Стаффорд Криппс: Британ саяхатшысы және дипломаты (1889-1952)

Кіріспе

Британдық саясаткер және дипломат (1889–1952)

Бұрынғы жағдайы бойынша бай заңгер болған ол 1931 жылдың қаңтарында парламенттегі қосымша сайлауда алғаш рет парламентке енді және сол жылдың қазан айындағы жалпы сайлауда өз орнын сақтап қалған Еңбек партиясының санаулы мүшелерінің бірі болды. Ол 1939 жылға дейін солшылдардың және коммунистермен халықтық фронт құрудың жетекші өкілі болды, сол жылы Еңбек партиясы оны қатардан шығарды. Осы кезеңде ол Кришна Менон және Үндістан лигасымен тығыз байланыста болды. Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде (1939–1945), ол 1940 жылдың мамырынан 1942 жылдың қаңтарына дейін КСРО-дағы елші болып қызмет етті, бұл уақытта ол Кеңес Одағына күдікпен қарады, бірақ 1941 жылы нацистік Германияның шабуылына ұшырағаннан кейін КСРО бейбітшілікті қалпына келтіру мақсатында басқа одақтастармен бірікті, соның нәтижесінде үлкен танымалдылыққа ие болды. Бұл 1942 жылы кейбір адамдардың Криппсті Уинстон Черчилльдің Ұлыбритания премьер-министрі лауазымына басты бәсекелес ретінде қарауына себеп болды. Ол соғыс кезіндегі коалицияның соғыс кабинетіне мүше болды, бірақ Үндістандағы соғыс кезіндегі дағдарысты шешуге жасаған тың тырысысқандары (1942 жылғы «Криппс миссиясы») сәтсіз аяқталды – оның ұсыныстары Черчилль мен кабинет үшін тым радикалды, ал Махатма Ганди мен басқа да үнді лидерлері үшін тым консервативті болды. Дегенмен ол В.К. Кришна Менонның сенімі мен достығын сақтап, оған Үндістан істеріне қатысуға, соның ішінде 1946 жылғы Үндістанға кабинеттік миссияға мүше ретінде және 1947 жылы соңғы вице-корольді таңдауға мүмкіндік берді. 1942 жылдың қарашасынан бастап ол Ұшақ өндірісі министрі болып қызмет етті, бұл маңызды лауазым болғанымен, ішкі соғыс кабинетіне кірмейтін қызмет еді. Криппс 1945 жылдың ақпанында Еңбек партиясына қайта қосылды және соғыстан кейін 1945–1951 жылдар аралығында Атли министрлігінде қызмет етті, алдымен Сауда кеңесінің президенті, ал 1947–1950 жылдар аралығында Қаржы министрі болды. Еңбек партиясының мүшесі және тарихшы Кеннет О. Морган оның соңғы лауазымдағы рөлі туралы «1952 жылдан бастап экономикалық жағдайдың жылдам жақсаруы мен өркендеудің нағыз архитекторларының бірі» деп мәлімдеді. Экономика 1947 жылдан кейін жақсарды, Маршалл жоспары арқылы берілген американдық қаржылық көмек пен несиелерден пайда тапты. Алайда, 1949 жылы фунттың құны төмендетілді. Криппс «қиыншылықтар дәуірінде» тұтынуды шектеу үшін соғыс кезіндегі рациондау жүйесін сақтап, экспортты ынталандырды және жалақыны тұрақтандырып, толық жұмыспен қамтуды сақтады. Халық оның «адалдығына, біліктілігіне және христиандық қағидаларына» ерекше құрмет көрсетті. Ол химияны оқыған Лондон университетінде білім алды. Ол ғылымнан заңға ауысты және 1913 жылы Мидл Темплде адвокат болып аккредиттелді. Бірінші дүниежүзілік соғыста Францияда Қызыл Крест жедел жәрдем көлігінің жүргізушісі болып қызмет етті, содан кейін қару-жарақ өндіретін химиялық зауытты басқарды. 1920 жылдары патенттік істерге маманданған адвокат ретінде жұмыс істеді және Англиядағы ең көп жалақы алатын заңгерлердің бірі екені хабарланды. 1927 жылы Корольдің кеңесшісі болып тағайындалды. Криппс Англия шіркеуінің мүшесі болды және 1920 жылдары, әкесі сияқты, шіркеулер арқылы халықаралық достықты насихаттау үшін Дүниежүзілік одақтың жетекшісі болды. 1923 жылдан 1929 жылға дейін Криппс одақтың қазынашысы және ең белсенді лекторы болды.

A wealthy lawyer by background, he first entered Parliament at a by election in January 1931, and was one of a handful of Labour frontbenchers to retain his seat at the October general election that year. He became a leading spokesman for the left wing and for co operation in a Popular Front with Communists before 1939, in which year the Labour Party expelled him. During this time he became intimately involved with Krishna Menon and the India League. During World War II (1939 1945), he served from May 1940 to January 1942 as Ambassador to the USSR, during which time he grew wary of the Soviet Union, but achieved great public popularity because, on being invaded by Nazi Germany in 1941, the USSR aligned itself with the other Allies with the aim of restoring peace; this caused some in 1942 to see Cripps as a potential rival to Winston Churchill for the UK premiership. He became a member of the War Cabinet of the wartime coalition, but failed in his efforts (the 1942 "Cripps Mission") to resolve the wartime crisis in India his proposals were too radical for Churchill and the Cabinet, and too conservative for Mahatma Gandhi and other Indian leaders, but nonetheless he kept the trust and friendship of V. K. Krishna Menon, allowing him to retain a role in Indian affairs, including as a member of the 1946 Cabinet Mission to India and, ultimately, in the selection of the final Viceroy in 1947. From November 1942 he served as Minister of Aircraft Production, an important post, but one outside the inner War Cabinet. Cripps rejoined the Labour Party in February 1945, and after the war he served in the 1945 1951 Attlee ministry, first as President of the Board of Trade and between 1947 and 1950 as Chancellor of the Exchequer. Labour Party member and historian Kenneth O. Morgan claimed of his role in the latter position that he was "the real architect of the rapidly improving economic picture and growing affluence from 1952 onwards". The economy improved after 1947, benefiting from American money given through grants from the Marshall Plan as well as from loans. However, the pound had to be devalued in 1949. Cripps kept the wartime rationing system in place to hold down consumption during an "age of austerity", promoted exports and maintained full employment with static wages. The public especially respected "his integrity, competence, and Christian principles". and at University College London, where he studied chemistry. He left science for the law, and in 1913 was called to the bar by the Middle Temple. He served in the First World War as a Red Cross ambulance driver in France, and then managed a chemical factory producing armaments. He practised as a barrister during the 1920s, where he specialised in patent cases, and was reported to be the highest paid lawyer in England. He was appointed a King's Counsel in 1927. Cripps was a member of the Church of England and in the 1920s became a leader in the World Alliance to Promote International Friendship through the Churches, as his father had been. From 1923 to 1929 Cripps was the group's treasurer and its most energetic lecturer.

Еңбек партиясына кіру

1920-ші жылдардың соңында Крипс саяси көзқарастарында солға жылысты, ал 1930 жылы Еңбек партиясына қосылды. Келесі жылы ол екінші Лейбористік үкіметте бас прокурор болып тағайындалды және сол кездегі дәстүрлі рыцарлық атағын алды. 1931 жылы Криппс Бристоль Шығысынан парламент депутаты болып сайланды. Парламент мүшесі ретінде ол марксистік әлеуметтік және экономикалық саясатты ынталандырды, бірақ евангелистік христиандыққа берілгендігімен қатар, марксизмнің дінді жоққа шығаруымен келіспеді. 1931 жылғы жалпы сайлауда Криппс өзінің мандатын сақтап қалған үш бұрынғы Лейборист министрінің бірі болды, олар Джордж Лансбери (кейін партия басшысы) және Клемент Атли (партия жетекшісінің орынбасары) еді. 1932 жылы Криппс Социалистік Лиганы құруға көмектесті және оның төрағасы болды. Лиганың құрамына негізінен Тәуелсіз Еңбек партиясынан шыққан интеллектуалдар мен оқытушылар кірді, олар партияның Лейборист партиясынан бөліну шешіміне қарсы болды. Социалистік Лига демократиялық социализмнің қатаң формасын жақтады. Ол Лейбористік партия билікке келген кезде дереу Төтенше жағдайлар заңына қол қоюы керек екенін айтты, бұл оған жарлық арқылы билік етуге және осылайша "қаржылық топтардың саботаждауын болдырмауға", сондай-ақ Лордтар палатасын дереу таратуға мүмкіндік береді. Криппс британдық қарулануға қарсы болды: "Ақша қару-жарақ жасай алмайды. Қару-жарақтарды тек британдық жұмысшы табының шеберлігімен жасауға болады, және оларды қолдану үшін британдық жұмысшы табы шақырылады. Бүгін сіздерде жұмысшылардың бұрын-соңды болмаған ең үлкен мүмкіндігі бар, егер сіздер капитализмнің қажеттілігін өздеріңіз билікке ие болу үшін пайдалансаңыздар. Капиталистер сіздің қолыңызда. Олар қару-жарақ жасаудан бас тартса, олар көмекке мұқтаж болады. Олар елді басқаруды сіздерге тапсыруға мәжбүр болады". Криппс фашизмнің өсіп келе жатқан қатеріне қарсы біріккен фронтты ерте жақтады және нацистік Германияға жасалған бағыну саясатына қарсы болды. 1936 жылы ол Социалистік Лига, Тәуелсіз Еңбек партиясы және Ұлыбритания Коммунистік партиясының қатысуымен оңшылдарға қарсы сайлауда бірігуді мақсат еткен Біріккен кампанияның бастамашысы болды. Лейбористік партия басшылығы қарсы болғандықтан, Біріккен кампания өз мақсатына жете алмады. Лейборист партиясынан шығарылудың алдын алу үшін Криппс 1937 жылы Социалистік Лиганы таратып жіберді. Криппс пен Джордж Штраус құрған "Трибун" газеті кампанияның органы ретінде сақталды. 1939 жылдың басында Криппс Коммунистік партиямен, Тәуелсіз Еңбек партиясымен, Либералдық партиямен және бағынуға қарсы консерваторлармен бірлесіп Халықтық фронтты қолдағаны үшін Лейборист партиясынан шығарылды. 1938 жылы Криппс Ямайкаға барып, жаппай ереуіл кезінде болған зорлық-зомбылықты зерттеді. Ол сөз сөйлеген саяси жиынның бірінде, тыңдаушылардың арасында Ұлыбританиядағы қара нәсілділердің азаматтық құқықтары үшін күрескен болашақ белсенді Билли Стречан болды, оны әкесі Криппстің сөзін тыңдауға алып келген. Осы жиын кезінде Халықтық Ұлттық партия құрылды.

At the end of the 1920s, Cripps moved to the left in his political views, and in 1930 he joined the Labour Party. The next year, he was appointed Solicitor General in the second Labour government, and received the then customary knighthood. In 1931, Cripps was elected to Parliament in a by election for Bristol East. As an MP, he was a strong proponent of Marxist social and economic policies, although he had strong faith in evangelical Christianity, and did not subscribe to the Marxist rejection of religion. In the 1931 general election, Cripps was one of only three former Labour ministers to hold his seat, alongside George Lansbury, who subsequently became party leader, and Clement Attlee, deputy leader. In 1932, Cripps helped found and became the leader of the Socialist League, which was composed largely of intellectuals and teachers from the Independent Labour Party who rejected its decision to disaffiliate from Labour. The Socialist League put the case for an austere form of democratic socialism. He argued that on taking power the Labour Party should immediately enact an Emergency Powers Act, allowing it to rule by decree and thus "forestall any sabotage by financial interests", and also immediately abolish the House of Lords. Cripps also opposed British rearmament:
"Money cannot make armaments. Armaments can only be made by the skill of the British working class, and it is the British working class who would be called upon to use them. To day you have the most glorious opportunity that the workers have ever had if you will only use the necessity of capitalism in order to get power yourselves. The capitalists are in your hands. Refuse to make munitions, refuse to make armaments, and they are helpless. They would have to hand the control of the country over to you." Cripps was an early advocate of a united front against the rising threat of fascism and he opposed an appeasement policy towards Nazi Germany. In 1936, he was the moving force behind a Unity Campaign, involving the Socialist League, the Independent Labour Party and the Communist Party of Great Britain, designed to forge electoral unity against the right. Opposed by the Labour leadership, the Unity Campaign failed in its intentions. Rather than face expulsion from Labour, Cripps dissolved the Socialist League in 1937. Tribune, set up as the campaign's newspaper by Cripps and George Strauss, survived. In early 1939, however, Cripps was expelled from the Labour Party for his advocacy of a Popular Front with the Communist Party, the Independent Labour Party, the Liberal Party, and anti appeasement Conservatives. In 1938, Cripps visited Jamaica to investigate violence which took place during mass strikes. During one of the political meetings he spoke at, the audience included the future pioneer of black civil rights in Britain, Billy Strachan, who had been taken by his father to hear Cripps speak. During this same meeting, the People's National Party was formed.

Екінші дүниежүзілік соғыс

1940 жылы Уинстон Черчилль соғыс кезіндегі коалициялық үкіметін құрғанда Криппсті Кеңес Одағындағы елші етіп тағайындады. Криппстің марксистік көзқарастары болғандықтан, ол Молотов-Риббентроп пактісі арқылы нацистік Германиямен шабуылдаспау шарты жасасқан Иосиф Сталинмен келіссөздер жүргізе алады деп есептелді. 1941 жылдың маусымында Гитлер Кеңес Одағына шабуыл жасаған кезде Криппс батыс елдері мен Кеңес Одағы арасында одақ құруда маңызды рөл атқарды. 1942 жылы Криппс Ұлыбританияға оралып, Кеңес Одағының соғысқа қатысуы туралы радио хабар таратты. Халықтың жауабы керемет болды, және Криппс партиялық қолдауы болмаса да елдегі ең танымал саясаткерлердің біріне айналды. Ол Соғыс кабинетінің мүшесі болып тағайындалды, Лорд-хранительдің қызметін атқарды және Парламенттің төрағасы болды, сондай-ақ Мәскеуден оралғаннан кейін қысқа мерзімге Черчилльтің елдегі бәсекелесі ретінде қарастырылды.

Үндістанға іссапар

Черчилль жауап ретінде Криппсті Үндістанға ("Крипп Миссиясы") елдің ұлттық көшбасшыларымен келісімге келу үшін жіберді. Келісім шарты бойынша, Үндістан британдық соғыс күштеріне адал болып, соғыстан кейін өзін-өзі басқару құқығына ие болар еді. Криппс бұл ұсыныстарды өзі жасады, бірақ олар Черчилль пен вице-король үшін тым радикалды, ал Махатма Ганди мен үндістер үшін тым консервативті болды, себебі олар дереу тәуелсіздік талап етті. Ешқандай ортақ шешім табылмады және миссия сәтсіз аяқталды.

Әуе кемелерін өндіру министрі

1942 жылдың қарашасында Криппс Үй лордының қызметінен қалып, Ұшақ өндірісі министрі болып тағайындалды. Бұл лауазым Соғыс кабинетіне кірмейтін, бірақ ол 1945 жылдың мамырына дейін, соғыс коалициясы аяқталғанға дейін, осы қызметте үлкен табысқа жетті. Әуе маршалы Харристің Германияға қарсы стратегиялық бомбалау науқанын қолдаған Криппс 1943 жылдың шілдесінде сөйлеген сөзінде: «Біз ауадан Остің өнеркәсіптік және көлік құралдарын қаншалықты көп жойсақ, оның қарсыласуы соншалықты әлсіздей түседі. Біздің әуе шабуылымыз қаншалықты күшті болса, біздің қаза табатындарымыз соншалықты азаяды» деді. 1945 жылдың ақпан айында Криппс Еңбек партиясына қайта қосылды.

Соғыстан кейін

1945 жылы Лейбористер партиясы жалпы сайлауда жеңіске жеткенде, Клемент Атли Криппсті Сауда кеңесінің президенті етіп тағайындады, бұл үкіметтегі екінші маңызды экономикалық лауазым еді. Криппс әлі де берік социалист болғанымен, көзқарасын өзгертіп, негізгі Лейборист министрлермен жұмыс істеуге мүмкіндік алды. Ұлыбританияның соғыстан кейінгі қиын экономикалық жағдайында Криппс «сақтану» саясатымен байланысты болды. Жоғары топ социалисі ретінде ол қоғамға қатаң талаптар қойып, барлық топтарға бірдей мөлшерде рациондау жүргізді. 1946 жылы ол басқа да адамдармен бірге алғашқы Аэронавтика колледжінің, қазіргі Кранфилд университетінің құрылуына үлкен үлес қосты. Кранфилд кампусындағы Стаффорд Криппс оқу және оқыту орталығы оның құрметіне аталды. 1946 жылы кеңестік реактивті қозғалтқыштарды жобалайтын инженерлер Сталинге батыс елдерінен реактивті қозғалтқыштардың жобаларын сатып алуға рұқсат беруді сұрады, себебі олар жобалауда қиындықтарға тап болған. Сталин: «Өз құпиясын кім сатар?» деген жауап берді. Бірақ ол ұсынысқа келісімін берді, кеңестік ғалымдар мен инженерлер Криппстің өзімен кездесіп, қозғалтқыштарды сұрау үшін Ұлыбританияға келді. Сталиннің таңғалуына орай, Криппс және Лейборист үкіметі RAF офицері Фрэнк Уиттл жасаған Rolls-Royce Nene центрифугалық ағынды реактивті қозғалтқышы туралы техникалық ақпаратты ұсынуға дайын болды, сонымен қатар Nene қозғалтқыштарын өндіруге лицензия алу мүмкіндігін де талқылады. Nene қозғалтқышы тез арада кері инженерияланып, өзгертілген түрінде советтік Климов ВК-1 реактивті қозғалтқышы ретінде жасалды, кейіннен ол МиГ-15 ұшағына орнатылды. МиГ-15 1950 жылы Солтүстік Кореядағы БҰҰ күштеріне қарсы ұрысқа қатысты, нәтижесінде бірнеше B-29 бомбалаушылары жойылды және Солтүстік Кореядағы күндізгі бомбалау миссиялары тоқтатылды. Сондай-ақ 1946 жылы Криппс Үндістан басшыларына тәуелсіздік туралы ұсыныстар жасаған «Кабинеттік миссия» құрамында Үндістанға оралды. Делегацияның қалған екі мүшесі – Үндістанның мемлекеттік хатшысы лорд Петик Лоуренс және Әскери-теңіз министрі А.В. Александр болды. Алайда, үш адам жасаған шешім, «Кабинеттік миссия жоспары» деп аталған бұл жоспар, Үндістан Ұлттық Конгресіне, әсіресе оның жетекшілеріне ұнамады. Бір ұлтты сақтап қалудың орнына, Үндістан Ұлттық Конгресінің басшылары тәуелсіздікке қарай жолға түсті, бұл соңында елдің бөлінуіне әкелді. 1947 жылы экономикалық және саяси дағдарыс күшейген кезде Криппс Атлиді Эрнест Бевиннің пайдасына отставкаға келуге көндіруге тырысты, бірақ Бевин Атлидің үкіметте қалуын қолдады. Соның салдарынан Криппс Экономикалық істер министрі болып тағайындалды. Алты аптадан кейін Хью Далтон Қаржы министрі лауазымынан кетті, ал Криппс оның орнына келді, Экономикалық істер министрі лауазымы Қаржы министрлігімен біріктірілді. Ол салықтарды көтерді және стратегиялық мөлшерлемені сақтап, тұтынуды шектеді, бұл сауда балансын жақсартуға және фунт стерлингті тұрақтандыруға көмектесті. Осылайша Ұлыбритания қаржылық және экономикалық қиындықтардан сауатты сауда арқылы шықты. Ол көмір және болат сияқты стратегиялық салаларды мемлекеттік меншікке алуға ықпал етті. 1948-1949 жылдардағы қаржылық қиындықтарға қарамастан, Криппс тұрғын үй, денсаулық сақтау және басқа да әлеуметтік қызметтерге шығындарды жоғары деңгейде ұстады, сонымен қатар өнеркәсіп саясатын да сақтап қалды. Жеке табыстар мен бос уақыт артуын қамтамасыз етті, крикет пен футболдың ең жақсы көрсеткіштерге жеткені, демалыс лагерлерінің, би залдарының және кинотеатрлардың дамуы осының куәсі болды. Канцлер ретіндегі соңғы бюджетінде (1950 ж.) тұрғын үй салу бағдарламасы жылына 200 000-ға дейін қайта жаңартылды (бұрынғы үкіметтік үнемдеу шараларына байланысты азайтылған еді), төмен табыс табатындарға үстеме сағатты көтермелеу ретінде табыс салығы азайтылды, денсаулық сақтау, әлеуметтік сақтандыру және білім беруге жұмсалатын қаражат арттырылды. Криппс жеке және коммерциялық саяхатшыларға қатаң шетелдік валюталық шектеулер енгізген кезеңде немерелерінің швейцариялық пансиондық мектебіне, сондай-ақ қызының және өзінің швейцариялық санаторийіне төлем жасады. Криппс көп жылдар бойы ішек қабынуынан зардап шекті, бұл стрестен күшейді. 1950 жылы денсаулығы нашарлап, қазан айында лауазымынан кетуге мәжбүр болды. Сол айда ол Парламенттен де отставкаға кетті, ал 30 қарашадағы қосым сайлауда оның орнына Энтони Ведгвуд Бенн Бристоль Оңтүстік-Шығыс округінен депутат болды.

When Labour won the 1945 general election, Clement Attlee appointed Cripps President of the Board of Trade, the second most important economic post in the government. Although still a strong socialist, Cripps had modified his views sufficiently to be able to work with mainstream Labour ministers. In Britain's desperate post war economic circumstances, Cripps became associated with the policy of "austerity". As an upper class socialist, he held a puritanical view of society, enforcing rationing with equal severity against all classes. Together with other individuals, he was instrumental in the foundation of the original College of Aeronautics, now Cranfield University, in 1946. The Stafford Cripps Learning and Teaching Centre on Cranfield's campus is named after him. In 1946, Soviet jet engine designers approached Stalin with a request to buy jet designs from Western sources to overcome design difficulties. Stalin is said to have replied: "What fool will sell us his secrets?" However, he gave his assent to the proposal, and Soviet scientists and designers travelled to the United Kingdom to meet Cripps and request the engines. To Stalin's amazement, Cripps and the Labour government were willing to provide technical information on the Rolls Royce Nene centrifugal flow jet engine designed by RAF officer Frank Whittle, along with discussions of a licence to manufacture Nene engines. The Nene engine was promptly reverse engineered and produced in modified form as the Soviet Klimov VK 1 jet engine, later incorporated into the MiG 15 which flew in time to deploy in combat against UN forces in North Korea in 1950, causing the loss of several B 29 bombers and cancellation of their daylight bombing missions over North Korea. Also in 1946, Cripps returned to India as part of the "Cabinet Mission", which proposed formulae for independence to the Indian leaders. The other two members of the delegation were Lord Pethick Lawrence, the Secretary of State for India, and A. V. Alexander, the First Lord of the Admiralty. However, the solution devised by the three men, known as the Cabinet Mission Plan, was unsatisfactory to the Indian National Congress mainly its principal leaders, and instead of having to hold together the emerging one nation, Indian National Congress leaders travelled further down the road that eventually led to Partition. In 1947, amid a growing economic and political crisis, Cripps tried to persuade Attlee to retire in favour of Ernest Bevin; however, Bevin was in favour of Attlee remaining. Cripps was instead appointed to the new post of Minister for Economic Affairs. Six weeks later Hugh Dalton resigned as Chancellor of the Exchequer and Cripps succeeded him, with the position of Minister for Economic Affairs now merged into the Chancellorship. He increased taxes and continued strategic rationing which muted consumption to boost the balance of trade and stabilise the Pound Sterling seeing Britain trade its way out of a real risk of fiscal and economic gloom. He was among those who brought about the nationalisation of strategic industries such as coal and steel. Amid financial problems from 1948 to 1949, Cripps maintained a high level of social spending on housing, health, and other welfare services, while also maintaining the location of industry policy. Personal incomes and free time continued to rise, as characterised by cricket and football enjoying unprecedented booms, together with the holiday camps, the dance hall, and the cinema. In his last budget as Chancellor (1950), the housebuilding programme was restored to 200,000 per annum (after having previously been reduced due to government austerity measures), income tax was reduced for low income earners as an overtime incentive, and spending on health, national insurance, and education was increased. During the period Cripps imposed harsh foreign currency restrictions on private and commercial travellers, he was paying for his grandchildrens' swiss boarding school and for both his daughter's and his own swiss sanitorium. Cripps had suffered for many years from colitis, inflammation of the lower bowel; a condition aggravated by stress. In 1950, his health broke down and he was forced to resign his office in October. He resigned from Parliament the same month, and at the resulting by election on 30 November he was succeeded as the MP for Bristol South East by Anthony Wedgwood Benn.

Өлім

Криппс 1952 жылдың 21 сәуірінде Швейцарияның Цюрих қаласында 62 жасында рактан қайтыс болды. Ол Цюрихтегі Сихлфельд крематорийінде өртеліп, күліне айналдырылды. Оның күлі Глостерширдегі Саппертон шіркеуінің қорына жерленді, ал оның әйелі оның қасына жерленген.

Негізгі дереккөздер

Криппс, Ричард Стаффорд және Габриэль Городецкий. Стаффорд Криппс Мәскеуде, 1940–1942: күнделіктер мен құжаттар (Валентин Митчелл, 2007). Ұлыбританияның соғыс кабинеті; Сэр Стаффорд Криппс. "16 шілде 1941 ж. Ұлыбританияның соғыс кабинетінің кеңес-неміс қарым-қатынастары туралы бағалауы" Криппстің Германия мен КСРО арасындағы мүмкін соғысқа жасаған бағасы. онлайн. Мансерг, Николас, ред. Ұлыбритания мен Үндістан арасындағы конституциялық қатынастар: Билікті беру, 1942–1947: 1-том. Криппс миссиясы (1970) барлық маңызды құжаттарды қамтиды.