Джеймс Тауншенд Савард: Заңгер және қолжаз сатылатын алаяқ

Кіріспе

Ағылшын адвокаты және қалжыңшы (1798–1875)

Джеймс Тауншенд Савард (1798 – шамамен 1875) – Виктория дәуіріндегі ағылшын адвокаты және қалжыңшы, сонымен қатар «Джем Қаламгер» деген лақап атымен белгілі болған. Ол заңгерлік қызметімен қатар, шамамен 30 жыл бойы ақша ордерлерін жалған жасады.

Ерте өмір

Джеймс Тауншенд Савард 1798 жылы Суррейдегі Ротерхитте Джеймс пен Элизабет Энн Савардтың ұлы ретінде дүниеге келді. 1840 жылы ол адвокаттық практикаға қабылданды, сот өкілі болды және Ішкі ғибадатханада кеңсесі болды. Әйелі Мариядан Франсис (1831 жылы туған) ұлы мен Генриетта (1837 жылы туған) қызы дүниеге келді.

Мансап

Сол кездегі қалыпты алаяқтық әдісі – біреудің қолына ұқсатып жазу және ақша ордерін банкке апару болатын. Ақшаны қайтарып алудың жалғыз үміті – егер кассир қылмыскердің бетін есінде қалтса ғана мүмкін еді. Мұндай тәуекелден де құтылу үшін Савард іздерін жасыру мақсатында бірнеше серіктес табуға шешім қабылдады. Савард бос чектерді сұрады және серіктестеріне ұрланған чектер үшін жақсы ақы төлейтіні туралы қауесет таратуды тапсырды, себебі қалта ұрлары оларды көбінесе пайдасыз деп тастап кететін. Егер ол қолданылған чектерді алса, онда ол қолтаңбаны қайта жазуға тырысатын. Егер шот иесінің чектерінде ғана қолданатын ерекше қолтаңбасы болса, Савард оның көшірмесін алу үшін серіктесін жіберді. Бір заңгерді қарыз жинауды сұрап алдап, Савард қарызды комиссиясын алып қалған соң чекпен төледі, сол арқылы қолтаңбаны алды. Савард чектерді Андерсон есімді серіктесіне берді, ол оларды тағы бір серіктесіне, Атвеллге тапсырды. Атвелл сыртқы түрін өзгертіп, хабаршы жалдап, оны ақшаны алу үшін банкке жіберді. Андерсон Атвеллдің артынан барып, оның барлық ақшаны шынымен бергенін көзбен көрді, содан кейін оған тиесілі үлесін берді. Банк күдікке келгенде, сұраққа жауап беруге тек жеткізуші жігіт ғана бар еді. Осылайша Савард бірден бірнеше жүз фунт стерлинг жинады. Бұған қоса, Савард пен оның серіктестері ұрланған заттарды өткізді, 1855 жылғы Ұлы Алтын Ұрлығынан ұрланған алтынды сатуға көмектесті. Ақырында Лондон банктері күдікке бой алдырғандықтан, Савард өзге жерде бағын сынауға шешім қабылдады. Грейт Ярмут қаласында Хардвик есімді тағы бір серіктес қателік жасады – ол бір атпен есепшот ашып, екінші атпен «қарызды» жинауға заңгерлерге тапсырма берді. Өз қатесін түсінген соң, ол нұсқау сұрады. Савардтың жауабы келгенше банк полицияға хабарласып, олар Хардвикке сұрақ қойып жатыр еді. Олар хатты ашып, оның кім екенін анықтады. Грейт Ярмут серіктестері кінәларын мойындап, патша куәлігін берді. Савард пен Андерсон 1857 жылдың наурыз айында тұтқындалды және сотқа тартылды. Олар өмір бойына соттан тыс жазаға кесіліп, Австралияға жер аударылды.

At the time a normal forging method was to forge somebody's signature and take the money order in to bank. The only hope to recover the money was if the clerk remembered the culprit's face. To bypass even this risk, Saward decided to cover his tracks with a string of accomplices. Saward required blank cheques and told his accomplices to spread a rumor that they would pay well for stolen cheques; pickpockets usually threw them away as useless. If he got used cheques into his hands, he could try to imitate the signature. If the holder of the account had a special signature he used only in his cheques, Saward sent an accomplice to acquire a copy. One solicitor was fooled by asking him to collect a debt; Saward got the signature when he paid the debt minus his commission by a cheque. Saward cashed the cheques by handing them over to an accomplice called Anderson, who gave them to another accomplice called Atwell. Atwell disguised himself, hired a messenger and sent him to the bank to get the money. Anderson followed Atwell to make sure he really did hand over all the money and later gave him his cut. When the bank became suspicious, they had only the errand boy to question. This way Saward got a couple of hundred pounds at a time. In addition, Saward and his associates fenced stolen goods; they helped with the disposal of the stolen gold from the Great Gold Robbery of 1855. Eventually banks grew suspicious in London and Saward decided to try his luck elsewhere. In Great Yarmouth, another accomplice called Hardwicke blundered when he opened an account with one name and commissioned solicitors to collect "debts" by another name. When he realized his mistake, he asked for instructions. By the time Saward's answer came, the bank had warned the police who were already questioning Hardwicke. They opened the letter and found out his identity. The Great Yarmouth accomplices confessed and turned Queen's Evidence. Saward and Anderson were arrested and went to trial in March 1857. They were sentenced to transportation for life and sent to Australia.

Танымал мәдениетте

Өзінің "Джим қаламгер" (1886) пьесасында британдық баронет, адвокат және драматург Сэр Чарльз Янг, 7-ші баронет Сауардтың көркемдік бейнесін кеңейтіп, оны жоғары әлеуметтік топқа үйлену үшін хаттарды жалғандаған халықаралық жалған ақша жасау тобының жетекшісі етіп көрсетті. Бұл пьеса кейін екі фильмге бейімделді, екеуі де "Джим қаламгер" деп аталды, 1915 жылы Джон Б. Мейсонның қатысуымен және 1921 жылы Лайонел Бэрримор Сауард рөлінде ойнады. Савард "шын мәніндегі" профессор Мориарти деп еске алынады.