Әрекет ойындарының жанры

Кіріспе

Видео ойын жанры

Экшн ойын – физикалық қиындықтарға, оның ішінде қол-көз үйлестіруге және реакция жылдамдығына баса назар аударатын видео ойын жанры. Бұл жанрға түрлі қосалқы жанрлар кіреді, мысалы, жекпе-жек ойындары, ұрып-соғу ойындары, ату ойындары, ырғақтық ойындар және платформалық ойындар. Көп ойыншылы онлайн-сайыс аренасы және кейбір нақты уақыт стратегиялық ойындары да экшн ойындары болып саналады. Экшн ойында ойыншы көбінесе басты кейіпкер немесе аватар түріндегі кейіпкерді басқарады. Осы ойыншы кейіпкері деңгейді басып өтуі, заттарды жинауы, кедергілерден қашуы және табиғи қабілеттерін, сондай-ақ қару-жарақ пен басқа да құралдарды пайдаланып жаулармен күресуі керек. Бір деңгейдің немесе деңгейлер тобының соңында ойыншы көбінесе қиынға соққан және ойын сюжетінің басты қарсыласы болып табылатын басты жауды жеңуі тиіс. Жаудың шабуылдары мен кедергілер ойыншы кейіпкерінің денсаулығы мен өмірін азайтады, ал өмірдің бітуімен ойын аяқталады. Балама ретінде, ойыншы деңгейлер тізбегін аяқтау арқылы соңғы мақсатына жетеді және титрлерді көреді. Бірақ кейбір экшн ойындары, мысалы, ертедегі аркада ойындары, жеңілуден қорғалмайды және шексіз деңгейлері бар; ойыншының жалғыз мақсаты – ең жоғары ұпай жинау үшін мүмкіндігінше алға жылжу.

Анықтамалық элементтер

Акция жанрына ойыншының нақты нысана алу және жылдам реакция уақыты сияқты физикалық қабілеттер арқылы қиындықтарды еңсеруін қамтитын кез келген ойын жатады. Акциялық ойындар кейде жарыстар, жұмбақтар немесе заттарды жинау сияқты басқа да қиындықтарды қамтуы мүмкін, бірақ олар жанрдың басты емес бөлігін құрайды. Ойыншылар тактикалық және зерттеу міндеттерімен де кездесуі мүмкін, алайда мұндай ойындардың ең бастысы – жоғары реакция жылдамдығы мен жақсы қол-көз координациясы. Ойыншы көбінесе уақыт шектеуіне тап болады, сондықтан күрделі стратегиялық жоспарлауға уақыт жетпейді. Әдетте, қарқындырақ акция ойындары қиынға соғады. Акция ойындарында кейде жұмбақтарды шешу қажет болуы мүмкін, бірақ олар көбінесе өте қарапайым болады, себебі ойыншы үлкен уақыт қысымында болады.

деңгейлері

Ойыншылар бірнеше деңгейді аяқтау арқылы ойынды ілгерілетеді. Деңгейлер көбінесе тақырып бойынша топтастырылады, ал ұқсас графикасы мен жаулары бар топтама әлем деп аталады. Әр деңгейде түрлі қиындықтар кездеседі, мысалы би ойынында билеу немесе ату ойынында нысанаға алу, оларды жеңу арқылы ойынды ұтуға болады. Ескі ойындар ойыншыны өлгеннен кейін деңгейді қайта бастауға мәжбүрлейтін, бірақ экшн ойындар сақталған ойындар мен бақылау пункттерін ұсынады, бұл ойыншыға деңгейдің ортасынан бастауға мүмкіндік береді. Деңгейдегі кедергілер мен жаулар әдетте ойын сеанстары арасында өзгермейді, бұл ойыншыларға тәжірибеден үйренуге мүмкіндік береді. Дегенмен, кейбір деңгейлерде кездейсоқтық элементтері болады, мысалы кездейсоқ пайда болатын немесе болжауға қиын жолмен қозғалатын жау. Ұрыс ойындары екі күресшінің қатысуымен өтеді, олар көбінесе жекпе-жек өнерінің әрекеттерін қолданады. Әрекеттер түрлі шабуылдар мен қорғаныстармен шектеледі, ал жекпе-жек аяқталады, егер күресшінің денсаулығы нөлге жетсе. Олар көбінесе арнайы әрекеттер мен комболарды қолданады. 2D және 3D ұрыс ойындары бар, бірақ көптеген 3D ұрыс ойындары көбінесе 2D жазықтықта өтеді және кейде жаққа қадам басу мүмкіндігін қамтиды. Олар бокс және күрес сияқты спорттық ойындардан ерекшеленеді, олар қозғалыстар мен техникаларды шынайырақ бейнелеуге тырысады. Немесе "сипаттық экшн ойындары" - бұл семсерлер немесе пышақтар сияқты жақын арадағы қарулармен күреске баса назар аударатын ойын жанры. Олар екінші реттік қару ретінде оқ-дәрілі қаруларды (мысалы, тапаншаларды) да қолдануы мүмкін. 2D-нің танымал мысалдарына Шиноби, Алтын балта, классикалық Ninja Gaiden (Көлбеу жауынгерлер) және Dragon's Crown жатады. Pac Man сияқты лабиринт ойындары лабиринттің ішінде жүзуді және қарсыластардан қашуды немесе оларды қууды қамтиды. Платформа ойындарында әртүрлі биіктіктегі платформалар арасында секіру, жаулармен күресу және кедергілерден қашу қажет. Физика көбінесе шынайы емес, ал ойын деңгейлері көбінесе тік бағытта созылған болады. Олар Super Mario Bros. және Super Mario 64, сондай-ақ Sonic the Hedgehog сияқты 2D және 3D формаларында кездеседі. Ату ойындары ойыншыға қашықтықтан қаруды қолдану арқылы әрекет етуге мүмкіндік береді, оларды дәлдік пен жылдамдықпен нысанаға алуға шақырады. Бұл жанрға бірінші тұлғадан, үшінші тұлғадан, жеңіл қарудан, рельстік, жүгіру және ату ойындары, сондай-ақ жоғарыдан төменге немесе бүйірден жүгіру арқылы ойналатын көптеген ойындар кіреді. Әрекеттік рөлдік ойындар рөлдік ойындардың элементтерін, мысалы тәжірибелік ұпайлары мен статистикасы бар кейіпкерлерді қамтиды. Battle Royale ойындары – соңғы адам тұрған ойынды және тіршілік ету элементтерін біріктіретін экшн ойындарының субжанры. Олар көбінесе ату элементтерін де қамтиды. Бұл жанр көбінесе көп ойыншылы болып келеді және тіршілік ету ойындарының күрделі құрастыру және ресурстарды жинау механизмдерін тез қарқынмен жүретін қарсыласу ойынымен ауыстырады. Жанрдың аты Жапондық "Battle Royale" (2000) фильмінен алынған. Көп ойыншылы онлайн-сайыс ареналары (MOBA, "батырлар жекпе-жегі" немесе "әрекеттік нақты уақыт стратегиясы" ойындары деп те аталады) – бұл жекпе-жектерге немесе ұрыс ойындарына ұқсас экшн ойындары элементтері бар нақты уақыт стратегиясы (RTS) ойындарының субжанры. Ритмдік экшн ойындары ойыншының ырғақ сезімін сынап, музыкалық ритммен синхронды түрде белгілі бір батырмаларды дәл басу арқылы ұпайлар береді. Бұл экшн ойындарының салыстырмалы түрде жаңа жанры. Тіршілік ету ойындары ойыншыны минималды ресурстармен жауыз, ашық әлемде бастайды және мүмкіндігінше ұзақ өмір сүру үшін ресурстарды, құралдарды, қару-жарақ пен баспана жинауды талап етеді. Көптеген ойындар процедуралық түрде құрылған ортада орналасқан және мақсаттары белгіленбеген ашық болады. Тіршілік ету ойындарында көбінесе қолөнер жүйесі бар, ол ойыншыларға шикі ресурстарды емдеуге, медициналық құралдар жасауға, ойыншыны жиі жаушыл ортадан қорғайтын құрылымдар салуға, өзін-өзі қорғау үшін қару жасауға және күрделірек бұйымдар, құрылымдар, қарулар мен құралдар жасауға мүмкіндік береді. Тіршілік ету ойындарының жанры тіршілік ету қорқынышты жанрымен байланысты болуы мүмкін, онда ойыншы зомби апокалипсисі сияқты қорқыныш жанрымен дәстүрлі түрде байланысты жағдайда өмір сүруі керек. Жанрдың экшн-саяхаттық ойындарға ұқсастығы бар.

Players advance through an action game by completing a series of levels. Levels are often grouped by theme, with similar graphics and enemies called a world. Each level involves a variety of challenges, whether dancing in a dance game or shooting things in a shooter, which the player must overcome to win the game. Older games force players to restart a level after dying, although action games evolved to offer saved games and checkpoints to allow the player to restart partway through a level. The obstacles and enemies in a level do not usually vary between play sessions, allowing players to learn by trial and error. However, levels sometimes add an element of randomness, such as an enemy that randomly appears or that takes an unpredictable path. Fighting games feature combat between pairs of fighters, usually using martial arts moves. Actions are limited to various attacks and defenses, and matches end when a fighter's health is reduced to zero. They often make use of special moves and combos. There are both 2D and 3D fighting games, but most 3D fighting games largely take place in a 2D plane and occasionally include side stepping. They are distinct from sports games such as boxing and wrestling games which attempt to model movements and techniques more realistically. or "character action games") are a subgenre of beat 'em up brawlers that emphasize combat with melee based weapons, such as swords or blades. They may also feature projectile based weapons as well (such as guns) as secondary weapons. Popular 2D examples include Shinobi, Golden Axe, classic Ninja Gaiden (Shadow Warriors), and Dragon's Crown. Maze games such as Pac Man involve navigating a maze to avoid or chase adversaries. Platform games involve jumping between platforms of different heights, while battling enemies and avoiding obstacles. Physics are often unrealistic, and game levels are often vertically exaggerated. They exist in both 2D and 3D forms such as Super Mario Bros. and Super Mario 64. and Sonic the Hedgehog, and run and gun video games like Rolling Thunder

Shooter games allow the player to take action at a distance using a ranged weapon, challenging them to aim with accuracy and speed. This subgenre includes first person shooters, third person shooters, light gun shooters, rail shooters, run and gun games and a plethora of shoot 'em up games taking place from a top down or side scrolling perspective. Action role playing games include features of role playing games, such as characters with experience points and statistics. Battle royale games are a subgenre of action games that combine last man standing gameplay with survival game elements. It also frequently includes shooter elements. It is almost exclusively multiplayer in nature, and eschews the complex crafting and resource gathering mechanics of survival games for a faster paced confrontation game more typical of shooters. The genre is named after the Japanese film Battle Royale (2000). Multiplayer online battle arena games (also called MOBA, "hero brawler" or "action real time strategy" games) are a subgenre of real time strategy (RTS) games with action game elements similar to brawlers or fighting games. Rhythm action games challenge the player's sense of rhythm, and award points for accurately pressing certain buttons in sync with a musical beat. This is a relatively new subgenre of action game. Survival games start the player off with minimal resources, in a hostile, open world environment, and require them to collect resources, craft tools, weapons, and shelter, in order to survive as long as possible. Many are set in procedurally generated environments, and are open ended with no set goals. Survival games often feature a crafting system, which allows players to engage in tool making to convert raw resources into useful items such as medical supplies for healing, structures which shelter the player from a frequently hostile environment, weapons to defend themselves with, and tools to create more complex items, structures, weapons and tools. The survival game genre may overlap with the survival horror genre, in which the player must survive within a setting traditionally associated with the horror genre, such as a zombie apocalypse. The genre also has similarities to action adventure games.

Физикалық әсер

Зерттеулер көрсеткендей, адамдар әрекетке толы бейне ойындар ойнау арқылы көру қабілеттерін жақсарта алады. Рочестер университетінің ғалымдары студенттерге жасаған сынақтар көрсеткендей, бір ай ішінде көзге арналған тексерулерде "Unreal Tournament" ойнағандардың нәтижелері "Tetris" ойнағандармен салыстырғанда шамамен 20%-ға жақсарған. Көптеген аркадалық ойындар әрекетке толы ойындар болып табылады, себебі олар тәжірибесіз ойыншылар үшін қиын болуы мүмкін, демек, олар тез қор табуға мүмкіндік береді.

1970 жылдар

Атыс ойындары видео ойын индустриясының пайда болғаннан бергі уақытынан бері бар. 1970-жылдардың басында және ортасында ату аркадалық бейне ойындарының ең танымал мысалдары: Syzygy Engineering-тің Computer Space (1971), Galaxy Game (1971), Kee Games-тің Tank (1974) және Midway-дің Sea Wolf (1976). Алғашқы аркадалық ату ойындары Spacewar (1962) сияқты алғашқы мейнфрейм ойындарынан, сондай-ақ Periscope (1965) сияқты электромеханикалық ойындардан әсер алды. 1978 жылы Taito-ның Space Invaders ойынының шығуы экшн видео ойындары үшін маңызды бетбұрыс болды. Ойынды дизайнер Томохиро Нисикадо жасады, ол Atari-дің Breakout (1976) және ғылыми фантастика жанрынан шабыттанды. Нисикадо Space Invaders-ке бұрынғы бейне ойындарда болмаған бірнеше интерактивті элементтерді қосты, мысалы, жаулардың ойыншының қозғалысына реакция жасай алуы және кері оқ атуы, ал ойыншыны жаулар өлтіруі (соққыға ұшырау немесе экранның төменгі жағына жеткен жағдайда) емес, таймер бітіп қалғанда ойын аяқталады. Бұрынғы аркадалық ойындардан айырмашылығы, Space Invaders "раундтан раундқа өту" концепциясын енгізді. Ол ойыншыға ойын аяқталғанға дейін бірнеше өмір берді және ең жоғары ұпайды сақтады. Сонымен қатар, ол анимациялық кейіпкерлермен бірге сюжеттік желісі бар, "әрекет пен кульминацияның күшеюі" болды, бұл кейінірек бейне ойындардың негізін қалады, деді Юджин Джарвис, көптеген ойындар әлі де Space Invaders-тің "бірнеше өмірге, прогрессивті қиындық деңгейіне" сүйенеді. Space Invaders-тің үлкен табысынан кейін индустрияда экшн ойындар басымдыққа ие болды және ол барлық уақыттағы ең ықпалды ойындардың бірі саналады. Аркадалық алтын дәуірде, 1970-жылдардың соңынан 1980-жылдардың басына дейін, көптеген жаңа жанрлар пайда болды. Space Invaders-тің табысы 1980-жылдардың басында кейіпкерге негізделген жаңа жанрлық ойындар пайда болғанға дейін бірнеше жыл бойы ойын автоматтарында ғарыш атушыларын басым жанрға айналдырды. Кейіпкерге негізделген ойынға баса назар аудару өз кезегінде әртүрлі жанрлардың пайда болуына мүмкіндік берді. Бұл алғашқы атыс емес экшн ойындарының бірі болды, ол жанрдың негізгі элементтерін анықтады, мысалы, "параллельді визуалды өңдеу", ол бір уақытта бірнеше объектілерді, соның ішінде ойыншы кейіпкерін, кейіпкердің орнын, жауларды және қуаттандырғыштарды бақылауды қажет етеді, сондай-ақ Konami-дің Frogger (1981) ойыны. Жапондық әзірлеушілер 1980-жылдардың басында кейіпкерге негізделген экшн ойын жанрын жасаса, американдық әзірлеушілер сол кезде ойын дизайнына басқаша көзқарас танытты. Юджин Джарвистің айтуынша, американдық аркадалық әзірлеушілер 1970-жылдардың соңы мен 1980-жылдардың басында ғарыш атушыларына көбінесе назар аударды, бірақ жапондық ғарыш атушыларынан қатты әсер алды, бірақ жанрды "көбірек детерминистік, сценарийлік, үлгілік" жапондық ойындардан өзгеше бағытта алып кетті, "бағдарламалық дизайн мәдениетіне, фонды және жауларды алгоритмдік түрде жасауға" және "кездейсоқ оқиғаларды жасауға, бөлшектердің әсерінен болатын жарылыстарға және физикаға" баса назар аударды, мысалы, оның өзінің Defender (1981) ойынында көрінеді. 1980-жылдардың ортасында бүйірлік прокруткамен (side scrolling) кейіпкерлік экшн ойындары пайда болды, бұл бұрынғы бүйірлік көрініспен, бір экранды кейіпкерлік экшн ойындарының, мысалы, бір экранды платформалық ойындардың элементтерін ғарыш атушыларының бүйірлік прокруткасымен біріктірді. Бұл жаңа бүйірлік прокруткамен басқарылатын кейіпкерлік экшн ойындарында түрлі-түсті, бүйірлік прокруткамен жасалған ортада үлкен кейіпкерлер болды, ал негізгі ойын ұрыс-керіс, соққы, тепкі, қару, қылыш, ниндзюцу немесе сиқыр сияқты шабуылдар / қаруларды қолдана отырып, әлсіз жаулардың үлкен тобымен күресуден тұрады. Сонымен қатар, ең ықпалды бүйірлік прокруткамен жасалған жартылай жекпе-жек ойыны; ол өз кезегінде екі гонконгтық жартылай жекпе-жек фильміне негізделген, Брюс Лидің "Өлім ойыны" (1973) және Джеки Чанның "Wheels on Meals" (1984). Бұл бүйірлік прокруткамен жасалған аркадалық экшн форматы 1980-жылдардың ортасынан соңына дейін танымал болды, мысалы, Taito-ның The Legend of Kage (1985) және Sega-ның Shinobi (1987) сияқты ниндзялар, Namco-ның Rolling Thunder (1986) сияқты жүгіру және ату ойындары, сондай-ақ Technōs Japan-ның Renegade (1986) және Double Dragon (1987) сияқты "beat 'em up" ойындары. Ол видео ойын индустриясына елеулі әсер етті, бүйірлік прокруткамен жасалған платформалық субжанрдың конвенцияларын орнатты және Солтүстік Америкадағы үй видео ойын нарығын жандандыруға көмектесті (ол 1983 жылы құлағаннан кейін).

Shooter games have been around since the beginning of the video game industry. Notable examples of shooting arcade video games during the early to mid 1970s include Syzygy Engineering's Computer Space (1971), Galaxy Game (1971), Tank (1974) by Kee Games, Gun Fight (1975) by Taito and Midway Manufacturing, and Midway's Sea Wolf (1976). In turn, early arcade shooter video games were inspired by early mainframe games such as Spacewar! (1962) as well as arcade electro mechanical games such as Periscope (1965) and gun games. A major turning point for action video games came with the 1978 release of Taito's shoot 'em up game Space Invaders, The game was designed by Tomohiro Nishikado, who drew inspiration from Atari's Breakout (1976) and the science fiction genre. Nishikado added several interactive elements to Space Invaders that he found lacking in earlier video games, such as the ability for enemies to react to the player's movement and fire back and a game over triggered by enemies killing the player (either by getting hit or enemies reaching the bottom of the screen) rather than a timer running out. In contrast to earlier arcade games which often had a timer, Space Invaders introduced the "concept of going round after round." It also gave the player multiple lives before the game ends, and saved the high score. It also had a basic story with animated characters along with a "crescendo of action and climax" which laid the groundwork for later video games, according to Eugene Jarvis, who said many games "still rely on the multiple life, progressively difficult level paradigm" of Space Invaders. Following the mainstream success of Space Invaders, the industry came to be dominated by action games, and it is considered one of the most influential games of all time. During the arcade golden age, from the late 1970s to early 1980s, a wide variety of new subgenres were created. The success of Space Invaders led to space shooters becoming the dominant genre in arcades for a few years, before a new genre of character driven action games emerged in the early 1980s. The emphasis on character driven gameplay in turn enabled a wider variety of subgenres. It was one of the first popular non shooting action games, defining key elements of the genre such as "parallel visual processing" which requires simultaneously keeping track of multiple entities, including the player character, the character's location, the enemies, and the energizers. as well as Konami's Frogger (1981)

While Japanese developers were creating a character driven action game genre in the early 1980s, American developers largely adopted a different approach to game design at the time. According to Eugene Jarvis, American arcade developers focused mainly on space shooters during the late 1970s to early 1980s, greatly influenced by Japanese space shooters but taking the genre in a different direction from the "more deterministic, scripted, pattern type" gameplay of Japanese games, towards a more "programmer centric design culture, emphasizing algorithmic generation of backgrounds and enemy dispatch" and "an emphasis on random event generation, particle effect explosions and physics" as seen in arcade games such as his own Defender (1981)

In the mid 1980s, side scrolling character action games emerged, combining elements from earlier side view, single screen character action games, such as single screen platformers, with the side scrolling of space shooters. These new side scrolling character driven action games featured large character sprites in colorful, side scrolling environments, with the core gameplay consisting of fighting large groups of weaker enemies using attacks/weapons such as punches, kicks, guns, swords, ninjutsu or magic. and the most influential side scrolling martial arts action game; in turn, it was based on two Hong Kong martial arts films, Bruce Lee's Game of Death (1973) and Jackie Chan's Wheels on Meals (1984), This side scrolling arcade action format became popular during the mid to late 1980s, with examples including ninja action games such as Taito's The Legend of Kage (1985) and Sega's Shinobi (1987), run and gun video games such as Namco's Rolling Thunder (1986), and beat 'em ups such as Technōs Japan's Renegade (1986) and Double Dragon (1987). It went on to have a significant impact on the video game industry, establishing the conventions of the side scrolling platformer sub genre and helping to reinvigorate the North American home video game market (after it had crashed in 1983).

1990 жылдар

1990 жылдардың басында әрекет ойындары үшін танымал болған тренд – бәсекелестік көп ойыншылық режим, соның ішінде кейінірек киберспорт турнирлері деп аталатын жарыстар. Capcom компаниясының 1991 жылғы Street Fighter II аркадалық жекпе-жек ойыны екі ойыншы арасындағы тікелей, турнирлік деңгейдегі бәсекелестік концепциясын танымал етті. Бұрынғыда әрекет ойындары ең жақсы ойыншыны анықтау үшін жоғары ұпайларға сүйенсе, Street Fighter II осы жағдайды өзгертіп, ойыншылардың бір-біріне тікелей, "бетпе-бет" сынға түсіп, ең жақсы ойыншыны анықтауын қамтамасыз етті. Street Fighter II-ден шабыт алған Джон Ромеро, SNK компаниясының Fatal Fury (1991) және Art of Fighting (1992) жекпе-жек ойындарымен бірге id Software-дің Doom (1993) ойынында "өлім жекпе-жегі" режимін жасады, бұл бәсекеге қабілетті көп ойыншылық онлайн ойындарды танымал етті. 1990 жылдары "3D революциясы" болды, онда әрекет ойындары 2D және псевдо 3D графикадан нақты уақыттық 3D полигондық графикаға көшті. 1980 жылдардың соңы мен 1990 жылдардың басында 3D жарыс ойындары үшін бастапқыда жасалған Namco System 21, Sega Model 1 және Sega Model 2 сияқты 3D аркадалық жүйелік тақталар 1990 жылдардың басында 3D аркадалық әрекет ойындарын, соның ішінде Namco-ның Galaxian 3 (1990) және Solvalou (1991) сияқты 3D рельсті ату ойындарын жасау үшін пайдаланылды, сондай-ақ Sega AM2-нің Virtua Fighter (1993) және Namco-ның Tekken (1994) сияқты 3D жекпе-жек ойындары мен Sega AM2-нің Virtua Cop (1994) және Namco-ның Time Crisis (1995) сияқты 3D жарық қарулы ату ойындары да жасалды. 3D полигонды текстуралық карталау 1990 жылдардың ортасында әрекет ойындарында пайда болды, Sega AM2-нің Virtua Fighter 2 (1994) жекпе-жек ойындарына, 1994 жылы Sega AM2-нің Virtua Cop жарық қарулы ату ойындарына және Parallax Software-дің Descent (1995) FPS ойындарына енгізілді.