Дания Корольдігінің Мемлекеттік Кеңесі

Кіріспе

Дания Корольдігінің Құпия Кеңесі

Мемлекеттік кеңес (Statsrådet) – Дания Корольдігінің Құпия Кеңесі. Дания монархының кеңесшілері болып табылатын кеңес, көбінесе рәсімдік функциялары бар ресми институт. Монарх төрағалық ететін кеңеске барлық министрлер кабинеті және ересек болған кезде тәж мұрагері кіреді. Монархтың қатыса алмаған жағдайында, оның орнына регент немесе Лорд-протектор (Rigsforstander) өкілдік етеді. Бастапқыда кеңес министрлердің үкімет саясаты бойынша пікір алмасатын алаңы болды. Алайда, 20-ғасырдың басында нақты саяси партиялар құрылғаннан бері бұл пікірталастар кеңестен бейресми министрлік отырыстарға көшті, онда үкімет саясатын үйлестіру мүмкін болды – әдетте әр сәрсенбіде өткізіледі. Осының нәтижесінде, кеңестің бүгінгі күнгі басты функциясы – монарх пен министрдің қолымен бекітілетін патшалық келісім беру. Келісім беруден бұрын тиісті министр кеңеске ұсынылған заң жобасының жалпы мақсатын түсіндіреді. Дания Конституциясының 22-бабына сәйкес, заң жобасы парламентте қабылданғаннан кейін отыз күн ішінде келісім беруі керек, әйтпесе ол заң күшіне енбейді. Шұғыл жағдайларда немесе қабылданған заң тек келесі жоспарланған кеңес отырысында қол қойылса, бұл мерзімге қайшы келсе, заңға жауапты министр жоспарланған кеңес отырысынан бұрын жеке отырыста корольдік резиденциясына барып, патшалық келісімді сұрауға құқылы. Монарх берілген келісім үшін жауапты емес. Парламенттік заңдарды қабылдаудан басқа, барлық үкіметтік заң жобалары парламентке ұсынылмас бұрын монарх пен министрдің ресми мақұлдауын алуы тиіс. Мемлекет басшысы ретінде монархтың барлық ресми әрекеттері де кеңес тарапынан мақұлданады. Кеңес хаттамалары құпия сақталады. Данияда заң шығару процесінің ресми бөлігі болғанымен, патшалық келісім қазіргі таңда тек формалдық болып табылады, өйткені Дания монархы ресми шешім қабылдауға тікелей қатыспайды және ай сайын өткізілетін Statsråd отырыстарында қабылданған барлық заңдарға қол қоюға міндетті. Ұлыбритания және Канададағы әріптестерінен айырмашылығы, кеңес мүшелігі ерекше атаққа немесе сөз сөйлеу нысанына құқық бермейді.

The Council of State (Statsrådet, , ) is the privy council of the Kingdom of Denmark. The body of advisors to the Danish monarch, the council is a formal institution, with largely ceremonial functions. Chaired by the monarch, the council comprises all cabinet ministers and the crown prince or princess when coming of age. When unavailable, the monarch is represented by the regent or Lord Protector (Rigsforstander). In its beginnings, the council was a place of debate amongst the ministers over government policy. However, since the formation of real political parties at the beginning of the 20th century, these debates were moved from the council to informal ministerial meetings where government policy could be coordinated – usually held every Wednesday. As a result, the primary function of the council today is to grant royal assent, which is done by the counter signatures of the monarch and a minister. Before granting the assent, a relevant minister explains the general aim of the bill brought before the council. According to section 22 of the Danish constitution, a bill must be granted assent within thirty days of its passing by parliament, at the latest, for it to become an Act. In urgent cases, or if a passed law will be in conflict with this time limit if only signed at the next scheduled council meeting, the responsible minister for the law is also allowed to visit the royal institution at a separate meeting ahead of the scheduled council meeting, and ask for royal assent. The monarch cannot be held responsible for any granted assent. Besides enacting parliamentary bills, as a rule all government bills also have to have formal approval by the monarch and a minister before introduction to parliament. Approval is also given by the council to all of the monarch's official actions as head of state. Council protocols are secret. Although being a formal part of the legal enactment procedure in Denmark, the royal assent is nowadays only a formality, as the Danish monarch does not directly participate in formal decision making and is obliged to sign all passed laws at the monthly called Statsråd meetings. Unlike its British and Canadian counterparts, membership of the council does not carry along with it an entitlement to a special title or form of address.

Кеңес Президиумынан Премьер-Министр Кеңсесіне дейін

1848 жылдан 1918 жылға дейін Кеңестің президиумының (Konseilspræsidiet) төрағасы (Konseilspräsident) атағын алып, де-факто премьер-министр қызметін атқарды. 1918 жылы президиум тұрақты кабинеттік кеңсеге айналып, қазіргі Дания Мемлекеттік министрлігі (Statsministeriet) деп белгілі болды. Кеңсе Премьер-министр, Премьер-министр хатшылығы және тұрақты мемлекеттік хатшы басқаратын бөлімнен тұрады. Премьер-министр кеңсесі болумен қатар, ол баспасөз және Гренландия мен Фарер аралдары жөніндегі министрлік те болып табылады.