Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Кёпеник – Германия астанасы Берлиннің оңтүстік-шығысында Даме және Шпрей өзендерінің құсылған жерінде орналасқан тарихи қала және аудан (Ortsteil). Бұрын Копаник, кейін Кёпенник деп аталған, ал 1931 жылы қазіргі жазу ресми түрде қабылданды. Бұл қала сонымен қатар атақты алаяқ Хауптман фон Кёпеникпен де танымал. 1920 жылы Берлинге қосылғанға дейін Кёпеник тәуелсіз қала болған. Одан кейін Берлиннің бір ауданына айналып, ауданы бойынша Берлиннің ең ірі ауданы болды. 2001 жылғы Берлиндегі әкімшілік реформасының нәтижесінде Кёпеник ауданы Трептоу ауданымен біріктіріліп, қазіргі Трептоу-Кёпеник ауданы құрылды. Кёпеникте 1. FC Union Berlin Бундеслига футбол клубы орналасқан, олар "Ан дер Альтен Форстерей" стадионында ойнайды. Еуропадағы ең ірі ашық аспан астындағы скейтпарк – Mellowpark осы қалада орналасқан.
Köpenick is a historic town and locality (Ortsteil) in Berlin, situated at the confluence of the rivers Dahme and Spree in the south east of the German capital. It was formerly known as Copanic and then Cöpenick, only officially adopting the current spelling in 1931. It is also known for the famous imposter Hauptmann von Köpenick. Prior to its incorporation into Berlin in 1920, Köpenick had been an independent town. It then became a borough of Berlin, and with an area of , Berlin's largest. As a result of Berlin's 2001 administrative reform, the borough of Köpenick was merged with that of Treptow to create the current borough of Treptow Köpenick. Köpenick is home to the Bundesliga football club 1. FC Union Berlin, who play at the Stadion An der Alten Försterei. Mellowpark, the largest outdoor skatepark in Europe, is located in the town.
Шолу
Көпенік жерінің көп бөлігін қарағай ормандары мен Мюггельзе көлі сияқты су кеңістіктері құрайды, сондықтан оны көбінесе Берлиннің "жасыл өкпелері" (Grüne Lunge Berlins) деп атайды. Мюггельберге төбелері Кёпениктің оңтүстік-шығысында орналасқан, бұл оларды Берлиннің ең биік табиғи нүктесі етеді. Тарихи қала Берлин Урстромталының балқыған су аңғарының ортасында, Дахме мен Шпрее өзендерінің қосылған жеріндегі аралда орналасқан. Бастапқы арал екі каналдық арық – Каценграбен және Шлоссграбен арқылы қазіргі үш аралға: Баумгартензиль (плантациялық арал), Ескі қала және Шлоссинсел (сарай аралы) – бөлінген, оның үстінде Копенник сарайы орналасқан. Каценграбен қазір Шпрее өзенінің негізгі кеме жүретін арнасы болып табылады, ол Ескі қаладан солтүстікке қарайғы ескі өзен иілімін кесіп өтеді. Шпрее Кёпеникті Мюггельзе көлімен және Берлиннің ішкі бөлігімен, содан әрі Хавел және Эльба өзендері арқылы Солтүстік теңізбен байланыстырады. Одер-Шпре каналы жақын жердегі Шмоквицтегі Дахме өзенін Одер өзенімен Айзенхюттенштадтта байланыстырады, осылайша Кёпеник, Одер және Балтық теңізі арасында кеме қатынасын қамтамасыз етеді.
A large percentage of Köpenick's surface area is made up of pine forests and expanses of water like lake Müggelsee, which is why it is often referred to as the "green lungs" of Berlin (Grüne Lunge Berlins). The Müggelberge hills in the south east of Köpenick reach , making them the highest natural point of Berlin. The historic town lies in the center of the Berlin Urstromtal meltwater valley, on an island at the confluence of the Dahme and Spree rivers. The original island had been separated by two channelisation ditches, the Katzengraben and the Schlossgraben, into what are now the three islands Baumgarteninsel (plantation island), Old Town and Schlossinsel (palace island), on which the eponymous Köpenick Palace is located. The Katzengraben is now the main navigable branch of the Spree, transecting the old river bend north of the Old Town. The Spree links Köpenick with lake Müggelsee and inner Berlin, and further via the Havel and Elbe rivers with the North Sea. The Oder–Spree Canal links the Dahme, at nearby Schmöckwitz, with the Oder river, at Eisenhüttenstadt, thus providing a navigable connection between Köpenick, the Oder and thus the Baltic Sea.
Тарих
Көпенник тарихы құпияға оранып, тәуелсіз қала ретінде ұзақ жылдар бойы қалыптасқан. 12 ғасырда бұл қала славян князі Якса Кёпеникскийдің резиденциясы болды. Осы кезде лехиттік тайпалар шамамен 400 жылдан бері осы жерде қоныстанған болуы мүмкін. Якса қайтыс болғаннан кейін князьдікке Померания герцогтары билік етті. Альберт Аю 1157 жылы Бренна славян қаласын басып алып, Бранденбург деп атады, осылайша болашақта маңызды болатын маркграфтықтың бастауын қалады. Кёпениктің төңірегіндегі аймақ оңтүстіктен басып алынып, бастапқыда Лузатия маршының бір бөлігіне айналды. Яксаның брактеаттары немесе қуыс тиындары "Iaczo de Copnic" деген жазумен жасалған, ал жазба тарихында Кёпеник алғаш рет 12 ақпан 1210 жылы жасалған және Лузатия марграфы Конрад II-нің мөрімен бекітілген құжатта айтылады, онда "Acta sunt hec ad Copnic" деген сілтеме бар. 1210 жылы Конрадтың қайтысымен князьдіктегі билік Мейсен маркграфтығы мен Веттин әулетіне өтті. 1232 жылы Кёпеникке қала құқығы берілді, неміс отарлауы басталды. Сондықтан Кёпеник Бранденбург маркграфтығындағы ең көне елді мекендердің бірі саналады, ол 1237 жылғы құжатта алғаш рет аталған Спандау, Берлин және Кёлльн қалаларынан бұрын пайда болған. Тарихының көп бөлігінде қала Копник деп аталды. Ескі Кёпеник үш бөлек бөліктен тұрды, олар Дахме өзенінің үш жағалауында ғасырлар бойы бірге өмір сүрді: қамал және оның гарнизоны, қолөнершілер, шаруалар мен саудагерлердің неміс қоныстанған қаласы және біраз уақытқа дейін сорб тілінде сөйлейтін балықшылардың Китц ауылы. 1245 жылы қала Бранденбург марграфтары Иоанн I және Отто III-тің шабуылына түсті, олар Мейсен марграфы Генрих III және Магдебург архиепископынан жеңіске жетті. 1631 жылы Бранденбург курфюрсі Георг Вильгельмнің елшілері Швеция королі Густав Адольфтың әскерімен кездесіп, маркграфтықтағы соғыстың салдарынан туған қиратуды тоқтатуға тырысты. 1906 жылы аяқ киім жасаушы және көшпенді Вильгельм Фойгт прус офицері болып маскарацияланып, қала әкімдігін басып алу үшін Кёпеникке сарбаздар отрядын жетектеді. Карл Цукмайер оқиғаны "Кёпеник капитаны" пьесасында бейнеледі, оның негізінде бірнеше фильм мен телеспектакльдер түсірілді. 1907 жылы Кёпеник Тельтов округінің ең ірі қаласы болды. 1920 жылғы Үлкен Берлин заңына сәйкес Кёпеник Берлиннің 16-шы және ең үлкен ауданы ретінде қосылды. Бұрынғы Кёпеник қаласынан басқа, ауданға Обершёневайде, Грюнау, Шмёквиц, Мюггельхайм, Рахнсдорф және Фридрихсхаген приходтары да кірді. 1931 жылы ауданның атауы ресми түрде Кёпениктен қазіргі Кёпеникке өзгертілді. Нацистер билікке келгеннен кейінгі айларда СА жасақтары саяси қарсыластар деп санайтын тұрғындарды ұрлап алып, қатыгездікпен азаптады. 1933 жылдың маусым айындағы қанды оқиғалар салдарынан саяси спектрдегі кем дегенде 24 нацистік оппозиция өкілі қаза тауып, көптеген адамдар мүгедек болды. Зұлмат орын алған жерлердің бірі - Мандреллаплацтағы аудандық соттың түрмесі қазір мұражай болып табылады. Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде Кёпеникте Заксенхаузен концлагерінің қосалқы лагері орналасқан, онда негізінен поляк әйелдері, сондай-ақ чехословакиялық, француз, грек, бельгиялық және советтік тұтқындары, оның ішінде рома халқының өкілдері де болды. Суық соғыс кезінде Кёпеник Кеңес секторының және Шығыс Берлиннің бір бөлігі болды. 2001 жылғы әкімшілік реформа нәтижесінде Берлиннің Кёпеник ауданы Трептоу ауданымен біріктіріліп, қазіргі Трептоу-Кёпеник ауданы құрылды. 2002 жылы қолданыстан шығарылғанша, Уленхорст маңында МВ және FM радиостанциясының үлкен кешені орналасқан, оның құрамында жерге оқшауланған өздігінен сәулеленетін радио мачтасы болды. Пайдаланудан шығарылғаннан кейін FM қызметтері Александрплацтағы Телемураға (Fernsehturm) көшірілді, ал AM хабар таратушылар Ораниенбург маңындағы Целендорфтағы жаңа әуе мачтасына көшірілді.
While its origins are shrouded in mystery, Köpenick has had a long history as an independent town. In the 12th century, it was the residence of a Slavic prince, Jaxa of Köpenick. By this time, it had probably been settled by Lechitic tribes for about 400 years. After Jaxa's death, the principality was reigned by the dukes of Pomerania. While Albert the Bear had taken the Slavic city of Brenna in 1157, which was renamed Brandenburg, and thus formed the nucleus of what would eventually become the synonymous margraviate, the area around Köpenick was conquered from the south and thus initially became part of the March of Lusatia. While Jaxa's bracteates or hollow pennies are coined with the impression "Iaczo de Copnic", in written history, Köpenick first appeared in a deed dated 12 Feb 1210 and issued under the seal of Margrave Conrad II of Lusatia, which contains the reference "Acta sunt hec ad Copnic". 1210 is also the year when on Conrad's death power in the principality transited to the Margraviate of Meißen and the House of Wettin. Köpenick was afforded town privileges by 1232, and German colonization commenced. Köpenick may therefore be considered one of the oldest settlements in the Margraviate of Brandenburg, predating Spandau, Berlin and Cölln, which was first mentioned in a 1237 deed. For the most part of its history, the town was known as Cöp(e)nick. The old Cöpenick consisted of three distinct parts that co existed for centuries on the three banks of the Frauentog, a bight in the river Dahme: the castle with its garrison, the German settled town of artisans, peasants and merchants, and the for still some time Sorbic speaking Kietz, a hamlet containing the fishermen. The castle was conquered by the Ascanian margraves John I and Otto III of Brandenburg in 1245, defeating their rivals Margrave Henry III of Meissen and the Archbishop of Magdeburg. In 1631, the emissaries of George William, Elector of Brandenburg met at Cöpenick the approaching army of Gustavus Adolphus, King of Sweden, in a vain effort to stop the ongoing devastation of the margraviate during the Thirty Years' War. In 1906, Wilhelm Voigt, a shoemaker and drifter, masqueraded as a Prussian officer and commandeered a squad of soldiers to follow him to Cöpenick to take control of the town hall. Carl Zuckmayer perpetuated the incident in his play The Captain of Cöpenick, on which several film and television adaptations have been based. By 1907, Cöpenick was the largest town in the county of Teltow. Under the terms of the Greater Berlin Act of 1920, Cöpenick was incorporated as the 16th, and with an area of the largest, borough of Berlin. Apart from the former town of Cöpenick proper, the borough included the parishes of Oberschöneweide, Grünau, Schmöckwitz, Müggelheim, Rahnsdorf and Friedrichshagen. In 1931, the borough's spelling was officially amended from Cöpenick to nowadays' Köpenick. In the months that followed the Nazi's rise to power, SA storm troops abducted and brutally tortured residents they considered political adversaries. In June 1933 the terror culminated in the Week of Blood, that left at least 24 Nazi opponents across the political spectrum dead and many more maimed. One of the sites at which the atrocities took place, the prison annex to the district court at Mandrellaplatz, has been turned into a museum. During World War II, Köpenick was the location of a subcamp of the Sachsenhausen concentration camp, mostly for Polish women, but also Czechoslovak, French, Greek, Belgian and Soviet, including of Romani descent. During the Cold War, Köpenick was part of the Soviet sector and thus East Berlin. As a result of the 2001 administrative reform, the Berlin borough of Köpenick was merged with that of Treptow to create the current borough of Treptow Köpenick. Until it was decommissioned in 2002, a large radio facility for MW and FM was located near the Uhlenhorst neighbourhood, including a self radiating radio mast, which was insulated against earth. Following decommissioning, the FM services of this facility were moved to the Fernsehturm at Alexanderplatz and the AM transmitters were moved to a new aerial mast at Zehlendorf bei Oranienburg.
Кёпеник сарайы
Сарай (Schloss Köpenick) бастапқыда 1558 жылы Бранденбург әміршісі Иоахим II Гектордың бұйрығымен аң аулау үйі ретінде салынған. Ренессанс стиліндегі ғимарат ескі қаламен іргелес аралда, бұрынғы ортағасырлық бекініс орнында орналасқан. Иоахим II 1571 жылы осы жерде қайтыс болды. 1631 жылы ол Швеция королі Густав Адольфтың штаб-пәтері болды, онда ол Оттыз жылдық соғыс кезінде сәтсіз аяқталған жорығына көмек сұрап, заңмен туысы – әмірші Георг Вильгельмге тиянақты өтініш жасады, бірақ нәтиже болмады. 1677 жылдан бастап Пруссия королі Фридрих I аң аулау үйін қайта жаңартып, кеңейтті. Ол бірінші әйелі Гессен-Кассельдің Елизавета Генриеттасымен бірге осы жерде тұрды. 1730 жылы Пруссияның Фридрих II, сол кезде тәж мұрагері, және оның досы Ханс Герман фон Катте Шлосс-Кёпеникте дезертирлік жасағаны үшін әскери сотқа тартылды. Бүгінде сарай Берлин мемлекеттік мұражайларының басқаруындағы декоративтік өнер мұражайы ретінде қызмет етеді және кішкентай паркте айналдырылған, онда кальвинист шіркеуі де бар.
The palace (Schloss Köpenick) was originally built in 1558 as a hunting lodge by order of Elector Joachim II Hector of Brandenburg. The Renaissance style building was located on an island adjacent to the old town at the site of the former medieval fort. Joachim II died here in 1571. In 1631 it served as the headquarters of King Gustavus Adolphus of Sweden, where in vain he beseeched his brother in law Elector George William for assistance to his doomed campaign during the Thirty Years' War. From 1677, Frederick I of Prussia had the hunting lodge rebuilt and enlarged. He then took residence here with his first wife Elizabeth Henrietta of Hesse Kassel. In 1730 Frederick II of Prussia, then Crown Prince, and his friend Hans Hermann von Katte faced court martial for desertion at Schloss Köpenick. Today the palace serves as a museum of decorative art run by the Berlin State Museums and is surrounded by a small park, which also contains a Calvinist chapel.
Мәдениет
"Köpenick Summer" (Köpenicker Sommer) - жыл сайынғы көше фестивалі, онда музыка, қойылымдар және Кёпеник капитаны (Hauptmann von Köpenick) жетекшілік ететін фестиваль шеруі өтеді.
"Köpenick Summer" (Köpenicker Sommer) is an annual street festival which featuring music, shows and a festival parade led by the Captain of Köpenick (Hauptmann von Köpenick).
Көлік
Дахме және Шпрее өзендерінің екеуі де кеме жүзуге қолайлы. Шпрее Кёпеникті Хавелмен байланыстырады, соның арқасында Батыс және Орталық Германияның су жолдары жүйесімен де байланыс орнатылады. Дахме жақын маңдағы Шмеквицте Одер-Шпрее каналымен қосылып, осылайша Айзенхюттенштадт, Одер өзені, Балтық теңізі және Силезияға дейін кемемен қатынас жасауға мүмкіндік береді. Кёпеникке Берлин S-Bahn желісінің S3 желісіндегі Кёпеник, Вульхайде және Хиршгартен станциялары, сондай-ақ S47 желісінің Шпиндлерсфельд терминалы қызмет көрсетеді. Кёпеник Берлин трамвай желісінің де торабы болып табылады, оның 27, 60, 61, 62, 63, 67 және 68 маршруттары қаланың әртүрлі аудандарына жол тартады.
Both the rivers Dahme and Spree are navigable. The Spree connects Köpenick with the Havel and hence the waterway systems of western and central Germany. The Dahme links to the Oder Spree Canal at nearby Schmöckwitz, thus providing a navigable connection to Eisenhüttenstadt, the Oder river and thus the Baltic Sea and Silesia. Köpenick is served by Köpenick, Wuhlheide and Hirschgarten stations on the S3 line of the Berlin S Bahn network, and by the Spindlersfeld terminus of S47 line. Köpenick is also a node on the Berlin tram network, with routes 27, 60, 61, 62, 63, 67 and 68 serving its neighbourhoods.
Спорт
Стадион Ан дер Альтен Фёрстерей – 1. FC Union Berlin футбол клубының үй стадионы. Mellowpark – Еуропадағы ең ірі ашық ауадағы скейтпарк. Грюнау 1936 жылғы Олимпиадалық ескек командалық жарыстарына төңкерілді, және көптеген спортшылар сол жерде және жақын маңдағы аудандарда орналасты, мысалы, Дэниел Джеймс Браунның "Кемедегі жігіттер" кітабында сипатталған америкалық 8 адамдық ескек командасы.
The Stadion An der Alten Försterei is home of the 1. FC Union Berlin football club. Mellowpark is the biggest outdoor skatepark in Europe. Grünau hosted the 1936 Olympic rowing competitions, and many athletes had lodgings there and nearby, like the American 8 man rowing team as described in Daniel James Brown's Boys in the Boat.