Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Уиге провинциясы – Анголаның солтүстік-батыс бөлігінде орналасқан он сегіз провинциясының бірі. Оның астанасы да Уиге деп аталады.
Province of Angola
Uíge (pronunciation: /w//iː//dʒ/; ) is one of the eighteen Provinces of Angola, located in the northwestern part of the country. Its capital city is of the same name.
Тарих
Орта ғасырларда Уиге провинциясы Конго Королдығының орталығы болды. Конго өзенінің солтүстігінде және оңтүстігіндегі баконго халқы осы Королдықтың құрамына кірді, ол белгілі бір кезеңдерде оңтүстікке қарайғы Амбунду аймақтарына да үстемдік еткен орталықтандырылған монархия болатын. Корольдер М’банза Конго қаласында тұрды, онда 16 ғасырда шамамен 50 000 адам тұрған. Баконголардың металлургия саласындағы білімі кеңінен танымал болды, тіпті олардың короліне «Темірші патша» деген лақап ат қойылды. Олардың билігін король сарайында тұрып, дін мен сауаттылықты үйреткен португал дін қызметкерлерінің келуімен күшейтті. Португалияның Луанда бекінісімен байланыс ұзақ уақыт бойы шектеулі болды. Бірақ 19 ғасырда португалдар аймақты жаулап алып, иеленген кезде жағдай өзгерді. 20 ғасырдың басында Конго Королдығы формальды түрде әлі де болды, М’банза Конгодағы сарай сақталды, бірақ нақты билігін жоғалтты. Қазір бақылауда деп есептелетін 374 жағдай тіркелді, олардың 88%-ы қайтыс болды. Біріккен Ұлттар Ұйымының мәліметінше, ол кезде геморрагиялық қызбаның кез келген түрі бойынша әлемдегі ең ауыр эпидемия осы аймақта тіркелді.
During the Middle Ages, the Uíge Province was the heartland of the Kongo Kingdom. The Bakongo North and South of the Kongo river were all part of this Kingdom, a centralized monarchy which for given periods of time also dominated part of the Ambundu further to the South. The kings lived in the city of M'banza Kongo which had a population of about 50,000 in the 16th century. Knowledge of metallurgy among the Bakongo was renowned; their king was even called the “Blacksmith King”. Their reign was first strengthened by the arrival Portuguese priests who lived at the king's court and taught religion as well as literacy; the interaction with the Portuguese stronghold of Luanda was rather marginal for a long time. Things changed when the Portuguese started to conquer and occupy the hinterland in the 19th century. In the beginning of the 20th century, the Kongo kingdom still existed on paper and the court in M'banza Kongo was maintained, but had lost any effective power. Now thought to be under control, there were 374 cases with 88% deaths. According to the United Nations, it was, at the time, the world's worst epidemic of any kind of hemorrhagic fever.
География
Уиге провинциясы Анголаның солтүстік-батысында орналасқан. Солтүстік жағынан Демократиялық Конго Республикасымен, батысында Зади өзенімен, шығысында Беу өзенімен және оңтүстігінде Беу қаласымен шектеседі.
Uíge Province is located in northwestern Angola. It is bounded on the north by the Democratic Republic of Congo, on the west by the Zadi River, east by the Beu river and on the south by Beu town.
Демография
Уиге провинциясының халқы 1 426 354 адамды құрайды. Movoviao – Tetelo Bembe мыс кенін барлау жобасы Конго Республикасымен шекаралас орналасқан. Жоба 2008 жылы Канаданың Hansa Resources Limited компаниясы мен Angala Petroleum Services (S.A.R.L.) компаниясы арасында жасалған өзара түсіністік туралы меморандум (МТМ) негізінде іске асырылуда. Осы МТМ бойынша, 1937-1961 жылдар аралығында ашық және жер асты кені ретінде пайдаланылған Movio мыс кені, Bembe және Tetelco кен орындарымен қатар қайта жаңғыртуда. Аталған аймақта кобальт, алтын, қорғасын, марганец, күміс, ванадий және мырыш сияқты бірнеше басқа да минералдар табылды.
Uíge has a population 1,426,354. The Movoviao –Tetelo Bembe copper exploration project is located in the province at the border with the Congo Republic. The project has been taken up under a Memorandum of Understanding (MOU) signed in 2008 between Hansa Resources Limited of Canada and Angala Petroleum Services (S. A. R. L). Under this MOU, the Movio copper mine, which was operational between 1937 and 1961 as an open pit and underground mine, is being revived, in addition to the Bembe and Tetelco deposits. Several other minerals, such as cobalt, gold, lead, manganese, silver, vanadium, and zinc, have also been found in this region.
Көрнекті орындар
Облыстағы маңызды ескерткіштердің қатарында Мекабангоның қабірі және қарсылық қозғалысының басшысы М’Бианда Н Гунганың қабірі бар. 18 ғасырда салынған Сан-Хосе шіркеуі Энкопе тас тізілімінің жанында орналасқан. Шіркеудің қасында 20 ғасырда салынған бекініс те бар.
Some of the important monuments in the province are the tomb of Mekabango, and the tomb of king M’Bianda N Gunga, ruler of the resistance movement. São José church built in the 18th century is also located near Encope rock outcrop. A fort constructed in the 20th century is also located next to the church.