Жозеф Гансом: Готикалық тіршілік пен өнертабысшы архитектор

Кіріспе

Британдық сәулетші, оның ұлы – сәулетші Джозеф С. Хансом.

Джозеф Алойсиус Хансом (1803 жылғы 26 қазан – 1882 жылғы 29 маусым) – негізінен готикалық жаңғыру стилінде жұмыс істеген британдық сәулетші. Ол Хансом кабинасын өнертапты және 1843 жылы танымал "The Builder" сәулет журналын іске қосты.

Мансап

Хансом Йорк қаласындағы (мүмкін, Сент-Мартин Лейн көшесінде) Сент-Мартин приходында үлкен католик отбасында дүниеге келді және Джозефус Алойзиус Хендсом(е) деп крещение алды. Ол сәулетші Чарльз Фрэнсис Хансомның інісі және Эдвард Дж. Хансомның сіңілісі болды. Әкесі Генридің шеберханасында ағаш өңдеушінің шәкірті болған, бірақ ерте жасынан сурет салуға және құрылысқа бейімділігін көрсеткендіктен, Йорк қаласын хабардар етпей, шәкірттігін Мэтью Филипс есімді Йорк сәулетшісіне ауыстырды. Джон Оутстың көмекшісі болып жұмыс істеді және Джон мен Эдвард Уэлч ағайындыларымен танысты, олармен 1828 жылы алғашқы сәулет серіктестігін (Handsom & Welch) құрды. Бірге олар Йоркшир мен Ливерпульдегі бірнеше шіркеулерді жобалады, сондай-ақ Денбигширдегі Бодельвейддан қасiрінің және Мэн аралындағы Король Уильям колледжінің жаңарту жұмыстарында қатысты. 1831 жылы Бирмингем қалалық залының жобасы қабылданды, бірақ келісімшарт олардың банкротқа ұшырауына себеп болды, өйткені олар құрылысшыларға кепілдік берген еді. Осы оқиға серіктестіктің тарауына әкелді. Хансом әлеуметтік реформаторлар Роберт Оуэн мен Томас Эттвудтың, сондай-ақ 1831/3 жылы құрылған Оперативті құрылысшылар одағының көзқарастарын қолдады, бұл оны кейбір адамдардың пікірінше, социалист ретінде қарауға себеп болды. Ол патентті 10 000 фунт стерлингке бір компанияға сатты, бірақ сатып алушының қаржылық қиындықтарына байланысты ақша толығымен төленбеді. Алғашқы Хансом кабинасы 1835 жылы Хинклидің Ковентри жолымен жүріп өтті. Хансом кабинасы кейінгі түзетулермен жетілдіріліп, бүкіл әлемге экспортталды және 19 ғасырдағы көше көрінісінің айқын бір бөлігіне айналды. 1843 жылы Хансом "Құрылысшы" атты жаңа сәулет журналын құрды, ол ғасыр бойы дамыған тағы бір кәсіпорын болды; 1966 жылы "Құрылыс" деп аталды және бүгінге дейін жарық көріп келеді. Алайда, ол да, оның серіктесі Альфред Бартоломей (1801–45) бұл кәсіптен пайда таппады, өйткені олар капиталдың жетіспеушілігіне байланысты зейнеткерлікке шығуға мәжбүр болды. 1854 жылдан 1879 жылға дейін Хансом сәулет өнеріне толыққанды берілді, көптеген маңызды жеке және қоғамдық ғимараттарды жобалады және салды, оның ішінде көптеген шіркеулер, мектептер және Рим католик шіркеуіне қарасты монастырлар бар. Оның жобалары бойынша салынған ғимараттар бүкіл Ұлыбританияда, сондай-ақ Австралия мен Оңтүстік Америкада кездеседі. Хансом бірнеше сәулет серіктестіктерінде жұмыс істеді. 1847 жылдан 1852 жылға дейін ол Ланкаширдің Престон қаласында жұмыс істеді, соңғы өмірінің соңына қарай Август Уэлби Нортмор Пуджинмен қысқа мерзімге серіктес болды. Практика Лондонға көшкеннен кейін, 1854 жылы ағасы Чарльз Фрэнсис Хансомды серіктестікке алды. Бірақ бұл серіктестік 1859 жылы Чарльз Бат қаласында ұлы Эдвард Джозеф Хансомды кеңсе қызметкері ретінде алып, тәуелсіз практика құрғанда таратылды. 1862 жылы Джозеф Хансом Эдвард Уэлби Пуджинмен серіктестік құрды, ол 1863 жылы келіспеушіліктерге байланысты бұзылды. Соңында, 1869 жылы ол ұлы Джозеф Станислау Хансомды серіктестікке алды. Хансом Лондонның Оңтүстік Кенсингтон ауданындағы 27 Самнер-плейс мекенжайында тұрды, және оның есіміне арналған ескерткіш тақта сол жерде орнатылған. Хансом Кальдекотт Холлдағы иеліктерді басқару үшін көшті. 1879 жылдың 31 желтоқсанында зейнеткерлікке шығып, 1882 жылдың 29 маусымында Лондонның Фулхам-роуд 399 мекенжайында қайтыс болды.

Hansom was born in the parish of St Martin's (possibly on St Martin's Lane), York to a large Roman Catholic family and baptised as Josephus Aloysius Handsom(e). He was the brother of the architect Charles Francis Hansom and the uncle of Edward J. Hansom. He was apprenticed to his father, Henry, as a joiner, but showing an early aptitude for draughtsmanship and construction, he transferred his apprenticeship to a York architect named Matthew Philips, without informing the City of York. He took a post as assistant to John Oates and there befriended the brothers John and Edward Welch, with whom he formed his first architectural partnership (Handsom & Welch) in 1828. Together they designed several churches in Yorkshire and Liverpool, and also worked on the renovation of Bodelwyddan Castle in Denbighshire and King William's College in the Isle of Man. In 1831 their designs for Birmingham Town Hall were accepted; however, the contract led to their bankruptcy, as they had stood surety for the builders. The disaster led to the dissolution of the partnership. Hansom supported the views of social reformers Robert Owen and Thomas Attwood, and the Operative Builders Union, which was formed in 1831/3, which led to some viewing him as a socialist. He went on to sell the patent to a company for £10,000; however, as a result of the purchaser's financial difficulties, the sum was never paid. The first Hansom Cab travelled down Hinckley's Coventry Road in 1835. The Hansom cab was improved by subsequent modifications and exported worldwide to become a ubiquitous feature of the 19th century street scene. In 1843 Hansom founded a new architectural journal known as The Builder, another venture which was to flourish through the century; renamed Building in 1966, it continues to this day. However, neither he nor his partner Alfred Bartholomew (1801–45) profited from the enterprise, because they were compelled to retire for lack of capital. Between 1854 and 1879 Hansom devoted himself to architecture, designing and erecting a great number of important buildings, private and public, including numerous churches, schools and convents for the Roman Catholic Church. Buildings from his designs are to be found all over the United Kingdom, as well as in Australia and South America. Hansom practised in a succession of architectural partnerships. From 1847 to 1852 he practised in Preston, Lancashire, working briefly in association with Augustus Welby Northmore Pugin towards the end of the latter's life. After the practice moved to London, he took his brother Charles Francis Hansom into partnership in 1854. But this partnership was dissolved in 1859 when Charles established an independent practice in Bath with his son Edward Joseph Hansom as clerk. In 1862 Joseph Hansom formed a partnership with Edward Welby Pugin, which broke up acrimoniously in 1863. Finally, in 1869, he took his son Joseph Stanislaus Hansom into partnership. Hansom lived at 27 Sumner Place, South Kensington, London, and there is a blue plaque there in his memory. Hansom moved to manage an estate at Caldecote Hall. He retired on 31 December 1879 and died at 399 Fulham Road, London, on 29 June 1882.

Тірі қалған шығармалары

Хансом шамамен 200 ғимаратты жобалаған, оның ішінде Бирмингем қалалық залы; Арундл соборы; Оксфорд ораториясы; Портсмут қаласындағы Әулие Иоанн Евангелист соборы; Йорктегі Әулие Георгий католик шіркеуі; Лидстегі "Аштық шіркеуі" деп аталатын Маунт-Сент-Мария шіркеуі; Престондағы Әулие Уолбурж шіркеуі (Англиядағы ең биік шіркеу мұнарасы); 1846 жылы Спинкхиллдегі Таза ұғым шіркеуі; Солтүстік Уэльстегі Әулие Бьюно иезуит теологаты (1848); 1850 жылы Хартлпулдегі Әулие Мария шіркеуі; 1853 жылы Торквейдегі Біздің әйелдің Көтерілу шіркеуі, Мадлейдегі Әулие Мария шіркеуі және Далкиттегі Әулие Давид шіркеуі; 1854 жылы Честерфилдтегі Хабарлама шіркеуі және Эдинбургтағы Литтегі Әулие Мария Теңіз жұлдызы шіркеуі; 1855 жылы Лиггидегі Әулие Иосиф католик шіркеуі; 1860 жылы Росс және Кромартидегі Дорнидегі Әулие Дутак шіркеуі; 1862 жылы Рипон қаласындағы Әулие Уилфрид шіркеуі; Девиздегі Таза ұғым шіркеуі, Уилтшир (1865 жылы ашылған); 1869 жылы Торквейдегі Әулие Марияның Көмегі және Әулие Денис шіркеуі; Клиффордтағы Әулие Эдуард патша және тұңғыш қасиетті католик шіркеуі; Манчестердегі Әулие Иисус аты шіркеуі (1871); Плимут католик соборы (1856 – 1858 жылдары салынған); және Челсидегі Азапты Анамыз шіркеуі, Фулхэм-роудтағы Әулие Мария монастырымен (1876). Дарем округіндегі Ушоу тарихи үйіндегі Көрме залы театры (1849 – 1851). Лестерде, бұрын Нью-Уолк жеке мектебі (1836) болған, кейін қаланың орталық кітапханасы ретінде пайдаланылған Лестер мұражайы мен өнер галереясы ғимараты, сондай-ақ баптист шіркеуі (1845) Хансомның классикалық стилінде салынған, ол сонымен қатар Латтерворт қалалық залын (1836) жобалаған. Корнуоллда ол Фалмут және Лискердтың католик шіркеулерін жобалаған. Дарлингтондағы Әулие Клэр аббаттығы (1856).