Галсвинта: Визигот патшасының қызы, франк королінің әйелі және азамат соғысының себебі

Кіріспе

Галсвинта (540–568) – Неустрия патшайымы болған. Ол Испанияның (қазіргі Испания мен Португалияны қамтитын Иберия түбегі) визигот патшасы Афанагильд пен Гойсвинтаның қызы еді. Галсвинта – Австразия патшайымы Брунгильданың қарындасы және Меровингтердің Неустрия патшасы Хилперик I-нің әйелі. Галсвинта, Хилпериктің бұрынғы жақын әйелі Фредегунданың (кейіннен әйелі) ықпалымен өлтірілген болуы мүмкін, бұл Меровингтер патшалығында 40 жылдық азаматтық соғысқа бастап кетті.

Тарих

Меровингтер патшасы I Хилперик (561–584) Неустрияны биледі. Оның ағасы, патша Сигеберт басқарған жерлерге қарағанда, Неустрияның жалпы аумағы кішірек болғанымен, Париж, Тур және Руан қалалары оның құрамында болғандықтан, ол байырақ болатын. Хилперик ағасы, патша Сигеберт, дворян әйел Брунгильдаға (Галсуинтаның қарындасына) үйленгеннен кейін Галсуинтаның қолына күйеулік сұраныш жасады. Бұл одақ Меровингтер дәстүріне қайшы келді, себебі олар әдетте қарапайым әйелдерге үйленуге тырысатын. Галсуинта – вестготтар патшасы Афанагильдтің қызы, бастапқыда солтүстік франк патшасына келін болып баруға құштар болған жоқ, оның әкесі де оған қарсы болды, өйткені вестготтар франктарды варварлар деп есептеді. Анасының наразылығына қарамастан, Галсуинта әкесінің (Афанагильдтің) талабы бойынша отбасысымен ажырасуға мәжбүр болды, ол некеге келісім берді. Бұл, әдетте, Хилперик уәделеген аумақтық иемдіктерге байланысты болды. Келісімге қол жеткен соң, Галсуинта аттандырылды – оны Хилперикке дейін сүйемелдегендер готтар мен франктардың ақсүйектері мен жауынгерлерінен құралды. Пиреней тауларын кесіп өтіп, Галсуинта Нарбонн мен Каркассон арқылы Пуатье және Турға, содан кейін неке орнатылған Руанға жетті. Ол келген кезде оны зәулімдік пен салтанат күтті, өйткені Хилперик барлық мүмкіндіктерін пайдаланды, тіпті Руанда кемеден түскенде оған адалдыққа ант беру үшін әскерін тізе бүктірді. 566 және 567 жылдар арасында Хилперик Галсуинтаға Лимож, Бордо, Кахор, Беарн және Бигорр қалаларын сыйға берді. Григорий Турскийдің айтуынша, Хилперик оны «жақсы көріпті», бірақ бұл, көбінесе, оның мол қалтасының нәтижесі болды. Оның бұрынғы жақын әйелі Фредегунда Галсуинтаға және оның әкесі Афанагильдке Хилперик (Чилперик) вестготтардың неке заңдарын сақтайтынына берген уәдесіне қарамастан, патшаның жатын бөлмесіне келуін жалғастырды. Бұл заңдар жақын әйелдер мен әуесқойларға тыйым салды. Галсуинта осы сатқындыққа қатты наразылық білдірді. Фредегундқа әлі де ғашық болған Хилперик өзін оның ықпалына беріп, бай әйелін өлтіруге бұйрық берді. Галсуинта, көрінеу, тұншықтырылып өлтірілді. Тарихшы Патрик Гири болжайынша, Галсуинтаның өлімі Хилпериктің оның қалтасымен қашып кетеді деген қорқынышынан туындауы мүмкін. Бірақ Галсуинтаның өлімінен кейін, Хилперик бұрын берген жерлер оның қарындасы Брунгильдаға өтті. Галсуинта өлтірілгеннен үш күн өткен соң Хилперик Фредегундқа үйленді. Галсуинтаның осылай ерте қайтыс болуы оның қарындасы Брунгильданың ашуын оятты. Бұл сонымен қатар Хилпериктің ағасы Сигебертті (Брунгильданың күйеуі) оған және Фредегундқа қарсы шығарды, нәтижесінде Аустразия мен Неустрияның франк патшалықтары арасында қырық жылға созылған қақтығыс – нағыз Меровингтер азаматтық соғысы басталды. 584 жылы Хилперик өлтірілгенде Брунгильданың ашуы басылмады, ал Галсуинтаның өлімінен кейінгі қақтығыс 597 жылы Фредегундтың өліміне дейін жалғасты. Бұдан асып, осы антагонизм үш буынға созылған жанжалға әкеп соқты, ол «Меровингтер отбасын қиратты» және оның ұрпағынан шыққан он патшаның өліміне себепкер болды. Галсуинта қазіргі генеалогиялық кестелерде вестготтар патшалықтары мен Византия империясы арасындағы байланысты көрсететін тізімде сақталған.

Merovingian king, Chilperic I (561–584), ruled over Neustria, which despite being less extensive in total land as that presided over by his brother King Sigebert, was wealthier since the cities of Paris, Tours, and Rouen all fell under its purview. Chilperic sought Galswintha's hand in marriage after his brother, King Sigebert, had married the noblewoman, Brunhilda (Galswintha's sister), a union that violated the Merovingian tradition of seeking the hand of a lowborn woman instead. Galswintha—daughter of the Visigothic king, Athanagild—was not initially in favor of being betrothed to a northern Frankish king nor was her father, as the Visigoths considered the Franks barbarians. To the dismay of her mother, Galswintha was ultimately forced to part with her family on her father's (Athanagild) insistence, who conceded to the marriage; this was likely due to the territorial enticements promised by Chilperic. Once the marriage was agreed, Galswintha was sent away—her escort to Chilperic's side consisted of nobles and warriors from among both the Goths and Franks. Crossing the Pyrenees, Galswintha's journey took her through Narbonne and Carcassonne then on to Poitiers and Tours before reaching Rouen, the location of the marriage arrangement. Pomp and circumstance awaited her upon arrival since Chilperic pulled out all the stops, including having his army pledge allegiance on bended knee to her as she exited the ship at Rouen. Immediately after their betrothal—sometime between 566 and 567—Chilperic gave Galswintha the cities of Limoges, Bordeaux, Cahors, Bearn, and Bigorre as a gift. Chilperic supposedly loved her "dearly" according to Gregory of Tours, but this was most likely due to her substantial dowry. His former concubine Fredegund continued to visit the king's bedchamber, despite Chilperic's proclaimed commitment to Galswintha and to her father Athanagild that he (Chilperic) would respect the Visigothic marriage codes—these charters forbade concubines and mistresses. Galswintha complained bitterly about this betrayal. Still in love with Fredegund, Chilperic allowed himself to be manipulated and had his wealthy wife murdered. Galswintha was apparently strangled. Historian Patrick Geary surmises that Galswintha may also have been murdered as a consequence of Chilperic's fear that she would leave with her dowry. After Galswintha's death, however, the lands—formerly given by Chilperic—ended up being passed on to her sister Brunhilda. Three days after Galswintha was murdered, Chilperic married Fredegund. Galswintha's untimely death aroused the enmity of her sister Brunhilda; it also set Chilperic's brother Sigebert (Brunhilda's husband) against him and Fredegund, bringing about forty years of conflict between the Frankish kingdoms of Austrasia and Neustria—a veritable Merovingian civil war. When Chilperic was murdered in 584, Brunhilda's anger remained unassuaged, and the conflict following Galswintha's murder continued until Fredegund's death in 597. Beyond this, the result of such antipathy was a three generation long feud that essentially "wrecked the Merovingian family" and contributed to the death of ten kings from its line. Galswintha remains listed in modern genealogical charts demonstrating the links between the Visigothic kingdoms and the Byzantine Empire.

Еске алу рәсімі өлеңмен

Кейінгі Латын ақыны Венантий Фортунат Галсвинтаның құрметіне ұзақ естелік өлең (Carmina VI.5) жазды, ол оны қасиетті тұлға ретінде бейнелейтін және Хилперик билігіндегі сатқындық пен кісі өлтіруді Құдайға жасалған құлық ретінде сипаттайтын мақтау өлеңі болды.

Танымал мәдениетте

Симфониялық метал тобы Leaves' Eyes өздерінің Symphonies of the Night альбомынан "Galswintha" атты ән жазды.