Кіріспе
Джоанна Клэр Макгрегор (16 шілде 1959 жылы туған) – британдық концерттік пианист, дирижер, композитор және фестивальді ұйымдастырушы. Ол Корольдік музыка академиясының фортепиано бөлімінің жетекшісі және Лондон университетінің профессоры. 2015-2019 жылдары Дартингтон-холлдағы Халықаралық жазғы мектеп және фестивальдің көркемдік директоры қызметін атқарды.
Өмірбаян
Макгрегор Солтүстік Лондонда өскен, үйде, ағасы мен апасымен бірге ата-анасымен білім алған; ол 11 жасында Оңтүстік Хэмпстед орта мектебіне тегін оқуға қабылданды. Оның анасы фортепиано сабақтарын беретін мұғалім, ол кішкентай кезінде оны үйреткен, ал әкесі баспа ісінде жұмыс істеген. Макгрегор он жеті жасында Кристофер Элтонмен сабақ алып, 1978-81 жылдары Нью-Холлде (қазір Мюррей Эдвардс колледжі, Кембридж) музыканы оқыды, онда оған композицияны Хью Вуд үйреткен. Кембриджді бітірген соң, ол Корольдік музыка академиясында аспирантурада оқыды. 2011 жылы Корольдік музыка академиясының фортепиано кафедрасының меңгерушісі болды. Өнер мансабының алғашқы жылдары Макгрегор театр үшін жемісті композитор болды (мысалы, Cheek by Jowl үшін жұмыс істеді, сондай-ақ Оксфорд сахналық компаниясы Эльсинор сарайында және Эдинбург фестивалінде «Гамлеттің» қойылымын жасады). Ол 1985 жылы Young Concert Artists Trust-қа іріктелген алғашқы артистердің бірі болды және содан бері жетпістен астам елде өнер көрсетіп, Нью-Йорк филармониясы, Лондон симфониялық оркестрі, Нидерланд радиосының филармониялық оркестрі, Осло филармониялық оркестрі, Чикаго симфониялық оркестрі, Берлин симфониялық оркестрі, Лондон филармониясы, Мельбурн және Сидней симфониялық оркестрлері, Гонконг филармониясы, BBC симфониялық оркестрі және Зальцбург камератасы сияқты әлемнің көптеген жетекші оркестрлерімен бірге солист ретінде өнер көрсетті. Ол Пьер Булез, сэр Саймон Ратл, сэр Колин Дэвис, Майкл Тилсон Томас және Валерий Гергиев сияқты дирижерлермен жұмыс істеді, сонымен қатар Вигмор-холл, Саутбанк орталығы және Лондондағы Барбикан, Сидней опера театры, Нью-Йорктің Линкольн орталығы, Лейпциг Гевандхаусы, Амстердамдағы Концертгебуу және Зальцбургтегі Моцартеум сияқты әлемнің ең танымал концерт залдарында өнер көрсетті. 1997-2000 жылдары Макгрегор Лондонның Грешем колледжінде Музыка профессоры болды, тегін лекциялар оқыды. 2007 жылы Ливерпуль Хоуп университетінің Орындаушылық профессоры болып тағайындалды.
Репертуар
Макгрегор ең алдымен Бахтың туындыларын орындауымен және жазбаларымен танымал. 2013 жылдың сәуір айында сэр Джон Элиот Гардинер оны Роял Альберт залында Голдберг вариацияларын орындауға шақырды. Қазіргі уақытта ол Моцарттың барлық концерттерін және Бетховеннің сонаталарын орындап жүр, ал 2010 жылы Шопеннің мазуркаларының толық жинағын орындағандығы көпке ұнады. Негізгі фортепиано репертуарымен қатар, ол көптеген маңызды туындыларды тұңғыш рет орындады – соның ішінде сэр Харрисон Бертуистлдің, Джанго Бейтстің, Хью Вудтың, Джон Адамстың, Аласдейр Николсонның, Джонатан Харвидің және Джеймс Макмилланның фортепиано концерттерін, – және 100-ден астам жаңа шығармаға тапсырыс берді.
Дирижерлік, кураторлық және ынтымақтастық
Макгрегор 2002 жылы дирижерлік дебютін жасады және өз оркестрлік жобаларын, соның ішінде Корольдік филармониялық оркестрмен Моцарт бағдарламасын және Бахтың Hallé оркестрімен бірлескен бағдарламасын тұрақты түрде жүргізеді. Ол классикалық музыкадан бастап, джаз және әлемдік музыканттармен, оның ішінде Энди Шеппард, Себ Рочфорд, Нитин Соуни және Арве Хенриксенмен бірлесіп жұмыс істеген бағдарламаларда Бриттен Синфониясымен дирижер және орындаушы ретінде тығыз көркемдік серіктестікке ие. 2009 жылы ол Лондон джаз фестивалін Бриттен Синфониясы және араб әншісі, ауд виртуозы Дафер Юсефпен ашты, оны The Times газеті «музыканың болашағы» деп атады. Олардың он бес жылдық оркестрлік серіктестігі Еуропа мен Латын Америкасы бойынша гастрольдермен жалғасты. Ол (композитор Аласдер Николсонмен бірге) қазіргі заманғы және импровизациялық музыканың «Платформа» фестивалін құрды, ол 1991 жылдан 1993 жылға дейін Лондондағы ICA-да өтті; Эльвис Костелло мен Кортни Пайннан бастап, Ensemble Modern мен Стив Райхқа дейінгі музыкалық шаралар сериясы «SoundCircus», Бриджвотер Холл, Манчестер (1997–99); Нью-Йорк филармониясы үшін британдық қазіргі заманғы музыканы (Том Эйдспен бірге) тойлау (1999); және Цзинь Синнің Шанхай қазіргі би театрымен «Шекарадан өту», онда қытайдың дәстүрлі музыкасы компьютерлік технологиялармен және киномен үйлесім тапты. 2003 жылы «Шекарадан өту» Қытайда гастрольдік сапармен болды. 2006 жылдан 2012 жылға дейін Макгрегор Бат халықаралық музыка фестивалінің көркемдік директоры болды, онда көптеген классикалық өнерпаздар, ансамбльдер мен оркестрлермен бірге ол Брайан Иноға, жазушы және мәдениет тарихшысы Марина Уорнерге, джаз және электроника өнерпаздарына, халық музыканты Кэтрин Тикельге және ақындар Роджер Макгоу мен Майкл Розенге тапсырыс берді. Ол фестивальдің бірінші жұмасында бүкіл Бат қаласын қамтитын үлкен, тегін шара – «Party in the City»-ді ұйымдастырды. Ол сонымен қатар жыл сайынғы «On the Edge of Life» инсталляциясын жасады, ол көркем суретшілер, ғалымдар, жазушылар мен музыканттарды ерте туылған балалар, баспанасыздық және балалардың адам құқықтары сияқты әртүрлі мәселелерді зерттеу үшін біріктірді. 2010 жылы ол Корольдік опера театры үшін «Deloitte Ignite» көпжанрлық фестивалінің кураторы болды, оған Корольдік балеті мен Phoenix Dance Theatre, Ex Cathedra, аэробат Илона Джанти, Jah Wobble, Talvin Singh және Таши Лумпо монастырының тибеттік монахтары, сондай-ақ Корольдік өнер колледжінің және мүсінші суретші Алиса Андерсоннің ірі инсталляциялары кірді. 2014 жылы ол Дартингтон халықаралық жазғы мектебі мен фестивалінің көркемдік директоры болып тағайындалды. Макгрегордың бесінші және соңғы фестивалі 2019 жылы өтті. 2020 жылдан бастап фестивальді Сара Мохр Пиеч басқарады.
Кітаптар мен телеарналар
1990 жылы BBC Макгрегордың Эрик Сатидің өмірі туралы "Амнезия естеліктері" радиоспектаклін, Джим Бродбент қатысуымен көрсетті. Ол Prix Italia сыйлығына ие болды. Оның балаларға арналған түрлі-түсті фортепиано оқулықтары сериясы, "Piano World", 2001 жылдың мамырында Faber Music баспасында жарық көрді. Кітаптарда әңгімелер, мультфильмдер, ойындар және классикалық, джаз, госпел мен хип-хоптан бастап әртүрлі музыкамен бірге қосымша CD-лер бар. Оның "Lowside Blues" атты қысқа фортепиано шығармасы Associated Board 7-ші сыныптық фортепиано емтиханына іріктелді және бүкіл әлемдегі жас пианистер арасында кең танымал болды. Жақындағы шығармаларына Доуленд музыкасына негізделген "Lute Songs" (2008) және фортепиано мен оркестрге арналған "Lost Highway" (2010) кірді. 2012 жылы ол режиссер Ричард Уильямспен бірлесіп Моцарттың "Сиырлы флейта" операсының камералық ансамбль мен жеті опера әншісіне арналған танымал бейімделуін жаңартты. Ол көптеген гастрольдік сапарлар жасады және Бат халықаралық музыка фестивалінде оның өмірінің соңғы туындысы ретінде танылды. Макгрегор теледидар мен радиода тұрақты түрде хабар таратады; 2012 жылы ол үш BBC Proms-те солист болды, ал оның Бахтың "Гольдберг вариацияларын" орындауы 2013 жылы Альберт Холлдан тікелей эфирде көрсетілді. Ол 2001 жылдың желтоқсанында "The South Bank Show" бағдарламасының тақырыбы болды және BBC телеарнасы үшін "Strings, Bows and Bellows" атты жеке бағдарламасын ұсынды. Ол сондай-ақ BBC теледидары үшін Бахтың "Жақсы темперленген клавир" фильмін түсірді, сондай-ақ "Ұлы композиторлар" сериясында қатысты.
Құрметтер мен марапаттар
Макгрегор Корольдік музыка академиясынан, Троица музыка колледжінен және Кембридждің Мюррей Эдвардс (Нью-Холл) университетінен құрметті стипендия алды. Ол Санкт-Эндрюс университетінен, Ашық университетінен, Бат университетінен және Бат-Спа университетінен құрметті докторлық дәрежесін алды. 1998 жылы Макгрегор Аниш Капур, Брайан Макмастер, Энтони Гормли және Эндрю Мошнмен бірге Англияның өнер кеңесінің мүшесі болып тағайындалды және 2004 жылы қызметтен кетті. Ол 2003 жылы шығармашыл бағдарламалауы мен жаңа тыңдарманға музыканы ашудағы тынбай еңбек еткені үшін Royal Philharmonic Society сыйлығымен марапатталды. Басқа сыйлықтары: 1995 жылғы Еуропалық ынталандыру сыйлығы, 1998 жылғы NFMS Сэр Чарльз Гроувс сыйлығы және 2000 жылғы South Bank Show сыйлығы (классикалық музыка). Макгрегор 2012 жылы туған күніне орай Ұлыбритания империясы орденінің офицері (OBE) және 2019 жылы туған күніне орай Ұлыбритания империясы орденінің командирі (CBE) болып тағайындалды, екеуі де музыкаға қосқан қызметі үшін берілді.
Жазулар және SoundCircus лейблі
1990 және 1995 жылдар аралығында Макгрегор Collins Classics компаниясымен Бахтан және Доменико Скарлаттиден бастап Равел, Дебюсси, Айвс, Барток және Мессиеннің шығармаларына, сондай-ақ заманауи музыкаға дейін 15-тен астам жеке таңдау жазбаларын жасады. 1998 жылы ол Джон Л. Уолтерстің Unknown Public компаниясымен бірлесіп, SoundCircus атты өзінің жеке жазбалар компаниясын құрды. Бұл компания жаңа жазбаларды Collins Classics тоқтағаннан кейін Макгрегор қайтарып алған ескі жазбалардың қайта шығарылуымен үйлестіреді. Ол қазір өзінің барлық жазылған материалдарының авторлық құқығына толық ие, ал компания қазір Warner Classical және Jazz компаниясымен серіктестікте жұмыс істейді.