Ресейлік инженер және ғарыш зерттеулерінің пионері

Кіріспе

1914 жылы инженерлік білімімен бітірген, 1915 жылы Мәскеуге көшіп келген. "Проводник" каучук зауытында жұмыс істеді, содан кейін 1919 жылы №4 ("Қозғалтқыш") Ұшақ зауытында жұмыс істеді. 1923 жылы А. Ф. Милюковаға үйленді, олардың Астра есімді қызы мен Меркурий есімді ұлы болды. Меркурий 1929 жылы қызыл жегіден қайтыс болды. Бірнеше жыл жұмыссыздықтан кейін және зымырандар мен ғарыш саяхаты саласында қарқынды зерттеулер жүргізгеннен соң, 1926 жылы Зандер Авиацияның орталық жобалау бюросында жұмыс істей бастады, ал 1930 жылы Авиациялық моторлар құрылысы орталық институтында (ЦИАМ) жұмыс істеді.

Ғылыми еңбектері

1908 жылы ол планетааралық сапарлардың мәселелері туралы жазбалар жасады, онда тіршілікті қамтамасыз ету сияқты мәселелерді қарастырды және ғарыш кемесі бортындағы жылыжайларда өсімдіктер өсіруді ұсынған алғашқы адам болды. 1911 жылы ол құрылымында алюминийдің жанғыш қорытпаларын пайдаланатын, әдеттегі ұшақ сияқты ұшып, атмосфераның жоғарғы қабатына жеткен соң, қанаттарын отын ретінде күйдіретін ғарыш кемесінің жоспарларын жариялады. 1921 жылы ол өзінің материалдарын Өнертапқыштар қауымдастығына (АИИЗ) ұсынды, онда конференцияға қатысып отырған В. И. Ленинмен кездесіп, ғарышқа сапар жасау туралы әңгімелесті. 1924 жылы ол оны "Техника және өмір" журналында жариялады. 1924 жыл Зандер үшін өте белсенді жыл болды. Бір жыл бұрын Герман Оберт "Планетааралық кеңістікке зымыран" ("Die Rakete zu den Planetenräumen") атты ықпалды теориялық еңбегін жариялаған еді, ол Зандерді және басқа да ресейлік энтузиасттарды Роберт Годдардтың ("Ерекше биіктіктерге жету әдісі", 1919 жылы жарияланған) маңызды жұмысымен таныстырды. Зандер Цыолковскийдің жұмысын насихаттап, оны одан әрі дамыту арқылы пайдаланды. Владимир Ветчинкинмен және әуе күштері академиясының ракета клубының мүшелерімен бірге ол Планетааралық саяхатты зерттеу қоғамын құрды. Алғашқы жарияланымдарының бірінде олар Жер атмосферасын қайтадан кіретін ғарыш кемесін тоқтату үшін пайдалануды ұсынған алғашқылар болды. Сол жылы Зандер Мәскеуде планетааралық ұшуға жарамды деп санайтын қанатты зымыранға патент алды, ал қазан айында Мәскеу институтында зымыранмен Марсқа жету мүмкіндігі туралы лекция оқыды. Лекциядан кейін қойылған сұрақтарға жауап бергенде, ол осы планетаға жетудің маңыздылығын былай түсіндірді: "өйткені оның атмосферасы және өмірді қамтамасыз ету қабілеті бар. Марс сондай-ақ "қызыл жұлдыз" деп аталады, ол біздің ұлы Кеңес әскерінің символы". Осы кезде Зандер ғарыш кемесін жылжыту құралы ретінде күн желкенін ұсынған алғашқы адам болды, бірақ Йоханнес Кеплер 17 ғасырда күн желкенін ұсынған болатын. 1925 жылы Зандер "Жеткізгіш күшпен ұшу мәселелері: планетааралық сапарлар" атты мақаласын ұсынды, онда ол екі планета арасында саяхаттайтын ғарыш кемесін траекторияның басында жылдамдатуға және траекторияның соңында екі планетаның серіктерінің тартылысын пайдалану арқылы баяулатуға болатынын ұсынды — бұл әдіс гравитациялық көмек деп аталады. Зандер осы концепцияның физикасын терең түсінгенін көрсетті және ол өз замандастарынан бұл концепцияның планетааралық сапарлар үшін қандай артықшылықтар беретінін көре білді. 1929–1930 жылдары IAM-да Зандер өзінің алғашқы OR 1 қозғалтқышында жұмыс істеді, ол қысылған ауа мен бензинмен жұмыс істеді және өзгертілген шамырағышқа негізделген. Сонымен қатар, ол осы уақыт ішінде Мәскеу авиация институтында курстар оқыды. 1931 жылы Зандер Мәскеудегі GIRD (Реактивті қозғалысты зерттеу тобы) (Группа изучения реактивного движения (ГИРД)) тобының негізін қалаушы мүшесі болды. 1-бригада басшысы ретінде Зандер "216" қанатты зымыранды қозғалтқышпен қамтамасыз ету үшін OR 2 (GIRD 02) зымыран қозғалтқышында жұмыс істеді. Ол сондай-ақ 1933 жылдың 25 қарашасында сәтті ұшқан GIRD 10 қозғалтқышы мен зымыранында жұмыс істеді. Зандер зымыранды жобалаған, бірақ оның ұшып кеткенін көре алмады, өйткені сол жылдың наурыз айында Кисловодск қаласында тифтен қайтыс болды.

In 1908, he made notes about the problems of interplanetary travel in which he addressed issues such as life support and became the first to suggest growing plants in greenhouses aboard a spacecraft. In 1911, he published plans for a spacecraft built using combustible alloys of aluminum in its structure that would take off like a conventional aircraft and then burn its wings for fuel as it reached the upper atmosphere and no longer needed them. In 1921, he presented his material to the Association of Inventors (AIIZ), where he met and discussed space travel with V. I. Lenin, who was attending the conference. In 1924, he published it in the journal of Technology and Life (Tekhnika i Zhizn). 1924 was a particularly active year for Zander. The year before, Hermann Oberth had published the influential theoretical work "Die Rakete zu den Planetenräumen" ("The rocket to interplanetary space"), which in turn introduced Zander and other Russian enthusiasts to the ground breaking work by Robert Goddard ("A Method of Reaching Extreme Altitudes" published in 1919). Zander took advantage of this by promoting Tsiolkovsky's work, and developing it further. Together with Vladimir Vetchinkin and members of a rocketry club at the airforce academy, he founded the Society for Studies of Interplanetary Travel. In an early publication, they would be the first to suggest using the Earth's atmosphere as a way of braking a re entering spacecraft. The same year, Zander lodged a patent in Moscow for a winged rocket that he believed would be suitable for interplanetary flight, and in October gave a lecture to the Moscow Institute on the possibility of reaching Mars by rocket. During questioning after the lecture, he summarised the importance of reaching this planet in particular: "because it has an atmosphere and the capacity to support life. Mars is also known as 'the red star' and this is the emblem of our grand Soviet army." Around this time, Zander became the first to suggest the solar sail as a means of spacecraft propulsion, although Johannes Kepler had suggested a solar wind sail in the 17th century. In 1925 Zander presented a paper, "Problems of flight by jet propulsion: interplanetary flights," in which he suggested that a spacecraft traveling between two planets could be accelerated at the beginning of its trajectory and decelerated at the end of its trajectory by using the gravity of the two planets' moons — a method known as gravity assist. Zander showed his deep understanding of the physics behind the concept and he foresaw the advantage it could play for interplanetary travels, with a vision far ahead of his contemporaries. In 1929–1930, while at the IAM, Zander worked on his first engine, OR 1, which ran on compressed air and gasoline and was based on a modified blowtorch. He also taught courses at the Moscow Aviation Institute during this time. In 1931, Zander was a founding member of GIRD (Group for the Study of Reactive Motion) (Группа изучения реактивного движения (ГИРД)) in Moscow. As head of brigade #1, Zander worked on the OR 2 (GIRD 02) rocket engine, to power the "216" winged cruise missile. He also worked on the engine and rocket GIRD 10, which flew successfully on 25 November 1933. Zander had designed the rocket, but did not live to see it fly, having died of typhus in March of that year in the city of Kislovodsk.