Кіріспе

Жоғары штаб-пәтерлері одақтас экспедициялық күш (SHAEF; '/ʃ//eɪ//f/ SHAYF') 1943 жылдың соңынан бастап Екінші дүниежүзілік соғыстың аяқталуына дейін Солтүстік-Батыс Еуропадағы одақтас күштердің Бас қолбасшысының штабы болды. АҚШ генералы Дуайт Д. Эйзенхауэр SHAEF болған кезеңде оның Бас қолбасшысы болды. Бұл лауазым Еуропа және Атлантикадағы Одақтас әскерлерінің Жоғарғы Бас қолбасшысымен тамырлас, бірақ олар екі бөлек атақ.

Тарих

Айзенхауэр 1943 жылдың желтоқсанынан бастап Жерорта теңізі операциялық театрының басшылығынан SHAEF басшылығына ауысты, ол 1943 жылдың желтоқсанынан бастап Лондонның Буши Паркі, Теддингтон, Гриффис лагерінде құрылды; бүгінгі күнге дейін сақталған Шаф Уэй аталатын көршілес көше және паркке кіретін Шаф қақпасы бар. Саутвик үйі Портсмут маңындағы қосалқы штаб ретінде пайдаланылды. Оның штабы генерал-лейтенант сэр Фредерик Э. Морган, Жоғарғы Одақтас қолбасшысының штаб бастығы (тағайындалған) (COSSAC) және генерал-майор Рэй Баркер жасаған «Оверлорд» операциясының алдын ала жоспарын қабылдады. Морган 1943 жылдың наурыз айының ортасында Жоғарғы Одақтас қолбасшысының штаб бастығы болып тағайындалды және Айзенхауэр тағайындалғанға дейін Еуропаны басып алуды жоспарлауды бастады, содан кейін жоспарды 1944 жылдың 6 маусымында іске асырылған түпкілікті нұсқасына жеткізді. Бұл процеске Айзенхауэр және құрлық әскерлерінің қолбасшысы генерал сэр Бернард Лоу Монтгомери басып алудың бастапқы кезеңінде бағыт берді. SHAEF Францияға жеткілікті күштер жағаға шыққанға дейін Ұлыбританияда қалды, бұл оның ауысуын негіздеді. Осы кезде Монтгомери барлық құрлық әскерлеріне басшылық етуді тоқтатты, бірақ Нормандия көпірінің шығыс жағында британдық 21-ші армия тобының (21 AG) Бас қолбасшысы ретінде қызметін жалғастырды. Генерал-лейтенант Омар Брэдли басқаратын АҚШ-тың 12-ші армия тобы (12 AG) көпірдің батыс жағы ретінде құрылды. Нормандиядан шығу кезінде одақтастар 1944 жылдың 15 тамызында генерал-лейтенант Джейкоб Л. Деверс басқаратын АҚШ-тың 6-шы армия тобымен (6 AG) Оңтүстік Францияға шабуыл жасады. Оңтүстік Францияға шабуыл кезінде 6 AG Жерорта теңізі операциялық театрының Одақтас күштерінің Бас штабының (AFHQ) басшылығында болды, бірақ бір айдан кейін басқару SHAEF-ке өтті. Осы уақытқа дейін үш армия тобы Батыс майданындағы өз позицияларын иеленді және соғыс аяқталғанға дейін сол жерде қалды – солтүстікте британдық 21 AG, ортада американдық 12 AG және оңтүстікте 6 AG. 1944 жылдың желтоқсанына қарай SHAEF Францияның Версаль қаласындағы Трианон сарайында орналасты. 1945 жылдың ақпанында ол Реймске, ал 1945 жылдың 26 мамырында Франкфуртқа көшірілді.

Миссиялар

+SHAEF Миссиялар Ел атауы Филиал атауы & Майор-генерал Джордж Эрскин Миссия басшысы Полковник Джон Б. Шерман 1912 жылы АҚШ армиясы Бельгия бойынша орынбасар Полковник Ф. Э. Фрейзер 1912 жылы АҚШ армиясы Люксембург бойынша орынбасар Майор-генерал Джон Тейлор Льюис 1912 жылы АҚШ армиясы Миссия басшысы Майор-генерал Гарольд Редман Миссия басшысының орынбасары Майор-генерал Джон Джордж Уолтерс Кларк Миссия басшысы Бригадир-генерал Джордж П. Хауэлл 1912 жылы АҚШ армиясы Миссия басшысының орынбасары Майор-генерал Р. Х. Дьюинг Бас полковник Форд Тримбл 1912 жылы АҚШ армиясы Генерал-лейтенант Сэр Эндрю Торн Бас полковник Чарльз Х. Уилсон 1912 жылы АҚШ армиясы Орынбасар

Екінші дүниежүзілік соғыстан кейінгі мұрагерлер

Германияның капитуляциясынан кейін, SHAEF 1945 жылдың 14 шілдесінде таратылды.

Америка

АҚШ күштерінің орнына АҚШ күштері, Еуропа театры (USFET) келді.

1948-1951 жж. Батыс Одағы

1948–1951 жылдар аралығында Батыс Одақ қорғаныс ұйымының (WUDO) басқару құрылымы SHAEF-тің құрылымымен үлкен дәрежеде ұқсас болды.

1951 жылдан қазіргі уақытқа дейін: Жоғарғы штаб Еуропадағы одақтас державалар/Одақтас операциялардың командалығы

1951 жылдың сәуірінен бастап Солтүстік Атлантика келісім ұйымы (НАТО) WUDO-ны таратып, оны Еуропадағы одақтас әскерлерінің Жоғарғы Бас Штабында (SHAPE; Allied Command Europe [ACE]) Еуропа бойынша Жоғарғы Бас Қолбасшы Двайт Д. Эйзенхауэрдің басқаруына берді. SHAPE құрамына SHAEF-қа қатысқан көптеген одақтастар кірді. WUDO, одан кейін SHAPE, көп жағынан SHAEF-тің жалғасы болды. Қазіргі уақытта SHAPE НАТО-ның Одақтас Операциялар Командалығының (ACO) штабы болып табылады. 1967 жылдан бері ол Бельгияның Монс қаласының солтүстігіндегі Кастода орналасқан, бірақ 1953 жылдан бастап Францияның Версаль қаласының жанындағы Роккенкурда да орналасқан болатын. 1951 жылдан 2003 жылға дейін SHAPE Еуропадағы Одақтас Командасының (ACE) штабы болды. 2003 жылдан бері ол НАТО-ның бүкіл әлемдегі барлық операцияларын бақылайтын ACO штаб-пәтері болып табылады.

2017 жылдан қазіргі уақытқа дейін: Әскери жоспарлау және жүргізу қабілеті

Еуропалық Одақ әскери жоспарлау және басқару қабілетін (MPCC) құрды, оған қосымша міндеттер жүктелуі күтілуде және ол көпұлтты еуропалық миссиялар үшін басты платформа ретінде SHAPE-тің басымдығына сын салмауы мүмкін.