Кіріспе

Ричард Джордж Рензи (Richard George Renzi) – 1958 жылы 11 маусымда туған американдық саясаткер, 2003 жылдан 2009 жылға дейін АҚШ Өкілдер палатасының республикалық мүшесі болды. 2013 жылы ол жер ауыстыру мәмілесіне қатысқандығы үшін федералдық қылмыстық айыптама бойынша сотталды. 700 мың доллардан астам жеке пайда табуға байланысты айыптама 2008 жылы қойылған. 2007 жылдың 19 сәуірінде ФБР оның отбасылық бизнесіне шабуыл жасады, ол уақытша Өкілдер палатасының Тергеу комитетінен шеттеді. 27 сәуірде Ренци қызметтен кетуді қарастырып жатыр деген жарияланған мәлімдемелерді жоққа шығарды; алайда 23 тамызда Ренци 2008 жылы қайта сайлануға түспейтінін хабарлады. 2008 жылдың 22 ақпанында Ренциге жер мәмілелеріне байланысты 35 айып тағылды. Ол өзін кінәлі емес деп мәлімдеді. 2013 жылдың 12 маусымында Ренци сыбайлас жемқорлық ісі бойынша 32 айыптаудың 17-сі бойынша кінәлі деп танылды. 119 беттік Бас инспектордың шағымында прокуратураның заңсыз әрекеттерінің көптеген мысалдары анықталғаннан кейін, Ренци 2021 жылдың 20 қаңтарында президент Дональд Трамптың кешірімімен босатылды.

Ерте өмір, білім

Рензи Нью-Джерси штатының Монмут фортында итальян-американдық отбасында дүниеге келген бес бауырдың бірі. Ол 1975 жылы Аризона штатының Сьерра-Виста қаласына көшер алдында Вирджиния штатының Аннандейл қаласында орта мектепті бітірді. Әкесі, АҚШ Армиясының генерал-майоры Юджин Кармен Рензи (2008 жылы қайтыс болды), Хуачука фортында қызмет еткендіктен, олар Сьерра-Вистаға көшіп келді. Ренци Буэна орта мектебін бітіріп, Солтүстік Аризона университетінде (NAU) оқыды және 1980 жылы қылмыстық әділет саласында бакалавр дәрежесін алды. Ол NAU құрамасында футбол ойнады және шабуылдаушылардың негізгі құрамында болды.

Отбасы

Ренци мен оның әйелі Роберта С. Ренцидің 12 баласы бар. Ренцидің туыстары сияқты, оның барлық баласының есімдері "Р" әрпімен басталады.

Конгресске дейінгі мансап

Ренцидің 1986-1997 жылдар аралығында қайда тұрғаны және не істегені белгісіз. 2002 жылдың шілдесінде «Arizona Daily Sun» газетіне жазған хатында Ренци: «Мен Аризонада тұрмаған жалғыз уақыт – қорғаныс министрлігінің бағдарламасымен елге шетелде қызмет еткенім немесе 39 жасымда заң факультетіне түскенім» [яғни 1997 немесе 1998 жыл] деді. Алайда, 2002 жылдың тамызында «Associated Press» агенттігі жариялаған мақалаға сәйкес, Ренци 1970-ші жылдардың соңында колледжге түскеннен бастап, 20 жылдан кейін оралғанға дейін Флагстафф қаласында барлығы жеті жыл ғана тұрғанын айтты. «Associated Press» мақаласында сондай-ақ: «Ренци өзінің табысының көп бөлігін Вашингтон қаласының орталығынан 20 минуттық жерде орналасқан Вирджиния штатының Берк қаласында тұрып тапқан. Ол 1991 жылдан бері бес акр жерге екі қабатты, алты бөлмелі 765 000 долларлық үйдің иесі, бұл туралы Ферфакс округінің (Вирджиния штаты) мүлік тізілімінде жазылған» делінген. 1989 жылы Ренци «Renzi & Company» (қазір «Patriot Insurance Agency» деп аталады) компаниясын құрды. Бұл компания дағдарыстық жағдайдағы жүктілік орталықтары, жүктілікпен күтім клиникалары, перзентханалар, Ата-аналар кеңесі (ПТА), Ата-аналар-ұстаздар ұйымдары (PTO) және жергілікті қоғамдық ұйымдар сияқты коммерциялық емес ұйымдарға сақтандыру қызметтерін ұсынады. 2006 жылы Ренци саясатқа қатысу шешіміне кәсіби сақтандыру агенттерінің ұлттық қауымдастығының мүшесі ретінде алған тәжірибесі себеп болғанын айтты. Ренци мүлік және жазатайым оқиғалар бойынша агент болды және Вирджиния және Колумбия округінің PIA мүшесі еді. Ол саяси процеске алғаш рет PIA Федералдық заңнамалық саммитіне қатысқанда танысқанын айтты. «Мен көптеген конгрессмендермен және сенаторлармен сөйлесуге мүмкіндік алдым, мен оған ғашық болдым», – деді Ренци. 1997 немесе 1998 жылы Ренци Вашингтондағы Америка католик университетінде заң курстарын оқуға кірісті және 2001 жылдың желтоқсанында оқуын аяқтады.

Алдын ала сайлау

Ренци бес үміткерге қарсы өткен, қызу бәсекелес республикалық алғашқы сайлауда жеңіске жетті; оның ең жақын қарсыластары – бұрынғы Навахо округінің қадағалаушысы Льюис Нобл Тенни және Мундс Парк қаласынан шыққан консервативті радио жүргізушісі Сидней Энн Хей болды. Ренци өзінің алғашқы сайлаудағы қарсыластарына қарағанда айтарлықтай көп ақша жұмсады. Ол өзінің 585 000 долларын жұмсады және тағы 100 000 доллар жинап, бүкіл округ бойынша радио және телеарналарда жарнамалар көрсетті. Ренци республикалық алғашқы сайлауда берілген 46 585 дауыстың 24,4 пайызын алды, оның жартысы Явапай округінен түсті. 2002 жылғы демократиялық алғашқы сайлау да қызу бәсекелес болды, оны партиядан тыс Джордж Кордова шағын артықшылықпен жеңіп алды. Ол Стивен Удалл, Дайан Прескотт және Фред Дюваль сияқты бірнеше танымал үміткерлерге қарсы күресті. (Округ 2000 жылғы халық санауынан кейін құрылған жаңа округ болды, нәтижесінде штат екі өкілмен көбейді.)

Жалпы сайлау

Ренци республикалық партиядан жарыста айтарлықтай қолдау алды: президент Буш екі рет келді, оның ішінде қаржы жинау шарасына қатысты; вице-президент Чейни қаржы жинау түскі асында болды; Ішкі істер министрі Гейл Нортон Ренциге қолдау көрсету үшін ауданға сапар шекті; сондай-ақ Тұрғын үй және қала құрылысы департаментінің хатшысы Мел Мартинес та қатысты. Науқан барысында Кордоваға қарсы теріс жарнамалар кеңінен қолданылды, оның ішінде оны сәтсіз бизнес жобасында инвесторларды 1 миллион доллармен алдау, табыс салығы мен бизнес салығын төлемеу және Калифорнияда тұрумен айыптады. Кордова бұл айыптауларды жоққа шығарды, бірақ оларды жоққа шығару үшін жеткілікті телеарна жарнамасын сатып алуға қаржаты болмады. Ренцидің сайлау штабы округ бойынша Кордова туралы түрлі мәлімдемелер мен жалақпаздарды қамтитын автоматты телефон қоңырауларын да жиі пайдаланды. Ренци теріс жарнамаға жұмсалған 2 миллион доллар туралы "мұнданда ешқандай қуаныш көрмедім" деді. Ренци Ұлттық республикалық конгресс комитетіне теріс жарнамалардың дұрыс емес екенін айтуға тырысқан. 2002 жылғы сайлау науқаны кезінде Ренци Солтүстік Аризонадағы Уолнат Каньоны ұлттық ескерткішін "Америка туының ұлттық паркі" деп атауды ұсынды, сонымен қатар парктің тақырыбына американдық ту элементтерін қосып, тарих бойындағы АҚШ туларының көрмесін ұйымдастыруды көздеді. Бұл жергілікті тұрғындардың Уолнат Каньоны ұлттық ескерткішін кеңейтіп, ұлттық парк мәртебесін беру туралы ұсынысына жауап ретінде жасалды. Ренцидің ұсынысы көпке күлкі болды және ол оны қайта көтерген жоқ. Сайлау күні Ренци Кордованы 49 пайызға 46 пайызбен, шамамен 6000 дауыс айырмасымен жеңді.

Үгіт-насихат кампаниясының қаржысы

Ренци сайлауға өз қаражатынан 436 590 доллар жұмсады. Әкесінің қорғаныс компаниясы Mantech International-дан түскен ірі қайырымдалықтарға қоса, Mantech басшылары науқанға сыртқы қаржының ең ірі көзі болды. 2004 жылы Федералдық сайлау комиссиясы Ренцидің «Рик Ренци Конгресске» атты сайлауалды комитетінің аудитін аяқтады. Аудитте Ренцидің науқаны қолдағы ақша сомасын шамамен 64 000 долларға арттырып көрсеткені және заң бойынша тізілуі тиіс 200 үміткердің жұмыс берушісі мен қызметі туралы мәліметтер берілмегені анықталды. FEC сондай-ақ комитет науқанның көп бөлігін «рұхсат етілмейтін» корпоративтік қаражаттан алынған 369 090 долларлық несиелермен заңсыз қаржыландырғанын тұжырымдады. Бұл несиелердің көп бөлігі Ренцидің өзі науқанына салған 436 000 доллардың құрамына кірді. 2005 жылдың қараша айында Ренцидің науқаны «бағдарламалық қателік» деп атаған мәселеден туындаған жеткіліксіз түсімдері үшін FEC оған 1000 доллар айыппұл салды. 2006 жылғы сайлауға дейін Федералдық сайлау комиссиясы 2002 жылы науқаны үшін рұхсат етілмейтін корпоративтік қаражатты қолданды деген барлық айыптауларды қайтарып алды.

2004 жылғы қайта сайлау

2004 жылғы науқанға дайындық кезінде Аризона штатының Демократиялық партиясы Коконино округінің комиссары және Брюс Бэббиттің інісі Пол Бэббитті осы мандатқа түсуге шақырды. Бэббиттің Ренциге қарсы шығу үшін қымбат бағытталған ішкі сайлаудан өтпеуіне жәрдемдесу мақсатында, саяси белгісіз Боб Донахьюдан басқа барлық кандидаттарға басшылық етіп, сайлауға қатыспауға кеңес берді. Пол Бэббиттің сайлау науқаны көптеген ірі демократиялық қайырымдастық қорлар мен либералды блогтар тарапынан ұлттық маңызды басымдық деп танылды, себебі Аризона штатының 1-ші округінің көп бөлігі демократтар тізімінде тұр және Ренци 2002 жылы аз айырмамен жеңіске жеткен еді. 2002 жылғы Кордованың науқанынан айырмашылығы, ол ұлттық Демократиялық партия ұйымдарынан тек номиналды қолдау ғана алған, ал Бэббиттің науқаны кең қолдауға ие болды; алайда, ол Ренцидің жинаған қаржысына жете алмады.

2006 жылғы қайта сайлау

Ренци республикалық партияның алғашқы сайлауында өз партиясынан қарсылық көрмеді. Бес Демократиялық партия кандидаттары, оның ішінде Боб Донахью, Майк Каччиопполи, Сьюзан Фридман, Эллен Саймон және Вик Маккерли 2006 жылдың қыркүйек айында өткен алғашқы сайлауға қатысты, нәтижесінде адвокат және қоғамдық белсенді Эллен Саймон жеңіске жетті. Дэвид Шлоссер қарашадағы жалпы сайлауда Либертариандық партиясынан да бақ сынады. Ренци Саймонға қарсы сайлауда 52 пайыз дауыс алып, 43 пайыз дауыспен жеңіске жетті. 2007 жылдың 23 тамызында Ренци тағы бір мерзімге кандидат болмайтынын мәлімдеді.

Мәселелер мен ұстанымдар

2002 жылы денсаулық сақтау шығындарының өсуі туралы сұраққа жауап ретінде Ренци: "Денсаулық сақтау шығындарын бәсекеге қабілетті деңгейде ұстап тұру үшін, жеке кәсіпкерлікпен айналысатын азаматтарға денсаулық сақтау шығындары үшін жыл сайын салық шегерімдерін алуға рұқсат беруіміз керек. Медициналық сақтандыру саласын өзгертіп, жұмыскерлерге өздерінің медициналық сақтандыру полисін сатып алуға мүмкіндік беруіміз қажет. Бұл медициналық сақтандыру полисіне жеке меншік құқығын беруге, оны бір орыннан екінші орынға ауыстыруға, таңдау мүмкіндігін арттыруға және осы арқылы бәсекелестікті күшейтуге, нәтижесінде медициналық сақтандыру сыйақыларын төмендетуге мүмкіндік береді". Ренци 108-ші Конгресс Американдық легионының "Атаусыз Батырларының" бірі деп танылды. Американдық легионның ұлттық қолбасшысы Джон Бриден: "108-ші Конгресс ағымдағы қаржы жылында Ардагерлер істері департаментінің денсаулық сақтауға бөлген қаржысын рекордтық деңгейде арттырды және мүгедек әскери зейнеткерлерге зейнетақысынан салынатын 'мүгедектік салығы'на жататын азаматтардың санын азайтты" деп мәлімдеді. Бриден: "Ренци өкілінің осы мәселені шешудегі лидерлік рөлін жоғары бағалаймын" деді. 2004 жылы Ренци және Джон Портер Аризона штатын қоса алғанда, АҚШ-тың ең ірі округі болып табылатын Тоғызыншы округтік сотты үш кішірек округке бөлу туралы заң жобасын ұсынды. Невада штатынан Джон Энсинг Сенатта осыған ұқсас заң жобасын ұсынды. Ренци АҚШ-қа заңды иммиграцияны кеңейтуді және қонақ жұмысшылар бағдарламаларын, сондай-ақ H1B визасын кеңейтуді жалпы қолдады. Ол шекара қауіпсіздігін күшейту үшін технологияны пайдалануды ынталандырды. 2006 жылдың маусым айында Палата Ренци ұсынған түзетуді қабылдады, ол тайпалық құқық қорғау органдарына 5 миллион доллар көлемінде қаржы бөлуді және Біріккен Ұлттар Ұйымы сияқты халықаралық ұйымдарға жұмсалатын шығындарды сол көлемде қысқартуды көздеді. 2005 жылдың 14 желтоқсанында ол "Патриот Актісін" қайта бекітуге дауыс берді. 2005 жылдың 29 маусымында ол марихуанаға қарсы үгіттік баспа және телеарналарға 25 миллион доллар көлемінде қаржы бөлуді қолдады.

Даулар

2006 жылдың қыркүйегінде Ренци 2005 жылы бұрынғы демократтық конгресс қызметкерлері құрған Вашингтондағы Жауапкершілік және этика жөніндегі азаматтар тобының есебінде "Конгрестің 20 ең жемқор мүшесінің" бірі деп аталды. Ренци сондай-ақ ұйымның 2006 жылдың қаңтар айындағы алғашқы есебінде де тізімге енді, онда ол 13 атаулы мүшенің бірі болған. Ұйым "Оның этикалық мәселелері әкімшілік көмекшісінің сырттан тапқан табысымен және оның әкесіне пайда әкелген заң жобаларын ұсынуымен байланысты" деді. Ол кейіннен CREW-тің 2007 және 2008 жылғы есептерінде де тізімге енгізілді.

Патти Роу

2005 жылдың желтоқсанында Ренци Том Финидің (R FL) өкілінің штаб бастығы Джейсон Роудың әйелі Пэтти Роуды толық уақытты әкімшілік көмекшісі ретінде жұмысқа алды. Осы лауазымға жылына 95 мың доллар төленді. Ренци сонымен қатар оған айына 5000 доллар (жылына 60 000 доллар) қаржы жинау жөніндегі кеңесші ретінде төлейді (Ренци оны жұмысқа алғанға дейін ол жеке кеңес беру бизнесін жүргізген). Ережелерге сәйкес болу үшін Роу барлық қаржы жинау жұмыстарын Ренцидің әкімшілік көмекшісі ретінде жұмыс уақытында немесе жұмыстан кейін жасауға тиіс болды. Ренцидің өкілі Вартан Джиханян бұл туралы былай деді: "Ол жасаған қаржы жинаудың барлығы дерлік оның жеке уақытында болды". Роу 2006 жылы тағы төрт палата мүшесінен қаржы жинау үшін шамамен 30 000 доллар алды: Том Фини; Линкольн Диас Баларт және Марио Диас Баларт, екеуі де Флоридадан; және Солтүстік Каролинадан Патрик МакГенри. Ренцидің кеңсесі бұл төлемдер 2005 жылы көрсетілген қызметтер үшін жасалғанын мәлімдеді. Роудың қызметі палатаның этикалық стандарттарына қайшы екенін көрсететін ешқандай дәлел жоқ.

Жарыстың орын алғандығы туралы хабарланды

Ренци эмбрионалды түбірлі жасушаларды зерттеуге қарсы болды. 2005 жылдың мамырында ол Конгрессмен Марк Киркпен (R IL) палатада пікір таластырды. Бұл пікір талас Ренцидің Кирк пен орташа республикашыл "Майн-стрит Партнершипінің" Ренци және түбірлі жасуша зерттеулеріне қарсы шыққан басқа да Конгресс мүшелерінің округтерінде құпия сауалнама жүргізуге тапсырыс бергенін білгеннен кейін болды. Ренци: "Мен оған айқайладым. Мен оған республикашылдардың менің басты нанымымды шабуылдау үшін төленген сауалнамаға ақша жұмсауы беспрецеденттік нәрсе екенін айттым. 12 баланың әкесі ретінде, сіз менің пікірімді өзгерте алмайсыз."

DeLay компаниясының PAC-тен алынған қаражат

Ренци бұрынғы Өкілдер палатасының көпшілікке жетекшісі Том Делейдің ARMPAC-ынан сайлауалды кампаниясына 30 000 доллар көмек алды.