Кіріспе

Шотландиядағы тарихи және тіркеу округі Селкиркшир немесе Селкирк округі (Siorrachd Shalcraig) – Шотландияның тарихи округі және тіркеу округі. Ол батыста Пиблширмен, солтүстікте Мидлотианмен, шығыста Роксбургширмен, оңтүстікте Думфрисширмен шектеседі. Өзінің атын округтік қаласы – Селкирк патшалық қаласынан алған. Тарихи тұрғыдан бұл округ Эттрик орманы деп те белгілі болған. Көптеген тарихи округтерден өзгеше, Селкиркширдің жеке лейтенанттық аймағы жоқ, ол Роксбург, Эттрик және Лаудердейл лейтенанттық аймағының құрамына кіреді.

Тарих

Бірінші ғасырда Селкирк жергілікті халықтың аң аулайтын, қоныстанбайтын жерлерінің бір бөлігі болды. Римдіктер, аңғалдар немесе сакстар да орманның көп бөлігін кеспеген, сондықтан Селкирк ғасырлар бойы орманды жамылған аймақ ретінде танымал болды. Шындығында, округтің тағы бір атауы Эттрик орман болды. Шотландия патшаларының тұсында бұл орман патшалық деп есептелді. Дегенмен, Джеймс V патшалық құрғанға дейін округті патша атынан басқару үшін шерифтер тағайындалған жоқ. Шотландияны Англияның Эдуард I басып алған кезде орман Глостер графына берілді. Орта ғасырларда Селкиркширге айналатын аймақ Твиддейл провинциясының құрамына кірді. Ширенің шығу тегі белгісіз, бірақ шамамен он екінші ғасырда Твиддейл аймағы екі шерифтік округке бөлінді: солтүстіктегі Пиблшир және оңтүстіктегі Селкиркшир немесе Эттрик орман. Селкиркширдің алғашқы шерифі – Уильям Арыстан (1214 жылы қайтыс болған) тағайындаған Эндрю де Синтон. Ашкирк приходындағы Синтон, ауыл орталығынан шығысқа қарай, Роксбургширмен шектесетін Селкиркширдің анклавы болды. Кейіннен Пемброк графы мұрагерлік шерифтік лауазымды иеленді. Роберт Брюс патшаның тұсында және одан кейін Дуглас графтары, содан кейін Ангус графтары округті басқарды. 1501 жылы Джон Мюррей (1510 жылы қайтыс болған), Фалахиллдің лорды, Селкиркширдің шерифі болып тағайындалды және 1509 жылдың 30 қарашасында Селкиркширдің мұрагерлік шерифтік мәртебесін алды. Оның ұрпағы сэр Джеймс Мюррей 1681 жылы конвентиклдерді жазалауда немқұрайлы болғаны үшін лауазымынан алынды, бірақ Даңқты революцияда Лорд Филипхоу ретінде сессиялық орындыққа көтеріліп, шериф ретінде қайта тағайындалды. Оның ұлы Джон Мюррей (1753 жылы қайтыс болған) 1708 жылдан 1734 жылға дейін Селкиркширдің мұрагерлік шерифі болды, содан кейін Селкиркширге парламент депутаты ретінде қарсылықсыз сайланды, мұрагерлік шерифтік лауазымын ұлдарының біріне тапсырды. 1747 жылы мұрагерлік билік жойылғанда, Филипхоудың Мюррейі 4000 фунт стерлинг өтемақы алды. Бұрын мұрагерлік шерифтер тағайындаған шериф орынбасарлары енді патша тағы тағайындап, мұрагерлік шерифтердің орнына жұмыс істеді. Селкиркширдің осындай шерифтерінің бірі – 1799 жылы шериф орынбасары болып тағайындалған және 1832 жылы қайтыс болғанға дейін осы лауазымды атқарған сэр Уолтер Скотт. Селкиркшир округі кеңесі 1890 жылы Шотландияның жергілікті басқару (Шотландия) заңына сәйкес құрылды, бұл заң Шотландия бойынша сайланған округтік кеңестерді құрды. 1889 жылғы заң шекараларды да қарастырды, әсіресе округ шекараларымен кесіп өтетін бургтарды. Селкиркширдің шекарасын қайта қарау 1891 жылы аяқталды және бірқатар, көбінесе ұсақ өзгерістер енгізілді. Ең маңызды өзгеріс – Галашилс бургының Селкиркширге толыққандай қосылуы болды, бұрын ол Роксбургширде болған. Селкиркшир округі кеңесі 1870 жылы шериф соты және Керек-жарақ комиссарларының кездесу орны ретінде салынған Селкирктегі Эттрик террасасындағы округтік ғимараттарда жиналды, бұл округтік кеңес құрылғанға дейін округтің негізгі әкімшілік органы болды. Кеңес қызметкерлері Селкирктегі Базар алаңындағы Шотландия Банкі ғимаратында орналасқан. 1975 жылы жергілікті басқару (Шотландия) заңына сәйкес округтік кеңес жойылды, бұл заң Шотландиядағы жергілікті басқаруды жоғарғы деңгейдегі өңірлер мен төменгі деңгейдегі аудандарға қайта ұйымдастырды. Селкиркшир Бордерс өңірінің және Эттрик пен Лаудердейл ауданының бөлігі болды. 1975 жылы жергілікті басқаруды қайта ұйымдастыру кезінде Селкиркширдің лорд-лейтенанты және Роксбургширдің лорд-лейтенанты лауазымдарын Джон Скотт, 9-шы Букклех герцогы атқарды. Эттрик пен Лаудердейлдің жаңа ауданы және көршілес Роксбург ауданы номиналды түрде бөлек лейтенанттық аймақтар болды, бірақ Букключ герцогы екі лауазымға тағайындалды, бұл 1975 жылға дейінгі тәртіпті жалғастырды. 1996 жылы жергілікті басқару қайта ұйымдастырылған кезде екі лейтенант ресми түрде Роксбург, Эттрик және Лаудердейл деп аталатын бір лейтенанттық аймаққа біріктірілді. Өлке туралы жазылған халық балладалары 1645 жылғы Филипхо шайқасын, Яроудағы 'Доуви Денстерін' және Сент-Мэри Лохтағы Тибби Шильстерді еске алады.

География

Селкиркшир – ауылдық округ, ішінде таулы және орманды аймақтарда орналасқан бірнеше шағын елді мекендер бар. Ол Оңтүстік жоталар географиялық аймағының бір бөлігін құрайды. Эттрик Уотер және Ярроу Уотер – Твид өзенінің екі саласы, олар округ арқылы ағып өтеді. Ең ірі көл – Сент-Мэри көлі (Лоуз көлін де қамтиды), ал одан шығысқа қарай Акермур көлі, Шоус Андер Лох, Шоус Үстіңгі Лох, Хелемур көлі, Алемур суқоймасы, Клерберн көлі, Кингсайд көлі, Крукид көлі және Виндило көлі сияқты кішірек көлдер орналасқан. 20-шы ғасырда шекара өзгерістеріне дейін Селкиркширдің дәстүрлі ең биік нүктесі (округ төбесі) – Дун Риг болды, оның биіктігі теңіз деңгейінен жоғары.

Эттрик Форест

Эттрик орманы, сондай-ақ Селькирк және Тракуайр ормандары деп те аталады, Шотландияның Шотландия шекарасы аймағындағы бұрынғы корольдік орман. Ол Пейблстің оңтүстігінде орналасқан, бір кезде Ayr қаласынан Селкиркке дейін созылған кең далалы аймақ.

Көлік

Шекаралар темір жолы Галашилс және Твидбанкт қалаларын Эдинбургпен байланыстырады. Ұзақ жылдар бойы жабық болған бұл темір жол 2015 жылы қайта ашылды. "Бордерс автобустары" Бервик-Апон-Твид және Карлайл қалаларына автобус қатынайды.