Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Гүлді өсімдіктердің бір туысы, қарағаштар, гүлшаңбақ тұқымдасына (Rosaceae) жатады.
Subgenus of flowering plants, the whitebeams, in the rose family Rosaceae
Қарағаштар гүлшаңбақ тұқымдасының (Rosaceae) мүшелері болып табылады және Aria туысын құрайды. Олар қарапайым немесе тілімделген жапырақтары кезектесіп орналасқан жапырақты ағаштар. Олар қауқаумен туыс, ал Еуропадағы көптеген эндемикалық, шектеулі ареалдағы апомиктикалық микротүрлер жалпы қарағаш пен еуропалық қауқаудың араласуынан пайда болған деп саналады. Кейбіреулері сондай-ақ жабайы қызмет ағашымен және Францияның орманды аймақтарында табылған Фонтенбло қызмет ағашымен араласқан деп есептеледі. Ең танымал түрі – жалпы қарағаш, ол көктемде ақ гүлдер шоғырымен, ал күзде қызыл дақты жидектермен бірге өсетін бағана тәрізді ағаш.
The whitebeams are members of the family Rosaceae, comprising the genus Aria. They are deciduous trees with simple or lobed leaves, arranged alternately. They are related to the rowans, and many of the endemic restricted range apomictic microspecies of whitebeam in Europe are thought to derive from hybrids between the common whitebeam and the European rowan. Some are also thought to be hybrids with the wild service tree, and the service tree of Fontainebleau found in French woodlands. The best known species is the common whitebeam, a columnar tree which grows to tall by broad, with clusters of white flowers in spring followed by speckled red berries in autumn (fall).
Сыртқы келбеті
Жапырақтың үстіңгі жағы көзге түспейтін орташа жасыл, бірақ астыңғы жағы көбінесе ақ (содан аталған), күшті желде ағаш сыртқы түрін өзгертеді, ақын Мередит атап өткендей: "күшті желде жарқын ақ сәуледей шағылысады". Ол сондай-ақ Жерар Мэнли Хопкинстің "Жұлдызды түні" поэмасында "желмен соққан ақ сәуле" деп сипатталған.
The surface of the leaf is an unremarkable mid green, but the underside is almost white (hence the name) transforming the appearance of the tree in strong winds, as noted by the poet Meredith: "flashing as in gusts the sudden lighted whitebeam". It is also described as the "wind beat whitebeam" in Gerard Manley Hopkins' poem "The Starlight Night".
Экология
Жемістер құстардың сүйікті тағамы, бірақ бұлжырық жемістерінен (құрғақ, азырақ шырынды). Аққұйрықтар кейде Lepidoptera түрлерінің дернәсілдеріне тамақ ретінде қолданылады, оның ішінде қысқа қанатты моль да бар.
The berries are a favourite of birds, though less palatable (drier, less juicy) than rowan berries. Whitebeams are sometimes used as larval food plants by species of Lepidoptera, including the short cloaked moth.
Қолданылуы
Бұл ағаштар көбінесе саябақтар мен үлкен бақтарда өсіріледі. A. edulis 'Lutescens' және A. edulis 'Majestica' сорттары Корольдік бау-бақша қоғамының Бақшалық Еңбек Сыйлығына ие болды. Берік, қатты ағашы ылғал болғанда терең қызғылт сары, ал кепкеннен кейін ақшыл сары түске айналады. Жемісі (пома) жеуге жарамды және көбінесе желе жасауға қолданылады.
These trees are often grown in parks and large gardens. The cultivars A. edulis 'Lutescens' and A. edulis 'Majestica' have gained the Royal Horticultural Society's Award of Garden Merit. The tough, hard wood is a deep orange when wet, and pale yellow after drying. The fruit (a pome) is edible and is often made into jelly.