Калифорниялық жер қаскырлары

Кіріспе

Қоңыртыш қоңыр шаян

speciesbox
| name = Калифорниялық жер шаян
| image = CA Ground Squirrel on rock. jpg
| status = LC
| status system = IUCN3.1
| status ref =
| genus = Otospermophilus
| species = beecheyi
| authority = (Richardson, 1829)
| synonyms = Arctomys (Spermophilus) beecheyi Richardson, 1829 – АҚШ-тың батыс бөлігінде және Баха-Калифорния түбегінде кең таралған, оңай байқалатын жер шаян. Ол Орегон және Калифорнияда көптеп кездеседі, ал ареалы салыстырмалы түрде жақында Вашингтон және Солтүстік-Батыс Невадаға дейін кеңейді. Бұрын Spermophilus туысына жатқызылып, Spermophilus beecheyi деп аталған, ол 2009 жылы Otospermophilus туысына қайта жіктелді, себебі бұрынғыдай анықталған Spermophilus табиғи (монофилетикалық) топ емес екені анықталды. Бұл түр туралы толық мәліметтер 2016 жылы жарияланды.

Этимология

Джон Ричардсон бұл түрді бастапқыда "Arctomys (Spermophilus) beecheyi" немесе "Бейчи мармоты" деп сипаттап, оны 19 ғасырдың басындағы британдық саяхатшы және теңіз офицері Фредерик Уильям Бейчидің құрметіне атаған.

Сипаттама

Бүркіттің жоғарғы бөліктері мозаикалы, жұнында сұр, ашық қоңыр және күлгін түсті түктердің қоспасы бар. Иықтары, мойны және қабырғалары ашық сұр түсті. Көздерінің айналасындағы жұны ақшыл. Астыңғы жағы ашық, құмды немесе сұрғылт сары түсті. Басы мен денесінің ұзындығы шамамен, ал құйрығы қосымша ұзын. Олардың салмағы -дан басталады. Құйрығы жер қазғыш бөрікшіге қарағанда бұталырақ, сондықтан көзбен қарағанда оны түлкі бөрікшісімен шатастыруға болады. Жер қазғыш бөрікшілерге тәндей, Калифорниялық жер қазғыш бөрікшілер өздері қазған қуыстарда тұрады. Кейбір қуыстар бірлесіп пайдаланылады, бірақ әр бөрікшінің жеке кіреберісі болады. Калифорниялық жер саяндылары көбінесе бақшалар мен саябақтарда зиянкес есебінде қарастырылады, себебі олар әсемдік үшін отырғызылған өсімдіктер мен ағаштарды жейді. Олар көбінесе сұлы сияқты тұқымдармен қоректенеді, сондай-ақ, әр түрлі жемістермен қатар, шегірткелер мен қоңыздар сияқты жәндіктерді де жейді. O. beecheyi-дің тіс формуласы .

Өмірбаян

Калифорниялық жер саяндарының жұптасу маусымы көктемнің басында басталады және көбінесе бірнеше аптаға созылады. Аналықтарының көп күйлі екені саналады, сондықтан бір ұрпақтағы балалардың әкесі әртүрлі болуы мүмкін. Калифорниялық жер саяндысы жылына 5-11 баладан тұратын бір ұрпақ туады, жүктілік шамамен бір айға созылады. Балалар шамамен бес аптада көздерін ашады және бір жасқа келгенде жыныстық жағынан жетіледі. Жастардың түсі ересектерге қарағанда сәл ақшыл келеді, ал сегіз апталық шағында, иесінен шыққанда түлеу процесі жүреді. Калифорниялық жер саяндары алты жылға дейін өмір сүре алады. Құмды тепкілеу және басқа да мазалау түрлері жыланды құйрығын сілтеуге мәжбүр етеді, бұл саянға жыланның мөлшерін және белсенділігін (қан температурасына байланысты) бағалауға мүмкіндік береді. Тағы бір стратегия – саянның құйрығын қатты қыздырып, оны айналдыру. Аң аулағанда, құйрықты жыландар негізінен инфрақызыл сәулелерді анықтайтын қуыс мүшесіне сенеді. Қызып тұрған құйрықтың қозғалысы "Мен қауіпті емеспін, бірақ мен тым үлкенмін және жылдаммын, сондықтан мені аулауға тырысудың қажеті жоқ" деген сигналды жібереді. Бұл екі қарсыласу тактикасы жыланды балалы ұяларынан алшақтатады. Құйрықтың бір жақтан екінші жаққа қозғалысы – құйрық серпілісі деп аталады, ол саянға жыланның шабуылынан қорғануға көмектеседі. Жыландар құйрық серпілісін көрсеткен саяндарға, көрсетпегендерге қарағанда жақынырақ шабуыл жасайды және құйрық серпілісін көрсеткен саяндардың көпшілігі осы шабуылдардан сәтті құтылады. Бұл сәтті құтылу, сондай-ақ ересек саяндардың жасқа қарағанда ірілеу болуы жыртқыштарды қорғауға көмектеседі, себебі құйрықты жыландар ересек саянмен кездескеннен кейін бір аймаққа шабуыл жасаудан 1,6 есе көп тартынады. 45 жыланмен болған қарым-қатынастың 30 жағдайында саянның құйрық серпілісі жыланды тоқтатты және жылан қайтадан шабуыл жасауды ойламай тұрып, саянның кетіп қалуын күтті, бұл мінез-құлық құйрықты жыландардың шабуылдарын болдырмайды. Бұл ересек саяндардың сақ болуымен және қауіпті көрінуімен, сондай-ақ шабуылдардан жақсы қашуларымен байланысты. Олар құйрық серпілісін пайдаланып, аймақтағы басқа саяндарға құйрықты жыланның немесе басқа жыртқыштың жақында байқалғанын хабарлай алады. Жер саяндарының жыртқыш жануардың жоқ болғанда да құйрық серпілісін көрсетуі анықталғанмен, олар жыртқышты байқағанда немесе жақында жыртқыш байқалған аймақта құйрықтарын жылдам және ұзақ серпіледі. Саяндардағы сақ жүріс-тұрыс – хищтік шабуылдардан сақтану механизмі болып табылады. Құйрық серпілісінен басқа, саяндар жыртқыш аймақта болғанда, оның жоқ болған кездегіден гөрі сақ және күңкей болады. Егер жер саяндары құйрықты жыландардың жақында болған аймақта екенін білсе, олар аң аулауға және азық іздеуге қарағанда, жыртқыштарды іздеуге және оларға назар аударуға көбірек уақыт жұмсайды. Бұл сақ саяндардың жыртқыштан келетін сигналға жылдам реакция жасайтыны және одан жақсы қашатыны анықталды. Симуляциялық ортада жүргізілген зерттеуде, жақында жыланмен кездескен 60% саяндар қашқыш секіріс жасады, бұл оларды шабуылшыдан алыстатады; 20% саяндар жыланмен алғашқы кездескенде, ал 5% саяндар жыланның жоқ болғанда және қауіп байқалмағанда осы мінез-құлықты көрсетті. Бұл саяндардың жақында біреуін көргеннен кейін сергек, сақ және шабуылға дайын екенін көрсетеді.

California ground squirrels' mating season is early spring and tends to last only for a few weeks. The females are considered to be promiscuous, so the individuals of one litter can be from multiple mates. The California ground squirrel has one litter of five to eleven per year, with gestation around one month. The young open their eyes at about five weeks and reach sexual maturity around one year old. The coloration of the young is slightly lighter than the adults, and molting occurs at about eight weeks of age – when the young leave the burrows. California ground squirrels can live up to six years. Sand kicking and other forms of harassment provoke the snake to rattle its tail, which allows a squirrel to assess the size and activity level (dependent on blood temperature) of the snake. Another strategy is for a squirrel to super heat and swish around its tail. When hunting, rattlesnakes primarily rely on their pit organ, which detects infrared radiation. The hot tail swishing appears to convey the message "I am not a threat, but I am too big and swift moving for it to be worth trying to hunt me." These two confrontational techniques also distract the snake from any nearby squirrel burrows containing pups. The swishing of the tail from side to side is called tail waving, which helps the squirrel to deter a snake attack. The snakes attacked the squirrels that exhibited the tail waving at a shorter distance than those that did not and majority of those tail waving squirrels successfully dodged these attacks. This successful dodging, along with the fact that the adult squirrels are larger than the young ones, helps to deter the predators, as the rattlesnakes are 1.6 times more likely to be deterred from attacking an area after an encounter with an adult squirrel. In 30 out of 45 interactions with snakes, the tail waving behavior of the squirrels stopped the snake in its tracks and the snake attempted to wait for the squirrel to leave before it would consider attacking again, showing that the behavior does deter predatory attacks by the rattlesnakes. This is due to the adult squirrels being vigilant and looking more threatening and also that they are able to more successfully dodge attacks. They also can use their tail waving to signal to other ground squirrels in the area that a rattlesnake or other predator has recently been spotted. Though the ground squirrels have been found to also exhibit this tail waving behavior when no predator is present, they wave their tails faster and for a longer time when they spot a predator or in an area where a predator has recently been spotted. Vigilant behavior in squirrels is also a defense mechanism to avoid predation. In addition to the tail waving, the squirrels have been found to be more vigilant and on alert if a predator had recently been in the area than they were if no predator had been detected. If the ground squirrels are aware that they are in an area where the rattlesnakes have recently been, they devote more time to being alert and searching for the predators than to hunting and foraging than in an environment where they do not believe predators exist. These vigilant squirrels were found to have a faster reaction time to a stimulus from a predator and jump higher and further away than a squirrel that was not as vigilant. In a simulated environment study, 60% of squirrels that were in an environment with a recent snake encounter exhibited an evasive leap behavior, which propels them farther away from their attackers; 20% of squirrels exhibited this behavior in a primary encounter with a snake and roughly 5% of squirrels exhibited this behavior when no snake was present and no threat was detected. This shows that the squirrels are more alert, vigilant, and ready for an attacker after one has been recently seen.