Джеймс МакГиннес: Ирландиялық саясаткер және IRA жетекшісі
Martin McGuinness
Джеймс МакГиннес (1950-2017) – ирландский политик, лидер IRA, ключевая фигура в достижении мирного соглашения в Северной Ирландии и автор Белфастского соглашения.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Ирландиялық республикашыл саясаткер және ИРА басшысы (1950–2017)
Irish republican politician and IRA leader (1950–2017)
Джеймс Мартин Пачелли МакГиннес (Séamus Máirtín Pacelli Mag Aonghusa; 23 мамыр 1950 – 21 наурыз 2017) – ирландиялық республикашыл саясаткер және Sinn Féin партиясынан мемлекет қайраткері, сондай-ақ «Солтүстік Ирландиядағы қиын кезең» барысында Уақытша Ирландиялық Республикалық Армиясының (ИРА) басшысы. Ол 2007 жылдың мамыр айынан 2017 жылдың қаңтарына дейін Солтүстік Ирландияның бірінші вице-министрі болды. МакГиннес 1997 жылдан 2013 жылы отставкаға кеткенге дейін Орта Ольстер округінің парламент мүшесі (депутаты) болды. Барлық Sinn Féin депутаттары сияқты, МакГиннес Вестминстер парламентіндегі дауыс беруден бас тартты. АҚШ-тың арнайы өкілі Джордж Митчеллмен бірлесіп жұмыс істеген МакГиннес Солтүстік Ирландиядағы бейбіт процесті ресми бекіткен және Солтүстік Ирландия Ассамблеясын құрған «Жұма келісімінің» негізгі авторларының бірі болды. 1998 жылы МакГиннес Орта Ольстер округі үшін Заңнамалық Ассамблеяның мүшесі болып сайланды. Ол 1999 жылдан 2002 жылға дейін Солтүстік Ирландияның бірінші министрі Дэвид Тримбл басқаруындағы білім министрі қызметін атқарды. Сент-Эндрюс келісімінен және 2007 жылғы Солтүстік Ирландия Ассамблеясының сайлауынан кейін ол 8 мамыр 2007 жылы Солтүстік Ирландияның бірінші вице-министрі болды, ал Демократиялық юнионисттік партиясының (DUP) басшысы Ян Пейсли бірінші министр атанды. 2008 және 2016 жылдары ол Питер Робинсон және Арлин Фостермен бірге бірінші министрдің орынбасары лауазымына қайта тағайындалды. 2011 жылғы Ирландия президенттік сайлауында ол Sinn Féin партиясынан Ирландия президенті лауазымына үміткер болды. 2016 жылғы Солтүстік Ирландия Ассамблеясының сайлауында МакГиннес Фойл округінің депутаты болып сайланды. 2017 жылдың 9 қаңтарында МакГиннес жаңартылатын жылуға арналған ынталандырулардың сыбайлас жемқорлық схемасына наразылық білдіре отырып, бірінші вице-министр лауазымынан кетті. 19 қаңтарда ол денсаулығының нашарлауына байланысты 2017 жылғы Солтүстік Ирландия Ассамблеясының сайлауына қатыспайтынын мәлімдеді. Ол өмірлік маңызды органдарға зардап келтіретін амилоидоз ауруынан зардап шеккені хабарланды және 2017 жылдың 21 наурызында 66 жасында қайтыс болды.
James Martin Pacelli McGuinness (Séamus Máirtín Pacelli Mag Aonghusa; 23 May 1950 – 21 March 2017) was an Irish republican politician and statesman for Sinn Féin and a leader within the Provisional Irish Republican Army (IRA) during The Troubles. He was the deputy First Minister of Northern Ireland from May 2007 to January 2017. McGuinness served as the Member of Parliament (MP) for Mid Ulster from 1997 until his resignation in 2013. Like all Sinn Féin MPs, McGuinness followed abstentionism in the Westminster Parliament. Working alongside US Special Envoy George Mitchell, McGuinness was also one of the main architects of the Good Friday Agreement which formally cemented the Northern Ireland peace process and established the Northern Ireland Assembly. In 1998, McGuinness was elected as the Member of the Legislative Assembly (MLA) for Mid Ulster. He served as Minister of Education in the Northern Ireland Executive under First Minister David Trimble from 1999 to 2002. Following the St Andrews Agreement and the 2007 Northern Ireland Assembly election, he became deputy First Minister of Northern Ireland on 8 May 2007, with the Democratic Unionist Party (DUP) leader Ian Paisley becoming First Minister. In 2008 and 2016, he was reappointed as deputy First Minister to serve alongside Peter Robinson and Arlene Foster, respectively. He was Sinn Féin's candidate for President of Ireland in the 2011 Irish presidential election. In the 2016 Northern Ireland Assembly election, McGuinness was elected as the MLA for Foyle. On 9 January 2017, McGuinness resigned as deputy First Minister in protest over the Renewable Heat Incentive scandal. He announced on 19 January that he would not be standing for re election in the 2017 Northern Ireland Assembly election due to ill health. He reportedly suffered from amyloidosis, a condition that attacks the vital organs, and retired shortly before his death on 21 March 2017, aged 66.
Уақытша IRA қызметі
МакГиннес өзінің бұрынғы ИРА мүшесі екенін мойындады, бірақ 1974 жылы ИРА-дан кеткенін мәлімдеді. Ол бастапқыда Ресми ИРА-ға қосылды, 1969 жылдың желтоқсанында өткен Армиялық конвенциядағы бөліну туралы хабарсыз болды, жақын арада Уақытша ИРА-ға ауысты. 1972 жылдың басында, 21 жасында ол Дерридегі ИРА-ның екінші басшысы болды, осы лауазымды 1972 жылдың 30 қаңтарындағы Қанды жексенбіде атқарып тұрды, сол күні британдық 1-ші батальон сарбаздары азаматтық құқықтар науқаны кезінде қалада он үш бейбіт тұрғынды атқылап өлтірді, ал төрт айдан кейін тағы біреуі қайтыс болды. Сол күнгі оқиғалар бойынша Савилл тергеуі кезінде Пэдди Уорд Қанды жексенбіде ИРА жастар қанаты Фианнаның басшысы болғанын айтты. Ол МакГиннес пен аты-жөні белгісіз ИРА мүшесі оған сол таңда бомба бөліктерін бергенін мәлімдеді. Оның ұйымы сол күні Дерридегі қалалық ғимараттарға шабуыл жасауды жоспарлаған. Жауап ретінде МакГиннес бұл мәлімдемелерді "қиял" деп сипаттады, ал Дерридің Синн Фэйн кеңесшісі Гераод О'Хара (бұрынғы Герри О'Хара) Уорд емес, өзі сол кезде Фианна басшысы болғанын мәлімдеді. Тергеу қорытындысы бойынша, МакГиннес "Қанды жексенбіде жарымәскери қызметпен айналысқан" және, мүмкін, Томпсон автоматтарымен қаруланған болса да, "солдаттардың атуға негіздік себеп беруіне себеп болған қандай да бір әрекет жасағанына сенімді емеспіз" деп көрсетілді. 1972 жылы МакГиннес Герри Адамспен бірге Солтүстік Ирландияның мемлекеттік хатшысы Уилли Уайтлоумен келіссөздер жүргізді. 1973 жылы оны Ирландия Республикасының арнайы қылмыстық соты жарылғыш заттар мен 5000-ға жуық оқ-дәрісі бар көлік жанында ұсталғаннан кейін кінәлі деп тапты. Ол сотты мойындаудан бас тартты және алты айға бас бостандығынан айырылды. Сотта ол өзінің Уақытша ИРА мүшесі екенін нақты айтты: "Біз халқымыздың өлтірілуіне қарсы күрестік. Мен Оглаigh na hÉireann мүшесімін және осыған өте мақтан тұтамын". Бостандыққа шыққаннан кейін және 1974 жылы Ирландия Республикасында ИРА мүшесі болғандығы үшін тағы бір айыптаудан кейін ол республикалық қозғалыстың саяси қанаты Синн Фэйнде көріне бастады. Ол 1981 жылғы аштық ереуілі кезінде және 1990 жылдардың басында британдық барлау қызметімен жанама байланыста болды. Ол 1982 жылы Стормонтта Лондондерриді білдіретін Солтүстік Ирландия Ассамблеясына сайланды. Ол Социал-демократиялық және лейбористік партиясының (СДЛП) көшбасшысы Джон Хьюмнан кейін екінші болып сайланды. Синн Фэйн мен СДЛП-нің барлық сайланған мүшелері сияқты ол да өз орнын алмады. 1982 жылдың 9 желтоқсанында МакГиннес, Джерри Адамс және Дэнни Моррисонға Ұлыбританияға кіруге тыйым салынды. 1993 жылдың тамызында ол Роджер Кук ұсынған Central TV тергеу деректік сериясы The Cook Report-тің екі бөлімді арнайы бағдарламасы болды. Ол оны ИРА қызметіне қатысуын жалғастыруда, тергеуге қатысуда және Фрэнк Хегартиді, хабаршыны, Англиядағы қауіпсіз үйден Дерриге оралуға ынталандыруда айыптады. Хегартидің анасы Роза бағдарламада МакГиннеске телефон арқылы қоңырау шалғанын және Хегартидің кейіннен өлтірілгенін айтты. МакГиннес оның айтқанын жоққа шығарды және бағдарламаны айыптап: "Мен ешқашан ИРА-да болған емеспін. Мен ИРА-ға ешқандай ықпалым жоқ". 2005 жылы Ирландияның Танайст Майкл Макдауэлл МакГиннес, Джерри Адамс және Мартин Феррис ИРА Армия Кеңесінің жеті мүшесі болғанын мәлімдеді. МакГиннес бұны жоққа шығарып, енді ИРА мүшесі емес екенін айтты. Тәжірибелі журналист Питер Тейлор 2008 жылдың сәуірінде көрсетілген "Террор дәуірі" атты деректі фильмінде МакГиннесстің ИРА-дағы рөлі туралы қосымша айғақтар ұсынды. Тейлор өзінің деректі фильмінде МакГиннес ИРА-ның Солтүстік командалығының басшысы болғанын және ИРА-ның 1987 жылғы Еске алу күніне арналған бомбалауы туралы алдын ала білгенін айтты, нәтижесінде 12 адам қаза тапты.
McGuinness acknowledged that he was a former IRA member, but stated that he left the IRA in 1974. He originally joined the Official IRA, unaware of the split at the December 1969 Army Convention, switching to the Provisional IRA soon after. By the start of 1972, at the age of 21, he was second in command of the IRA in Derry, a position he held at the time of Bloody Sunday on 30 January 1972, when thirteen civilians were shot and killed in the city by British soldiers of the 1st Battalion, Parachute Regiment during a civil rights march, with a fourteenth victim dying four months later. During the Saville Inquiry into the events of that day, Paddy Ward stated he had been the leader of the Fianna, the youth wing of the IRA at the time of Bloody Sunday. He said that McGuinness and an anonymous IRA member gave him bomb parts that morning. He said that his organisation intended to attack city centre premises in Derry on the same day. In response, McGuinness said the statements were "fantasy", while Gearóid Ó hEára (formerly Gerry O'Hara), a Derry Sinn Féin councillor, stated that he and not Ward was the Fianna leader at the time. The inquiry concluded that, although McGuinness was "engaged in paramilitary activity" at the time of Bloody Sunday and had probably been armed with a Thompson submachine gun, there was insufficient evidence to make any finding other than they were "sure that he did not engage in any activity that provided any of the soldiers with any justification for opening fire". McGuinness negotiated alongside Gerry Adams with the Secretary of State for Northern Ireland, Willie Whitelaw, in 1972. In 1973, he was convicted by the Republic of Ireland's Special Criminal Court, after being arrested near a car containing of explosives and nearly 5,000 rounds of ammunition. He refused to recognise the court, and was sentenced to six months' imprisonment. In court, he declared his membership of the Provisional IRA without equivocation: "We have fought against the killing of our people I am a member of Óglaigh na hÉireann and very, very proud of it". After his release, and another conviction in the Republic of Ireland for IRA membership in 1974, he became increasingly prominent in Sinn Féin, the political wing of the republican movement. He was in indirect contact with British intelligence during the 1981 hunger strikes, and again in the early 1990s. He was elected to the Northern Ireland Assembly at Stormont in 1982, representing Londonderry. He was the second candidate elected after Social Democratic and Labour Party (SDLP) leader John Hume. As with all elected members of Sinn Féin and the SDLP, he did not take up his seat. On 9 December 1982, McGuinness, Gerry Adams and Danny Morrison were banned from entering Great Britain under the Prevention of Terrorism Act by the Home Secretary, William Whitelaw. In August 1993, he was the subject of a two part special by The Cook Report, a Central TV investigative documentary series presented by Roger Cook. It accused him of continuing involvement in IRA activity, of attending an interrogation and of encouraging Frank Hegarty, an informer, to return to Derry from a safe house in England. Hegarty's mother Rose appeared on the programme to tell of telephone calls to McGuinness and of Hegarty's subsequent murder. McGuinness denied her account and denounced the programme saying "I have never been in the IRA. I don't have any sway over the IRA". In 2005, Michael McDowell, the Irish Tánaiste, stated McGuinness, along with Gerry Adams and Martin Ferris, were members of the seven man IRA Army Council. McGuinness denied this, saying he was no longer an IRA member. Experienced Troubles journalist Peter Taylor presented further apparent evidence of McGuinness's role in the IRA in his documentary Age of Terror, shown in April 2008. In his documentary, Taylor alleges that McGuinness was the head of the IRA's Northern Command and had advance knowledge of the IRA's 1987 Remembrance Day bombing, which left 12 people dead.
Бас келіссөз жүргізуші және Білім министрі
Ол Ұлы жұма келісіміне әкелген Солтүстік Ирландияның бейбітшілік келіссөздеріндегі Синн Фэйннің бас келіссөзшісі болды. Өлген кезде АҚШ-тың бұрынғы президенті Билл Клинтон МакГиннес келісімнің қару-жарақтарды жою кезеңін жеке өзі бақылаған адам екенін атап өтті. Бұрынғы британ премьер-министрі Тони Блэр де келісімнің орындалуын қамтамасыз етуде МакГиннесстің жетекші рөлін мойындады. Ол 1996 жылы Фойл атынан Солтүстік Ирландия форумына сайланды. 1983, 1987 және 1992 жылғы Вестминстер сайлауларында Фойл үшін сәтті сайлау өткізе алмағаннан кейін, ол 1997 жылы Mid Ulster округінен парламент депутаты болды және келісім жасалғаннан кейін сол округтен Ассамблея мүшесі болып қайта сайланды. Партиясы оны билікті бөлісу үкіметінде министрлік лауазымға ұсынды, онда ол Білім министрі болды. Білім министрі ретіндегі әрекеттерінің бірі – бала кезінде өзі де тапсырған 11 плюс емтиханын жою туралы шешім қабылдады. Ол 2001, 2005 және 2010 жылдары Вестминстер парламентіне қайта сайланды. 2003 жылдың мамырында МакГиннес пен британдық шенеуніктер арасындағы, оның ішінде Солтүстік Ирландияның мемлекеттік хатшысы Мо Моулам және Тони Блэрдің бас штаб бастығы Джонатан Пауэлл арасындағы телефон сөйлесулерінің көшірмелері Кэтрин Джонстон мен Лиам Кларк жазған «Мылтықтан үкіметке» атты МакГиннес туралы өмірбаянында жарияланды. Таспаларды MI5 жасады, ал кітап авторлары Ресми құпиялар заңы бойынша тұтқындалды. Сөйлесулер МакГиннес пен Пауэллдің оңай және достық қарым-қатынасын көрсетті. Ол Пауэллмен одақтас депутаттар туралы әзілдесті, ал Моулам оны "қыз" деп атап, Блэрмен болған қиындықтарын талқылады. Тағы бір сөйлесуде ол Джерри Адамсқа Билл Клинтонды мақтады.
He became Sinn Féin's chief negotiator in the Northern Ireland peace process negotiations which led to the Good Friday Agreement. At the time of his death, former US President Bill Clinton noted that McGuinness was the one who personally oversaw the agreement's arms decommissioning phase. Former British Prime Minister Tony Blair also acknowledged the leading role which McGuinness had in ensuring the agreement would be enforced. He was elected to the Northern Ireland Forum in 1996 representing Foyle. Having contested Foyle unsuccessfully at the 1983, 1987 and 1992 Westminster elections, he became MP for Mid Ulster in 1997 and after the agreement was concluded, was returned as a member of the Assembly for the same constituency. He was nominated by his party for a ministerial position in the power sharing executive, where he became Minister of Education. One of his acts as Minister of Education was his decision to scrap the 11 plus exam, which he had failed as a child. He was re elected to the Westminster Parliament in 2001, 2005 and 2010. In May 2003, transcripts of telephone calls between McGuinness and British officials including Mo Mowlam, the Secretary of State for Northern Ireland, and Jonathan Powell, Tony Blair's Chief of Staff, were published in a biography of McGuinness entitled From Guns to Government by Kathryn Johnston and Liam Clarke. The tapes had been made by MI5 and the authors of the book were arrested under the Official Secrets Act. The conversations showed an easy and friendly relationship between McGuinness and Powell. He joked with Powell about unionist MPs while Mowlam referred to him as "babe" and discussed her difficulties with Blair. In another transcript, he praised Bill Clinton to Gerry Adams.
Сент-Эндрю келісімінің және бірінші министрдің орынбасары
Сент-Эндрю келісімінен кейінгі апталарда ең ірі төрт партия – DUP, Sinn Féin, Ulster Unionist Party және SDLP – Атқарушы биліктегі министрліктерді таңдап, оларды толтыру үшін кандидаттарды ұсынды. Ассамблея 2007 жылдың 8 мамырында шақырылды, ал Пейсли мен МакГиннес тиісінше Бірінші министр және Бірінші министрдің орынбасары болып тағайындалды. 12 мамырда Sinn Féin Солтүстік Ирландия Полициялық кеңесінде үш орынға ие болуға келісіп, оларды толтыру үшін үш депутатты ұсынды. 2007 жылдың 8 желтоқсанында Солтүстік Ирландияның Бірінші министрі Ян Пейслимен бірге Ақ үйге АҚШ Президенті Джордж Бушқа барған кезде МакГиннесс баспасөзге былай деді: "Биылғы 26 наурызға дейін Ян Пейслимен ешқандай мәселе туралы, тіпті ауа райы туралы да сөйлеспедім. Ал енді соңғы жеті айда біз тығыз жұмыс істедік және арамызда тіркісіп айтысқан сөздер болған жоқ. Бұл біздің жаңа бағытқа бет бұрғанымызды көрсетеді."
In the weeks following the St Andrews Agreement, the four biggest parties—the DUP, Sinn Féin, the Ulster Unionist Party and the SDLP—indicated their choice of ministries in the Executive and nominated members to fill them. The Assembly convened on 8 May 2007 and Paisley and McGuinness were nominated as First Minister and deputy First Minister respectively. On 12 May Sinn Féin agreed to take up three places on the Northern Ireland Policing Board, and nominated three MLAs to take them. On 8 December 2007, while visiting President of the United States George W. Bush in the White House with the Northern Ireland First Minister Ian Paisley, McGuinness said to the press, "Up until the 26 March this year, Ian Paisley and I never had a conversation about anything—not even about the weather—and now we have worked very closely together over the last seven months and there's been no angry words between us This shows we are set for a new course."
2011 жылғы Ирландия президенттік науқаны
2011 жылдың 16 қыркүйегінде МакГиннес 2011 жылғы Ирландия президенттік сайлауында «Синн Фэйн» партиясынан кандидат ретінде жарияланды. 27 қазанда өткен сайлауда МакГиннес бірінші дауыс беру кезеңінде Майкл Д. Хиггинс пен Шон Галлахерден кейін үшінші орынға ие болды. МакГиннес – Ирландия азаматы болғанымен, Ирландия Республикасында тұрақтамағандықтан, сайлауда дауыс беруге құқығы жоқ жалғыз кандидат еді. Сайлаудан кейін 31 қазанда МакГиннес Солтүстік Ирландияның бірінші вице-премьер-министрі лауазымына ресми түрде қайта оралды.
On 16 September 2011 McGuinness was announced as the Sinn Féin candidate in the 2011 Irish presidential election. In the election held on 27 October, McGuinness placed third in the first preference vote, behind Michael D. Higgins and Seán Gallagher. McGuinness was the only candidate ineligible to vote in the election as, although an Irish citizen, he was not ordinarily a resident in the Republic of Ireland. Following the election, McGuinness formally returned to the role of deputy First Minister of Northern Ireland on 31 October.
Төменгі палатадан кету
2012 жылдың 30 желтоқсанында МакГиннесс Mid Ulster округінен парламент депутаты лауазымынан ресми түрде кеткенін мәлімдеді, айта келіп: «Мен Mid Ulster округінен парламент депутаты лауазымынан кету туралы ресми хабарлама бердім, ол дереу күшіне енеді. Бұл менің партиямның екі орынды бірдей атқаруды тоқтатуға берген уәдесімен сәйкес келеді». Осы үшін 2013 жылдың 2 қаңтарында канцлер Джордж Осборн оны Нортстед елімінің басқарушысы етіп тағайындады, осылайша ол Корольдің қызметкері болып, Ұлыбритания Парламентінің мүшесі болу құқығынан айырылды.
On 30 December 2012 McGuinness announced that he had formally resigned as the MP for Mid Ulster stating "I have served formal notice of my resignation from the position of MP for Mid Ulster with immediate effect. This is in line with my party's commitment to end double jobbing." To do this, he was made Steward of the Manor of Northstead on 2 January 2013 by Chancellor George Osborne, making him an employee of the Crown and thus ineligible for membership of the House of Commons.
Бірінші министрдің орынбасары қызметінен кетуі
2016 жылдың қараша айында Арлин Фостер 2012 жылы Кәсіпкерлік, сауда және ынталандыру министрі болған кезде қолдаған Жаңаруға қабілетті жылуға арналған үлесім туралы дау оянды. Бұл үлесім Солтүстік Ирландияның атқарушы органына 20 жылдың ішінде 480 миллион фунт стерлинг тұрады және Фостер мен DUP мойындамаған немесе шара қолданбаған алаяқтық туралы айыптамалармен байланысты болды. МакГиннес және Синн Фейн партиясының басқа өкілдері Фостерді тәуелсіз тергеуге мүмкіндік беру үшін бірінші министр қызметінен кетуге шақырды, бірақ ол бас тартты. Ол 19 желтоқсанда, үкіметтік билік бөлісу туралы келісімде талап етілгендей, МакГиннес мақұлдамайынша (онысыз) Ассамблея алдында мәлімдеме жасады, нәтижесінде Синн Фейн және оппозициялық партиялардың барлығы Ассамблеяны тастап кетті. Синн Фейн президенті Джерри Адамс 2017 жылдың 8 қаңтарында егер Фостер тәуелсіз тергеуге мүмкіндік беру үшін уақытша шеттетуге келіспесе, МакГиннес өзінің және Фостердің лауазымдарынан бас тартатынын мәлімдеді. МакГиннес келесі күні отставкаға кетті; баспасөз мәлімдемесінде ол «Бүгін DUP-тің мақтандығына тоқтату уақыты келді» деді және Фостердің бұл мәселеде «ашық мүдделер қақтығысы» болғанын айтты. Синн Фейн 16 қаңтарға дейін МакГиннеске ізбасар тағайындаудан бас тартты, нәтижесінде Солтүстік Ирландияның мемлекеттік хатшысы Джеймс Брокеншир 2 наурызға сайлау тағайындады. Кейіннен МакГиннес денсаулығының нашарлауына байланысты қайта сайлануға қатыспайтынын хабарлады. Ол Дерри қаласына көшіп, жейде тігу фабрикасында жұмыс істеді. МакГиннес Сент-Евгений бастауыш мектебінде оқыды, содан кейін 15 жасында мектепті тастап, Христиан бауырларының техникалық колледжінде білім алды. 1974 жылы МакГиннес Бернадет Каннингке үйленді, олардың төрт баласы болды – екі қыз және екі ұл. Ол Дерридің гэлдік футбол және хёрлинг командаларының жанкүйері болды және жас кезінде екі спорт түрімен де айналысты. МакГиннес сегіз жасынан бастап «Манчестер Юнайтедті» қолдады. МакГиннес крикетке де қызығушылық танытты, кейде Англияның крикет командасын, сондай-ақ Ирландияны қолдады. 2019 жылдың наурыз айында МакГиннес Сан-Франциско қаласының мэрі Лондон Бридтің «әскери қызметтегі батылдығы» үшін құрмет грамотасымен марапатталды. Бұл ұсынысты Біріккен Ирландиялық қоғамдар жасады, олар оны Сент-Патрик күні шеруіндегі құрметті маршал етіп тағайындаған еді. Брид екі күннен кейін тудырған дауға байланысты кешірім сұрады.
In November 2016, a scandal came to light surrounding the Renewable Heat Incentive, an energy incentive championed by Arlene Foster when she was Minister for Enterprise, Trade, and Incentives in 2012. The incentive would cost the Northern Ireland Executive £480m over 20 years, and was marred by allegations of fraud, which were not acknowledged or acted upon by Foster or the DUP. McGuinness and others in Sinn Féin called for Foster to step aside as First Minister to allow for independent inquiries, but she refused. She made a statement before the assembly on 19 December without McGuinness' approval (as required under the power sharing agreement), resulting in Sinn Féin and the opposition parties all walking out of the assembly. Sinn Féin President Gerry Adams indicated on 8 January 2017 that McGuinness could resign, thus vacating both his and Foster's offices, if Foster did not agree to temporarily step aside to allow an independent inquiry. McGuinness resigned the following day; in his statements to the press, he said "Today is the right time to call a halt to the DUP's arrogance", and said that Foster had a "clear conflict of interest" in the affair. Sinn Féin refused to nominate a successor to McGuinness before 16 January, resulting in the Secretary of State for Northern Ireland, James Brokenshire, calling for new elections scheduled for 2 March. McGuinness subsequently announced that he would not run for re election, due to ill health. She moved to Derry to work in a shirt factory. McGuinness attended St. Eugene's Primary School and later the Christian Brothers technical college, leaving school at the age of 15. McGuinness married Bernadette Canning in 1974; they had four children, two girls and two boys. He was a fan of the Derry Gaelic football and hurling teams and played both sports when he was younger. McGuinness supported Manchester United from the age of eight. McGuinness also had an interest in cricket – sometimes extending his support to the England cricket team, as well as that of Ireland. In March 2019, McGuinness was posthumously awarded a certificate of honour by mayor of San Francisco London Breed for his "courageous service in the military." The nomination had been made by the United Irish Societies who had appointed him honorary marshal in the St. Patrick's Day parade. Breed apologised two days later following controversy.
Денсаулыққа қатысты мәселелер мен өлім
2016 жылдың желтоқсанында МакГиннеске медициналық себептермен Қытайға жоспарланған сапарынан бас тарту туралы кеңес берілді, бастапқыда бұл "күтпеген жеке жағдайларға" байланысты деп хабарланды. Кейінгі тексерулерден кейін, оған "өте ауыр сырқатқа" шалдыққандығы айтылды. 2017 жылдың қаңтар айында The Irish Times газеті МакГиннестің ағзаларға әсер ететін сирек, емделмейтін амилоидоз ауруынан зардап шегетінін жариялады. МакГиннес газеттің оның жеке өміріне қол сұққанын және ауруды генетикалық деп дұрыс емес көрсеткенін, соның салдарынан отбасына ауыр күйзеліс тудырғанын айтты. 2017 жылдың 6 наурызында МакГиннес денсаулығы нашарлағандықтан Дерри қаласындағы Альтнагелвин облыстық ауруханасына жатқызылды. 21 наурызда ол 66 жасында қайтыс болды.
In December 2016, McGuinness was advised against making a planned visit to China on medical grounds, initially announcing that this was due to "unforeseen personal circumstances." After subsequent tests, he was told that he was suffering from "a very serious illness." In January 2017, The Irish Times disclosed that McGuinness was suffering from amyloidosis, a rare incurable disease that affects organs. McGuinness complained that the Times had breached his privacy and that the paper had inaccurately reported the condition as genetic, thereby causing distress to his family. On 6 March 2017, McGuinness was hospitalised at Derry's Altnagelvin Area Hospital due to ill health. He died on 21 March, at the age of 66.