Кіріспе

Teatro Nacional de São Carlos (tiˈatɾu nɐsiuˈnal dɨ sɐ̃w ˈkaɾluʃ) (Сан-Карлос ұлттық театры) – Португалияның Лиссабон қаласындағы опера театры. 1755 жылғы Лиссабон жер сілкінісінен қираған Тежу опера театрының орнына 1793 жылғы 30 маусымда королева Мария I ашқан. Театр Лиссабонның тарихи орталығында, Чиадо ауданында орналасқан. Театрдың 844 орындыққа сыйымдылығы бар.

Тарих

1792 жылы Лиссабонның бір топ кәсіпкерлері қалада жаңа опера театрын салуға қаржы жұмсауға шешім қабылдады. Театр португалдық сәулетші Хосе да Коста э Сильваның жобасы бойынша, неоклассикалық және рококо элементтерімен алты айдың ішінде салынды. Жобаның жалпы стилі Италияның Сан-Карло (Неаполь, ішкі бөлігі) және Ла Скала (Милан, ішкі және сыртқы бөліктері) сияқты көрнекті театрларынан шабыттанған. 1828 және 1834 жылдар аралығында Сан-Карлос португалдық азамат соғысы кезінде жабылды, ол Мигель I мен Педро IV корольдері арасындағы күрес болатын. 1850 жылы театрдың ішкі жарығы газбен жарықтандырылды, ол сол кездегі ең жаңа технология еді. 1974 жылы тұрақты опера труппасы құрылды. 1993 жылы «Orquestra Sinfónica Portuguesa» театрына еншілес оркестр ретінде құрылды, ал Альваро Кассуто оркестрдің алғашқы бас дирижері болды. Одан кейін Португалия симфониялық оркестрінің бас дирижерлері Хосе Рамон Энцинар (1999–2001), Золтан Песко (2001–2004) және Джулия Джонс (2008–2011) болды. 2014 жылдың қаңтарынан бастап оркестрдің бас дирижері – Жоана Карнейро. Театр ғимараты 1928 жылы жалпыға пайдалы мүлік ретінде танылды және 1996 жылдан бері Ұлттық ескерткіш мәртебесіне ие.

Сәулет

Ұзындығына және құрамалы ғимараттың бөліктері айқын бөлінген қарапайым қасбетке ие. Фронтиспис 3 бөлікке бөлінеді: 2 қабат мезанинде, ал үшінші қабат орталық корпуста орналасқан. Бұл орталық корпус портикпен (кіреберіс залмен) бөлшектенген, ал төменгі қабатта 3 алдыңғы және бір бүйірлік, толық дөңгелек аркалардан тұратын лоджиясы бар. Лоджия тас баллюстрададан жасалған мінсіз террасамен аяқталған. Мұнда терезелер парастаздармен шеңберленген, олар ерекшеленген карнизді ұстап тұрады. Терезелердің жоғары жағында жазулары бар панельдер мен екі рельеф орналасқан. Үшінші қабат деңгейінде осы орталық корпуста гирляндалармен оралып, сағат және екі терезе орналасқан, бәрі де екі шың мен португал гербімен көмкерілген. Бірінші қабат деңгейіндегі екі жақ корпус тас төменгі терезелермен қабатталған екі тік, жылтыратылған есікке ие. Екінші қабаттағы екі терезе де бірдей болғанымен, олар тас баллюстрада, ілгері шығыңқы карниз және мезаниндегі кішкентай тереземен ерекшеленеді. Негізгі зал (спектакль залы) эллипс пішіндес, бес қабатты ложадан тұрады және 1148 адамға арналған. Итальяндық Джованни Аппианни сәнді патша ложасын әсем безендірген. Төбесін Мануэль да Коста, ал сахнасын Сирило Волькмар Мачадо салған.