Шотландияның Жоғарғы Соты

Кіріспе

Шотландияның жоғарғы қылмыстық соты, веб-сайт = www.scotcourts.gov.uk, Lord President of the Court of Session, Lord Justice General, Colin Sutherland, Lord Carloway, Lord Carloway, termstart = 18 желтоқсан 2015, termend = , termend2 = , Lord Justice Clerk, Leeona Dorrian, Lady Dorrian, Lady Dorrian, termstart2 = 13 сәуір 2016

Supreme criminal court in Scotland

, website = www. scotcourts. gov. uk
, Lord President of the Court of Session, Lord Justice General, Colin Sutherland, Lord Carloway, Lord Carloway, termstart = 18 December 2015
, termend =
, termend2 =
, Lord Justice Clerk, Leeona Dorrian, Lady Dorrian, Lady Dorrian, termstart2 = 13 April 2016

The High Court of Justiciary (Àrd chùirt a' Cheartais) is the supreme criminal court in Scotland. The High Court is both a trial court and a court of appeal. As a trial court, the High Court sits on circuit at Parliament House or in the adjacent former Sheriff Court building in the Old Town in Edinburgh, or in dedicated buildings in Glasgow and Aberdeen. The High Court sometimes sits in various smaller towns in Scotland, where it uses the local sheriff court building. As an appeal court, the High Court sits only in Edinburgh. On one occasion the High Court of Justiciary sat outside Scotland, at Zeist in the Netherlands during the Pan Am Flight 103 bombing trial, as the Scottish Court in the Netherlands. At Zeist the High Court sat both as a trial court, and an appeal court for the initial appeal by Abdelbaset al Megrahi. The president of the High Court is the Lord Justice General, who holds office ex officio by virtue of being Lord President of the Court of Session, and his depute is the Lord Justice Clerk. The remaining judges are the Lords Commissioners of Justiciary, who hold office ex officio by virtue of being appointed as Senators of the College of Justice and judges of the Court of Session. As a court of first instance trials are usually heard with a jury of 15 and a single Lord Commissioner of Justiciary; the jury can convict on a majority verdict. In some cases, such as the trial of Abdelbaset al Megrahi and Lamin Khalifah Fhimah for the bombing of Pan Am Flight 103, a trial can be heard by a bench of judges alone; sitting without a jury. As an appeal court the hearings are always without a jury, with two judges sitting to hear an appeal against sentence, and three judges sit to hear an appeal against conviction. The High Court will hear appeals from the sheriff courts of Scotland where the trial was under solemn proceedings; the High Court will also hear referrals on points of law from the Sheriff Appeal Court, and from summary proceedings in the sheriff courts and justice of the peace courts. Cases can be remitted to the High Court by the sheriff courts after conviction for sentencing, where a sheriff believes that their sentencing powers are inadequate. The High Court can impose a life sentence but the sheriff has a limit of five years sentencing; both can issue an unlimited fine. As of October 2022, the Lord Justice General was Lord Carloway, and the Lord Justice Clerk was Lady Dorrian, and there were a total of 36 Lords Commissioners of Justiciary.

Сот төрелігінің жоғары соты (Àrd chùirt a' Cheartais) – Шотландиядағы жоғарғы қылмыстық сот. Жоғары сот – бірінші сатыдағы сот және апелляциялық сот болып табылады. Бірінші сатыдағы сот ретінде Жоғары сот Парламент үйінде немесе Эдинбургтегі ескі қаладағы шериф сотының бұрынғы ғимаратында, сондай-ақ Глазго мен Абердиндегі арнайы ғимараттарда отырыс кезегін өткізеді. Жоғары сот кейде Шотландияның кішкентай қалаларында да отырыс кезегін өткізеді, онда жергілікті шериф сотының ғимаратын пайдаланады. Апелляциялық сот ретінде Жоғары сот тек Эдинбургте отырыс кезегін өткізеді. Бір рет Жоғары сот Шотландиядан тыс, Нидерландыдағы Зейст қаласында Pan Am 103 рейсінің бомбалануы бойынша сот процесі кезінде Нидерландыдағы Шотландия соты ретінде отырыс өткізді. Зейсте Жоғары сот Әбделбасет әл-Меграхидің алғашқы апелляциясы бойынша бірінші сатыдағы сот және апелляциялық сот ретінде отырыс өткізді. Жоғары соттың президенті – Лорд-Саджес генерал, ол Сессиондық соттың Лорд-президенті болуына байланысты лауазымды экс-официально атқарады, ал оның орынбасары – Лорд-Саджес Клерк. Қалған судьялар – Сессиондық соттың сенаторлары және судьялары болып тағайындалғандықтан, Сот комиссарлары лауазымды экс-официально атқарады. Бірінші сатыдағы сот процестері әдетте 15 қазыдан тұратын қазылар алқасымен және бір Лорд-комиссармен бірге қаралады; қазылар алқасы көпшілік дауыспен айыптау үкімін шығара алады. Кейбір жағдайларда, мысалы, Абдельбасет әл-Меграхи мен Ламин Халифа Фхимаға Pan Am 103 рейсін бомбалау ісі бойынша сот процесін тек судьялар алқасы қарауы мүмкін; қазылар алқасысыз. Апелляциялық сот ретінде тыңдаулар әрқашан қазылар алқасысыз өтеді, екі судья үкімге қатысты шағымды тыңдайды, ал үш судья айыптауға қатысты шағымды тыңдайды. Жоғары сот Шотландияның шериф соттарынан салтанатты рәсімдер бойынша қаралатын істер бойынша шағымдарды тыңдайды; сонымен қатар Жоғары сот Шериф апелляциялық сотынан, шериф соттары мен әділет судьяларының соттарынан келіп түскен құқықтық мәселелер бойынша шағымдарды тыңдайды. Сотталғаннан кейін шерифтер жазаны тағайындау үшін өздерінің өкілеттіктері жеткіліксіз деп санайтын жағдайларда, іс Жоғары сотқа жіберілуі мүмкін. Жоғары сот өмір бойына жаза тағайындауы мүмкін, бірақ шерифтің жаза тағайындау өкілеттігі бес жылмен шектеледі; екеуі де шексіз мөлшерде айыппұл салуы мүмкін. 2022 жылдың қазанына қарай Лорд-Саджес генерал – Лорд Карлоуэй, Лорд-Саджес Клерк – Леди Дорриан, ал барлығы 36 Лорд-Саджес комиссары болды.

Соттау

Оның бастауы Justiciar және College of Justice, сондай-ақ орта ғасырлық патшалық және барондық соттардан бастау алады. Орта ғасырлық Justiciar (патшалық судья) өзінің атын Шотландия бойынша істерді қарау үшін саяхаттайтын судьялардан алған. 1524 жылдан бастап Justiciar немесе орынбасары Эдинбургте "тұрақты орналасқан жерге" ие болуы тиіс болды. Шотландия королі кейде ерте патшалық сотта істерді қараған, және азаматтық істер бойынша Шотландия Парламентіне шағымдануға болыпты, бірақ қылмыстық істер бойынша болмаған. 1532 жылы екі бөлек сотқа азаматтық және қылмыстық юрисдикцияны бөліп, College of Justice құрылды. Дегенмен, патшалық сот әдетте Justiciar-дың жауапкершілігінде болды. Justiciar әдетте әділет таратуға көмектесу үшін және ол болмағанда төрағалық ету үшін бірнеше орынбасарларды тағайындады. Заң білімі бар кеңсе қызметкері Justiciar мен оның орынбасарларына кеңес берді, себебі олар көбінесе ақсүйектер болған және көбінесе заң білімі болмаған. Бұл кеңсе қызметкері барлық айыптамаларды дайындап, тізімдерді сақтап тұрды. Соңында кеңсе қызметкерінің ықпалы артты, осымен ол сотта дауыс беру құқығына және Justice Clerk ретінде сот құрамында орын алуға ие болды.

1672 жылғы Соттар туралы заң

Жоғары сот қазіргі түрінде 1672 жылы 1672 жылғы Соттар актісімен құрылды, сол кезде Сессия Лордтарының (Сессия сотының судьялары) бесеуі Әділет сотының тұрақты судьялары болып қосылды. Бұрын Лорд-Джистис генерал сотта төрағалық ету үшін өкілдерін тағайындаған. 1672 жылдан 1887 жылға дейін Жоғары сот Лорд-Джистис генералдан, Лорд-Джистис Клерктен және бес Сессия Лордынан тұрды.

Еуропалық Одақ туралы шарт

Шотландия мен Англияны Ұлыбританияға біріктірген Одақ шартының XIX бабы Жоғары сот әділетшілігін сақтап қалды, бірақ енді Жоғары сот Ұлыбритания Парламентіне бағынды, ол «әділеттілікті жақсы басқару үшін ережелерді» қабылдауға құқылы болды. Доминик Скаллион 2010 жылы «Абердин студенттік құқық шолуы» журналында жариялаған мақаласында Англия мен Шотландияның одағы кезінде Жоғары сот есептерінде ағылшын құқығы мен істеріне сілтемелердің көбейгенін анықтады. Алайда, Скаллион Жоғары сот шешімдеріне ағылшын шешімдері мен прецеденттерінің тікелей әсері тек 20 ғасырдың екінші жартысында ғана байқалғанын көрсетті. Одақ актісінен кейін Жоғары сот әділетшілігі қылмыстық құқық мәселелерінің барлығы бойынша соңғы құзыретті орган болып қала берді, бірақ Ұлыбритания Парламенті Лордтар палатасының сот функциялары арқылы апелляциялық құзыреттілікке ие болғандай көрінді, бірақ бұл іс жүзінде аз әсер етті. 1834 жылы сот төрешілері болып тағайындалған бес лорд-сессионға негізгі жалақысынан артық қосымша төлем жасалды. Арнайы комиссия лордтар сессиясының барлығын сот комиссарлары етіп тағайындауды және қосымша төлемді жоюды ұсынды. Сонымен қатар, комиссия сенатордың негізгі жалақысын арттыруды ұсынды. Сот құрамы 1887 жылға дейін өзгеріссіз қалды, содан кейін 1887 жылғы Қылмыстық іс жүргізу (Шотландия) заңымен Әділет коллегиясының барлық сенаторлары сот комиссарлары болып тағайындалды. 1896 жылы Чарльз Пирсон Жоғары соттан Лордтар палатасына шағымдануға құқық жоқ екенін мәлімдеді. 1998 жылғы Жоғары сот әділетшілігі туралы жарлық арқылы аталған шарт Ұлыбританияда заң күшіне енді. Жарлық Лорд-Сот Клеркіне үш сот комиссарын сот отырысында фактілерді анықтаушы және кез келген құқықтық мәселені шешу үшін тағайындауға өкілеттік берді. Жоғары сот сотқа қатысты құқық бұзушылықтарды анықтау бойынша толық құзыреттілікке ие болды. Абдельбасет аль-Меграхиның үкімі апелляцияда расталғаннан кейін Нидерландыдағы Шотландия соты жұмысын тоқтатты. Келесі шағымдар Шотландияда қарастырылды.

Article XIX of the Treaty of Union that united Scotland and England into Great Britain preserved the High Court of Justiciary, though now the High Court was subject to the Parliament of Great Britain which could enact " regulations for the better administration of Justice". Dominic Scullion, writing in the Aberdeen Student Law Review in 2010, identified that the Union of England and Scotland saw an increase in references to English law and cases in the reports of the High Court. However, Scullion identified that it was only in the latter half of the 20th century that the judgments of the High Court were directly influenced by English decisions and precedent. The High Court of Justiciary remained the final authority on all matters of criminal law after the Act of Union, though the Parliament of Great Britain appears to have had appellate jurisdiction through the judicial functions of the House of Lords this appeared to have little effect in practice. In 1834 the five Lords of Session who were appointed as Lords Commissioners of Justiciary were paid an additional allowance of over their basic salary of A Select Committee of the House of Commons was appointed to investigate the remuneration and working conditions of the Lords of Session and Lords Commissioners of Justiciary. The Select Committee recommended that all the Lords of Session should be made Lords Commissioners of Justiciary and that the additional allowance be abolished. At the same time the Committee recommended that the basic salary of a Senator be increased to
The membership of the court remained unchanged until 1887 when all of the Senators of the College of Justice were made Lords Commissioners of Justiciary, by the Criminal Procedure (Scotland) Act 1887. Writing in 1896, Charles Pearson attested that no appeal was competent from the High Court to the House of Lords. Legal effect was given to the treaty in the United Kingdom by the High Court of Justiciary Order 1998, an Order in Council. The order empowered the Lord Justice Clerk to appoint three Lords Commissioners of Justiciary to sit as bench trial as both trier of fact and for determining any points of law. The High Court had full authority to determine contempt of court relating to the proceedings. Following the conviction, which was upheld on appeal of Abdelbaset al Megrahi, the Scottish Court in the Netherlands ceased to sit. Subsequent appeals were heard in Scotland.

Ұлыбританияның Жоғарғы соты

Адам құқықтары және өкілеттік беру мәселелері бойынша Құпия кеңес Сот комитетінің құзыреті 2005 жылғы Конституциялық реформа туралы заңмен Ұлыбританияның Жоғарғы сотына берілді. 2013 жылдың мамыр айында Жоғарғы сот Шотландия апелляцияларына қатысты берген нұсқаулығында былай делінген: Егер алқадағы сегіз қазы алдағы сотталушының кінәлі екендігіне немесе баламалы үкімге келіспесе, онда сотталушы ақталады. Жоғары соттағы істерді қоғамдық мүдделерді қорғай отырып Лорд-адвокат қарастырады, және оны мұндай істерде әдетте Адвокат-орынбасары өкілдік етеді. Жеке айыптама Жоғары сотқа ұсынылуы мүмкін, бірақ бұл өте сирек және қиын, себебі ол Лорд-адвокаттың келісімін және Жоғары соттың қылмыстық іс бойынша бұйрық беруін қажет етеді. Жоғары сот кез келген сотталушыға кепілдік беруге құқылы, және «кепілдік беруден бас тартуға заңды себептер болмаса, сотталушыға кепілдік берілуге тиіс». 2000 жылғы «Кепілдік, сот тағайындаулары және т.б. (Шотландия)» заңы, Шотландия Парламентінің заңы, бұрынғы кепілдік шектеулерін алып тастады, оның ішінде әдетте кісі өлтіру және мемлекетке қарсы қылмыс кепілдікпен бостандыққа шығарылмайтындығын білдірді. Алайда, егер Лорд-адвокаттың өтініші немесе Жоғары соттың шешімі бойынша осы қылмыстарда айыпталған адам кепілдікке босатылуы мүмкін. Шотландияда кепілдікке қарсы пікір білдірушілердің міндеті сотқа кепілдік берілмеуі керектігін сендіру болып табылады, ал прокурорға қылмыстың сипаты мен ауырлығын кепілдікке қарсы дәлел ретінде пайдалану туралы нұсқау беріледі.

Шериф сотының айыптау үкімі

Салтанатты сот отырысында сотталғаннан кейін, 1995 жылғы Қылмыстық іс жүргізу (Шотландия) заңының 195-бабы шерифке істі жаза тағайындау үшін Жоғары сотқа жіберуге рұқсат береді, егер шериф жасалған қылмысқа қатысты өзінің жазалау құқығының жеткіліксіз екенін санаса.

Апелляциялық сот төрелігі

1926 жылғы Қылмыстық шағым (Шотландия) туралы заңның (16 және 17 Geo. 5. c. 15) негізінде, Шотландияның Жоғары соты қылмыстық шағымдарды тыңдайтын кезде Қылмыстық апелляциялық сот деп аталады. 1927 жылғы Қылмыстық шағым (Шотландия) заңы келесі жылы Оскар Слейтер ісін қарау үшін қабылданды. Сотта айыптауға қатысты шағымдарды тыңдағанда кем дегенде үш судья, ал жазаға қатысты шағымдарды тыңдағанда екі судья болады, бірақ сот өте қиын істерді немесе маңызды құқықтық мәселелерді қарағанда көбірек судьялар қатыса алады. Мұндай жағдайда сот толық құрамымен отырады. Апелляциялық шағымдар Жоғары соттан (бірінші инстанцияда) және шеріф соттарынан, салтанатты тәртіппен қаралады; ал заң мәселелері бойынша апелляциялық шағымдар, рұқсат алу арқылы, Шеріф апелляциялық сотынан қаралады. Шеріф соттарының немесе әділет судьяларының алдындағы жеңілдетілген процедурадағы үкімге немесе айыптауға қатысты шағымдар Шериф апелляциялық сотында қаралады. Жоғары сот сонымен қатар Шотландияның қылмыстық істерді қарау комиссиясы жіберген істер бойынша апелляциялық шағымдарды қарайды. Апелляция жасауға рұқсат 1995 жылғы Қылмыстық процессуалдық кодекс (Шотландия) заңының 106 және 107-баптарына сәйкес, сот отырысынан тыс, Лорд-комиссар береді, егер адам Жоғары сотта немесе шеріф соттарында салтанатты тәртіппен айыпталған болса, онда Жоғары сот Апелляциялық сот ретінде отырыс өткізеді. Ерекше жағдайларда, егер комиссия сот қатесі болды немесе болуы мүмкін деп шешсе, адам Шотландияның қылмыстық істерді қарау комиссиясына шағымдануға құқылы. Шотландия туралы 2012 жылғы заңның 35-бабына сәйкес, Жоғары сот Апелляциялық сот ретінде, Шеріф апелляциялық сотынан, шеріф соттарынан және бірінші инстанцияда бір Лорд-комиссар қарап жатқан істерден адам құқықтарымен үйлесімділік мәселелеріне қатысты арыздарды тыңдайды. Жоғары сот осы мәселе бойынша шешім шығара алады немесе оны Ұлыбританияның Жоғарғы сотына жібере алады. Алайда, адам құқықтарымен үйлесімділік мәселелеріне немесе өкілеттік беру мәселелеріне қатысты құқықтық мәселені Ұлыбританияның Жоғарғы сотына жіберуге болады. Өкілеттік беру мәселелері Шотландия Парламентінің заң шығару құзыретіне және Шотландия үкіметінің атқарушы функцияларына қатысты, және 1998 жылғы Шотландия туралы заңмен реттеледі. Мұндай арыздар 1998 жылғы Шотландия заңының 6-қосымшасына немесе 1995 жылғы Қылмыстық процессуалдық кодекс (Шотландия) заңының 288А-бабына сәйкес Ұлыбританияның Жоғарғы сотына жіберіледі. Арызды қарау үшін екі немесе одан көп Лорд-комиссарлар немесе Жоғарғы Соттың өзі рұқсат беруі керек. Бұл жағдай, Фрейзердің HM Advocate-қа қарсы ісімен бірге, Шотландия үкіметін HM үкіметінің алдында "практикалық түрде кез келген қарсылық, шағым немесе құқықтық мәселе өкілеттік беру мәселесі ретінде сипатталуы мүмкін" деген алаңдаушылықты білдіруге итермеледі, осылайша қылмыстық істер бойынша Жоғары соттың соңғы құзыретіне нұқсан келтірді. Шотландия туралы 2012 жылғы заң өкілеттік беру мәселелеріне қатысты ережелерді өзгертіп, енді Еуропалық конвенцияға қайшы келетін Лорд-адвокаттың әрекеттерін жарамсыз деп танымайды, бірақ осы әрекеттерге қарсы үйлесімсіздік негіздері бойынша шағымдану құқығын сақтайды.

Following the Criminal Appeal (Scotland) Act 1926 (16 & 17 Geo. 5. c. 15), when the Scottish High Court of Justiciary hears criminal appeals, it is known as the Court of Criminal Appeal. The Criminal Appeal (Scotland) Act 1927 was passed the following year specifically to deal with the Case of Oscar Slater. The court consists of at least three judges when hearing appeals against conviction and two when hearing appeals against sentence, although more judges may sit when the court is dealing with exceptionally difficult cases or those where important matters of law may be considered. This is known as a full bench. Appeals by right are heard from the High Court of Justiciary (sitting at first instance) and sheriff courts sitting in solemn procedure; with appeals, with leave, on questions of law are heard from the Sheriff Appeal Court. Appeals against sentence or conviction in summary proceedings before the sheriff courts or justice of the peace courts are heard before the Sheriff Appeal Court. The High Court also hears appeals in cases referred to it by the Scottish Criminal Cases Review Commission. Leave to appeal is granted by a Lord Commissioner of Justiciary in chambers under sections 106 and 107 of the Criminal Procedure (Scotland) Act 1995 when a person is convicted in solemn procedure in either the High Court or sheriff courts, with the High Court sitting as the Appeal Court. In exceptional circumstances, a person may petition the Scottish Criminal Cases Review Commission, who have the authority to refer an appeal back to the High Court of Justiciary, if the Commission determine that a miscarriage of justice has or might have occurred. Under Section 35 of the Scotland Act 2012, the High Court as an Appeal Court will also hear referrals on human rights compatibility issues from the Sheriff Appeal Court, sheriff courts, and from cases being heard at first instance by a single Lord Commissioner of Justiciary. The High Court can then make a determination on that issue, or it can refer the matter to the Supreme Court of the United Kingdom. However, it is possible to refer a point of law to the Supreme Court of the United Kingdom relating to human rights compatibility issues or relating to devolution issues. Devolution issues are concerned with the legislative competence of the Scottish Parliament and the executive functions of the Scottish Government under the Scotland Act 1998. Such referrals are made to the Supreme Court of the United Kingdom under Schedule 6 of the Scotland Act 1998 or Section 288A of the Criminal Procedure (Scotland) Act 1995. For a referral to proceed permission must be granted by two or more Lords Commissioners of Justiciary, or by the Supreme Court itself. This was one case, along with Fraser v HM Advocate, that led the Scottish Government to raise concerns with HM Government that it appeared that "virtually any objection, challenge, or point of law can be characterised as a devolution issue", thus undermining the High Court's final jurisdiction in criminal matters. The Scotland Act 2012 modified provisions around devolution issues by no longer rendering null and void those actions of the Lord Advocate that were incompatible with the European Convention, but still allowing a right to appeal against those actions on grounds of incompatibility.

Ұлыбританияның Жоғарғы соты

Ұлыбританияның Жоғарғы соты 2005 жылғы Конституциялық реформа туралы заңмен құрылды және азаматтық істер, адам құқықтары және өкілеттік беру мәселелері бойынша Ұлыбританияның жоғарғы соты болып табылады. Ұлыбританияның Жоғарғы соты құрылғанға дейін өкілеттік беру мәселелерімен Лордтар комитеті (Құпия кеңестің сот комитеті) айналысты, оның мүшелері – обыкновенды апелляция лордтары (ол лордтар палатасының сот функцияларын жүзеге асырды). Алайда, екі орган заңдық және конституциялық тұрғыдан бөлек болды.

Ажырату актілері

Жоғары сот сот ретінде немесе Лорд-Джейстис-Генерал, Лорд-Джейстис-Клерк және Лорд-Комиссионерлер Сот ретінде Шотландиядағы қылмыстық сот процедурасын реттеу құқығына ие: ережелер Жоғары сот, шериф соттары (жеңілдетілген және салтанатты процедуралар) және әділет төрешілік соттары үшін жасалуы мүмкін. Мұндай ережелер 1995 жылғы Қылмыстық іс жүргізу (Шотландия) заңының 305-бабында берілген өкілеттіктер бойынша шотландтық заң актілері ретінде қосалқы заңнама түрінде қабылданатын Adjournal актілері арқылы жарияланады. Шотландия заңының 1998 жылғы 6-қосымшасы сондай-ақ Adjournal актілерінің децентрализация мәселесіне қатысты заң мәселесін Ұлыбританияның Жоғары сотына немесе Жоғарғы сотына жіберу процедурасын реттеу үшін қолданылуын қамтамасыз етеді. төменде көрсетілгендер бойынша жеңілдетілген қылмыстық іс жүргізуге байланысты төленетін алымдарды белгілеу және реттеу; және (d) осы Заңтың 220-бабы бойынша төленген қаражатты қолдану және оларға қатысты кез келген мәселені қарастыру. (2) Жоғары сот кез келген заң актісін (оның ішінде осы Заңдағы заң актісін) өзгерте, толықтыра немесе жоя алады, егер ол заң актісі жоғарыда көрсетілген (1) тармақшаға сәйкес Adjournal актісі арқылы реттелуге жататын мәселелерге қатысты болса. 305-бап. Қылмыстық іс жүргізу (Шотландия) заңы, 1995 жыл. 1995 жылғы Заңға түзетулер енгізу үшін 2011 жылы Adjournal актісінің жобасы да дайындалды, себебі Ережелер кеңесі бастапқы заңнаманы күтіп отырды және Ережелер кеңесі Adjournal актісін жүзеге асыруға келісті. Adjournal актісі 1995 жылғы Заңға 75C және 137ZB баптарын қосу арқылы сотқа іс бойынша отырысты (тыңдауды) белгілеуге, өзгертуге және ауыстыруға мүмкіндік берді.

Аудиторияға қатысу құқығы

Адвокаттар факультетінің мүшелері, адвокаттар немесе кеңесшілер деп аталады, ал 1990 жылдан бастап кейбір солиситорлар, солиситор-адвокаттар деп аталады, сотта сөз сөйлеуге дерлік толық құқыққа ие. 1990 жылға дейін тек адвокаттар ғана Жоғары Сотта сөз сөйлеу құқығына ие болды, бірақ 1990 жылғы Заң реформасы (Әртүрлі ережелер) (Шотландия заңы) солиситорларға кеңейтілген құқықтарға үміттенуге және солиситор-адвокаттар болуға мүмкіндік берді.

Президент және судьялар

Соттың төрағасы – Лорд-Джестис-Генерал; екінші ең жоғары дәрежедегі судья – Лорд-Джестис-Клерк; ал тағы 35 Сенатор Әділет Коллегиясы Лорд-комиссарлар ретінде қызмет етеді. Судьялардың жалпы саны 1988 жылғы Сессиялық сот заңының 1-тармағымен белгіленеді, ол Кеңес шешімімен өзгертілуі мүмкін (соңғы шешім 2022 жылы қабылданды және судьялар санын 36-ға дейін арттырды). Судьялар өмір бойы тағайындалады, егер олар лауазымға лайықсыз деп табылса, қызметтен алынады және міндетті зейнеткерлік жасы 75 жасқа белгіленген. Сот – біртұтас алқалы сот, Лорд-Джестис-Генерал мен Лорд-Джестис-Клерктен басқа барлық судьялар бірдей дәрежеде және атаққа ие: Лорд-комиссар. 36 судья бар, сонымен қатар бірқатар уақытша судьялар да бар; осы уақытша судьялар бас шерифтер, шерифтер немесе жеке практикадағы адвокаттар болуы мүмкін. Судьялар сондай-ақ Сессиялық сотта да қызмет етеді, онда олар Кеңес және Сессия Лордтары деп аталады; Сессиялық сотта Лорд-Джестис-Генерал Сессиялық соттың төрағасы деп аталады.

Тағайындау

Лорд-комиссар сот төрешісі немесе уақытша судья болып тағайындалу үшін, адам шериф немесе шериф-принсипал ретінде кемінде 5 жыл қызмет еткен болуы керек; немесе 5 жыл адвокат немесе Сессия соты немесе Жоғарғы сот төрешісі алдында 5 жыл сөз сөйлеу құқығы бар солиситор болған; немесе 10 жыл бойы Signet жазушысы болған (өтініш беруден кемінде 2 жыл бұрын азаматтық құқықтан емтихан тапсырған). Тағайындауларды Шотландияның Бірінші министрі Шотландияның сот тағайындаулар жөніндегі кеңесінің ұсынысы бойынша жасайды. Сот тағайындаулар жөніндегі кеңес 2008 жылғы Сот жүйесі және соттар (Шотландия) заңының 9-27-тарауларына сәйкес (2014 жылғы Сот реформасы (Шотландия) заңымен өзгертілген) ұсынымдар беруге заңдық құқыққа ие. Ішкі палатаға тағайындауларды Лорд-президент және Лорд-сәулетші шотланд министрлерінің келісімімен жасайды. Бірақ бұл ереже күшін жойып, оның орнына 2014 жылғы Сот реформасы (Шотландия) заңының 123-бабы енгізілді. Мұндай уақытша судьялар 5 жылға тағайындалады. 2014 жылғы Сот реформасы (Шотландия) заңының 123-бабы Лорд-Джюстис-генералға 75 жасқа толмаған бұрынғы сенаторларды және Ұлыбритания Жоғарғы сотының бұрынғы судьяларын Жоғарғы сотқа тағайындауға рұқсат береді. Мұндай тағайындаулардың мерзімін Лорд-Джюстис-генерал анықтайды.

Лауазымнан босату

Лорд-Сот генерал, Лорд-Сот клерк және Әділет комиссарлары тек олардың лауазымды тұлға ретіндегі қабілеттілігін тексеру үшін трибунал отырысы өткізілгеннен кейін ғана қызметтен алынуы мүмкін. Трибунал Лорд-президент қызметін атқаратын Лорд-Сот генералдың өтініші бойынша немесе Бірінші министр қажет деп санаса, шақырылады. Бірақ, Бірінші министр Лорд-Сот генералмен (егер Лорд-Сот генерал тергеуге алынса, онда Лорд-Сот клеркпен) кеңесуі тиіс. Егер трибунал оларды қызметтен босатуды ұсынса, Шотландия Парламенті Бірінші министрдің Монархқа ұсыныс жасауын қабылдауы мүмкін.

Сессия және сот ісінің бас хатшысы

Сот әкімшілігі Шотландия соттары мен трибуналдар қызметінің құрамына кіреді және оны Сессия және Әділет соттарының Бас хатшысы басқарады. Бас хатшы Шотландияның Жоғарғы соттарының және олармен байланысты персоналдың әкімшілігіне жауапты. 2017 жылғы мәлімет бойынша Бас хатшы Грейм Марвик болды, ол сонымен қатар Шотландия соттары мен трибуналдар қызметінің директоры лауазымын атқарды.