Кіріспе

Құс түрі Коннектикут соғышы (Oporornis agilis) – Жаңа әлем соғыш құстары тұқымдасына жататын шағын әнші құс.

Сипаттама

Бұл орташа өлшемді қарлығаштардың ұзындығы белгілі бір шамада болады, ал қанаттарының аралық кеңдігі шамамен сондай. Коннектикут қарлығаштары ұядан ұшқанда салмағы шамамен 10 граммды құрайды, ересек болғанда орташа салмағы 12-14 граммға жетеді. Дегенмен, көшіп-қонуға дайындалып жатқан құстар шаршатар сапардан өту үшін қосымша салмақ жинап, салмағы 20 граммға дейін жетеді. Бұл түрдің ашық сары түсті құрсағы мен зәйтүн түсті үстіңгі жағы бар; оларда ашық көз айналысы, қызғылт аяқтары, ұзын құйрығы және жұқа, сүйір мүсігі болады. Еркектердің басы сұр түсті, ал аналықтары мен жас құстар қоңыр түсті және мойындары ақшыл болады. Олар жерде азық іздеп, құрғақ жапырақтарды шолып немесе бұтақтардың бойымен секіріп жүреді. Көптеген қарлығаштар сияқты, бұл құстар да негізінен жәндіктер мен ұсақ омыртқасыздарды жейді. Атап айтқанда, олар өрмекшілер, құрттар және гусеницаларды жейді. Сонымен қатар, олар рационына кейде тұқымдар мен жидектерді қосады. Бұл құстар көбінесе тығыз, төменгі өсімдіктер арасында азық іздеп, жасырынып жүреді. Мұндай мінез-құлық оларды анықтауды қиындатады. Атауына қарамастан, бұл құс көшіп-қону кезінде Коннектикут штатына сирек соғып келеді. Оны алғаш рет классификацияланған нұсқасын байқаған Александр Уилсон атайды. Бұл құстарды табу қиын, бірақ олардың саны қысқы мекендерінің жоғалуына байланысты азайып бара жатқан сияқты.

Таксономия

Классификация жүйелерінің көпшілігі осы туысты монофилеттік деп санайды. Бұрын парафилеттік деп есептелген, және ол Опоррнис туысымен бірге аза, Кентукки және Макгилливрей сора тұқымдастарына жататын еді. Дегенмен, соңғы зерттеулер осы үш сораның Геотлипис туысына жататын сары кеуде сораларымен тығыз байланысты екенін көрсетті.

Тіршілік ету ортасы

Олардың көбейтін ортасы - Канаданың орталық бөлігінде және Ұлы көлдермен шектесетін штаттардағы суға жақын, әсіресе тополь, шырша, тамарак немесе қайын ағаштары бар батпақтар немесе ашық жапырақты ормандар. Бұл орталар көбінесе далалық зерттеулер жүргізуге қиын жатқан шалғай аймақтарда орналасқан, сондықтан осы құс түрі туралы мәліметтер аз.

Өсіру

Көшіп келетін құстар көбейтін жерлеріне келгеннен кейін бірден ұсыну кезеңі басталады. Бұл еркектер ән салуды бастаған кезбен сәйкес келеді, себебі олар осылайша ұрғашыларды қызықтырады. Жұптар маусым бойына бір рет жұмыртқалайды. Коннектикут құсқырықтары өз жас төлдерін жыртқыштардан қорғайтын қалың төменгі бұталарға ұя салады. Көбінесе маусымның ортасында жұмыртқалайды, бірақ кейбір популяцияларда шілдеде де жұмыртқалау байқалған. Жұмыртқаларының түсі қаймақты, олар қастаң және қоңыр түсті ұсақ дақтармен өрнектелген. Инкубацияны тек ұрғашысы жүзеге асырады. Балапандар шілде айының соңында, кейінірек тамыз айының соңында көріледі. Ата-анасы екеуі де жас төлдерін гусеницалармен, дернәсілдермен, көбелектермен және жидектермен қоректендіреді. Оның дауысы мұрынды, қарқынды, "ысқырық" сияқты естіледі. Көптеген әнші құстар сияқты, оның әні көктемде естіледі, ал күзде сирек. Еркектер көбейтін маусымда өте аумақтық болады, 0,24–0,48 гектар аумақты қорғайды. Олар қыста Оңтүстік Америкадағы Амазонка бассейніне көшіп барады. Мысалдары Колумбияда (солтүстік және оңтүстік-шығыста), Венесуэлада (солтүстік-шығыста және ішкі аймақтарда), Гайанада (шекарада) және Перуда (оңтүстікте) байқалған. Альбертадағы көбейтін жерлерде газ құбырларынан шығатын шу да түрге зиян келтіреді. Зерттеулер көрсеткендей, Коннектикут құсқырықтары бұталар мен төменгі бұталар тазартылған ормандарда жақсы тіршілік етеді, себебі олар ағаштарды жақсы көреді; алайда, ормандар толығымен кесілген жерлерде олардың саны азайды. Дегенмен, Саскачеван, Мичиган, Миннесота және Висконсин штаттарындағы олардың кейбір популяцияларына қауіп төніп тұр. Зерттеулердің жетіспеуіне байланысты сақтау жұмыстары қиын, бірақ бірнеше зерттеушілер Коннектикут құсқырықтарының сүйікті ортасы болып табылатын орманды ылғалды жерлерді сақтауға бағытталған басқару жоспарларын жасады.

Есептілік

Купер JM, Эннс KA және Шепард МГ. (1997). Британдық Колумбиядағы Коннектикут соғыс құсының жағдайы. Канадалық зерттеулер тізілімі. б. көрсетілмеген.

Мақалалар

Ақсақал Д.Х. (1991). Коннектикут құс құнының жаңбырлы өзен ауданындағы көктемгі мекені. Онтарио құстары. 9-том, 3-сан. 84–86 беттер. Фергюсон Р.С. (1981). Солтүстік-батыс бұрышты провинциялық орманның және іргелес оңтүстік-шығыс Манитобаның жазғы құстары (Канада). Syllogeus. 31-том, 1–23 беттер. Холл Д. (1995). Сирек кездесу және сәйкессіздік. The Yale Review. 83-том, 2-сан. 74 бет. Ян О., Витери М.Е.Ж. және Шухманн К.Л. (1999). Коннектикут құсбағы, Эквадорға жаңа келген Солтүстік Америкалық көшпенді құс. Wilson Bulletin. 111-том, 2-сан. 281–282 беттер. Махтанс К.С. (2000). Лиард аңғарынан (Солтүстік-Батыс территориялар) кең қанатты шоқпар (Buteo platypterus), Коннектикут құсбағы (Oporornis agilis) және басқа құстардың сыртқы мекендері. Canadian Field Naturalist. 114-том, 4-сан. 671–679 беттер. Маккаски Г. (1970). Калифорнияда Опорнис және Вильсонияның шығыс түрлерінің кездесуі. Condor. 72-том, 3-сан. 373–374 беттер. Маккензи П.М. және Нобл Р.Е. (1989). АҚШ-тың Пуэрто-Рико штатында Коннектикут құсбағы (Oporornis agilis) және сары мойынды вирео (Vireo flavifrons) кездесулерінің тізімі. Florida Field Naturalist. 17-том, 3-сан. 69–72 беттер. МакНейр Д.Б., Массиа Э.Б. және Фрост М.Д. (1999). Барбадос және Кіші Антиль аралдарында күзгі көші-қон кезінде жаңа және сирек кездесетін жақын арктикалық құстардың түрлері. Caribbean Journal of Science. 35-том, 1–2-сан. 46–53 беттер. Морган Дж.Г. және Юбанкс Т.Л.Дж. (1979). Коннектикут құсбағы (Oporornis agilis) АҚШ-тың Техас штатында жаңа рекорд. Bulletin of the Texas Ornithological Society. 12-том, 1-сан. 21–22 беттер. Пармели Д.Ф. және Оэленшлагер Р.Дж. (1972). Миннесота штатының Хаббард округінде Коннектикут құсбағының ұясы. Loon. 44-том, 1-сан. 5–6 беттер. Роджерс Т.Х. (1982). Көктемгі көші-қон (1 наурыз – 31 мамыр, 1982 жыл) Солтүстік Роки таулары аралық аймағы (Канада, АҚШ). American Birds. 36-том, 5-сан. 875–877 беттер. Шанахан Д. (1992). Коннектикут құсбағының көктемгі мекеніндегі дауыстары туралы жазбалар. Ontario Birds. 10-том, 3-сан. 115–116 беттер. Шиер Г.Р. (1971). Колорадода Коннектикут құсбағының күзгі кездесуінің бірінші тіркелмесі. Colorado Field Ornithologist. 10-том, 19–20 беттер.