Кіріспе

Boeing T-43 – 1973 жылдан 2010 жылға дейін АҚШ Әуе күштері навигаторларды, қазіргі кезде USAF ұрыс жүйелері офицерлерін оқыту үшін пайдаланған Boeing 737-200 модификацияланған ұшағы. "Gator" (навигатор сөзінің қысқартылған түрі) және "Flying Classroom" деп бейресми түрде аталатын осы ұшақтардың он тоғызы 1973 және 1974 жылдары Калифорниядағы Мэтэр әуе базасындағы Әуе оқу командасына (ATC) тапсырылды. Екі қосымша ұшақ Колорадо штатындағы Бакли әуе базасына (кейіннен Бакли ғарыш күштері базасы) және Питерсон әуе күштері базасына, жақын орналасқан АҚШ Әуе күштері академиясындағы курсанттардың әуе навигациясы бойынша оқуын тікелей қолдау үшін жеткізілді. Екі T-43 ұшағы 1990 жылдардың басында CT-43A-ға түрлендіріліп, Аэромобильдік командалық (AMC) және Еуропадағы АҚШ Әуе күштері (USAFE) басшылықтарының қажеттілігіне сәйкес атқарушы көлік ретінде пайдаланылды. Үшінші ұшақ "Rat 55" радарлық сынақ платформасы ретінде пайдалану үшін Әуе күштері материалдық-техникалық қолдау басқармасына (AFMC) берілді және NT-43A болып қайта тағайындалды. T-43A 37 жыл қызметтен кейін 2010 жылы Әуе білім беру және оқу командалығы (AETC) тарапынан зейнеткерлікке шығарылды.

Жобалау және әзірлеу

1971 жылғы 27 мамырда АҚШ Әуе күштері (USAF) 19 T 43 ұшағына тапсырыс берді, олар Бакалавриаттық навигаторларды оқыту жүйесінің бөлігі ретінде Boeing 737 200 ұшағының модификацияланған нұсқалары болды. Boeing ұшағы Douglas DC 9 негізіндегі жаттықтырушыға қарағанда таңдалды. 1974 жылы пайдалануға кіргеннен бастап 1990 жылдардың ортасына дейін T 43A барлық USAF Бакалавриаттық навигаторлық оқу курстарында қолданылды. 1990 жылдардың ортасынан бастап T 43A-лар F 15E және B 1B-ге арналған USAF навигаторлары/ұрыс жүйелері офицерлерін қоспағанда, USAF-тың Бакалавриаттық навигаторлары/ұрыс жүйелері офицерлерінің дайындығы үшін пайдаланылды. 1976 жылы АҚШ Әскери-теңіз күштерінің T 29 ұшағын зейнеткерлікке шығаруы және Техас штатындағы NAS Corpus Christi-дегі оның 29-шы оқу эскадрильясын (VT 29) таратуымен, P 3 Orion сияқты құрлықтағы әскери-теңіз ұшақтарына арналған әскери-теңіз офицерлері, оның ішінде оның EP 3 нұсқасы және АҚШ әскери-теңіз күштеріндегі C 130-дың әртүрлі нұсқалары, USAF T 43 ұшақтарында Матер Әуе базасында «Қорықаралық бакалавриаттық навигаторларды оқыту» (IUNT) деп аталатын бағдарлама бойынша оқуды бастады. Сыртқы түрінде T 43A азаматтық Boeing 737 200 ұшағынан көп антенналарымен және аз терезелерімен ерекшеленеді. T 43A-да 12 оқушы-навигатор, 6 инструктор, сондай-ақ ұшқыш пен көмекші ұшқышқа арналған орындар бар. Оқушыларға арналған бөлімше 1970 жылдардың ортасынан 2000 жылдардың басына дейін қолданыстағы ұшақтарда қолданылатын авиациялық құралдармен жабдықталған. Бұл іздеу және ауа райы радары; VHF жан-жақты ауқымы (VOR) және тактикалық әуе навигациялық жүйесі (TACAN) авиациялық жүйелері; ұзақ қашықтыққа арналған навигациялық жүйе (LORAN C); инерциялық навигациялық жүйе (INS); радарлық биіктік өлшегіш; және барлық қажетті VHF, UHF және HF байланыс құралдары. Оқу бөлімшесінің бойымен орналасқан бес перископтық секстант станциясы аспандық навигация бойынша оқу үшін пайдаланылды. Алайда, GPS пайда болғаннан кейін, оқушылар аспандық навигацияны немесе LORAN-ды үйренбей қалды. T 43A ұшағы, ол алмастырған ұшаққа қарағанда, әлдеқайда көп оқу мүмкіндіктеріне ие болды, ол Convair C 131 Samaritan негізіндегі, поршенді қозғалтқышты, винтпен жұмыс істейтін T 29 Flying Classroom болды. VT 29 оқушы әскери-теңіз ұшу офицерлерін P 3 Orion, EP 3 Aries және Lockheed C 130 Hercules түрлері сияқты түрлі құрлықтағы әскери-теңіз ұшақтарына оқытты, ал 323 FTW және оның алдыңғы ұйымдары Матер Әуе базасында, бұрынғы Ellington Әуе базасында (қазіргі Ellington Field Joint Reserve Base, бұрынғы James Connally Әуе күштері базасы және бұрынғы Harlingen Әуе күштері базасы) барлық USAF ұшақтарына навигаторларды, қару жүйелері офицерлерін және/немесе электрондық соғыс офицерлерін оқытты, олар B 52 Stratofortress, C 130 Hercules және KC 135 Stratotanker сияқты бомбалаушы, жүк және отынмен қамтамасыз ету ұшақтарынан бастап, F 4C, F 4D, F 4E және RF 4C Phantom II, F 111 және RC 135 RIVET JOINT сияқты истребитель және барлау ұшақтарына дейін. SR 71-ге бұрынғы тәжірибесі бар кадрларды да қоса алды. Әрбір T 43A оқу бөлімшесінде екі минималды біліктілік, екі максималды біліктілік және 12 оқушы-навигатор станциясы болды. Екі станция бір консольді құрайды, ал инструкторлар өз орындарын консольге жылжытып, жеке оқу үшін оқушылардың қасына отыра алады. Үлкен кабина орындықтар мен сақтауға оңай қол жеткізуге мүмкіндік береді және оқушылар мен инструкторлар арасындағы қашықтықты қысқартады. Ұшақтар бастапқыда 323-ші ұшу-жаттығу қанатына (323 FTW) тағайындалды. Әуе оқу командасы (ATC) Матер Әуе базасы, Калифорния, сонымен қатар екі қосымша ұшақ 140-шы қанатына (140 WG) тағайындалды. Колорадо штатындағы Peterson Әуе базасы, Колорадо, АҚШ Әуе күштері академиясының курсанттары үшін әуе навигациясына кіріспе оқытуды қолдау үшін. 323 FTW таратылып, 1993 жылы Матер Әуе базасы жабылуымен, T 43-тің көпшілігі Техас штатындағы Рэндольф Әуе базасындағы Әуе білім беру және оқу командасының (AETC) 12-ші ұшу оқу қанатына (12 FTW) ауыстырылды. 12 FTW арнайы бакалавриаттық навигаторларды оқыту (SUNT) рөлін атқарды, ал АҚШ Әскери-теңіз күштерінің оқу әуе қанаты SIX (TRAWING SIX), Флорида штатындағы NAS Pensacola-дағы Әскери-теңіз авиациялық оқу командасы, F 111, EF 111, F 15E Strike Eagle және B 1B Lancer-ге тағайындалған USAF студент навигаторларын оқыту рөлін атқарды.

Пайдалану тарихы

T 43 соңғы рет Техас штатындағы Рэндольф әуе базасында орналасқан және бастапқыда 558-ші ұшу-жаттығу эскадрильясы (558 FTS) және 1996 жылдан 2010 жылға дейін 562-ші ұшу-жаттығу эскадрильясы, ал 1999 жылдан 2010 жылға дейін 563-ші ұшу-жаттығу эскадрильясымен пайдаланылды. АҚШ Әскери-әуе күштері академиясының курсанттарының әуедегі навигацияға кіріспе жаттығулары үшін қолданылған екі қосымша ұшақты 200-ші әуе көлігі эскадрильясы (200 AS), 140-шы қанат (140 WG), Колорадо штатының Ұлттық әуе күзеті сол кездегі Бакли әуе күштері базасында және 1997 жылға дейін Колорадо штатының Питерсон әуе күштері базасында пайдаланды. 200 AS 2018 жылы таратылды. Сонымен қатар, бірнеше USAF миссиялық серия ұшақтары навигаторлық лауазымды жойғандықтан, навигаторлық оқу қажеттілігі төмендеді, бірнеше T 43A ұшағының навигаторлық оқу жүйелері алынып тасталды және олар CT 43A деп белгіленген көлік ұшағы конфигурациясына түрлендірілді, мысалы, бұрын Флорида штатындағы Макдилл әуе базасындағы 6-шы әуе көлігі қанаты (6 AMW) АҚШ Оңтүстік командасын (USSOUTHCOM) қолдау үшін Орталық және Оңтүстік Америкадағы USSOUTHCOM командирін тасымалдау үшін пайдаланған. 6 AMW-ның CT 43A ұшағы 2001 жылдың басында Gulfstream C 37A ұшағымен ауыстырылды. АТК және оның ізбасары АЭТК қызметінде T 43 ешқашан апатқа ұшырамаған. Навигаторлық оқудан алынып, CT 43A атқарушы көліктеріне айналдырылған T 43 ұшақтарының арасында Германияның Рамштейн әуе базасындағы 86-шы әуе көлігі қанатына (86 AW) тағайындалған бір ұшақ 1996 жылы Хорватияда АҚШ Еуропалық командасын (USEUCOM) қолдау мақсатымен ұшып бара жатқанда АҚШ Сауда министрі Рон Браун мен тағы 34 жолаушымен бірге құлап кетті. Тірі қалғандар болған жоқ, ал кейінгі тергеу нәтижесінде бұл ұшқыштың қателігінен туындаған жерге бақыланбайтын ұшу (CFIT) апаты екені анықталды. 2010 жылдың 17 қыркүйегінде Рэндольф әуе күштері базасында соңғы T 43A навигациялық оқу рейсі орындалды және ұшақ 37 жылдық қызметтен кейін әуе күштерінің активтік құрамынан шығарылды. USAF навигаторларын жауынгерлік жүйелер офицерлері ретінде қайта тағайындағаннан кейін, 12 FTW Рэндольф әуе базасында SUNT бағдарламасын тоқтатты, АҚШ Әскери-теңіз күштерінің F 15E және B 1B навигаторларын NAS Pensacola-дағы TRAWING SIX арқылы оқыту тоқтатылды және 479-шы ұшу оқу тобымен (479 FTG) жаңа бакалавриаттық жауынгерлік жүйелер офицерлерін (UCSOT) даярлауға арналған ұшу оқу бағдарламасы құрылды. Бұл топ 12 FTW-нің NAS Pensacola-да орналасқан географиялық бөлімшесі (GSU) болып табылады және USAF T 6 Texan II және T 1 Jayhawk ұшақтарының үйлесімін пайдаланды. 2022 жылғы мәліметтер бойынша, бір ғана ауыр түрлендірілген NT 43A әуе күштері материалдық командасында (AFMC) сынақ ұшағы ретінде ұшып жүр.

Көрмеге қойылған ұшақтар

73 1150 – Т 43А, Техас штатының Хьюстон қаласындағы Джордж Буш континентаралық әуежайында тактикалық және терроризмге қарсы жаттығулар үшін сақталған. 73 1153 «Сан-Антонио рухы» – Т 43А, Техас штатының Универсал Ситидегі Рэндольф әуе күштері базасында тұрақты көрмеде.