Кіріспе

Интернет мәдениеті – компьютерлік желілерді пайдаланудан пайда болған, жиі және белсенді интернет пайдаланушылары (неттизендер немесе цифрлық азаматтар) арасында қалыптасқан және дамып келе жатқан мәдениет. Бұл мәдениеттің өкілдері негізінен онлайн қоғамдастықтардың мүшелері ретінде бір-бірімен онлайн байланысады, яғни оның ықпалы "компьютер экраны" және ақпараттық-коммуникациялық технологиялар арқылы жүзеге асырылады.

Шолу

Интернет мәдениеті – анонимді немесе псевдонимді онлайн қауымдастықтар мен кеңістіктерге ерекше тән мәдениет. Интернеттің кеңінен таралуы мен қолданылуының өсуіне байланысты, интернет мәдениетінің дәстүрлі қоғамдар мен мәдениеттерге тигізген әсері зор болды, ал интернет мәдениетінің элементтері күнделікті өмірге үнемі ықпал етеді. Сонымен қатар, интернеттің кеңінен қолданылуы интернет мәдениетіне де әсер етеді; оның ішінде ұяттау, айыптау және цензура арқылы негізгі өзгерістерді жиі тудырады, сондай-ақ басқа мәдени білдірілімдерді жасыруға мәжбүрлейді.

Элементтер

Интернет субмәдениеттері әртүрлі болғанымен, ерте Интернет ортасында пайда болған субмәдениеттер бірқатар айқын ортақ құндылықтарды сақтайды, олар ұқсас жолдармен көрінеді.

Макромәдениеттік құндылықтар

Ағартушылық принциптері – Интернет мәдениетінің ерекше құндылықтары, одан мәдениеттің көптеген басқа элементтері туындайды. Бұл принциптерді Интернеттің батыс, әсіресе американдық мәдени ортада дамыған технология ретінде пайда болуымен, сондай-ақ академиялық мәдениеттің, хакерлік этиканың және геймерлік мәдениеттің маңызды ықпалымен байланыстыруға болады. Олар әртүрлі деңгейде біртіндеп қызығушылықты ойнаушылық, бәсекеге қабілеттілік және өзін-өзі дамыту сияқты мәдени құндылықтарды қабылдайды және күшейтеді, бұл әдетте дебаттар, жарыстар және шығармашылық өрнектер арқылы эмпирикалық рационализмді қоғамдық қолдану арқылы іске асырылады. Жеке өмірге қатысты құпиялылық – Интернет мәдениетінің тағы бір айқын құндылығы. Құпиялылық сөз бостандығын, жеке тәуелсіздікті және әріптестер арасындағы әлеуметтік теңдікті сақтауға көмектеседі, осылайша анонимділік немесе псевдонимділік – интернет пайдаланушылары үшін онлайн қызметтердің бағалы мүмкіндігіне айналады. Бұл, әсіресе, еркін ойлы адамдар, әлеуметтік нормадан шығушылар, саяси диссиденттер, журналистер, хактивістер/белсенділер және хакерлер, (кибер)панк немесе басқа да астыртын мәдениеттердің өкілдері үшін маңызды, себебі жеке өмірдің жоқтығы адамды қауіпке ұшыратуы мүмкін. Бастапқыда ерте онлайн жүйелердің техникалық шектеулерінің нәтижесінде пайда болған анонимділік немесе псевдонимділік, ойын қауымдастықтары, хабарламалар/суреттер тақталары, форумдар және әлеуметтік желілер сияқты онлайн қауымдастықтарында Интернет мәдениетінің ажырамас бөлігі болып табылады және осылай болып қала береді. Ойыншыл қызығушылық – хакерлік және геймерлік мәдениеттерінің тамырынан туындаған Интернет мәдениетінің қосымша белгісі, онда күрделі проблемаларды және жүйелерді олардың өзі үшін түсіну немесе оларды ұсақ-түйек, қызықты немесе мағынасыз мақсаттар үшін пайдалануға деген құштарлық өркендейді. Оқу, техникалық/ақыл-ой қабілеті және билікке бағынбау – бұл Интернет мәдениетіне оның туысқан мәдениеттерінен келіп жеткен басқа да принциптер. Киберхакерлік мәдениет арқылы біліктілік және оқу құндылығы енгізіледі, онда біліктілік мақсаттарға жету үшін маңызды; хакерлік мәдениет, онда жаңа және қызықты нәрселер жасау үшін техникалық қабілеттілік қажет; сондай-ақ Отаку және ойын мәдениеттері, онда терең және уақытты көп алатын хоббилерге толыққанды қатысу және оларда жетілу үшін міндеттілік және кейде техникалық/ақыл-ой дағдылары қажет немесе ынталандырылады. Хакерлік этикада көрсетілгендей, әлеуметтік мәртебе көбінесе жоқ және тікелей техникалық біліктілікке ғана байланысты. Осы себепті Интернет мәдениеті техникалық қабілетпен қамтамасыз етілмеген билікке көңіл бөлмейді және осылайша билікке шағымдануды мүлдем елемейді. Сенімсіз дереккөз: себебі="Ирония. Проблема бар ма?". Ақпараттың еркіндігі (яғни, бөлісу және толық ашықтық) Интернет мәдениетінің маңызды қасиеті деп саналады.