Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Jagdtiger ("Аңшы жолбарыс"; ресми атауы Panzerjäger Tiger Ausf. B) – Екінші дүниежүзілік соғыстағы неміс казематты ауыр танк жойғышы (Jagdpanzer). Ол Tiger II шассиінің сәл ұзартылған нұсқасы негізінде салынған. Оның әскери тізімдеме белгісі Sd.Kfz. 186 болды. 72 тонналық Jagdtiger – Екінші дүниежүзілік соғыста кез келген ел операциялық түрде қолданған ең ауыр броньды жауынгерлік машинасы (AFV) және соғыс кезінде жасалған ең ауыр жауынгерлік техника. Ол 12,8 см Pak 44 L/55 зеңбірегімен қаруланды, ол одақтас әскерлерінің кез келген жауынгерлік машинасынан артық қашықтықта оқ атып, оны жеңе алатын. 1944 жылдың соңынан бастап соғыс аяқталғанға дейін Батыс және Шығыс майдандарында шектеулі мөлшерде қолданылды. 150 данаға тапсырыс берілгенімен, шамамен 80 дана ғана өндірілді. Өте ауыр салмағы мен жеткіліксіз қуатты күштік жүйесіне байланысты Jagdtiger қозғалмалылық және механикалық ақаулармен күресті. Бүгінде үш Jagdtiger мұражайларда сақтаулы.
The Jagdtiger ("Hunting Tiger"; officially designated Panzerjäger Tiger Ausf. B) is a German casemate type heavy tank destroyer (Jagdpanzer) of World War II. It was built upon the slightly lengthened chassis of a Tiger II. Its ordnance inventory designation was Sd. Kfz. 186. The 72 tonne Jagdtiger was the heaviest armored fighting vehicle (AFV) used operationally by any nation in WWII and the heaviest combat vehicle of any type to be produced during the conflict. It was armed with a 12.8 cm Pak 44 L/55 main gun which could out range and defeat any AFV fielded by the Allied forces. It saw brief service in small numbers from late 1944 until the end of the war on both the Western and Eastern Front. Although 150 were ordered, only around 80 were produced. Due to an excessive weight and an underpowered drivetrain system, the Jagdtiger was plagued with mobility and mechanical problems. Three Jagdtigers survive in museums.
Даму
StuG III, Marder I, Marder II және Marder III Panzerjäger-дің табысымен, нацистік Германияның әскери жетекшілігі қолданыстағы бронетехникалық жауынгерлік машиналарын өздігінен жүретін артиллериялық құралдардың (шабуылдық артиллерия және танктерге қарсы артиллерия ретінде) негізі ретінде пайдалануға шешім қабылдады. Екінші дүниежүзілік соғыстағы неміс танктерге қарсы артиллериясы үлкен калибрлі қаруларды орнату үшін қажетті шығындарды, салмақты және материалдарды едәуір төмендету үшін толық айналатын мұнаралардың орнына бекітілген казематтарды қолданды. 1942 жылдың басында Армия Бас штабы 128 мм қаруды өздігінен жүретін бронетанкілік шассиге орнату туралы сұраныс жасады. 128 мм қарудың атыс сынақтары жоғары дәлдік көрсетті; сондай-ақ, кең таралған 88 мм және одан сәл үлкен 105 мм сияқты кішкентай калибрлі қарулар да сынақтан өтті. 1943 жылдың басында 128 мм қаруды ауыр шабуылдық артиллерия ретінде Panther немесе Tiger I шассиіне орнату туралы шешім қабылданды. Panther шассиі дизайнының ағаш макеті жасалғаннан кейін қолайсыз деп танылды. 1943 жылдың 20 қазанында тағы бір ағаш модель Tiger II ауыр танкының шассиінде жасалып, Гитлерге Шығыс Пруссияда ұсынылды. Екі прототип жасалды: біреуі сегіз доңғалақты Porsche жүргізу құрылымымен (сериялық нөмірі 305001) жабдықталған, ал екіншісі Хеншельдің тоғыз доңғалақты жүргізу құрылымымен (сериялық нөмірі 305002) жабдықталған, бұл Хеншельдегі Tiger II-нің негізгі өндірісінде қолданылған. Олар 1944 жылдың ақпан айында аяқталды. Алғашқыда ол VI деп аталды, бірақ кейін Jagdtiger деп өзгертілді және инвентаризациялық нөмірі Sd.Kfz. 186 ретінде тіркелді.
With the success of the StuG III, Marder I, Marder II, and Marder III Panzerjäger, the military leadership of Nazi Germany decided to use the chassis of existing armored fighting vehicles as the basis for self propelled guns (serving as assault guns and tank destroyers). German tank destroyers of World War II used fixed casemates instead of fully rotatable turrets to significantly reduce the cost, weight, and materials necessary for mounting large caliber guns. In early 1942, a request was made by the Army General Staff to mount a 128 mm gun on a self propelled armored chassis. Firing tests of the 128 mm gun showed it to have a high percentage of hits; smaller caliber guns, such as the ubiquitous 88 mm and the slightly larger 105 mm, were also tested. By early 1943, a decision was made to install a 128 mm gun on either a Panther or Tiger I chassis as a heavy assault gun. The Panther chassis was considered unsuitable after a wooden mockup of the design was constructed. On 20 October 1943, another wooden mockup was constructed on a Tiger II heavy tank chassis, and presented to Hitler in East Prussia. Two prototypes were produced: One was a version fitted with the eight roadwheel Porsche suspension system (serial number 305001) and another version was equipped with the Henschel nine overlapping roadwheel suspension system (serial number 305002), as used on the main production Tiger IIs constructed by Henschel. They were completed in February 1944. It was originally designated as italic=unset VI but was later renamed as the Jagdtiger and received the Sd. Kfz. 186 designation as its inventory ordnance number.
Жауынгерлік тарихы
Тек 512-ші және 653-ші сандық екі ауыр танкіге қарсы батальон (schwere Panzerjäger Abteilung) Jagdtigers-пен жабдықталған, алғашқы көліктер 1944 жылдың қыркүйегінде бөлімдерге жеткен. Шамамен 20%-ы жауынгерлік қимылдарда жойылды, көбісі бұзылу немесе отын жетіспеушілігі салдарынан тасталғанда экипаждармен жарылған. Оқ-дәрілер екі бөліктен тұрды, яғни негізгі снаряд және жарылғыш заряд бөлек-бөлек салынып, зеңбірекке тиелді. Бұл жұмысты екі жүк тиеуші атқарды, біреуі әр түрлі оқ-дәрілерге арналған. 512-ші батальондағы үш ротаның екіншісіне Тигр I танкісінің асабы Отто Кариус басшылық етті. Оның соғыстан кейінгі "Тайгерлер батпақта" атты естеліктері өзінің басқаруындағы 10 Jagdtiger танкысының тарихын баяндайды. Ол Jagdtigers-тің толыққанды пайдаланылмағанын, себебі одақтастардың әуе үстемдігі маневр жасауды қиын еткенін және ауыр зеңбірек тіпті қысқа қашықтықта да қозғалғаннан кейін қайта калибрлеуді қажет еткенін айтты. Көлік баяу болды, өйткені қозғалтқышы Tiger I және Tiger II танкілеріне қарағанда нашар болды. Көліктердің берілістері мен дифференциалдары оңай бұзылды, себебі 72 тонналық көліктің барлығы зеңбірек бұрылысы үшін айналуы керек еді. 128 мм-лік үлкен зеңбірек көлік маневр жасағанда бекітіліп тұруы керек еді, әйтпесе оның тіректері кейіннен дәл ату үшін тым тозығып кетер еді. Бұл экипаж мүшесінің ұрыс кезінде көліктен шығып, ату алдында зеңбіректі алдыңғы жағында орнатылған құлыптан ашуын білдірді. Кариус соғыста 128 мм-лік снарядтың үйдің қабырғасынан өтіп, артында тұрған американдық танкты жойғанын жазды. Соғыстың соңғы кезеңінде көлік экипаждарының жеткіліксіз даярлығы және олардың нашар көңіл-күйі Кариус басқаратын Jagdtiger экипажы үшін ең үлкен мәселе болды. Рур қалтасында екі Jagdtiger командирі, Jagdtigers жақсы маскировкаланғанына қарамастан, одақтастардың әуе шабуылына ұшырауынан қорқып, күндізгі уақытта американдық броньды колоннаға шабуыл жасаудан бас тартты. Екі көлік те қорқып, асығыс кері шегінгенде бұзылып қалды, ал біреуі экипажымен бірге жарылған. Мұндай апаттың алдын алу үшін Сигенде Кариус өзінің басқару көлігін биік жерге қазып қойды. Америкалық броньды колонна жақындап келгенде, жақын маңдағы неміс азаматтары оларды ескерткендіктен, олар оның тұзағынан құтылды. Кейіннен оның бір көлігі түнде бомба кратеріне құлап, жарамсыз болып қалды, ал екіншісі дос Volkssturm ополчение әскерлерінің Panzerfaust шабуылынан жойылды, олар бұрын ешқашан Jagdtiger көліктерін көрмеген және оны одақтастардың көлігі деп қате түсінген. Унна маңында бір Jagdtiger тауға шығып, 600 метр қашықтықтағы бес американдық танкке шабуыл жасады, нәтижесінде екеуі кері шегінді, ал қалған үшеуі оқ ашты. Jagdtiger бірнеше рет соққыға ұшырады, бірақ американдық снарядтардың ешқайсысы көліктің казематының қалың алдыңғы броньын тесіп өте алмады. Алайда тәжірибесіз неміс командирі батырын жоғалтып, артқа шегінудің орнына кері бұрылды, осылайша жіңішке жақ броньын ашып, барлық алты экипаж мүшесі қаза тапты. Кариус экипаждардың жауынгерлік жағдайларда қалың алдыңғы броньды жауға қаратып ұстауға жеткілікті дайындықтан өтпегенін және тәжірибесіз екенін жазды. Рур қалтасынан қашу мүмкін болмағандықтан, Кариус қалған Jagdtigers-тің зеңбіректерін жарып, көліктердің одақтастардың қолына түсуіне жол бермеу үшін бұйрық берді, содан кейін американдық күштерге берілді. 512-ші батальонның 10 Jagdtiger-і бір танкты жойды, ал біреуі жауынгерлік қимылдарда, біреуі дос оттан, ал сегізі механикалық ақаулар салдарынан немесе жауға түсіп қалмас үшін өз экипаждарымен жарылған. 1945 жылдың 17 қаңтарында Хир XIV корпусының екі Jagdtiger танкысы Ауенхайм маңында жаяу әскерді шабуылдау үшін бункер желісіне шабуыл жасады. 18 қаңтарда олар 1000 метр қашықтықта орналасқан төрт қауіпсіз бункерге шабуыл жасады. Бір бункердің броньды күмбезі екі оқ атылғаннан кейін өртеніп кетті. Шерман қарсы шабуыл жасағанда жарылғыш снарядтармен өртеніп кетті. Екі Jagdtiger 46 жарылғыш снаряд пен 10 танкіге қарсы снарядты атып, шайқаста аман қалды. 1945 жылдың сәуір айында 512-ші батальонда көптеген іс-қимылдар болды, әсіресе 9 сәуірде 1-ші рота Шерман танкілері мен жүк көліктерінен тұратын одақтастар колоннасын корпусынан төмен позициялардан ұрып-соқты және 11 танкты және 30-дан астам броньсыз немесе жеңіл броньды нысаналарды жойды, жау танкілерінің кейбірі 4000 метрден астам қашықтықтан жойылды. Бұл оқиғада бір Jagdtiger жойылды, одақтастардың P 47 Thunderbolt истребитель-бомбардировщиктері пайда болғаннан кейін. Келесі екі күнде 1-ші рота тағы бес Шерман танкын жойды, содан кейін Изерлонда американдық әскерлеріне берілді. Ал 2-ші рота аз пайдамен шайқасты жалғастырды. 1945 жылдың 15 сәуір күні бөлім Изерлондағы Шиллерплацта капитуляциялады.
Only two heavy anti tank battalions (schwere Panzerjäger Abteilung), numbered the 512th and 653rd, were equipped with Jagdtigers, with the first vehicles reaching the units in September 1944. About 20% were lost in combat, with most destroyed by their crews when abandoned because of breakdowns or lack of fuel. The gun used two part ammunition, which meant that the main projectile and the cased propellant charge were loaded into the breech separately. Two loaders were tasked with this work, one for each type. Tiger I tank ace Otto Carius commanded the second of three companies of Jagdtigers in 512. His postwar memoir Tigers in the Mud provides a history of the 10 Jagdtigers under his command. He said the Jagdtigers were not utilized to their potential due to factors including Allied air supremacy making it difficult to maneuver and the heavy gun needing to be re calibrated after travelling off road even short distances. The vehicle was slow, having the same engine as the already underpowered Tiger I and Tiger II. The vehicles' transmissions and differentials broke down easily because the whole 72 tonne vehicle needed to rotate for the gun's traverse. The enormous 128 mm main gun had to be locked down during the vehicle's maneuvers, otherwise its mounting brackets would wear out too much for accurate firing afterwards. This meant a crew member had to exit the vehicle in combat and unlock the gun from its frontally mounted gun travel lock before firing. Carius recorded that, in combat, a 128 mm projectile went through the walls of a house and destroyed an American tank behind it. Insufficient training of vehicle crews and their poor morale during the last stage of the war were the biggest problems for Jagdtiger crewmen under Carius's command. At the Ruhr Pocket, two Jagdtiger commanders failed to attack an American armored column about away in broad daylight for fear of attracting an Allied air attack, even though the Jagdtigers were well camouflaged. Both vehicles broke down while hurriedly withdrawing through fear of the supposed air attack that did not materialize and one was then subsequently destroyed by its crew. To prevent such a disaster, at Siegen, Carius himself dug in his command vehicle on high ground. An approaching American armored column avoided his ambush because nearby German civilians warned them of it. Later, one of his vehicles fell into a bomb crater at night and was disabled while another was lost to a Panzerfaust attack by friendly Volkssturm militia troops who had never seen a Jagdtiger before and mistook it for an Allied vehicle. Near Unna, one Jagdtiger climbed a hill to attack five American tanks 600 meters away, leading to two withdrawing and the other three opening fire. The Jagdtiger took several hits but none of the American projectiles could penetrate the thick frontal armor of the vehicle's casemate. However, the inexperienced German commander lost his nerve and turned around instead of backing down, thus exposing the thinner side armor, which was penetrated and all six crew members killed. Carius wrote that the crews were not trained or experienced enough to keep their thick frontal armour facing the enemy in combat. When unable to escape the Ruhr Pocket, Carius ordered the guns of the remaining Jagdtigers destroyed to prevent intact vehicles falling into Allied hands and then surrendered to American forces. The 10 Jagdtigers of the 2nd Company of 512 destroyed one American tank for one Jagdtiger lost to combat, one lost to friendly fire, and eight others lost to mechanical breakdown or destruction by their own crews to prevent capture by enemy forces. On 17 January 1945, two Jagdtigers used by the Heer XIV Corps engaged a bunker line in support of assaulting infantry near Auenheim. On 18 January, they attacked four secure bunkers at a range of 1,000 meters. The armored cupola of one bunker burned out after two shots. A Sherman attacking in a counter thrust was set afire by explosive shells. The two Jagdtigers survived the fight, having fired 46 explosive shells and 10 anti tank shells. In April 1945, 512 saw a great deal of action, especially on 9 April, where the 1st Company engaged an Allied column of Sherman tanks and trucks from hull down positions and destroyed 11 tanks and over 30 unarmored or lightly armored targets, with some of the enemy tanks knocked out from a distance of more than 4,000 m. The unit lost one Jagdtiger in this incident, after Allied Republic P 47 Thunderbolt fighter bombers appeared. During the next couple of days, the 1st Company destroyed a further five Sherman tanks before surrendering to US troops at Iserlohn. Meanwhile, the 2nd Company fought on with little gain. On 15 April 1945, the unit surrendered at Schillerplatz in Iserlohn.