Кіріспе

Англияның Глостершир графтығындағы ортағасырлық қамал, АҚШ-тың Батыс Виржиния штатында осы атпен аталатын қамал. Беркли қамалы (/'b//a:r//k//l//i/ BARKlee; тарихи жазбаларда кейде Беркли немесе Баркли қамалы деп те жазылған) – Англияның Глостершир графтығындағы Беркли қаласында орналасқан қамал. Қамалдың тарихы 11 ғасырға дейін жетеді және Англия мұрасымен I санаттағы ескерткіш ретінде тіркелген. 1882 жылы Беркли барониясы графтықтан бөлініп, Берклидің 8-ші және соңғы графы (1865–1942) ата-бабалық орынды 13-ші туысы, Ворчестерширдегі Спечли Паркінің (1898–1969) капитаны Роберт Берклиге сыйлады. Оның немересі Чарльз Беркли (1968 жылы туған), 2019/20 жылғы Глостерширдің жоғары шерифі, қамал мен мүлікті әкесі, майор Джон Берклиден (1931–2017) мұра етіп алды. 1956 жылдан бері Беркли қамалы келушілерге ақылы негізде ашық және 2023 жылы сәуірден қарашаға дейін аптаның белгілі бір күндері жұмыс істейді. Мүлік жеке шаралар үшін жалға беруге де қолжетімді.

Құрылыс

Берклидегі алғашқы қамал 1067 жылы Уильям Фиц Осберн жаулап алғаннан кейін салынды. Кейбір зерттеушілер Эдуардтың қашуы сәтті болғанын, ал кейін оның орнына басқа біреу өлтірілгенін айтады. Рафаэль Холиншедтің «Хроникалары» (1587 жылғы басылымы), бұрынғы дереккөздерге сүйене отырып, Эдуардтың өлтірілуін егжей-тегжейлі сипаттайды: олар [кісі өлтірушілер] бір түні төсекте тез ұйықтап жатқан бөлмеге кенеттен кірді, ауыр қауырсын төсектер немесе үстел (кейбір дереккөздерде жазылғандай) оның үстіне тастап, оны басып, оның ішкі мүшесіне [яғни, ануына] мүйіз енгізіп, содан арқылы ыстық темір шомылдырық немесе (басқа дереккөздерде) керней түтігі арқылы қатты қызған темір құралды денесіне өткізді, ол ішектеріне дейін жетіп, оралып, күйдірді, бірақ сырттан жарақаттың немесе зақымның белгісі көрінбеді. Оның айқайы Беркли қалашығы мен тұрғындарының қысымын тудырды, өйткені оны естігендер, оны азаптап өлтіруге дайындалып жатқанда, қатты дауыстады, сондықтан бірнеше адам оянып, (өздері мойындағандай) оның жанын қабылдау үшін Құдайға жалынышты дұға етті, оның айқайынан не болғанын түсінгенде. Кристофер Марлоудың «Эдвард II» трагедиясы («Англия королі Эдвард II-нің қиын және қайғылы өлімі», алғаш рет 1594 жылы жарық көрді) Холиншедтің айтқан реквизиттерін пайдалана отырып, Беркли қамалындағы кісі өлтіруді бейнелейді. Қызыл ыстық темір шомылдырық немесе тұншығу туралы хабарлар әлі де таралуда. Парламентке берілген есепте Эдуардтың өліміне әкелген жазатайым оқиғаға ұшырағаны айтылды, бірақ Холиншед және басқа тарихи дереккөздер кісі өлтіруді құпия ұстауға көп күш жұмсалғанын көрсетеді. Денесі балсамдалды және Томас де Беркли оны Глостер аббаттығына жерлеуге апармас бұрын, қамалдың ішінде Сент-Джон шіркеуінде бір ай бойы жатты. Орта ғасырларда мұндай колледждер сирек кездесетін, ал леди Беркли Англияда алғашқылардың бірі болып шағын, толыққанды қаржыландырылған мектеп ашты. Үлкен залға іргелес орналасқан Қасиетті Мария шіркеуі (қазіргі Таң залы) суреттелген ағаш күмбезді төбелерімен және нормандық француз тілінде жазылған библиялық үзіндісімен ерекшеленеді. Томас Талбот, 2-ші виконт Лисли мен Уильям Беркли, 2-ші барон Беркли арасындағы Беркли қамалының иелігіне қатысты дау Нибли Грин шайқасына әкелді. Генрих VIII және Энн Болейн 1535 жылдың тамызында Глостерде болғаннан кейін Берклиге келді. 16 ғасырдың соңында королева Елизавета I қаланы аралап, оның боулинг алаңында боулинг ойнады. Бірінші ағылшын азаматтық соғысы кезінде қамал роялистердің гарнизонында болды және 1645 жылы полковник Томас Рейнсборо басшылығымен парламенттік күштер басып алды; қысқаша қоршаудан кейін, жақын орналасқан шіркеудің шатырынан қақпақпен атылғаннан кейін гарнизон бас иді. 18 ғасырдың басында Берклидің 4-ші графы Кулоден шайқасындағы ағаштан алынған кесілген бөліктен өсірілген қарағай отырғызды. Бұл қамал Лондон мұнарасы мен Виндзор қамалынан кейін Англиядағы үздіксіз тұрып жатқан үшінші қамал және үздіксіз отбасылық иелігіндегі ең көне қамал. Онда Ұлыбританияда бір отбасының үздіксіз пайдалануында ең ұзақ уақыт сақталған жиһаз ретінде танылған төрт плакатты төсек бар. Беркли қамалының қайырымдылық қоры 2022 жылы Котсволдс LEADER бағдарламасынан грант алды; қаражат Білім беру бөлмесін жаңартуға жұмсалды.

Қазіргі мәдениетте

Беркли қамалы 2003 жылғы "Басқа Болейн қызы" телефильмінің көптеген сахналарына пайдаланылды. Жақында қамал мен оның аумағы "Галавант" сериалындағы Валенсия қамалының сыртқы түсірілімдері үшін қолданылды. 2019 жылы қамалдың ішкі және сыртқы бөліктері "Испаниялық ханшайым" сериалының 2-ші маусымын түсіру үшін пайдаланылды. Қамал 2017 жылғы "Who Do You Think You Are?" генеалогиялық деректі телесериалының бір эпизодында көрсетілген, онда американдық актриса Кортни Кокс өзінің тегін білді. Кокс өзінің Томас де Беркли, 3-ші Барон Берклидің 21-ші буын тікелей ұрпағы және Лорд Берклидің қайын атасы, Роджер Мортимер, 1-ші Март графының 22-ші буын ұрпағы екенін естіді, сондай-ақ олардың 1327 жылы Англия королі Эдуард II-ні өлтірудегі үлесін білді. Қамалдың веб-сайтында түсірілімдерін аяқтаған қосымша туындылардың тізімі бар. Екі Корольдік теңіз кемесі Беркли графтарының құрметіне Беркли қамалы деп аталды, сондай-ақ Ұлы Батыс темір жолының бу локомотивтері де осылай аталған.