Кіріспе

Стоур өзені – Англияның оңтүстігіндегі Уилтшир және Дорсет аймақтары арқылы ағып, Англия арнасына құятын 61 миль (98 км) ұзындықтағы өзен. Өзен мен оның салаларының су жиналатын алабы көрсетілген.

Топонимика

Кейде оны Кент, Саффолк және Мидлендс аймақтарындағы бірдей аттас өзендерден ажырату үшін Дорсет Стоур деп атайды. Бривердің Британия мен Ирландия сөздігінде айтылғандай, Stour атауы "сағат" сөзімен рифмаланады және ежелгі ағылшын тілінен шыққан, "күшті", "аса қатал" немесе "қатты ағыс" деген мағынаны білдіреді.

Тарих

2013–14 жылғы қысқы су тасқыны кезінде Крайстчерч қаласында өзен арнасынан асып, 100 тұрғын эвакуацияланды.

Тарихқа дейінгі археология

Стоур аңғары ертедегі адам (палеолит) қызметінің мол дәлелдерін сыйлады. Өзеннің төменгі ағысындағы қиыршық тас карьерлері (көптегендері қазіргі Борнмут қаласының астында орналасқан) 19 ғасырдың соңы мен 20 ғасырдың бірінші жартысында қазба жұмыстары кезінде жүздеген Төменгі палеолиттік қолшатырларды тапты. 2010 жыл шамасында Корф Муллен маңындағы археологиялық зерттеулер сол карьерлерден табылған кейбір артефакттардың шамамен 400 000-500 000 жыл бұрын жасалған болуы мүмкін екенін көрсетті.

Курс

Өзеннің бастауы Уилтширдегі Стоурхедтегі жасыл құмды қайнар көздерден су алады, онда ол Ұлттық трестке тиесілі Стоурхед иелігінің бір бөлігін құрайтын жасанды көлдер тізбегін қалыптастырады. Ол Блэкмор долы мен Гиллингем және Стюрминстер Ньютон қалалары арқылы оңтүстікке қарай Дорсетке ағып кіреді. Марнхеллде Стоурға Кейл өзені қосылады, содан кейін (екі миль төменде) Лайдден өзені қосылады. Блэндфорд Форумда өзен Дорсет Даунс тауларының борлы жотасын бұзып өтеді, және содан кейін оңтүстік-шығысқа қарай Дорсеттің оңтүстік-шығысындағы құнарлы далаларға ағады. Уимборн монастырында оған Ален өзені қосылады, ал Крайстчерчтегі сағасында Авон өзені қосылып, порт арқылы Англия арнасына құяды. Бастауынан сағасына дейін өзеннің ұзындығы шамамен құрайды. Көптеген шақырымдар бойында өзеннің бағытымен қазір пайдаланылмайтын Сомерсет және Дорсет бірлескен темір жолының жолы өтеді, ол Стюрминстер Ньютон мен Блэндфорд Форум арасындағы 9 шақырымдық (14 км) бөлігінде өзенді төрт рет көпірмен кесіп өтеді. Өзеннің көп бөлігі сазды топырақ арқылы өтетіндіктен, су деңгейі күрт өзгереді. Жазда су деңгейінің төмендеуі өзенді әртүрлі және маңызды мекен ету ортасына айналдырады, ол көптеген сирек өсімдіктерге тірек болады. Қыста өзен көбінесе тасып, сондықтан кең және құнарлы су тасқыны жазықтарымен шектелген. Дорсеттегі бірқатар қалалар мен ауылдар өзеннің атымен аталады, олардың ішінде Шығыс Стоур, Батыс Стоур, Стоурпейн, Стоуртон Каундл, Стоур Роу, Стоур Провост, Стюрминстер Ньютон және Стюрминстер Маршалл бар. Стюрминстер Ньютон өзінің су диірменімен және қалалық көпірімен мәшһүр, онда әлі де потенциалды вандалдарды ескертетін хабарлама бар, көпірге зиян келтіру қылмыстық жазамен жазаланады.

Экология

Өзен сан алуан орталар мен көріністер арқылы ағып өтеді (қамыс, ашық су, жағалау, саға, өзен, арналар, жазық дала) және осы себепті сулы-сулы жарғақ, портты дельфин, үлкен қырлы тритон, дәрілік қантамыр, Десмуленнің бұршақ шаярығы және жұлдызша теңіз анемоны сияқты түрлерге мекендейді. Өзенде барбел, брейм, чаб, даце, грейлинг, перч, пике, тарақан, руд, лосось, тенч және форель сияқты көптеген балықтар тіршілік етеді және пайдаланады. Бландфорд Форумынан төмен ағыста Стоур өзенінде Бландфорд шыбырлауы (Simulium posticatum) деп аталатын жәндік кездеседі, ол адамдарды қатты шағып ауыртады. Бұл шыбырлауды аймақтан жою үшін оның дерлік мекендеріне арнайы спрей шашырылды.

Демалыс және демалыс

Крайстчерч порты және Стоур мен Эвон өзендерінің төменгі ағысында көптеген мариналар, қайық клубтары мен қону платформалары орналасқан. Стоур өзені Tuckton-ға (су тасқынының шегі) дейін кеме жүруге қолайлы, ал Iford-та төмен жатқан көпір болғанымен, Iford Bridge-тің жоғары жағындағы таяз суларға дейін жүзуге болады. Көктемгі толыну кезінде су деңгейі Blackwater Bridge-ке (A338 тас жолы) дейін көтеріліп, одан әрі жоғары қарай өтеді. Порт және саға аймағындағы бірнеше кемежайлардан қайықтарды жалдауға болады, сонымен қатар өзенде каяк пен каноэмен жүзу де танымал. Stour Valley Way – өзен бойында созылатын ұзақ қашықтықты жол. 18 ғасырға жататын Уайт Милл су диірмені Стурминстер Маршаллдың жанындағы өзенде орналасқан, ол Ұлттық трестке тиесілі және жұртшылыққа ашық.

Әдеби бірлестіктер

Томас Харди River Stour-ға қарап тұру туралы жазса, Уильям Барнс өзінің "Судағы Crowvoot" поэмасында "тас жоқ Стоурдың қараңғы тоғандары" туралы сөз қылған. Стоур сонымен қатар "Фейри Квин" поэмасында эпизодтық түрде де кездеседі.