List of options or commands within a computer program
In user interface design, a menu is a list of options presented to the user.
Навигация
Пайдаланушы енгізу құрылғысын пайдалану арқылы мәзірден опцияны таңдайды. Кейбір енгізу әдістері сызықтық навигацияны қажет етеді: пайдаланушы таңдауға жеткенше курсорды жылжытуы немесе басқаша бір мәзір элементінен екіншісіне өтуі керек. Компьютер терминалында кері бейне жолағы курсор рөлін атқара алады. Сенсорлық интерфейстер және навигациясыз мәзір опцияларын таңдау үшін кодтарды қабылдайтын мәзірлер – сызықтық емес интерфейстердің екі мысалы. Мәзір интерфейстерінде қолданылатын енгізу құрылғыларының кейбіреулері сенсорлық экрандар, пернетақталар, тышқандар, қашықтан басқару құралдары және микрофондар болып табылады. Дауыспен басқарылатын жүйеде, мысалы, интерактивті дауыстық жауапта, микрофон пайдаланушының дауысын дауысты тану жүйесіне жібереді, ол оны командаға аударады.
A user chooses an option from a menu by using an input device. Some input methods require linear navigation: the user must move a cursor or otherwise pass from one menu item to another until reaching the selection. On a computer terminal, a reverse video bar may serve as the cursor. Touch user interfaces and menus that accept codes to select menu options without navigation are two examples of non linear interfaces. Some of the input devices used in menu interfaces are touchscreens, keyboards, mice, remote controls, and microphones. In a voice activated system, such as interactive voice response, a microphone sends a recording of the user's voice to a speech recognition system, which translates it to a command.
Мәзір түрлері
Командалық жол интерфейсін пайдаланатын компьютер экранға тиісті командалардың тізімімен бірге тағайындалған қысқа жолдарды (цифрлар, сандар немесе әріптер) көрсетуі мүмкін. Тиісті қысқа жолды енгізу мәзір тармағын таңдайды. Күрделірек шешім курсор пернелері немесе тышқан арқылы навигацияны ұсынады (тіпті екі өлшемде; сонда мәзір тармақтары GUI-дегідей пайда болып немесе жоғалып кетеді). Ағымдағы таңдау бөлінеді және Enter пернесін басу арқылы белсендіріледі. Графикалық пайдаланушы интерфейсін пайдаланатын компьютер мәтін мен символдардың үйлесімімен мәзірлерді ұсынады. Оператор символдардың немесе мәтіннің біреуін басу арқылы символ көрсететін нұсқауды таңдайды. Контексттік мәзір – оператор жұмыс істеп жатқан ағымдағы жағдайға қарай ұсынылатын таңдаулар автоматты түрде өзгеретін мәзір. Менюлерді жиі қолданудың мақсаты – файлды сақтау немесе ашу, бағдарламадан шығу немесе деректерді өңдеу сияқты әртүрлі операцияларға ыңғайлы қол жеткізуді қамтамасыз ету. Көптеген виджет жиынтықтары төмен түсетін немесе ашылатын мәзірлердің бір түрін ұсынады. Төмен түсетін мәзірлер әдетте мәзір жолақтарында (әдетте терезенің немесе экранның жоғарғы бөлігінде) қолданылады, олар көбінесе әрекеттерді орындау үшін пайдаланылады, ал ашылатын ("шығарып жіберілген") мәзірлер көбінесе мәнді орнату үшін қолданылады және терезенің кез келген жерінде пайда болуы мүмкін. Дәстүрлі адам-интерфейс ережелеріне сәйкес, мәзір атаулары әрқашан "файл", "өзгерту" және т.б. сияқты етістіктер болуы керек еді. Бірақ бұл кейінгі пайдаланушы интерфейсін әзірлеу кезінде көбінесе ескерілмеді. Дегенмен, бір сөзді етістік кейде түсініксіз болуы мүмкін, сондықтан бірнеше сөзден тұратын мәзір атауларын қолдануға мүмкіндік беру үшін тік мәзір идеясы ойлап табылды, бұл NeXTSTEP жүйесінде көрініп тұр. Менюлер енді тұтыну электроникасында да қолданылады, 1990 жылдардың басында экранға шығатын дисплейлері бар теледидарлар мен бейнежазба құрылғыларынан бастап, компьютерлік мониторларға және DVD ойнатқыштарға дейін. Менюлер реңкті, жарықтықты, контрастты, төмен және жоғары жиілікті дыбысты, сондай-ақ арна жадын және субтитрлерді басқаруға мүмкіндік береді. Тек мәтіндік дисплейі бар басқа да электроникада да мәзірлер болуы мүмкін, мысалы, цифрлық телефондары бар бизнес-телефон жүйелерінен бастап, белгілі бір аймақтағы белгілі бір ауа райы ескертулеріне ғана жауап беретін ауа райы радиоларына дейін. 2000 жылдардың басында шыққан басқа да электроникада да, мысалы, цифрлық медиа ойнатқыштарда мәзірлер бар.
A computer using a command line interface may present a list of relevant commands with assigned short cuts (digits, numbers or characters) on the screen. Entering the appropriate short cut selects a menu item. A more sophisticated solution offers navigation using the cursor keys or the mouse (even in two dimensions; then the menu items appear or disappear similarly to the menus common in GUIs). The current selection is highlighted and can be activated by pressing the enter key. A computer using a graphical user interface presents menus with a combination of text and symbols to represent choices. By clicking on one of the symbols or text, the operator is selecting the instruction that the symbol represents. A context menu is a menu in which the choices presented to the operator are automatically modified according to the current context in which the operator is working. A common use of menus is to provide convenient access to various operations such as saving or opening a file, quitting a program, or manipulating data. Most widget toolkits provide some form of pull down or pop up menu. Pull down menus are the type commonly used in menu bars (usually near the top of a window or screen), which are most often used for performing actions, whereas pop up (or "fly out") menus are more likely to be used for setting a value, and might appear anywhere in a window. According to traditional human interface guidelines, menu names were always supposed to be verbs, such as "file", "edit" and so on. This has been largely ignored in subsequent user interface developments. A single word verb however is sometimes unclear, and so as to allow for multiple word menu names, the idea of a vertical menu was invented, as seen in NeXTSTEP. Menus are now also seen in consumer electronics, starting with TV sets and VCRs that gained on screen displays in the early 1990s, and extending into computer monitors and DVD players. Menus allow the control of settings like tint, brightness, contrast, bass and treble, and other functions such as channel memory and closed captioning. Other electronics with text only displays can also have menus, anything from business telephone systems with digital telephones, to weather radios that can be set to respond only to specific weather warnings in a specific area. Other more recent electronics in the 2000s also have menus, such as digital media players.
Кіші мәзірлер
Кейде мәзірлер иерархиялық түрде ұйымдастырылады, бұл мәзір құрылымының әртүрлі деңгейлері арқылы өтуге мүмкіндік береді. Мәзірдегі жазбаны жебемен таңдау оны ашады, таңдалған жазбаға қатысты опциялары бар екінші мәзірді (кіші мәзірді) көрсетеді. Кіші мәзірлердің пайдалану ыңғайлылығы, курсордың өтуі керек тар биіктікке байланысты қиын деп сынға ұшыраған. Басқару заңы осы қимылдың баяу болатынын болжайды, ал негізгі мәзір шекарасына тигізудегі кез келген қателік кіші мәзірді жасырады. Осы қателерді азайту үшін ұсынылған кейбір тәсілдер – курсорды диагональ бойынша жылжыта отырып кіші мәзірді ашық ұстау, сондай-ақ мазмұнын қарауды және жіктеуді жақсартуға арналған мега мәзірлерді пайдалану. Пайдаланушының кіші мәзірмен жағымсыз тәжірибесі "мәзірге терең бойлау" деп аталады.
Menus are sometimes hierarchically organized, allowing navigation through different levels of the menu structure. Selecting a menu entry with an arrow will expand it, showing a second menu (the submenu) with options related to the selected entry. Usability of submenus has been criticized as difficult, because of the narrow height that must be crossed by the pointer. The steering law predicts that this movement will be slow, and any error in touching the boundaries of the parent menu entry will hide the submenu. Some techniques proposed to alleviate these errors are keeping the submenu open while moving the pointer in diagonal, and using mega menus designed to enhance scannability and categorization of its contents. Negative user experience with submenus is referred to as "menu diving".
Қоса беріліп тұрған эллипстерді пайдалану
Компьютерлік мәзір функцияларында немесе түймелерде қосымша нүктелер ("…") болса, оны таңдағанда қосымша терезе ашылады, онда пайдаланушы таңдау жасауы керек немесе жасай алады. Егер нүктелер болмаса, функция бірден орындалады. "Save" (Сақтау): файл ешқандай қосымша сұраусыз жаңадан сақталады. "Save as…" (Басқаша сақтау…): келесі терезеде пайдаланушы, мысалы, басқа жерді, файлдың атын немесе басқа файл форматын таңдай алады.
In computer menu functions or buttons, an appended ellipsis (" ") means that upon selection, another dialog will follow, where the user can or must make a choice. If the ellipse is missing, the function will be executed upon selection. "Save": the file will be overwritten without further input. "Save as ": in the following dialog, the user can, for example, select another location or file name or other file format.
Сенсорлы экрандар
Сенсорлық экран функциялары бар дисплейлер, мысалы, қазіргі заманғы камералар мен принтерлерде де мәзірлер болады: бұл төменнен ашылатын мәзірлер емес, түймелер.
Displays with touchscreen functionality, e. g. modern cameras and printers, also have menus: these are not drop down menus but buttons.