Миланның Ла Скала опера театры

Кіріспе

Милан, Италиядағы опера театры
опера театры

Ла Скала ( /UK//l//æ// /'/s//k//ɑː//l//ə/, /US//l//ɑː// // /, la ˈskaːla; ресми түрде Teatro alla Scala teˈaːtro alla ˈskaːla) – Италияның Милан қаласындағы тарихи опера театры. Театр 1778 жылғы 3 тамызда ашылды және бастапқыда il Nuovo Regio Ducale Teatro alla Scala (бұл бұрынғы шіркеу орналасқан жер) деп аталды. Алғашқы қойылым Антонио Сальеридің "Еуропа танылды" операсы болды. Италияның ең көрнекті опера әртістерінің көпшілігі және әлемнің көптеген талантты әншілері Ла Скала сахнасында өнер көрсеткен. Театр бүкіл әлемдегі жетекші опера және балет театрларының бірі саналады. Онда Ла Скала театр хоры, Ла Скала театр балеті, Ла Скала театр оркестрі және Филармоника делла Скала оркестрі орналасқан. Театрдың "Ла Скала" театр академиясы деп аталатын серіктес мектебі де бар, ол музыка, би, сахна өнері және сахналық басқару салаларында кәсіби білім береді.

Шолу

Ла Скаланың маусымы 7 желтоқсанда, Миланның қасиетті әулиесі Амвросийдің күні ашылады. Барлық қойылымдар түнгі жартысына дейін аяқталуы тиіс, ал қажет болған жағдайда ұзақ опералар кешкі уақытта ертерек басталады. Театрдың вестибюлінен және театрдың бір бөлігінен қол жетімді Ла Скала театр мұражайында (Museo Teatrale alla Scala) Ла Скала және опера тарихына қатысты суреттер, эскиздер, мүсіндер, костюмдер және басқа да құжаттардың жинағы сақталған. Ла Скала сонымен қатар Орындау өнерлері академиясына (Accademia d'Arti e Mestieri dello Spettacolo) да ие. Оның мақсаты – жас музыканттардың, техникалық қызметкерлердің және бишілердің жаңа буынын тәрбиелеу (Ла Скала театрының балет мектебінде – Scuola di Ballo del Teatro alla Scala, академияның бір бөлімі). Ла Скаланың лоджион деп аталатын галереясы бар, онда қарапайым халық спектакльдерді тамашалай алады. Галерея әдетте әншілердің жетістіктерін немесе сәтсіздіктерін қатаң бағалайтын, логгионисти деп аталатын опера әуесқойларымен толы болады. Өнер шеберлері осы әуесқойлардан сәтсіздіктері үшін "отқа салынған сынақтан" өтеді, ал осы сәтсіздіктер ұзақ жылдар бойы есте қалады. Мысалы, 2006 жылы тенор Роберто Алагана "Аида" қойылымы кезінде ұятқа қалғаннан кейін сахнадан кетіп, оның дублері Антонелло Паломби костюм алмастыруға уақыт таппай, сахнаның ортасында оны ауыстыруға мәжбүр болды. Алагана бұл қойылымға қайта оралған жоқ.

Тарих

1776 жылдың 25 ақпанында карнавалдық галадан кейін бұрынғы театр – Регио Дукале театры өрттен қирады. Театрда жеке ложалары бар тоқсан бай миландық Австрияның эрцгерцогы Фердинанд Эстеге жаңа театр және жаңасы салынып біткенше уақытша театр салу туралы хат жазды. Неоклассикалық архитектор Джузеппе Пьермарини бастапқы жобаны жасады. Бірақ, граф Фирмиан (сол кездегі Австрияның Ломбардия губернаторы) оны қабылдамады. 1776 жылы императрица Мария Тереза екінші жоспарды мақұлдады. Жаңа театр Санта-Мария-делла-Скала шіркеуінің бұрынғы орнында салынды, содан театр осы атты алды. Шіркеудің қасиеттілігі алынып, қиратылды. Екі жыл ішінде театрды Пьетро Марлиани, Пьетро Носетти, Антонио және Джузеппе Фе аяқтады. Театрдың барлығында "3000-ға жуық" орын болды, 678 орындыққа бөлінген, олар алты қабатты ложаларға орналастырылған, олардың үстінде "логгионе" немесе екі галерея орналасқан. Оның сахнасы Италиядағы ең үлкендердің бірі (16.15м тереңдік x 20.4м ендік x 26м биіктік). Құрылыс шығындары ложаларды сату арқылы жабылған, оларды иелері әсем безендірді, бұл Стендаль сияқты куәгерлерге әсер етті. Ла Скала (осылай аталып кетті) тез арада миландық ақсүйектер мен байлардың бас қосылатын ортасына айналды. Сол заманғы дәстүр бойынша, бірінші қабатта орындықтар болмады, көрермендер өнер көрілісін тұрып қарайтын. Оркестр толық көрінетін, себебі оркестр шұңқыры әлі салынбаған еді. Көптеген театрлар сияқты, Ла Скала да казино болды, фойеде құмар ойын ойнаушылар отырды. Мэри Шелли 1840 жылдың қыркүйегінде тапқандай, аудиториядағы жағдай да опера сүйіктілері үшін қиындық тудыруы мүмкін: Операда Отто Николайдың «Темпларио» операсы қойылды. Анықтайынша, Ла Скала театры Милан қоғамының ғана емес, жылқы саудасынан акциялық саудаға дейін барлық сауда-саттықтар орын алатын жалпы ортасы болып табылады; сондықтан әуеннің үзінділерін сирек және қысқа тыңдауға болады. Ла Скала бастапқыда сахнада 84 май шамдарымен және театрдың қалған бөлігінде мың шаммен жарықтандырылды. Өрт қаупін азайту үшін бірнеше бөлме жүздеген су шелектерімен толтырылды. Уақыт өте келе май шамдары газ шамдарымен ауыстырылды, ал олар 1883 жылы электр шамдарымен алмастырылды. Бастапқы құрылымы 1907 жылы қайта жаңартылып, қазіргі 1987 орындыққа ие болды. 1943 жылы Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде Ла Скала бомбалаудан қирады. Ол қайтадан салынды және 1946 жылдың 11 мамырында Артуро Тосканини дирижерлік еткен және Рената Тебалдидің сопрано солосымен есте қаларлық концертпен қайта ашылды, бұл сенсация тудырды. Ла Скала көптеген танымал опералардың тұңғыш қойылымдарын қабылдады және Вердимен ерекше қарым-қатынасқа ие болды. Бірақ, бірнеше жыл бойы Верди өзінің шығармаларын осында ойнатуға рұқсат бермеді, өйткені оның кейбір музыкасын оркестр өзгерткен (оның айтуынша, «бұзған»). Бұл дау 1845 жылы оның «Джованна д'Арко» операсының қойылымына байланысты туындаған; алайда, композитор кейіннен 1874 жылдың 25 мамырында өзінің «Реквиемін» сонда дирижерлік етті. 1886 жылы ол Ла Скалада өзінің соңғы операсы «Отеллоның» премьерасын өткізетінін жариялады. Оның соңғы операсы «Фальстафтың» премьерасы да осы театрда өтті.

A fire destroyed the previous theatre, the Teatro Regio Ducale, on 25 February 1776, after a carnival gala. A group of ninety wealthy Milanese, who owned private boxes in the theatre, wrote to Archduke Ferdinand of Austria Este asking for a new theatre and a provisional one to be used while completing the new one. The neoclassical architect Giuseppe Piermarini produced an initial design. However, it was rejected by Count Firmian (the governor of the then Austrian Lombardy). A second plan was accepted in 1776 by Empress Maria Theresa. The new theatre was built on the former location of the church of Santa Maria della Scala, from which the theatre gets its name. The church was deconsecrated and demolished. Over a period of two years, the theatre was completed by Pietro Marliani, Pietro Nosetti, and Antonio and Giuseppe Fe. The theatre had a total of "3,000 or so" seats organized into 678 pit stalls, arranged in six tiers of boxes above which is the 'loggione' or two galleries. Its stage is one of the largest in Italy (16.15m d x 20.4m w x 26m h). Building expenses were covered by the sale of boxes, which were lavishly decorated by their owners, impressing observers such as Stendhal. La Scala (as it came to be known) soon became the preeminent meeting place for noble and wealthy Milanese people. In the tradition of the times, the main floor had no chairs, and spectators watched the shows standing up. The orchestra was in full sight, as the orchestra pit had not yet been built. As with most of the theatres at that time, La Scala was also a casino, with gamblers sitting in the foyer. Conditions in the auditorium, too, could be frustrating for the opera lover, as Mary Shelley discovered in September 1840:

At the Opera they were giving Otto Nicolai's Templario. Unfortunately, as is well known, the theatre of La Scala serves, not only as the universal drawing room for all the society of Milan but every sort of trading transaction, from horse dealing to stock jobbing, is carried on in the pit; so that brief and far between are the snatches of melody one can catch. La Scala was originally illuminated with 84 oil lamps mounted on the stage and another thousand in the rest of the theatre. To reduce the risks of fire, several rooms were filled with hundreds of water buckets. In time, oil lamps were replaced by gas lamps; these, in turn, were replaced by electric lights in 1883. The original structure was renovated in 1907 when it was given its current layout with 1,987 seats. In 1943, during World War II, La Scala was severely damaged by bombing. It was rebuilt and reopened on 11 May 1946, with a memorable concert conducted by Arturo Toscanini—twice La Scala's principal conductor and an associate of the composers Giuseppe Verdi and Giacomo Puccini—with a soprano solo by Renata Tebaldi, which created a sensation. La Scala hosted the first productions of many famous operas and had a special relationship with Verdi. However, for several years, Verdi did not allow his work to be played here, as some of his music had been modified (he said "corrupted") by the orchestra. This dispute originated in a disagreement over the production of his Giovanna d'Arco in 1845; however, the composer later conducted his Requiem there on 25 May 1874. He announced in 1886 that La Scala would host the premiere of what was to become his penultimate opera, Otello. The premiere of his last opera, Falstaff was also given in the theatre.

Филармонияның сазгерлері

1982 жылы «Филармония делла Скала» оркестрі Ла Скаланың опералық дәстүріне симфониялық репертуарды дамыту мақсатымен құрылды. Оркестр өзінің мүшелерін «Оркестра делла Скала» құрамына кіретін музыканттардың ішіннен таңдады. «Филармонияны» алғаш Карло Мария Джулини, кейін Риккардо Мути басқарды, сондай-ақ сол заманғы ең көрнекті дирижерлермен көптеген ынтымақтастықтар жасалды.

Үлкен жөндеу жұмыстары, 2002-2004 жылдар

Театр 2002 жылдың басынан 2004 жылдың соңына дейін күрделі реконструкциядан өтті. Театр 2001 жылдың 7 желтоқсанында «Отелло» операсының дәстүрлі маусымдық ашылу көрсетілімдерінен кейін жабылды, ол желтоқсан айына дейін жалғасты. 2002 жылдың 19 қаңтарынан 2004 жылдың қарашасына дейін опера труппасы Пирелли Бикокка индустриалдық аймағында, қала орталығынан 7 км қашықтықта салынған жаңа Арчимбольди театрына көшті. Архитектор Марио Ботта жасаған реконструкция даулы болды, себебі мұрағаткерлер тарихи егжей-тегжейлердің жоғалуынан қаушады. Дегенмен, опера труппасы ғимараттың құрылымын және дыбыс сапасын жақсартқанына қанағаттанды, әсіресе зал ішіндегі ауыр қызыл кілемдер алынғаннан кейін дыбыс жақсарды. Сахна толығымен қайта жаңартылды, ал кеңейтілген сахна артында көбірек декорациялар сақтауға мүмкіндік болды, бұл көбірек қойылымдар қоюға жағдай жасады. Орындықтарда енді итальяндық Radio Marconi компаниясы ұсынған электрондық либретто жүйесіне арналған мониторлар орнатылған, бұл көрермендерге опера либреттоларын түпнұсқа тілден бөлек, ағылшын және итальян тілдерінде де қарауға мүмкіндік береді. Опера театры 2004 жылдың 7 желтоқсанында Риккардо Мути дирижерлік еткен Сальеридің «Europa riconosciuta» операсымен қайта ашылды, бұл опера 1778 жылы Ла Скаланың ашылуында орындалған. Қайта ашылу билеттері 2000 еуроға дейін сатылды. Реконструкцияға кеткен шығын 61 миллион еуроны құрады және опера театры 2006 жылы жеңіп шыққан бюджет тапшылығын қалдырды. 2013 жылдың желтоқсанында басшылық 2015 жылдың 1 қаңтарынан бастап Риккардо Чайллиді Ла Скаланың келесі музыкалық директоры етіп тағайындады. Стефан Лисснер Ла Скаладан Париж операсына кетті. Оның ізбасары, бұрынғы Зальцбург фестивалінің директоры, 2014 жылдың 1 қазанында қызметке кірісті. 2019 жылдың маусымында Перейраның 2020 жылы кететіні және оның орнын Доминик Мейер басатыны жарияланды. Ла Скала бастапқыда 2019 жылғы ХОК-тың 134-ші сессиясының ашылу салтанатын қабылдауға таңдалған, бірақ Милан Кортина д'Ампеццомен бірлесіп 2026 жылғы қысқы Олимпиадаға үміткерлік білдіргеннен кейін шара Швейцарияның Лозанна қаласына көшірілді.