды. 1837 жылы 30 қарашада патриоттар Сент-Эсташ қаласын басып алды. 1837 жылы 5 желтоқсанда Монреаль ауданында әскери жағдай жарияланды. 1837 жылы 80 патриот 6 желтоқсанда Америка шекарасына жақын Мұур бұрышынан шегінуге мәжбүр болды. 1837 жылы 13 желтоқсанда генерал Джон Колборн, лорд Ситон Монреальдан Сент-Эсташке 1300 адаммен жолға шықты. 1837 ж. 14 желтоқсанда Сент-Эсташ шайқасы болды. 1837 жылы британдық әскерлер Сент-Бенуа мен Сент-Эусташ ауылдарын тонап, өртеп жіберді. 1838 жылы 26 ақпанда Патриоттардың генералы Роберт Нельсон 600-дан 700-ге дейін еріктілерді, Frères Chasseurs және американдық жақтастарды жинады, олар Төменгі Канададағы британдықтарға шабуыл жасады. 1838 жылы 28 ақпанда Роберт Нельсон Үкіс үйінде Төменгі Канаданың тәуелсіздігін жариялады. Қараңыз: Декларация d'indépendance du Bas Canada. 1838 Конституциялық акт 27 наурызда тоқтатылды. Лондон арнайы кеңес құрды. 1838 Британ үкіметінің елшісі Джон Джордж Лэмбтон, Дурхэм лоры, 27 мамырда Квебек қаласына келді. 1838 жылы 28 маусымда Бермудаға жер аударылған сегіз адамды қоспағанда, барлық тұтқындарға кешірім жарияланды. 1838 жылы 3 қарашада Frères Chasseurs Бохарнуа, Сент-Мартин және Сент-Матиас-сюр-Ришельеде орналасты. 1838 жылы 4 қарашада жаңа әскери жағдай жарияланды. 1838 жылы 7 қарашада Лаколл шайқасы болды. 1838 жылы 9 қарашада Оделлтаун шайқасы болды. Төменгі Канада көтерілісі аяқталды. 1838 108 адамды соттау үшін әскери сот құрылды. 1839 жылы 11 ақпанда лорд Дурхэмнің есебі жарияланды. 1839 жылы 15 ақпанда мемлекеттік қасаққа қарсы және кісі өлтіру ісі бойынша сотталған 12 патриотты Pied du Courant түрмесінде дарға асты. 1839 Чарльз Пулетт Томсон, Сиденхэм лорды, Канаданың генерал-губернаторы ретінде лорд Дурхэмның орнына келді.

1840 жылдар

1840 жылы 23 шілдеде Ұлыбритания мен Ирландияны біріктіру актісіне патшалық бекітілім беріледі.