Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Құс түрлері
Солтүстік Америка құсы
Species of bird
the North American bird
Қоңыр ағаш көбелегі (Certhia americana), сонымен қатар американдық ағаш көбелек деп те аталады, шағын әнші құс. Ол Certhiidae тұқымдасының Солтүстік Америкадағы жалғыз өкілі болып табылады.
The brown creeper (Certhia americana), also known as the American treecreeper, is a small songbird, the only North American member of the treecreeper family Certhiidae.
Таралу, тіршілік ету ортасы және таралу аймағы
Қоңыр көбелектер Солтүстік Америкада көшіп-қонып жүретін және жыл бойы тұрақты мекендейтін құстар. Олардың көбейетін жері – Канада, Аляска және АҚШ-тың солтүстік-шығысы мен батысындағы ересек ормандар, әсіресе қылқан жапырақты ормандар. АҚШ-тың оңтүстік бөлігінде олар көбеймейді. Олар өз ареалдарының көп бөлігінде тұрақты түрде қоныстанады; көптеген солтүстік құстар АҚШ-тың оңтүстік жартысына көшіп барады. Қоңыр көбелек кездейсоқ түрде Бермудада және Гватемала, Гондурас және Сальвадордың солтүстік кордильерасындағы Орталық Америка тауларында кездеседі. 1966 жылдан бері қоңыр көбелектердің саны солтүстік-шығыс және солтүстік-батыс (Тынық мұхитының жағалауы) аймақтарында жыл сайын 1,5% -қа артып келеді. Солтүстік-Батыс территорияларында көбейетін қоңыр көбелектер 2008 жылы Лиард аңғарында табылды, бұл солтүстікке қарай ареалдың кеңеюімен байланысты болуы мүмкін. Сальвадордың Чалатенанго департаментінде қоңыр көбелектер құрғақ маусымда (қаңтар-ақпан) көбейетіні анықталды. Бұл жәндіктермен қоректенетін құстарға тән емес ерекше мінез-құлық және бұл аймақта тек алтын маңдайлы тоқылдақпен ғана ортақ.
Brown creepers are both migratory and year round residents in North America. Their breeding habitat is mature forests, especially conifers, in Canada, Alaska and the northeastern and western United States, and they are non breeding in the southern part of the United States. They are permanent residents through much of their range; many northern birds migrate to the southern half of the United States. Brown creeper has occurred as a vagrant to Bermuda and Central America's mountains in Guatemala, Honduras and the northern cordillera of El Salvador. Since 1966 the brown creeper has experienced a yearly 1.5% population increase throughout the northeastern and northwestern (Pacific coast) regions of its range. The first breeding brown creepers in the Northwest Territories were detected in 2008, in the Liard Valley, which may be a result of northern range expansion. Brown creepers have been recorded breeding in the dry season (January–February) in Chalatenango Department, El Salvador, a behaviour unusual to insectivorous birds and shared in the region only by the golden fronted woodpecker.
Қорғау мәртебесі
Түр Солтүстік Американың көп бөлігінде қысқарды, бірақ Вашингтонда жақсы жағдайды көрсетіп тұр, 1966 жылдан бері штаттың көбелек құстарды есептеуі бойынша шамалы (маңызды емес) өсім тіркелді. Вашингтонның көптеген құстары сияқты, Каскад таулары бұл түрді екі түршеге бөледі. Вайоминг штатында қоңыр құсбауырлардың ірі, толық және пісіп жеткен шырша, балқарағай немесе лоджполь қарағайлы ормандарда мекендеуге бейім екені анықталды. Сондықтан, ол орман шаруашылығы, климаттың өзгеруі немесе осы ағаш түрлерін пондераса қарағаймен алмастыру қаупіне ұшырауы мүмкін. Дегенмен, бұл штат үшін маңызды қорғауға алынған түр саналмайды. Нью-Брансуик штатында қоңыр құсбауырлардың тіпті орташа деңгейдегі орман шаруашылығына да теріс реакция жасайтыны көрсетілген. Штаттағы табиғатты қорғау жұмыстары ағаштар мен құрғақ ағаштардың жоғары тығыздығы бар, өңделмеген учаскелерді сақтауға бағытталған. Сарықанат құсбегі (Xiphorhynchus flavigaster) қоңыр құсбауырлардың балаларын ұядан алып, ұядан алысқа тастап кететіні байқалған.
The species has declined in much of North America but appears to be doing well in Washington, with a small (not significant) increase on the state's breeding bird survey since 1966. As with many of Washington's birds, the Cascades divide this species into two subspecies. In Wyoming, brown creepers have been recognized as preferring habitat within large, intact and mature stands of spruces, firs, or lodgepole pine. It is therefore potentially vulnerable to logging, climate change, or replacement of those tree species by Ponderosa pine. However, it is not considered a species of serious concern in that state. In New Brunswick, brown creepers have been shown to respond negatively to even moderate forestry. Conservation efforts in the province have focused on maintaining unmanaged patches with high densities of trees and snags in mature forest. Ivory billed woodcreepers (Xiphorhynchus flavigaster) have been observed extracting brown creeper nestlings and dropping them away from the nest.
Мінез-құлық
Қоңыр көбелектер ағаш діңдері мен бұтақтарында қоректенеді, әдетте ағаш діңінің төменгі жағынан зигзаг тәрізді жоғары қарай өрмелеп, содан кейін басқа ағаш діңінің төменгі жағына ұшып түседі. Олар денелерін қабыққа жапсырып, жәндіктерді іздеу үшін мұңқайымен тесіп, баяу қозғалады. Жерде қоректенуге сирек келеді. Негізінен қабықта кездесетін ұсақ бунақденелілермен қоректенеді, бірақ кейде қыс мезгілінде тұқымдарды да жейді.
Brown creepers forage on tree trunks and branches, typically zig zagging upwards from the bottom of a tree trunk, and then flying down to the bottom of another tree. They creep slowly with their body flattened against the bark, probing with their beak for insects. They will rarely feed on the ground. They mainly eat small arthropods found in the bark, but sometimes they will eat seeds in winter.
Өсіру
Көбею маусымы әдетте сәуір айында басталады. Аналық құс ағаштан жартылай бөлінген қабық астына немесе ағаш қуысына ішінара ұя салады. Ол 3–7 жұмыртқа туады, және шайқау шамамен екі аптаға созылады. Екі ата-ана да балапандарды тамақтандыруға көмектеседі. Ата-анасы кезек-кезек балапандарды тамақтандырып, ұядан нәжіс қалдықтарын шығарып тастайды.
Breeding season typically begins in April. The female will make a partial cup nest either under a piece of bark partially detached from the tree, or in a tree cavity. It will lay 3–7 eggs, and incubation lasts approximately two weeks. Both of the parents help feed the chicks. Parents both take turns feeding nestlings and removing fecal sacs from the nest.