Кіріспе
Пруссия патшаларының бұрынғы резиденциясы, Гумбольдт форумының ордасы – Берлин сарайы (link=no), ресми түрде Корольдік сарай (link=no), Берлин соборы мен Берлиннің Митте ауданындағы Музей аралының іргесінде орналасқан. 1443 жылдан 1918 жылға дейін Гогенцоллерндер әулетінің негізгі резиденциясы болды. Пруссия королі Фридрих I-нің бұйрығымен Андреас Шлютердің жоспары бойынша 1689 жылдан 1713 жылға дейін кеңейтілген, содан кейін ол пруссиялық барокко архитектурасының маңызды туындысы саналды. Патша сарайы Берлиндегі ең ірі ғимараттардың бірі болды және күмбезімен қаланың архитектуралық келбетін қалыптастырды. 1918 жылғы төңкерісте монархия жойылғаннан кейін түрлі мемлекеттік функциялар үшін пайдаланылған сарай, Екінші дүниежүзілік соғыста одақтастардың бомбалауынан зардап шекті және 1950 жылы Шығыс Германия билігі тарапынан бұзылды. 1970 жылдары ол Шығыс Германияның модернистік Республика сарайының (Шығыс Германия парламентінің ғимараты) орнына айналды. 1989 жылы Германияның бірігуінен кейін және екі ғимараттың күрделі тарихи мұрасы туралы ұзақ пікірталас нәтижесінде, Республика сарайы 2009 жылы бұзылды, ал Берлин сарайының сыртқы бөлігі 2013 жылдан бастап Гумбольдт форумы мұражайын орналастыру үшін қайта жаңартылды. Сарайдың жаңадан қайта құрылған шығыс фасады модернистік стильде жасалған, ал ішкі кеңістігі тарихи және модернистік элементтерді үйлестіреді. Архитектор Франко Стелла жобаны басқарды, сыртқы жұмыстар 2020 жылы аяқталды, ал соңғы әрлеу жұмыстары 2023 жылы жүзеге асырылды. Қазіргі таңда сарай әлемдегі ең үлкен ғимараттардың біріне айналды.
The Berlin Palace (link=no), formally the Royal Palace (link=no), adjacent to the Berlin Cathedral and the Museum Island in the Mitte area of Berlin, was the main residence of the House of Hohenzollern from 1443 to 1918. Expanded by order of King Frederick I of Prussia according to plans by Andreas Schlüter from 1689 to 1713, it was thereafter considered a major work of Prussian Baroque architecture. The royal palace was one of Berlin’s largest buildings and shaped the cityscape with its dome. Used for various government functions after the abolition of the monarchy in the 1918 revolution, the palace was damaged during the Allied bombing in World War II, and was demolished by the East German authorities in 1950. In the 1970s, it became the location of the modernist East German Palace of the Republic (the parliament building of East Germany). After German reunification in 1989 and years of debate, particularly regarding the fraught historical legacy of both buildings, the Palace of the Republic was itself demolished in 2009 and most of the Berlin Palace's exterior was reconstructed beginning in 2013 to house the Humboldt Forum museum. The east façade of the reconstructed palace incorporates a modernist design, while the new interior combines both historicist and modernist elements. Architect Franco Stella oversaw the project and the exterior reconstruction was completed in 2020, with the last decoration being mounted in 2023. The palace is now again among the largest in the world.
Шолу
Берлин сарайы, сондай-ақ қалалық сарай деп аталады, Берлиннің Митте ауданындағы ғимарат, Люстгартен саябағының қарама-қарсысындағы Шлоссплацтағы Музей аралында орналасқан. 15 ғасырдан 20 ғасырдың басына дейін Берлин қасары негізінен Бранденбург сайлаушыларының, Пруссия патшаларының және Германия императорларының басты резиденциясы ретінде қызмет еткен патшалық және императорлық сарай болды. Екінші дүниежүзілік соғыста зақымданған және кейіннен 1950-ші жылдары Шығыс Германия үкіметімен қиратылған сарай ішінара қайта құрылды және 2020 жылы аяқталды. Қайта қалпына келтірілген сарайда Гумбольдт форумы орналасқан, бұл әлемдік мәдениет мұражайы, ол 19 ғасырда Берлин сарайында орналасқан Ежелгі Пруссия өнер палатасының мұрагері. Гумбольдт форумы Британ мұражайының неміс аналогы ретінде сипатталған. Сарай бастапқыда 15 ғасырда салынған, бірақ келесі бірнеше ғасыр бойы формасы өзгерді. Ол барокко стилінің ерекшеліктерін иеленді; оның пішіні, 18 ғасырдың ортасында аяқталған, негізінен неміс сәулетшісі Андреас Шлютерге тиесілі, оның алғашқы жобасы шамамен 1702 жылға дейін жетеді, тіпті сарай 1688 жылы Никодем Тессин көргендей, бұрынғы бөліктерін де қамтыды. Ол Бранденбург сайлаушыларының әртүрлі резиденциясы ретінде қызмет етті. 1701 жылдан 1918 жылға дейін Пруссия Гогенцоллерн патшаларының басты және қысқы резиденциясы болды. 1871 жылы Германия біріккеннен кейін ол Пруссия патшалары ретінде қызмет еткен неміс императорларының орталық резиденциясына айналды. 1918 жылы Веймар Республикасы жарияланғаннан кейін сарай музейге айналды. Екінші дүниежүзілік соғыста ғимарат одақтастардың бомбалауынан ауыр зақымдар алды. Жөндеуге болатын болса да, шығыс неміс билігі көп сыннан кейін 1950 жылы сарайды қиратты. 1970 жылдары оның орнында Республика сарайы салынды. 2002 жылы көп дау тудырған қоғамдық талқылардан кейін Бундестаг Берлин сарайын ішінара қайта құру үшін Республика сарайын бұзуға шешім қабылдады. Шпре аралында орналасқан, жоспарлар сарайдың сыртқы үш жағын бастапқы стильде қайта құруды көздеді, бастапқыда Шпре өзеніне қараған батыс жағындағы Кайзер ескерткіші болмайтын және Шпре өзенінің басқа тармағына қараған модернистік фасадымен. Нақты қайта құрылған фасадтарда бастапқы сарайдың әртүрлі мүсіндері мен тастары бар. Ішкі ауланың фасадтары да заманауи, бірақ 1699 жылы салынған негізгі ауланың үш фасады (Schlüterhof) ерекшелік етеді. Қабаттардың жоспары маңызды тарихи бөлмелерді болашақта қайта құруға мүмкіндік беру үшін жасалған. Ғимараттың бір бөлігінде Гумбольдт форумы мұражайы мен конгресс кешені орналасқан және 2020 жылы аяқталды.
1871 жылға дейінгі тарих
Сарай 1710 жылы Берлинмен біріккен көршілес қала Кёлльндегі Шпрейдің өткелін күзеткен бұрынғы бекініс немесе қаланы алмастырды. Қала Балықшылар аралында орналасқан, себебі Спредегі Мұражай аралының оңтүстік жағы осылай белгілі. 1443 жылы Бранденбург маркграфы және князь-сайлаушысы Фридрих II "Темір тіс" Кёлльннің солтүстігіндегі батпақты даланың бір бөлігінде Берлиннің алғашқы бекінісінің негізін қалады. 1451 жылы бекініс құрылысы аяқталып, Фридрих Бранденбург қаласынан осы жерге көшіп келді. Осы кезеңде бекініс пен оның гарнизонының басты міндеті – монархияға ортағасырлық жеңілдіктерінен айрылуға құлшынбайтын Берлиннің наразы азаматтары үстінен маркграфтардың билігін орнату болды. 1415 жылы король Зигмунд Гогенцоллерн князьдерін Бранденбургпен жақындастырды, және олар енді өздерінің билігін бекітіп, 1319-1415 жылдардағы Бранденбургтік аралықта қалалар қол жеткізген жеңілдіктерді жойды. 1454 жылы Фридрих II Иерусалимге қажылық сапарынан Рим арқылы оралғаннан кейін, бекініс шіркеуін приход шіркеуіне айналдырып, оны қадірлі мүліктермен және алтарлармен жарақтандырды. Рим папасы Николай V Бранденбургтың епископы Стефан Бодекерге шіркеуді Формиялық Эразмға бағыштауды бұйырды. 1465 жылдың 7 сәуірінде Фридрихтің өтініші бойынша Папа Павел II Санкт-Эразм шіркеуіне Stift zu Ehren Unserer Lieben Frauen, des heiligen Kreuzes, St. Petri und Pauli, St. Erasmi und St. Nicolai деп аталатын канондық құқық колледжін берді. Бұл колледж шіркеуі қазіргі Евангелистік Жоғарғы приход және колледж шіркеуінің (Берлин соборы) ядросы болды, ол бекініс орнына жақын орналасқан. 1538 жылы курфюрст Иоахим II бекіністі бұзып, итальяндық Ренессанс стилінде жаңа және сәнді сарай салу үшін шебер құрылысшы Каспар Тейсті жұмысқа алды. Отыз жылдық соғыстан кейін (1618-1648), "Ұлы курфюрст" Фридрих Вильгельм сарайды одан әрі әшекейледі. 1688 жылы Никодим Тессин кіші сарай ауласының аркадаларын жобалап, алдына массивті бағаналар орнатты. 1690-1695 жылдардағы өзгерістер туралы көп мәлімет жоқ, өйткені сол кезде Иоганн Неринг сарай архитекторы болды. Мартин Грюнберг 1695-1699 жылдары өзгерістерді жалғастырды. 1699 жылы Бранденбург курфюрсті Фридрих III (1701 жылы Пруссия королі атағын алып, Фридрих I болды) сәулетші Андреас Шлютерді итальяндық үлгіде "екінші жоспарды" орындауға тағайындады. Шлютердің алғашқы жобасы 1702 жылға дейін жасалған болуы мүмкін; ол сарайды протестанттық барокко стилінде қайта құруды жоспарлаған. Оның әдемі безендірілген ауланы қоршап тұрған дұрыс текше пішініндегі жалпы тұжырымын онымен алмастырған барлық құрылыс директорлары сақтады. 1706 жылы Шлютердің орнын Иоганн Фридрих Эосандер фон Гёте басты, ол сарайдың батыс жағын кеңейтіп, оның көлемін екі есеге арттырды. Барлық маңызды жағдайларда Шлютердің фасадтарының теңгерімді, ырғақты композициясы сақталды, бірақ Гёте негізгі кіреберісті жаңа батыс қанатқа көшірді. 1713 жылы король болған Фридрих Вильгельм I негізінен Пруссияны әскери держава ретінде дамытуға қызығушылық танытты және Штадшлассте жұмыс істейтін көптеген шеберлерді жұмыстан босатты. Нәтижесінде Гёте жоспары толық орындалмады. Бұл сарай Санкт-Петербург маңындағы Царское Селодағы Екатерина сарайындағы Амбер бөлмесі үшін бастапқы орналасқан жері болды, бірақ Ресейдің Ұлы Петр оны сапар кезінде тамашалады, ал 1716 жылы Фридрих Вильгельм I бөлмені Петрге сыйлық ретінде ұсынды. Дегенмен, XVIII ғасырдың ортасына қарай сарайдың сыртқы пішіні соңғы түріне жақын болды. Ішкі безендіру жалғасты, Георг Венцеслаус фон Нобельсдорф, Карл фон Гонтард және басқалардың қатысуымен. Соңғы кезең – 1845 жылы Фридрих Вильгельм IV билік еткен кезде күмбезді орнату. Күмбезді Фридрих Август Штулер Карл Фридрих Шинкельдің жобасы бойынша салған. Штадшлас өзі Пруссиядағы 1848 жылғы революцияның орталығы болды. Ондағы көптеген адамдар "патшаға арналған үндеуін" жариялап, конституция, либералды реформалар және Германияның бірігуін талап етті. Фридрих Вильгельм IV олардың талаптарын қабылдауға сарайдан шықты. 18 наурызда сарайдың сыртындағы үлкен демонстрация қантөгіске және көшедегі ұрысқа әкелді. Кейіннен Фридрих Вильгельм өз уәдесінен бас тартып, автократиялық режимді қайта орнатты. Сол кезден бастап көптеген берлиндіктер мен басқа немістер сарайды қанау мен "пруссиялық милитаризмнің" символы ретінде қарастырды.
Неміс империясы, Веймар Республикасы және нацистік дәуірдегі тарих (18711945)
1871 жылы король Вильгельм I біріккен Германияның неміс императоры (кайзер) мәртебесіне көтерілді, ал Штадчлосс неміс империясының символдық жүрегіне айналды. Империя (теория бойынша) конституциялық мемлекет болды, ал 1894 жылдан бастап жаңа Рейхстаг ғимараты, неміс парламентінің орны, тек Штадчлосспен бәсекелесіп қана қоймай, Империяның билік орталығы ретінде оны көлеңкеге түсірді. Бірінші дүниежүзілік соғыста Германияның жеңілісінен кейін кайзер Вильгельм II Германия императоры және Пруссия королі лауазымынан кетуге мәжбүр болды. 1918 жылдың қараша айында, кайзердің отставкасынан кейін туындаған билік вакуумы кезінде спартакшыл көшбасшысы Карл Либкнехт Штадчлостың балконынан Германия социалистік республикасын жариялады. Бұл Германия революциясын коммунистік Германияға бағытталған әрекет болды және Социал-демократиялық партияның өкілі Филипп Шейдеманның бірнеше сағат бұрын Рейхстаг ғимаратының балконынан жариялаған республикасына қарама-қарсы келді. Екі жақты жариялаулар Берлин сарайын 400 жылдан астам уақыт бойы билеген Хогенцоллерн әулетінің билігінің аяқталғанын көрсетті. Веймар республикасы кезінде Штадчлостың бір бөлігі мұражайға айналдырылды, ал қалған бөліктері қабылдаулар мен басқа да мемлекеттік іс-шаралар үшін қолданыла берді. Адольф Гитлердің нацистік партиясы, Хогенцоллерн әулетінің қайта орнатылуына қатысты монархистік үміттерді жойғаннан кейін, ғимаратқа көбінесе немқұрайлылық танытты. Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде Штадчлосс одақтастардың бомбаларынан екі рет зардап шекті: 1945 жылдың 3 және 24 ақпанында. Соңғы жағдайда, Берлиннің әуе қорғанысы және өрт сөндіру жүйелері жойылғаннан кейін, ғимарат өртке ұшырап, шатырын жоғалтып, көбінесе өртеніп кетті.
Соғыстан кейінгі пікірталас және қирату
Соғыстың аяқталуымен Штадшласс өзінің бұрынғы сұлулығының өртенген қалпында қалды, бірақ ғимараттың құрылысы сақталып, ішкі әрлеуінің көп бөлігі түгелдей жеткізілген күйде болды. Оны, Берлиннің орталық бөлігіндегі басқа да бомбаланған ғимараттар сияқты, қалпына келтіруге болар еді. Оның орналасқан аймағы Кеңес аймағына кіретін, кейін Германия Демократиялық Республикасы атанған жерде болды. Ғимарат «Берлин шайқасы» атты кеңестік соғыс фильміне тұсқауыл ретінде пайдаланылды, реалистік түсірілім үшін оған тікелей артиллериялық оқтар атты. Жаңа социалистік үкімет Штадшлассты пруссиялық милитаризмнің символы деп жариялады, бірақ сол кезде ғимаратты бұзуға қатысты ешқандай жоспар болмағандай көрінді. Оның бір бөлігі 1945 жылдан 1950 жылға дейін көрме алаңы ретінде қолданылды. 1950 жылғы ГДР Құрылыс министрлігінің құпия есебі, тек 2016 жылы табылған, зақымдалған сарайды 32 миллион ГДР маркасына қайта жаңартуға болатынын көрсетті. Алайда 1950 жылдың шілдесінде Германияның Социалистік Бірлік Партиясының Орталық Комитетінің жаңа Бас хатшысы Уолтер Ульбрихт сарайды бұзу туралы шешім қабылдады. Наразылықтарға қарамастан, ғимаратты бұзу жұмысы 1950 жылдың қыркүйегінде басталды, ол төрт айға созылып, 19 тонна динамит қолданылды. Құрылысы соншалықты мықты болғандықтан, күмбез және оның негізі ғимараттың қалған бөлігі құлағаннан кейін де зақымданбады. Тек бір бөлігі сақталды – Карл Либкнехт Германия Социалистік Республикасын жариялаған балкондағы портал. 1964 жылы ол өзгешеленген картушымен бірге Мемлекеттік Кеңес ғимаратына қосылып, басты кіреберіс ретінде пайдаланылды. Штадшласс тұрған жердегі бос алаң Маркс-Энгельс алаңы деп аталды және парад алаңы ретінде пайдаланылды. 1973 жылдан 1976 жылға дейін Эрих Хонеккер үкіметі кезінде бұрынғы Штадшласс орнында, оның көп бөлігін алып жатқан ірі модернистік ғимарат – Республика сарайы (Palast der Republik) салынды.
Қайта бірігу
1990 жылдың қазан айында Германияның қайта бірігуіне дейін Республика сарайында асбест табылып, ол көпшілікке жабылды. Бірігуден кейін Берлин қалалық әкімдігі асбестті жоюға бұйрық берді, бұл процесс 2003 жылы аяқталды. 2003 жылдың қарашасында Германия федералды үкіметі ғимаратты бұзуға және аймақты, сондай-ақ іргелес Маркс Энгельс алаңын (Шлоссплац деп қайта аталды) болашақтағы шешімге дейін саябақ ретінде қалдыруға шешім қабылдады. Бұзу жұмыстары 2006 жылдың ақпанында басталды және 2009 жылы аяқталды. Қосымша асбест болғандықтан және сарай Музей аралының тұрақсыз топырағында, көшенің ар жағында орналасқан Берлин соборына қарсы салмақ ретінде болғандықтан бұзу ұзаққа созылды. Шығыс немiстер бұзуға қарсы болды, әсіресе Республика сарайы олар үшін жағымды естеліктермен байланысты болғандар немесе посткоммунистік әлемде өзгеріске ұшыраған сезімде болғандар. 2008 жылдан бастап 2013 жылы құрылыс басталғанға дейін Schlossplatz-тың кең аумағы минималды жобамен, ағаш платформалары бар шөп алаңына айналды. Осы уақытта Берлин ескерткіштер басқармасы (Landesdenkmalamt) кең ауқымды археологиялық қазба жұмыстарын жүргізді. Бұрынғы сарайдың оңтүстік-батыс бұрышындағы жер төлелердің бөліктері табылды және оларды "археологиялық терезе" ретінде сақтап, келушілерге қолжетімді етуге шешім қабылданды.
Талқылау
Қайта бірігуден кейін сарайды қайта құру керек пе, толық немесе ішінара ма, деген пікірталас 20 жылға созылды. Сарайды қайта құруды жақтаған топтар Штадшласс сарайын қайта салу Берлиннің тарихи орталығының бірлігі мен тұтастығын қалпына келтіретінін айтты, оның құрамына Берлин соборы, Люстгартен және Музей аралындағы мұражайлар кіреді. Жобаға қарсылардың арасында Республика сарайын сақтап қалуды жақтағандар болды, олар оның өзінің тарихи маңызы бар екенін айтты; аумақты қоғамдық саябаққа айналдыруды ұсынғандар; және жаңа ғимарат бұрынғы сәулеттік стильдердің пародиязына айналады, Германияның империялық өткенінің ұнамсыз символы болады және экономикалық пайдасы жоқ, тым қымбатқа түседі деп санағандар. Қарсыластар ғимараттың сыртқы және ішкі бөліктерін дәл қайта құру мүмкін емес екенін, өйткені егжей-тежейлі жоспарлар мен қажетті қолөнер шеберлігі жоқ екенін мәлімдеді. Бірақ басқалары бұған қарсы шығып, сарай 1918 жылдан кейін мұражайға айналған кезде оның жеткілікті фотосуреттері сақталғанын айтты. Идеологиялық тартыс екі қарама-қарсы топта көрінді. Республика сарайын сақтау қауымдастығы (Verein zur Erhaltung des Palastes der Republik) ГДР ғимаратын жаңартуды ұсынды, бұл Париждегі Центр Помпиду сияқты көп мақсатты "халық орталығы" үшін қалалық сарайдың батыс фасадын қайта жаңартуды қамтиды. Берлин қалалық сарайының демеушілер қауымдастығы (Förderverein Berliner Stadtschloß) қалалық сарайдың толық сыртқы жағын қайта құруды жақтады, өйткені олар оны Берлиннің жүрегінің эстетикалық және тарихи ансамблін қалпына келтіретін жалғыз мүмкіндік деп есептеді; сонымен қатар, ұсынылған мұқият қайта құру "Дисней" стиліндегі түпнұсқасыз көшірме болады деген ұсыныстарды қабылдамады, өйткені көптеген ғасырлар бойы салынған тас ғимараттар, ескіру мен жөндеудің нәтижесінде, кем дегенде, ішінара қайта құрылған ғимараттар болып табылады; және қазіргі заман өзін тек өзінің сәулет тілінде ғана көрсете алады деген пікір тек идеология екенін дәлелдеді. Демеушілер қауымдастығы сондай-ақ Венеция хартасындағы "тарихи ғимараттардың материалдық жасы мен материалдық емес маңызы бар" деген тұжырымға назар аударды: бұл уақыттан тыс маңыздылық және, егер шынайы көшірме жасау үшін жеткілікті құжаттама болса, оларды қайта құру қалалық сәйкестіктің және тарихи естеліктің маңызды бөлігін сақтау үшін қажет. 1992 жылы ол Кэтлин Кинг фон Альвенслебенмен бірге Берлин қалалық сарайының демеушілер қауымдастығын құрды, ол ең ықпалды лобби тобына айналды. Қауымдастық жоғалған деп саналған жоспарларды жинады және Берлин техникалық университетінде сарайдың сақталған фотосуреттері мен сызбаларын өлшеу үшін ғылыми-зерттеу жобасын қаржылады, содан кейін сәулеттік жобаларды жасады. 1993 жылы әлемдегі ең үлкен мұражай жиналысында ол Stadtschloss фасадының екі жағының 1:1 масштабтағы trompe l'oeil макетін пластик пленкаға орнатты. Жеке донорлар мен демеушілердің қаржысымен қаржыланған бұл театрлық қойылым бір жарым жылға созылды. Елу жылдан бері жоғалған Берлиннің орталық бөлігінің көрінісін көрсетіп, сарай Zeughaus, Altes мұражайы және Берлин соборының тарихи ансамбліне қалай байланыса алатынын көрсетті, бұл қойылым 1993-1994 жылдарығы пікірталасты уақытша шиеленіске жеткізді. Пікірлер әлі де екіге бөлінген болса да, қауымдастық көптеген саясаткерлер мен басқа да маңызды тұлғаларды өз күш-жігеріне тартуға қол жеткізді. Бұрынғы қарсылықтарға, соның ішінде жоғары құнына және ең бастысы, психологиялық және саяси қарсылықтарға байланысты Германияның бірнеше үкіметтері жобаға қатысудан бас тартты. Алайда 2002 және 2003 жылдары Бундестагтың партияаралық қаулылары Штадшласс сарайын кем дегенде ішінара қайта құруды қолдау үшін келісімге келді. 2007 жылы Бундестаг қайта құру туралы түпкілікті шешім қабылдады. Комиссия жасаған келісімге сәйкес сарайдың үш фасады қайта салынады, ал ішкі бөлігі мәдени мұражай және форум ретінде қызмет ететін заманауи құрылым болады. 2008 жылы сәулеттік конкурстың жеңімпазы итальяндық архитектор Франко Стелла таңдалды. Стелланың дизайнындағы кейбір ішкі кеңістіктер сарайдың бастапқы мемлекеттік бөлмелерінің дәл пропорцияларын сақтайды, бұл қаласа, оларды кейінірек қайта құруға мүмкіндік береді. Қайта құру сыртқы қабырғалардың бастапқы метрлік енін қайталайды. Олар келесідей сэндвичтік құрылым ретінде қайта салынды: бетоннан жасалған ішкі қорғану қабырғасы, содан кейін оқшаулау қабаты және кірпіштен, құмтастан және штукатуркадан жасалған сыртқы қабырға, ол түпнұсқаны қайталайды. Солтүстік жағындағы Штадшлассқа жалғасқан Ренессанс стиліндегі Pharmacy Wing қайта құруы болашақтағы жоба болуы мүмкін. Германия үкіметінің бюджеттік кесімдері "Гумбольдт форумының" құрылысын кешіктірді, осылайша жаңа сарай аталды. Негізгі тас 2013 жылдың 12 маусымында президент Йоахим Гаук салтанатты шарада қалады, бұл 590 миллион еуролық қайта құру жобасының басталуын хабарлады. 2017 жылы сарайдың күмбезіне крест орнату туралы пікірталас болды, себебі тарихи дәлдікті сақтау немесе секуляризмді ұстану қажеттігі туралы мәселе туды. Кейіннен сарайдың Schlüterhof ауласына Антиностың мүсіні орнатылды. Алайда, 2020 жылдың 29 мамырында крест күмбездің үстіне орнатылды. 2020 жылы аяқталумен бірге ғимаратта Африка және басқа еуропалық емес өнер коллекцияларын қамтитын мұражай, сондай-ақ екі мейрамхана, театр, кинозал және аудитория орналасты. 1897 жылы Отто Лессинг жасаған және 1903 жылы орнатылған қола рельефтер 2022 жылдың шілдесінде Eosander порталына қайта орнатылды, түпнұсқалары (сыртқы дизайндардың көп бөлігі сияқты) 1950 жылдан кейін жоғалып кетті, қалалық сарайдың бұзылуы. Олардан кейін Бранденбургтың сайлаушысы Фридрих II және Пруссияның бірінші королі Фридрих I сөздерімен жазылған қайта құрылған тақталар орнатылды. Берлин сарайының айналасындағы аймақ, граниттен жасалған Adlersäule (Бүркіт бағанасы), қоладан жасалған Rossebändiger (Жылқы бағыттап салушылар) және Neptunbrunnen (Нептун фонтаны) қосымша, Schlossplatz деп аталатын аймақ 2023 жылға дейін сарайдың айналасындағы түпнұсқа элементтерді сақтай отырып, заманауи стильде қайта жоспарлануы жоспарланған. Оның алдында Denkmal für Freiheit und Einheit (Бостандық және Бірлік ескерткіші) орнатылмақ. 2023 жылдың сәуір айының басында Eosander порталының ортасына Große Cartouche (Үлкен мөр) орнатылды, бұл портал III-нің фасадының әрлеуінің аяқталуын білдірді.