Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Гарри Мулиштің романы
Novel by Harry Mulisch
«Көк ашылуы» (De ontdekking van de hemel) – 1992 жылы голланд жазушысы Гарри Мулиш жазған роман. Бұл Мулиштің шедевр туындысы саналады және 2007 жылы NRC Handelsblad газетінің оқырмандары жүргізген дауыс беруде голланд тіліндегі ең үздік кітап деп танылды. 2001 жылы режиссер Жеруен Краббе түсірген фильмде Стивен Фрай және Флора Монтгомери басты рөлдерді сомдады.
The Discovery of Heaven (De ontdekking van de hemel) is a 1992 novel by Dutch writer Harry Mulisch. It is considered Mulisch's masterpiece and was voted best book in the Dutch language in a 2007 poll among the readers of NRC Handelsblad. A 2001 film adaptation by director Jeroen Krabbé features Stephen Fry and Flora Montgomery in the leading roles.
Сюжеттің қысқаша мазмұны
Кітапта періштеге ұқсас жаратылысқа он буырманы қамтитын тас тілқаларды Көкке қайтару міндеті жүктеледі. Бірақ ол Жерге тікелей бара алмайды, сондықтан үш адамды біріктіретін оқиғаларды ұйымдастырады, олардың баласы миссияны орындауға туа біткен құштарлықпен дүниеге келеді. Кітап төрт бөлімге бөлінген, әрқайсысы оқиғаның әртүрлі кезеңін көрсетеді. "Бастапқының Басы" бөлімінде періште жеті жылдық жоспарлаудан кейін міндетін аяқтағанын жоғары тұрған өкіліне хабарлайды. Ол елшінің ата-анасы Макс Делиус пен Ада Бронстың дүниеге келуін ұйымдастырады, олар Екінші дүниежүзілік соғыстан кейін танысады. Макс пен Аданың досы Онно Квист те олардың өмірінде маңызды рөл атқарады. Макс пен Онно жақын дос болып, дін мен философияны қоса алғанда, түрлі тақырыптар туралы ой-пікір алмасады. Ада Максқа ғашық болады, бірақ олардың қарым-қатынасы Макс жыныстық жақындық кезінде кетуімен күрт аяқталады. Содан кейін Ада Онномен қарым-қатынас жасайды. "Бастапқының Соңы" бөлімінде Ада жүкті екенін біледі, ал Онно баланың өзінікі екенін есептеп, оған үйленуді ұсынады. Бірақ Макс өзінің әке болуы мүмкін екенін түсінеді және Ада мен Оннодан алшақтауға шешім қабылдайды. Аданың денсаулығы көлік апатынан кейін нашарлайды, ал Макс Аданың анасы, миссис Бронспен құпия қарым-қатынас бастайды. Макс олардың баласын бірге тәрбиелеуді ұсынады және Вестерборкке жақын жердегі пәтерге көшеді. Ада Квинтен есімді бала туады. "Ақырдың Басы" Квинтеннің өсіп-жетілуіне тоқталады. Ол іштен тымсық, зиялы қабілеті жоғары бала, сәулет өнері мен ежелгі кілттерге қызығушылық танытады. Онноның саяси мансабы құлдырап, ол қоғамнан жасырынуды шешеді. Макс миссис Бронсты басқа әйелге ауыстырады, бірақ ол Квинтенмен бірге тұруын жалғастырады. Макс маңызды астрономиялық жаңалыққа қол жеткізуге айналғанда, метеориттің соққысынан қаза табады. "Ақырдың Соңы" бөлімінде он алты жасқа толған Квинтен әкесін іздеуге шығады. Ол Италияға сапар шегіп, Римде Онномен кездеседі. Олар түрлі көрікті жерлерді аралап, Латеранда сақталған тас тілқаларға қызығады. Квинтен олардың христиандық және иудаизмде маңызы бар деп санайды. Ежелгі сәулет және құлып жасау өнерін зерттегеннен кейін, Квинтен Онноны тас тілқаларды ұрлауға көндіреді. Олар Латеран шіркеуіндегі тілқаларды тауып, Иерусалимге сапар шегеді. Иерусалимде Онно Макстың анасы және Квинтеннің әжесі болуы мүмкін қарт әйелмен кездеседі. Ал Квинтен галлюцинациялық күйге түсіп, тілқалармен бірге Рақмет дөңгелегіне оралады. Осы арман тәрізді күйде ол тілқалармен бірге Көкке көтеріліп, міндетін орындайды. Соңында, періштеге ұқсас жаратылыс Архангел тарапынан жасаған ісі үшін мақталады, бірақ ол Көк пен Жер арасындағы байланысты үзуіне өкінеді. Бірақ ол жағдайдың өзінің бақылауында емес екенін түсінеді.
In the book, an angel like being is given the task of returning the stone tablets containing the Ten Commandments to Heaven. However, he cannot directly travel to Earth, so he manipulates events to bring three people together who will conceive a child with an innate desire to fulfill the mission. The book is divided into four parts, each representing a different phase of the story. In "The Beginning of the Beginning," the angel reports to his superior that he has completed his mission after seventy years of planning. He orchestrates the birth of the messenger's parents, Max Delius and Ada Brons, who meet in the aftermath of World War II. Max and Ada's friend, Onno Quist, also plays a significant role in their lives. Max and Onno become close friends, engaging in intellectual conversations about various topics, including religion and philosophy. Ada falls in love with Max, but their relationship ends abruptly when Max leaves during a sexual encounter. Ada then develops a relationship with Onno. In "The End of the Beginning," Ada discovers she is pregnant, and Onno proposes to marry her, assuming the child is his. However, Max realizes he could be the father and decides to distance himself from Ada and Onno. Ada's condition worsens after a car accident, and Max begins a secret affair with Ada's mother, Mrs. Brons. Max suggests they raise the child together, and they move to an apartment near Westerbork. Ada gives birth to a child named Quinten. "The Beginning of the End" focuses on Quinten's upbringing. He is an introverted and intelligent child, fascinated by architecture and ancient keys. Onno's political career crumbles, and he decides to disappear from society. Max leaves Mrs. Brons for another woman but continues to live with her and Quinten. Max is on the verge of a major astronomical discovery when he is killed by a meteoroid. In "The End of the End," Quinten, now sixteen, sets out to find his father. He travels to Italy and eventually meets Onno in Rome. They visit various sights and become fixated on the stone tablets stored in the Lateran. Quinten believes they hold significance in Christianity and Judaism. After studying ancient architecture and locksmithing, Quinten convinces Onno to steal the stone tablets. They discover the tablets in the Lateran's chapel and travel to Jerusalem. In Jerusalem, Onno encounters an elderly woman who may be Max's mother and Quinten's grandmother. Meanwhile, Quinten enters a hallucinative state and returns to the Dome of the Rock with the tablets. In this dream like state, he ascends to heaven with the tablets, completing his mission. In the end, the angel like being is commended by the Archangel for his actions, but he feels remorse for severing the connection between heaven and Earth. However, he realizes the situation is beyond his control.
Қабылдау
Неміс тіліндегі аударманы қарастырған "Шпигель" журналы "Жаратылыс ашылды" романын еуропалық соғыстан кейінгі буынның қиын жағдайын сәтті бейнелеген шедевр деп атады, олар "өмір бойы ата-аналарының қылмыстарының ауыртпалығын көтеріп жүреді". Нидерландыда романның жарық көргені сыншыларды Мулишті Томас Маннмен және Роберт Мусилмен салыстыруға итермеледі; "Trouw" журналындағы мақалада бұл роман "күлкілі, бірақ сонымен бірге әсерлі және қызықты" виртуоздық туынды деп сипатталды. 1997 жылғы "New York Times" газетінің шолуы азырақ ыңғайлы болды, кітапты "романдық ерліктері" үшін мақтағанмен, "оның қарқынын баяулатып, тоқтататын" "лабиринт тәрізді ортаңғы бөлігін" сынға алды.
In a review of the German translation, Der Spiegel called The Discovery of Heaven a masterpiece that successfully captured the plight of the post War generation in Europe, that "drags along its parents' crimes suffering for life". In the Netherlands, the novel's publication led critics to compare Mulisch with Thomas Mann and Robert Musil; a review in Trouw called it the work of a virtuoso, "amusing, yet also touching and exciting". A 1997 New York Times review was less favorable, praising the book for its "novelistic bravura", but criticizing the "labyrinthine middle section" that "slows it nearly to a halt".
Бейімделу
2001 жылы бұл кітап Жерон Краббе тарапынан сол атпен фильмге түсірілді. Мюлиш романының фильмге бейімделуіне ағылшын комедияшысы Стивен Фрай Онно Квист рөлін ойнаса ғана рұқсат берді. Краббе кітапқа тым жақын болмады және әсіресе Макс пен Онноның достығы мен Квинтеннің жастық шағы сияқты ұзақ бөлімдерді алып тастады. Ол кейбір оқиғаларды драмалық эффект үшін өзгертті.
In 2001 the book was made into a movie of the same name by Jeroen Krabbé. Mulisch allowed his novel be adapted for film on condition that the English comedian Stephen Fry play Onno Quist. Krabbé did not follow the book closely and removed some of the longer pieces, especially the friendship between Max and Onno and the youth of Quinten. He changed some events for dramatic reasons.