Кіріспе
Уэйн Лайман Морс (20 қазан 1900 – 22 шілде 1974) – американдық адвокат және Орегон штатының сенаторы. Морс Демократиялық партия басшылығына қарсылығымен және конституциялық негізде Вьетнам соғысына қарсылығымен белгілі. Висконсин штатының Мэдисон қаласында туған Морс Висконсин және Миннесота университеттерінің құқық мектептерінде білім алған. 1930 жылы Орегонға көшіп, Орегон университетінің құқық мектебінде оқытушы болып жұмыс істеді. Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде ол АҚШ Сенатына республикалық ретінде сайланды, ал 1952 жылы Дуайт Д. Эйзенхауэр президент болып сайланғаннан кейін тәуелсіз мәртебеге ие болды. Тәуелсіз кезеңде ол Сенат тарихындағы үшінші ең ұзақ филибүстерді жасады. Морс 1955 жылдың ақпанында Демократиялық партияға қосылып, сол партиядан екі рет қайта сайланды. 1960 жылы Морс Демократиялық партияның президенттікке кандидаттығына қысқаша үміттенді. 1964 жылы Морс кейіннен дау тудырған Тонкин шығанағына қатысты резолюцияға қарсы дауыс берген екі сенатордың бірі болды. Бұл резолюция президентке соғыс жарияламастан Вьетнамға әскери әрекеттер жүргізуге рұқсат берді. Ол содан кейінгі жылдары да соғысқа қарсы сөздерін жалғастырды және 1968 жылы сайлауда соғысқа қарсылығын сынаған Боб Паквудтан жеңіліске ұшырады. Морс 1974 жылы қайтыс болғанға дейін Сенатқа қайта сайлануға тағы екі рет үміттенді.
Wayne Lyman Morse (October 20, 1900 – July 22, 1974) was an American attorney and United States Senator from Oregon. Morse is well known for opposing the Democratic Party’s leadership and for his opposition to the Vietnam War on constitutional grounds. Born in Madison, Wisconsin, and educated at the University of Wisconsin and the University of Minnesota Law School, Morse moved to Oregon in 1930 and began teaching at the University of Oregon School of Law. During World War II, he was elected to the U. S. Senate as a Republican; he became an Independent after Dwight D. Eisenhower's election to the presidency in 1952. While an independent, he set a record for performing the third longest one person filibuster in the history of the Senate. Morse joined the Democratic Party in February 1955, and was reelected twice while a member of that party. Morse made a brief run for the Democratic Party's presidential nomination in 1960. In 1964, Morse was one of two senators to oppose the later to become controversial Gulf of Tonkin Resolution. It authorized the president to take military action in Vietnam without a declaration of war. He continued to speak out against the war in the ensuing years, and lost his 1968 bid for reelection to Bob Packwood, who criticized his strong opposition to the war. Morse made two more bids for reelection to the Senate before his death in 1974.
Ерте өмір және мансап
Морс 1900 жылдың 20 қазанында Висконсин штатының Мэдисон қаласында, анасының әкесі мен шешесі Майрон мен Флора Уайттың үйінде дүниеге келді. Морс ата-анасы Уилбур Ф. Морс және Джесси Эльнора Морс, Мэдисонның оңтүстік-батысына қарай 11 миль (18 км) қашықтықта орналасқан шағын Верона қауымының жанындағы жер телімін өңдеген. Морс осы шаруашылықта өсті, онда отбасы ет үшін девон сиырларын, Першерон және Хакни жылқыларын, сүт сиырларын, шошқаларды, қойларды, құстарды және жануарларға жем-шөп өсірді. Отбасында бес бала болды: Морстен жеті жас үлкен Мэйбл, төрт жас үлкен егіз ағалары Гарри мен Грант, Морс және Морстен он төрт жас кіші Карил. Джессидің ынтасымен Морс отбасы түнде егін, жануарлар, білім, дін және көбінесе саясат туралы ресми пікір алмасты. Көптеген көршілері сияқты, отбасы прогрессивті болды және прогрессивті қозғалыстың көшбасшысы Роберт М. Ла Фолетт ағаның идеяларын талқылады, ол 1900 жылдан 1906 жылға дейін Висконсин губернаторы, ал кейін АҚШ Сенатының мүшесі болды. Отбасылық пікірсайыстар кезінде Морс саяси сыбайлас жемқорлық, корпоративтік үстемдік, еңбек құқықтары, әйелдердің сайлау құқығы, білім және жеке деңгейде, қажырлы еңбек және тазалық туралы пікірлерді қалыптастырды. Морс пен оның бауырлары білімін Верона маңындағы бір бөлмелі мектепте бастады. Алайда Морс ата-аналары, әсіресе Джесси, өзін-өзі және қоғамды жақсарту жақсы білім беру арқылы жүзеге асырылады деген прогрессивті сеніммен бөлісті және олар Мэдисон мектептеріне қызығушылық танытты. Морс екінші сыныпты бітіргеннен кейін ата-анасы оны Мэдисон қаласындағы Лонгфеллоу мектебіне орналастырды, онда Морс күн сайын отбасының үш кіші жылқысына эстафетамен отырып, 35 шақырымдық қашықтықты жүріп өтті. Сегізінші сыныпты бітіргеннен кейін Морс Мэдисон орта мектебіне түсті, онда ол сынып президенті және дебат клубының президенті болды және академиялық көрсеткіштері бойынша бітірушілердің алғашқы ондығына кірді. Орта мектепте ол үшінші сыныптан бері таныс Милдред "Мидж" Даунимен қарым-қатынасын дамытты, ол Морс президент болған жылы сыныптың үздігі және сыныптың вице-президенті болды. Морс 1923 жылы Висконсин университетінен (Мэдисон) бакалавр дәрежесін, ал келесі жылы Висконсин штатынан сөйлеу бойынша магистр дәрежесін алды. Ол сол жылы Дауниге үйленді. Морс 1929 жылы Орегон университетінің құқық мектебінде заң профессорының көмекшісі болды. 1931 жылы заң профессоры болғаннан кейін, ол 1932 жылы Колумбия құқық мектебінде SJD (заң ғылымы бойынша докторлық диссертация) дәрежесін аяқтады. Морс президент Трумэннің сөзін "президенттің басшылығымен Конгресстегі демократиялық көпшіліктің қайғылы мойындауы" деп атады және сол жылы аралық сайлауда либералды республикашылдарды сайлауға шақырды. Сондай-ақ 1946 жылдың қаңтарында Морс Конгрессті президент Трумэннің күтіліп отырған заң жобасына дауыс беруге шақырды, себебі кешігу "үлкен экономикалық белгісіздікке" әкеліп соғады және "қайта құру процесін баяулатады" деп атап өтті. Ол американдықтардың заң жобаларын қабылдағаны үшін Конгресс жауапты болуға құқылы екенін мәлімдеді. 1946 жылы Морс сенаттағы еңбек дауларының себептерін толық тексеруді ұсынатын заң жобасын қолдады. Мартта ол: "біз өнеркәсіптің белгілі бір сегменттері кәсіподақтарды жоюға тырысып жатыр ма, жоқ па, соны анықтауымыз керек" деді. Ол 1947 жылғы Тафт-Хартли заңына қарсылық білдірді, ол еңбек қатынастарына қатысты. 1946 жылдың сәуір айында Морс "соқыр ұлттық оқшауланушылықты" және көптеген американдықтардың "бір әлемдік қоғамдастыққа" қатысты жауапкершіліктерін ұмытуға бейім екендігін айыптап сөйлеген сөзінде. Ол көптеген американдықтардың басқа халықтарға "сенен қасиеттірек" деген көзқараста екенін және "егерде кез-келген жаман ниет ұлттар әлемінде қолданылса, онда оны әрқашан АҚШ-тан басқа ұлттар қолданады" деген болжам бар екенін айыптады. Морс Америка әрқашан "таза ниетпен" әрекет етпегенін және кедей елдерді экономикалық жағынан пайдаланғанын мәлімдеді. 1947 жылдың ақпан айында сөйлеген сөзінде Морс Венделл Уилкиді сыртқы саясаттағы басты шабыт көзі деп атап, "адам құқықтарын ұлттықтандыруға немесе кез-келген ұлттың монополиясына айналдыруға болмайды" және әлем елдері "тұрақты бейбітшілік туралы бір әлемдік философияға" жұмыс істеуі керек деді. Морс әлсіз елдерді күшті елдердің үстемдігі мен қанаушылығынан қорғау үшін халықаралық құқық жүйесі қажет екенін айтты. Морс империализмді қатты сынға алып, Нидерланды мен Ұлыбритания АҚШ үшін лайықты одақтас емес екенін айтты, голландтар жоғалған Индонезияның (қазіргі Индонезия) колониясын қайта басып алуға тырысқаны үшін, ал британдықтар Палестина мандатында (қазіргі Израиль) Палестина халқының көпшілігінің (еврейлер мен арабтар) тілегіне қарсы қалып отырғаны үшін сынға алды. Морс голландтар мен британдықтарды Индонезия мен Палестинаны тастап кетуге шақырды, оларға өздеріне қажет емес жерлерді басқаруға құқығы жоқ екенін айтты. Ол сионизмді қолдады, Холокосттан кейін еврейлердің өз мемлекетіне мұқтаж екенін айтты және Ұлыбритания Палестинаны тастап, Израиль деп аталатын еврей мемлекеті құрылуына мүмкіндік беруге шақырды. Морс бастапқыда АҚШ-тың Кеңес Одағымен бірлесіп жұмыс істеуін қалаған болса да, Суық соғыс басталғанда президент Гарри С. Трумэннің кеңестік экспансияны тоқтатуға бағытталған сыртқы саясатын қолдады. Морс Трумэн доктринасына, Маршалл жоспарына, Ұлттық қауіпсіздік заңына және АҚШ-тың Солтүстік Атлант мүшелігіне (НАТО) дауыс берді. 1948 жылдың наурыз айында Морс әлемдік жағдай нашарласа Конгресс салықты қысқартуды қайта қарауға мәжбүр болады деген үмітпен салықты қысқартуды қолдайтынын айтты және үлкен қысқартуларға қатысты жеке қорқынышын және американдықтар салықты қысқартуды қалайтынына сенімділігін білдірді. 1949 жылдың ақпан айында Сенаттың Еңбек комитетінің отырысында Морс Трумэн әкімшілігінің еңбек заң жобасы қазіргі күйінде жазылған болса Сенатта қабылданбайтынын мәлімдеді және "көптеген келісімдер жасалуы керек" деді. Сол жылы Морс ұлттық төтенше жағдайлардағы ереуілдерді жеке-жеке қарастыруды көздейтін заң жобасын ұсынды, бірақ жоба 30 маусымда 77-9 дауыспен Сенатта қабылданбады. Бұл дауыс Тафт-Хартли заңының ереуілдерге қарсы бұйрықтар шығаруға үкіметке рұқсат беретін ережесін қолдаушылардың жеңісі ретінде қарастырылды, бірақ қарсылық осы ережеге ұнамайтын сенаторлардан туындады. 1950 жылы Трумэн Корей соғысына АҚШ күштерін тарту үшін БҰҰ Қауіпсіздік Кеңесінің 84-қарарына сүйенгенде Морс оның шешімін қолдады. Ол осы кезде АҚШ Конституциясының 2-бабы президентке "төтенше және ұлттық дағдарыс кезінде өте кең өкілеттіктер" беретінін және БҰҰ Қауіпсіздік Кеңесінің қарары міндетті екенін айтты. Сонымен қатар Морс Трумэнды Азиядағы соғысқа "тартылмауға" ескертті және Францияның Вьетнамды басып алуға тырысуына қолдау көрсеткені үшін айыптады. Тафт Кореядағы соғысқа қатысу үшін 84-қарарды пайдалануға қарсы болды және кейін Морсты Трумэнның Конгрестен соғыс жариялау туралы рұқсат сұрамауы арқылы заңсыз әрекет еткеніне көндірді. 1950 жылдың қараша айында Морс келесі 82-ші АҚШ Конгресі Тафт-Хартли заңын қайта қарауға тырысады деп мәлімдеді және заңға қарсылығын мойындағанмен, кейінгі заңнамаға енгізілуі мүмкін деп ойлаған заңның бөліктерін мойындады.
Қайта сайлану және Республикалық партиядан тәуелсіздік
Морс 1950 жылы қайта сайланды. 1951 жылы Морстың басын ат тепті. Ол ауыр жарақат алды: соққыдан "еріндері дерлік жыртылып, жақ сүйегі төрт жерден сынып, жоғарғы тістерінің көп бөлігі түсіп, бірнешеуі шайқалып тұрды". Двайт Эйзенхауэрдің Ричард Никсонды өзінің вице-президенттікке кандидат ретінде таңдауына наразылық білдіріп, Морс 1952 жылы Республикалық партиядан шықты. Морс 1952 жылғы республикалық платформаны, оның Нью-Дилдің көп бөлігін жою туралы шақыруын сынады, сондай-ақ Эйзенхауэрдің американдық демократияға қауіп төндіретін сенатор Джозеф Маккартиді жария түрде сынаудан бас тартуын өршілдік деп санады. 1952 жылғы сайлау нәтижесінде Сенат шамалы екіге бөлінді; Морс сессия басталғанда бүгілетін орындық әкелді, демократтар мен республикашылдардың арасында өзінің партиялық еместігін көрсету үшін оны орналастыруды ниеттенді. Морс кейбір комитет мүшелігін сақтап қалуға үміттене бірақ Еңбек комитетінен және басқаларынан мүшелікке қабылданбады. Ол Сенаттың толық құрамының дауыс беруіне мәжбүр ету үшін парламенттік процедураны қолданды, бірақ оның әрекеті сәтсіз аяқталды. Нью-Йорк сенаторы Герберт Леман Морске Еңбек комитетіндегі орынды ұсынды, Морс ақырында оны қабылдады. 1953 жылдың қаңтарында Дуайт Д. Эйзенхауэр Чарльз Э. Уилсонды АҚШ Мемлекеттік хатшысы лауазымына ұсынғаннан кейін Морс журналистерге кандидатураға қарсылықтың себебі кандидаттың әйелінің иелігіндегі 10 000-нан астам General Motors акциялары болуы мүмкін екенін айтты. Ақпан айында Морс Эйзенхауэрдің американдық әскери күштері мен қаржыны шетелдегі әскери базаларға ысыраптап жібергені үшін жартылай кінәлі екенін мәлімдеді, бұл президент Трумэннің демократиялық әкімшілігі кезінде Еуропадағы НАТО күштерінің бас қолбасшысы болған кезде болған деп түсіндірді. Шілдеде Морс тоғыз демократпен бірге қазіргі заңға түзетулер енгізуді ұсынатын заң жобасын қолдады, оның мақсаты Әлеуметтік қамсыздандыруға 13 000 адамды қосып, жәрдемақыны арттыру болды. Сол айда Сенаттағы көпшілік көшбасшысы Роберт А. Тафт қайтыс болғаннан кейін және Сенаттың республикашылдардың бақылауында қалатынына қатысты сұрақтар туындағаннан кейін Морс ұйымдық мәселелер бойынша партия мүшелерімен дауыс беруге байланысты "этикалық міндетін" растады, республикашылдар 1952 жылғы сайлауда көпшілікті жеңгендігіне байланысты, ол американдықтардың атынан әрекет ететініне сендірді. 1953 жылы Морс Су астындағы жерлер туралы заңға наразылық білдіріп, 22 сағат 26 минут бойы филибүстер жасады, бұл сол кезде АҚШ Сенаты тарихындағы ең ұзақ жеке филибүстер болды (төрт жылдан кейін Стром Турмондтың 1957 жылғы Азаматтық құқықтар туралы заңға қарсы 24 сағат 18 минуттық филибүстерімен рекорд жаңартылды). 1954 жылы Франция Диен-Бьен-Фу шайқасында жеңіліске ұшырағанда Эйзенхауэр американдық араласу үшін "Қарқын" кодолық атымен жоспар ұсынды. Морс АҚШ-тың араласуына қарсы сөйлеп, "Америкалықтар Үндіқытайдағы мыңдаған американдық жастардың қаза болуын ойлауға дайын емес" деді, себебі бұл "жалпылама сөздерге" негізделген. Морс Конгреске "Қарқын" операциясы бойынша бірінші болып дауыс беруге рұқсат беруді талап етті, "егер біз тағы бір соғысқа кірсек, ел Конгресс соғыс жариялауға уақыт таппай тұрып-ақ сонда болады" деді. Француздық жеңілістен кейін Морс Эйзенхауэрді Франция сияқты Вьетнамдық революциялық ұлтшылдығына әскери шешім ең жақсы шешім деген қате пікірге келді деп айыптады. Морс АҚШ Біріккен Ұлттар Ұйымы арқылы Вьетнам мәселесін дипломатиялық жолмен шешуге және Вьетнамды үшінші әлемнің кедейлігінен шығаратын экономикалық өсуді ынталандыруға тиіс екенін мәлімдеді. Ол мұндай саясат Кеңес Одағына әлемдік қауымдастық Үндіқытай елдерінің "еркін сайлаулар өткізілгенге дейін өздерін-өздері басқару құқығын" қорғауға ниетті екенін "аңғартқанын" айтты. Индокитай соғысын аяқтаған Женева келісімдерінен кейін Морс Мемлекеттік хатшы Джон Фостер Даллестің Американы "маңызды дипломатиялық жеңіліске" әкелгенін айыптады. 1954 жылдың қыркүйегінде Морс АҚШ-тың Оңтүстік-Шығыс Азия шартты ұйымына қосылуына дауыс берді, өйткені ол БҰҰ Жарғысына сәйкес келді. 1954 жылдың соңында Тайвань бұғазындағы бірінші дағдарыс басталды және Морс Сенатта Формоза резолюциясына қарсы күресті жетекшілік етті. Морс резолюция рұқсат еткен әскери күштердің "алдын ала берілген өкілеттігі" конституцияны бұзатынын, конституцияда Конгресс соғыс жариялау өкілеттігіне ие екенін және президент тек жағдай осындай қадамды қажет деп есептесе ғана Конгресстен соғыс жариялауын сұрай алатынын мәлімдеді. Морс Формоза резолюциясына үш түзету ұсынды, олардың барлығы жеңіліске ұшырады. Рут Шипли 1928 жылдан 1955 жылға дейін АҚШ Мемлекеттік департаментінің паспорт бөлімін басқарды. Ол процессуалдық құқықтарды ескермей саяси себептермен паспорттарды бермегені үшін сынға ұшырады, бірақ оның коммунизмге қарсы тұруы қолдау тапты. Нобель сыйлығының химия саласындағы лауреаты Линус Полингқа 1953 жылы Швецияда сыйлықты қабылдауға мүмкіндік беретін паспортты Шипли берген жоқ. Оның өтінімін қабылдамау себебін, "мұндай шешім АҚШ-тың мүддесіне жарамайды" деген стандартты тілмен түсіндірді, бірақ бұл шешім қайта қарастырылды. Морс оның шешімдерін "қатыгез және ерсі" деп сипаттады, себебі ол паспортты беруден бас тарту себептерін ашпады. Оның қолдаушыларына президент Трумэннің Мемлекеттік хатшысы Дин Ачесон және Невада штатының сенаторы Пэт Маккарран кірді.
Демократиялық партияға қосылу
1954 жылы демократтық АҚШ Сенатының үміткері Ричард Нойбергерді жақтап, белсенді науқан жүргізгеннен кейін, Морс 1955 жылдың ақпан айында Демократиялық партияға өтті. 1955 жылдың 19 ақпанында жарық көрген «Нью-Йорк Таймс» газетінің бірінші бетінде Морстың суреті жарияланып, «Демократтар Морсты қабылдады» деген мақала жазылды. «Нью-Йорк Таймс» Морстың өз туған қаласы Юджинде демократ ретінде тіркелгенін хабарлады. Сенатор Джон Ф. Кеннеди өзінің «Батылдық профилі» атты кітабында Морстың Республикалық партиядағы, содан кейін Демократиялық партиядағы қызметіне сілтеме жасайды. 1955 жылдың қаңтарында Формоза резолюциясы туралы дауыс беру кезінде Морс бұл резолюцияға қарсы дауыс берген үш сенатордың бірі болды. 1955 жылдың ақпан айында демократ ретінде алғашқы рет қоғамға шыққан Морс, егер сенаторлар келесі аптада атысты тоқтату туралы резолюция ұсынылатынына және американдықтар қытайлармен соғысқысы келмейтініне сенгенде, Формоза резолюциясына қатысты дауыс беру өзгеше болар еді деп мәлімдеді. Партиялық бағытын өзгерткеніне қарамастан, Морс 1956 жылы АҚШ Сенатына қайта сайланды. Ол АҚШ Ішкі істер министрі және бұрынғы губернатор Дуглас Маккейді қызу бәсекеде жеңді; алғашқы және жалпы сайлаулар кезеңіндегі науқан шығындары 600 000 доллардан асты, сол кездегі стандарттар бойынша бұл өте жоғары сома еді. 1957 жылдың наурыз айында Сауд Арабиясының Сауд патшасы Вашингтонға келгенде, Эйзенхауэр оны Американың Таяу Шығыстағы ең маңызды одақтасы деп атады, бірақ Морс бұл тұрғысынан таң қалмады. Сенатта сөйлеген сөзінде Морс: «Біз Сауд Арабиясына, тоталитарлық мемлекетке, диктатураның әскери күштерін ұстап тұру үшін салық төлеушілердің миллиондаған долларын сыйлық ретінде жұмсап жатырмыз. Біздің басымызды тексеру керек!» деді. Морс Сауд Арабиясының адам құқықтары саласындағы жағымсыз көрсеткіштері оны қабылдауға болмайтын одақтас етеді деп айыптады. 1957 жылы Морс 1957 жылғы Азаматтық құқықтар туралы заңға қарсы дауыс берді. Бұл заң жобасына қарсы дауыс берген жалғыз сенатор, ол Оңтүстіктен емес еді. 1959 жылы Морс Эйзенхауэрдің Клэр Бут Люсті Бразилиядағы елші етіп тағайындауына қарсы шықты. Көп жылдар бойы Люспен танысқан Морс, Франклин Д. Рузвельтті сынағандығы үшін Люсті сынады. Сенат Люстің тағайындалуын 79–11 дауыспен мақұлдағанмен, Люс оған жауап берді. 1959 жылдың 4 қыркүйегінде Морс Сенаттағы көпшілік көшбасшысы Линдон Б. Джонсонды басқа демократ сенаторларға диктатура орнатуға тырысқандығы және жеке сенаторлардың құқықтарын қорғамағандығы үшін айыптады.
Ричард Нойбергермен араздық
1950 жылдардың соңында Морз бен Орегон штатының кіші сенаторы Ричард Нойбергердің қарым-қатынасы нашарлап, көпшілік арасында ұзақ дауға ұшырады. Екеуі 1931 жылдан бері таныс болған, Морс Орегон университетінің құқық мектебінің деканы болғанда, ал Нойбергер 19 жастағы студент болған. Морс Нойбергермен дос болып, оған жиі кеңес берген, сондай-ақ риторикалық шеберлігін пайдаланып, Нойбергерді академиялық адалдықтан айыптаудан сәтті қорғаған. Оған тағылған айыптар алынып тасталғаннан кейін, Нойбергер Морздің университеттен кетіп, жаңа өмір бастау туралы кеңесін қабылдамай, оның орнына Морздің қылмыстық құқық бойынша сабағына қатысты. Морс оған курстан "D" бағасын қойды, ал Нойбергер наразылық білдіргенде, бағасын "F" деп өзгертті. Морздің биографы Мейсон Друкманның сөзіне қарағанда, тіпті екеуі сенатор болғаннан кейін де, 1931 жылғы оқиғаны еске түсіріп, арыла алмайтындықтарын айтты. "Оның жетістіктеріне қарамастан", - деп жазады Друкман, "Нойбергер Морс үшін мінезі кемшілікке толы адам болды", ал Нойбергер "Морсты құқық мектебінен қуғандығы үшін немесе оның абыройлы істе қорғағандығы үшін кешіре алмады". Морс кейін Нойбергерге көмектесті, ол 1954 жылы Сенатқа жарты миллионнан астам дауыстан 2 462 дауыспен жеңіске жетті, бірақ ол Нойбергерге әрдайым бағаланбаған кеңестер беруді жалғастырды. "Мені соншалықты жамандамауыңыз керек", - деді Нойбергер, Друкманның сөзінше, 1954 жылғы науқан кезінде Морске жолдаған хатында. 1957 жылға қарай қарым-қатынас осылай нашарлап, сенаторлар бетпе-бет сөйлесудің орнына, күнделікті хабаршы арқылы жақын кеңселер арасында ашулы хаттар алмастыра бастады. Хаттар жеке болғанымен, дау тез арада баспасөзге сіңіп, әріптестер мен басқа үшінші тараптарға тарады, олар көбінесе даудың мәнін анықтау қиындықтарын сезінді. Друкман бұл дауды "басшылыққа ұмтылған әке мен қарсылық білдірген ұлдың классикалық күресі" деп сипаттады. Дау 1960 жылы Нойбергердің инсульттан қайтыс болуымен аяқталды.
1960 жылғы президенттік науқан
Морс 1960 жылы президенттікке демократтардың кандидаттығына кеш қосылды. Бұл 1959 жылы Салемдегі штаттық капитолийде жергілікті тұрғын Гэри Нил және басқа да Морс жақтастары өткізген баспасөз конференциясында ресми емес түрде басталды. Олар сенатор Морсты қол қою арқылы бюллетеньге енгіземіз деп мәлімдеді. 1959 жылдың сәуірінде Морс штаттағы жас демократтардың жиынында өзінің үміткер болуға ниеті жоқ екенін айтты. Бірақ конгрессмен Эдит Грин оны «сүйікті ұлы» деп таныстырғаннан кейін, топ сенатор Морсқа дауыс берді. Гэри Нил жанкешті болды және 1959 жылдың қысында Морстың мамырдағы сайлауға қатысуы үшін қол қою петициясын аяқтауға жақын болды. Біраз уақыттан кейін Морс Нилмен кездесіп, оның күш-жігерін талқылады. Нил Морсқа: «Егер біз [жақтастарымыз] сіздің атыңызды бюллетеньге енгізбесек, сіздің жауларыңыз енгізеді» деді. Гэри Нил мен Уэйн Морс арасындағы бәсекелестің түйіні Орегон Республикалық партиясы екені анық болды. Морс Орегон республикашыларына: «Республикалық партияға айтайын, губернаторыңызды шығарыңыз. Мен онымен күресуге дайынмын» деді. Өзінің мәлімдемесінде: «Орегон штатының сайлауына қатыспағанды жөн көрсем де, жақсы саяси күрестен қашып кетпеймін, егер ол болмай қалса» деді. Морстың президенттік жарысқа қатысуы, көптеген үміткерлердің Орегонда маңызды науқан жүргізерін күткендерге ұнаған жоқ. Морс сайлауға қатыса ма, қатыспайма деген мәселеде ойыншылықпен айыпталды. Морс мамыр айында Колумбия округінде, Мэриленд штатында және Орегонда сайлауға қатысуға өтініш берді, осы ретпен. Оның осы үш аймақта да жақсы байланыстары болды. Орегон – оның үйі және әйелі мен отбасының тұратын жері. Ол Мэриленд штатының Пулесвилл қаласында шағын ферманың иесі болды және Вашингтонның өзін-өзі басқаруы үшін он бес жыл бойы күресіп, осы мақсатта заң шығаруды демеушілік етті. Кеннеди Вашингтонның алғашқы сайлауына қатыспады. Сенатор Хьюберт Хамфри Морстың DC жарысындағы басты қарсыласы болды, ол 7,831 дауысқа 5,866 дауыспен жеңіске жетті. Морс Мэриленд штатындағы жарысқа қатысқанда өте қиын жолға шығатынын білді және ондағы мүмкін болатын жеңілісті округтегі жеңісімен өтеуді үміттенеді. Джон Ф. Кеннеди католик болды және Мэриленд американдық католик шіркеуінің туған жері еді. Морс мүмкіндігінше көп ақпараттық қамтуға қол жеткізуге тырысты. «Нью-Йорк Таймс» Морс науқаны туралы хабардар болды және Морстың ізінен тырысты. Морс өзінің либерализмін әрбір науқандық іс-шарадағы басты мәселе етті. Оның Мэриленд штатындағы Камберлендте айтқан сөздері Кеннеди либерал емес екенін көрсетеді: Эйзенхауэр әкімшілігі билікке келген кезде оның алғашқы мақсаттарының бірі ірі бизнеске жеңілдіктер беру үшін салық кодексін өзгерту болды және ол бұны Массачусетс штатының сенаторының көмегімен жасады. Бізге үлкен ақша мен ірі бизнестің үкіметке үстемдігін жоятын кандидат қажет. Бізге орташа американдықтардың әл-ауқаты үшін қажетті саяси күреске тұратын батыл кандидат қажет. Кеннеди ешқашан мұны істеуге дайын болған емес. Морс болжағандай, ол Мэрилендте Кеннедиге жеңілді. Морс өзінің либералистік стратегиясын жалғастыра берді, өйткені науқан оның үйіне көшті. Орегон демократтары Морс пен Кеннеди арасындағы қақтығысқа дайындалды, бірақ Орегон бюллетенінде бес кандидат болады. Осы уақытқа дейін Кеннедидің басты қарсыласы болған Хамфри Батыс Вирджинияда Кеннедиге жеңіліп, жарыстан шығып кетті. Кеннедидің науқаны Орегонға баса назар аударуды бастады. Оның қызметкерлері Морстың маңызды кандидат емес екенін бірнеше рет жоққа шығарды, бірақ жеңіске жету үшін науқан Роза Кеннеди мен Тед Кеннедиді Орегонда сөйлеуге жіберді және Морске қарағанда 54 000 долларға 9 000 доллар жұмсады. Морс Кеннедидің «қатаң кандидат емес» деген мәлімдемесіне жиі: «Мен өте қатаң кандидатпын» деп жауап берді. Тыныштықта Орегон демократтары Морстың жеңілісі 1962 жылы мүмкін болатын республикалық қарсыласы губернатор Марк Хэтфилдке қарсы қандай салдарға әкеледі деп алаңдады. Морс бұл артықшылықты пайдаланып, шешілмеген демократтарды ықпал етуге көмектесті, егер ол алғашқы сайлауда жеңіліп қалса, бұл 1962 жылы республикашылдарға оны жеңуге көмектеседі деп мәлімдеді. Кеннеди бұл аргументке келіспей, президенттік алғашқы сайлаудың нәтижесіне қарамастан, Орегон халқы Уэйн Морске үлкен құрметпен қарап, оны Сенатқа қайта сайлайтынын және тіпті 1962 жылы оған үгіт-насихат жасау үшін Орегонға оралатынын мәлімдеді. Сайлау күні Морс Кеннедиден шамамен 50 000 дауыспен қалып қойды. Морс сол аптада президенттік жарыстан бас тартты. Морс 1960 жылғы науқанның қалған бөлігіне қатыспады. Ол тіпті 1960 жылғы Демократиялық Ұлттық конвенцияға барудан да бас тартты. Оның орнына ол Юджин қаласындағы үйінде отырып, теледидардан бақылады.
When the Eisenhower Administration took office one of its first objectives was to riddle the tax code with favors for big business and it did so with the help of the Senator from Massachusetts. We need a candidate who will reverse the big money and big business domination of government. We need a courageous candidate who will stand up and fight the necessary political battle for the welfare of the average American. Kennedy has never been willing to do that. As Morse had predicted, he lost to Kennedy in Maryland. Morse continued to pursue his liberalism strategy as the campaign moved to his home turf. Oregon Democrats prepared for a showdown between Morse and Kennedy, although five candidates would appear on the Oregon ballot. Humphrey, to this point Kennedy's main challenger in the primaries, had lost badly to Kennedy in West Virginia and had dropped out of the race. The Kennedy campaign began to focus on Oregon. Its workers repeatedly denied that Morse was a serious candidate, but to make sure of a win, the campaign sent Rose Kennedy and Ted Kennedy to speak in Oregon and outspent Morse $54,000 to $9,000. Morse often found himself responding to Kennedy's claim that he was not a "serious candidate", by proclaiming: "I'm a dead serious candidate." Quietly, Oregon Democrats began to worry about what a loss for Morse would mean in 1962 against possible Republican challenger Governor Mark Hatfield. Morse would use this to his advantage to help sway undecided Democrats, claiming that if he lost in the primary, it would certainly help Republicans defeat him in 1962. Kennedy brushed off this argument by claiming that regardless of the outcome of the presidential primary, the people of Oregon had a tremendous respect for Wayne Morse and would send him back to the Senate, and that he would even come back to Oregon in 1962 to campaign for him. On Election Day, Morse came up roughly 50,000 votes short of defeating Kennedy. Morse abandoned his presidential race that same week. Morse largely sat out the rest of the 1960 campaign. He even opted out of going to the 1960 Democratic National Convention. Instead he sat at home and watched it on television from Eugene.
Сенаттың соңғы өкілеттігі
1960 жылдың қыркүйегінде демократтар Джеймс Истленд пен Томас Додд Мемлекеттік департаменттегі төменгі лауазымды шенеуніктер Фидель Кастро режиміне Кубада билікке келуге жол ашқандарын мәлімдегеннен кейін Морс бұл айыптаманы жоққа шығарып, оның негізі жоқ екенін айтты. 1961 жылдың ақпан айында баспасөз мәслихатында Морс Конгрестен Орегон штатындағы азаматтық жұмыстарға 12 миллион доллар бөлуді сұрау ниетін жариялады, бұл сұраныстың негізі Инженерлер корпусы жинаған мәліметтер болады және Орегон штаты "ауыр экономикалық жағдайға" тап болғанын атап өтті. 1961 жылдың наурыз айында президент Кеннеди Чарльз М. Меривезерді Экспорт-импорт банкінің директоры лауазымына ұсынғаннан кейін Морс Меривезерді нәсілшіл және антисемит деп сипаттады. Морс президент Кеннедидің тағайындауына байланысты АҚШ-тағы әрбір еврей және афроамерикалықтан кешірім сұрауы керек екенін мәлімдеді. 1961 жылдың сәуір айында Морс Шошқалар шығанағына жасалған шабуылға ашуланып, Мемлекеттік хатшы Дин Раскқа Кеннеди әкімшілігінің конституцияға қайшы әрекет еткенін айыптады және Конгресске Кубаға шабуыл жасау туралы шешім қабылдамас бұрын, кубалық эмигранттарға логистикалық және басқа да қолдау көрсету арқылы әкімшілік Конгреске хабарламағандығына "шын жүректен өкініш білдірді". 1961 жылдың мамырында Морс Сенаттың Латын Америкасы жөніндегі комитеті АҚШ-тың Пуэрто-Рикодағы Виэкес америкалық теңіз базасында Шошқалар шығанағы шабуылынан аман қалғандарды байланыссыз ұстап отырғаны туралы хабарларды тергеуі туралы мәлімдеді. Морс тергеуді Мемлекеттік департамент шенеуніктері емес, Ақ үй қызметкерлері жүргізгенін айтты. 1962 жылдың қаңтар айында Джон А. Макконның кандидатурасын қарау кезінде, Кеннеди оны ЦРУ директоры етіп ұсынды, Морс ЦРУ-да "тоқтатылуы керек бақылаусыз атқару билігі бар" деп айыптады. Шошқалар шығанағына жасалған шабуыл туралы айта отырып, ол ЦРУ-ны соғысқа оңай алып келуі мүмкін ойсыз әрекеттерге қатысқан деп айыптады және: "Біз Конгресс соғыс жарияламай тұрып соғысты бастамайтын жағдайға келдік" деді. 1963 жылдың ақпан айында Морс АҚШ Францияға "әлемдегі кез келген елден гөрі" көбірек сыртқы көмек көрсетіп отырғанын және Францияның НАТО-ға қатысты міндеттерін орындамай отырғанын мәлімдеді, сондай-ақ Сенаттың Сыртқы қатынастар комитеті Францияның АҚШ-тан қанша көмек алуы керек екенін және Франция президенті Шарль де Голь Франция Атлантикалық альянстан тыс тәуелсіз сыртқы саясат жүргізуге құқылы болуы керек екенін зерттейтінін айтты. 1963 жылдың ақпан айында президент Кеннеди кубалық шабуылға америкалық әуе қорғау ешқашан уәделенбегенін мәлімдегеннен кейін Морс бұл пікірлер шабуылдан кейін Кеннеди әкімшілігінің мүшелерінің куәліктерімен расталғанын және "кейінгі оқиғалар" нәтижесінде куәліктерді қамтитын құжат жариялануы керек екенін айтты. Морс Кеннеди әкімшілігінің "Прогресс үшін альянс" құруы "өткен онжылдықтағы "кризистік және әлеуметтік қысым" азайған кезде жасалуы керек болған кешіккен бағдарлама" екенін мәлімдеді және бағдарлама 10 жыл ішінде өз мақсатына жетеді деп сену "үлкен қателік" болады деп түсіндірді. 1964 жылдың көктемінде Морс Вьетнам соғысын қырсық қорғаныс министрі Роберт Макнамараның атымен "Макнамара соғысы" деп атауды бастады. 1964 жылдың 17 сәуірінде Морс "Менің пікірімше, АҚШ Қорғаныс министрі Макнамараның басшылығымен Вьетнамда заңсыз және ақылға сыймайтын соғыс жүргізіп жатыр дегенге әлі ешбір дауыс жауап берген жоқ" деді. Бір айдан кейін, 1964 жылдың 20 мамырында президент Линдон Б. Джонсон Конгрестен Оңтүстік Вьетнамға қосымша 125 миллион доллар көмек беруге дауыс беруді сұрағанда, Морс Джонсонды "Оңтүстік Вьетнамдағы заңсыз, біржақты әскери әрекеттерімізге Конгрестің мақұлдауын алуға тырысып, соғыс жариялау туралы өтінішпен келмегені үшін" айыптап, өтінішке қарсы дауыс берді. 1964 жылға қарай Морс Сенатта "Тиф Мэри" ретінде танымал болды, оның әзіл-сықақсыздығы мен алкогольге қарсылығы оны басқа сенаторлар ұнатпайтын және одан аулақ болатын эксцентрикалық ете білді. Морс алкогольді кез келген жағдайда ішуден бас тартуы және Сенатта аңызға айналған әзіл-сықақсыздығы оны Сенаттың "клубынан" шығарды, онда маңызды бейресми кездесулер көп алкоголь тұтынылатын қонақжайлы атмосферада жеке түрде өткізілді. Морс Сенат алдында сөйлегенде, әдетте, басқа сенаторлар оны үзіп тастауға дауыс беруден бұрын, сөйлеуге бес-он минут уақыт берді. Алайда Морс Конгрестің өкілеттігін президенттікке қарсы қорғауға бел буған қатал және ұрысқыш тұлға ретінде де танымал болды, ал 1964 жылдың наурыз айында президент Джонсонға жолданған хатында Уильям Банди Морстың Джонсонқа Вьетнамда соғыс жүргізуге құқық беретін конгрестік резолюцияға қарсы шығуға ең бейім сенатор екенін болжады. 1964 жылдың 7 тамызында, 1962 жылы қайта сайланған Морс, ол АҚШ-тың Вьетнам соғысына қатысуын кеңейтуге рұқсат берді. Оның басты пікірі резолюция АҚШ Конституциясының бірінші бабын бұзады, президентке соғыс жарияланбастан әскери әрекеттерді жүргізуге мүмкіндік береді деп санады. Сенат алдында сөйлеген сөзінде Морс "Мен [S. J. Res. 189] бірлескен резолюцияға қарсы сөйлеу үшін тұрмын. Мен мұны қайғымен айтамын. Бірақ мен резолюцияны, 1955 жылғы Формоза резолюциясы және одан кейінгі Таяу Шығыс резолюциясы сияқты, жарияланған соғыс декларациясынан басқа емес деп санаймын" деді. 1965 жылдың 18 ақпанында Морс Джонсонның Вьетнам саясатын "толық" жоққа шығарды, президентті АҚШ-ты конституцияға қайшы соғысқа жетеледі деп айыптады. Джонсон Солтүстік Вьетнамға қарсы стратегиялық бомбалау операциясын, "Rolling Thunder" кодын іске қосуды жариялағанда, Морс президенттің "АҚШ Конституциясы бойынша Солтүстік Вьетнамды бомбалауға заңдық құқығы жоқ, соғыс жарияланбастан" деді. 1965 жылдың 24 наурызында Мичиган университетінде Вьетнам соғысына қарсы алғашқы кампус наразылығы "оқыту" арқылы өтті. Мичиган университетіндегі наразылықты ұйымдастырушы Джон Донуға жолданған хатында Морс "Оқыту наразылығын" мақтап, "Америка халқы елдерінің құқыққа қайта оралуын талап етуі өте маңызды, әйтпесе Азияда қырғынды жасаймыз" деді. 1965 жылдың сәуір айында Морс алғаш рет Вьетнамға қарсы наразылыққа қатысты, Орегон университетінде өткен "оқыту" іс шарасында сөйлеген сөзінде ол студент наразыларына жоғары баға берді, өзінің қарт екенін айтып, осы көптеген жастарға тұруға дайын екенін көруге қуанғанын білдірді. 1965 жылдың 8 маусымында Морс Нью-Йорктегі Мэдисон Сквер Гарденде 17 000 адам қатысқан соғысқа қарсы митингте бас сөз сөйледі. Келесі жылдары Морс елдегі соғысқа қарсы ең белсенді сыншылардың бірі болып қала берді. Кейінірек ФБР Морстың соғысқа қарсылығына байланысты, президент Джонсонның Морсқа қарсы қолдануға болатын ақпарат табуға тырысуымен, тексергені анықталды. 1965 жылдың маусымында Морс Бенджамин Спок, Коретта Скотт Кинг және басқалармен бірге Нью-Йорк қаласында үлкен соғысқа қарсы шеруге қатысты. Осыдан кейін Морс "мүмкіндігі болғанда мұндай наразылықтарға оңай қосылып, басқаларды да қатысуға шақырып тұрды". 1966 жылдың ақпанында Сенаттың Сыртқы қатынастар комитетінің төрағасы Дж. Уильям Фулбрайт Вьетнам соғысы туралы теледидарда тыңдау өткізді, Морс комитет мүшесі ретінде оған қатысты. Джонсон генерал Максвелл Тейлорды комитетке қарсы куә ретінде жіберді. Тейлордың куәлігіне жауап ретінде Морс: "Менің пікірімше, американ халқы қысқа уақыттан кейін Қорғаныс министрі Макнамараның басшылығымен Вьетнамда заңсыз және ақылға сыймайтын соғыс жүргізіп жатыр деген маған қарсылық білдіргенге ешбір дауыс жауап бермейтініне сенемін" деді.
congressional approval of our illegal, unilateral military action in South Vietnam without coming forward with a request for a declaration of war." By 1964, Morse had the reputation of being the "Typhoid Mary" of the Senate, an eccentric whose humorlessness and teetotalism made him widely disliked and shunned by the other senators. Morse's refusal to drink alcohol under any circumstances together with a lack of humor that was legendary within the Senate excluded him from the "Club" of the Senate, where important informal meetings were held in private in a convivial atmosphere where much alcohol was consumed. When Morse spoke before the Senate, he usually allowed only five to ten minutes to speak before the other senators voted to cut him off. However, Morse was also known as a stubborn and cantankerous character who was determined to uphold Congress's powers against the presidency, and in a memo to President Johnson in March 1964, William Bundy predicted that Morse was the senator most likely to oppose a congressional resolution giving Johnson the power to wage war in Vietnam. On August 7, 1964, Morse, who had won re election in 1962, It authorized an expansion of U. S. involvement in the Vietnam War. His central contention was that the resolution violated Article One of the United States Constitution, granting the president the ability to take military action in the absence of a formal declaration of war. In a speech before the Senate, Morse stated "I rise to speak in opposition to the joint resolution [S. J. Res. 189]. I do so with a sad heart. But I consider the resolution, as I considered the resolution of 1955, known as the Formosa resolution, and the subsequent resolution, known as the Middle East resolution, to be naught but a resolution which embodies a predated declaration of war." In a speech on 18 February 1965, Morse in a speech “completely” repudiated Johnson's Vietnam policy, accusing the president of leading the United States into a war unconstitutionally. When Johnson announced the beginning of the strategic bombing offensive against North Vietnam code named Operation Rolling Thunder, Morse stated the president "has not the slightest legal right under the Constitution of the United States to be bombing North Vietnam, short of a declaration of war." On 24 March 1965, the first campus protest against the Vietnam War took place with a "teach in" at the University of Michigan. In a letter to John Donoughue, the organizer of the protest at the University of Michigan, Morse praised the "Teach in Protest" and stated: "It is urgent that the American people insist that their country return to a respect for law before we create a holocaust in Asia." In April 1965, Morse took part in an anti war protest for the first time when he spoke at a "teach in" at the University of Oregon where he offered lavish praise for the student protesters, saying that as an old man it gladdened him to see so many young people willing to take a stand. On 8 June 1965, Morse was the lead speaker at an anti war rally attended by 17, 000 people at Madison Square Garden in New York. During the following years Morse remained one of the country's most outspoken critics of the war. It was later revealed that the FBI investigated Morse based on his opposition to the war, allegedly at the request of President Johnson in an attempt to find information that could be used politically against Morse. In June 1965, Morse joined Benjamin Spock, Coretta Scott King and others in leading a large anti war march in New York City. After that, Morse "readily joined such protests when he could, and eagerly called upon others to participate." In February 1966, the chairman of the Senate Foreign Relations Committee, J. William Fulbright, held televised hearings about the Vietnam war, which Morse took part in as a member of the committee. Johnson sent General Maxwell Taylor before the committee as a rebuttal witness. In response to Taylor's testimony, Morse said: "I happen to hold to the point of view that it isn't going to be long before the American people, as a people, will repudiate our war in Southeast Asia". In response, Taylor stated "That of course, is good news to Hanoi, Senator". An infuriated Morse snapped back: "I know that is the smear that you militarists give to those of us who have honest differences of opinion with you, but I don't intend to get down in the gutter with you and engage in that kind of debate, General!" In the 1966 U. S. Senate election, he angered many in his own party for supporting Oregon's Republican Governor, Mark Hatfield, over the Democratic nominee, Congressman Robert Duncan, in that year's Senate election, due to Duncan's support of the Vietnam War. Hatfield won that race, and Duncan then challenged Morse in the 1968 Democratic senatorial primary. Morse won renomination, but only by a narrow margin. Morse lost his seat in the 1968 general election to State Representative Bob Packwood, who criticized Morse's opposition to continued funding of the war as being reckless, and as distracting him from other issues of importance to the state.
Сенаттық мансабынан кейінгі мансап
Морс өмірінің қалған көп бөлігін АҚШ Сенатының мүшелігіне қайта кіруге арнады. 1968 жылы жеңілгеннен кейін ол 1972 жылы алғашқы әрекет жасады. 1974 жылдың 19 наурызында 73 жастағы Морс алты жыл бұрын жоғалтқан Сенат мандатына Демократиялық партиядан кандидат болу үшін қажетті құжаттарды тапсырды. 1974 жылдың 28 мамырында өткен Демократиялық партияның ішкі сайлауында Морсқа қарсы Орегоннан тағы үш демократ тіркелді және Морстың жасын негізгі сайлау мәселесі етіп көтерді. Оның ең белгілі қарсыласы – Орегон Сенатының спикері Джейсон Бо. "Нью-Йорк Таймс" газетінің редакциондық мақаласында Морс сайланған жағдайда штатқа "үлкен адалдықпен" қызмет ететіні айтылды. Морс ішкі сайлауда Боны жеңіп, жалпы сайлауға дайындала бастады. 1974 жылдың 21 шілдесінде, қарбалас сайлау күнтізбесін сақтап тұруға тырысқан Морс бүйрек жетіспеушілігінен Портлендтегі "Жақсы самариялық" ауруханасына түсті, жағдайы ауыр болды. Ол ертесі күні қайтыс болды. Орегон Демократиялық Орталық Комитеті тамыз айында жиналып, Морстың орнына Сенатқа Демократиялық партиядан кандидат ретінде штат сенаторы Бетти Робертсті ұсынды. Робертс күзде бұрынғы сенатор Боб Паквудқа жеңіліп қалды.
Мұра
Демократиялық партияға қосылғаннан кейін он екі жыл өткен соң, Морстың өмір бойы бір саяси партияға адал болмауы Батыс АҚШ саясатындағы ұзаққа созылған дәстүрге оның салған үлесі ретінде қарастырылды. Уэйн Морсқа 1974 жылғы 26 шілдеде Орегон штатының Өкілдер палатасында мемлекеттік салтанатты жерлеу рәсімі өткізілді. Оның денесі жерлеу рәсімінен бұрын Капитолийдің ротондасында қойылды. Жерлеу рәсіміне 600-ден астам адам қатысты. Бұрынғы сенатор Юджин Маккарти, губернатор Том Макколл, сенатор Марк Хатфилд және Орегон штаты Өкілдер палатасының спикері Ричард Эйманн қатысты. Денесін көтерушілерге Орегон конгрессмені Аль Ульман және Конгресске үміткер үш кандидат – демократтар Лес АуКойн, Джим Уивер және Морстың бұрынғы қарсыласы Роберт Б. Дункан кірді, ол конгрессмен Эдит Грин бос қалдырған орынға таластануда. Конгрессмен АуКойн 18 жылдан кейін сенатор Паквудты орнынан ығыстыруға тырысқанда, Морстың «принцип саясаттан жоғары» деген ұранын қабылдады. 1996 жылдан бері Морс отырған АҚШ Сенатының мандатын 19 жасында сенатордың соңғы сайлау кампаниясында Морсты жүргізген Рон Уайден иеленді. Паквудтың отставкасынан кейін өткен ерекше сайлауда жеңіске жеткен Уайден 1998 жылы толық мерзімге, ал 2004, 2010, 2016 және 2022 жылдары қайта сайланды. 2006 жылы Юджин қаласының орталығында Уэйн Л. Морс АҚШ соты ашылды. Сонымен қатар, ол Орегон университетінің Уильям В. Найт заң орталығындағы Уэйн Морс орталығында еске алынды. Орегон университетінің заң орталығында Уэйн Морс заң және саясат орталығы орналасқан. Юджиндегі Лэйн округі соты 2005 жылдың көктемінде жаңартылып, оған іргелес Уэйн Л. Морс еркін сөз алаңына қайта бағышталды, онда толық мөлшердегі мүсіні мен цитаталармен жазылған плиткалар орнатылды. Морс отбасының Юджиндегі меншігі және үйі – Эджвуд фермасы, Уэйн Морс фермасы ретінде тарихи орындардың ұлттық тізіліміне енгізілген. Юджин қаласы коммерциялық емес ұйымның көмегімен бұрын Морс ранчосы деп аталған тарихи паркті басқарады. Юджин қаласы 2008 жылы паркке Уэйн Морс отбасылық фермасы деген атау берді, бұл Уэйн Морс тарихи паркі корпорациясы кеңесі мен Морс отбасы мүшелерінің ұсынысы бойынша жасалды. Жаңа атау тарихи жағынан дәлірек. Уэйн Л. Морс Юджиндегі Рест-Хейвен еске алу паркінде жерленген.