Кіріспе

29 мамыр (Англияда Стюарттардың қайта орналасуы 1660)

Қайта орналасу күні, көбінесе Емен жапырағы күні немесе Корольдік емен күні деп белгілі, Англия, Уэльс және Ирландияның мемлекеттік мерекесі болып табылды. Бұл мереке жыл сайын 29 мамырда Стюарт монархиясының 1660 жылғы мамырда қайта орналасуын еске алу үшін тойланды. Англияның кейбір аймақтарында бұл күн әлі де аталып өтіледі. Оны Шик-Шак күні немесе Емен мен қырыққабық күні деп те атаған. 1660 жылы Англия Парламенті «Мамыр айының жиырма тоғызыншы күніне арналған мәңгілік жылдық алғыс айту туралы акт» (12 Cha. 2. c. 14) қабылдады, осы актімен 29 мамырды «Осы корольдіктердің халқына, олардың көптеген және ауыр қиындықтарынан кейін, Оның Маjestісінің қайта орналасуы үшін, Құдайға алғыс айту күні үшін мәңгілік мерейтойды сақтау» мемлекеттік мереке деп жариялады. Англияның Карл II жер аударылудан оралғаннан кейін 29 мамыр 1660 жылы, өзінің 30 жылдығында Лондонға кірді. Мемлекеттік мереке 1859 жылғы Мерейтой күндерін сақтау туралы актімен жойылды, бірақ бұл күн жергілікті және институционалдық дәстүрлерде маңыздылығын сақтап қалды. Мысалы, Карл II 1681 жылы құрған Челси корольдік госпиталі оны әлі де Құрылтайшы күні ретінде тойлайды. Ирландияда Емен жапырағы күні 1662 жылғы Елді мекендеу актісі бойынша мемлекеттік мереке болып жарияланды.

Салтанаттар

Бұл оқиғаның дәстүрлі мерекелері көбінесе емен алмаларын (өсімдік түйінінің бір түрі, елдің кейбір аймақтарында "шик-шак" деп те аталады) немесе емен жапырақтарының бұтақтарын киюді қамтыды. Бұл 1651 жылдың қыркүйегінде Ворчестер шайқасынан кейін, Карл II Боскобель үйінің жанындағы емен ағашына жасырынып, дөңгелекбас әскерінен қашып құтылған оқиғаға сілтеме жасады. Егер біреу емен бұтағын тақпаса, оған құс жұмыртқаларымен лақтыру немесе қызылшамен ұру жазасы төндірілуі мүмкін еді. Сассексте емен тақпағандарды қысып алуға болады, содан "Қысым күні" деген бейресми атау пайда болды; ал Эссексте оны "Соққы күні" деп білді. Уптон Грей, Гэмпширде, шіркеу қоңыраулары сағат 6-да соғылғаннан кейін қоңыраушылар шіркеу кірерсігінің үстіне үлкен емен бұтағын, ал личгейт үстіне тағы бір бұтақ қоятын. Әр үйдің қақпасына кішкентай бұтақтар қойылып, жыл бойына жақсылыққа кепілдік берілді.

Қазіргі оқиғалар

Оқиғалар әлі де Уорстерширдегі Уптон-на-Северн, Букингемширдегі Марш Гиббон, Уилтширдегі Ұлы Уишфордта (ауыл тұрғындары Grovely Wood-та отын жинағанда), Шропширдегі Астон-на-Клунда және Девондағы Мембериде өтеді. Бұл күн бұрын 1651 жылы Карл II жасырынған үйлердің бірі - Вест-Мидлендс штатындағы Мозли ескі залында қайта жаңғырту шараларымен аталып өтілді. Херефордширдегі Фонхоп қаласында "Ок жүрегі" қоғамы жыл сайынғы шара ұйымдастырады, онда қоғам мүшелері жергілікті пабқа жиналып, қоғамның туы мен мыс оркестрінің ырғағымен, гүлдермен және емен жапырақтарымен безендірілген таяқтарды ұстап, ауылды аралап жүріп өтеді. Шеру алдымен шіркеуге барып, қызмет өткізеді, содан кейін қонақтарды күтіп алатын үйлерге барады. "Ок жүрегі" қоғамы бұрын достық қоғам болған, бірақ 1989 жылы дәстүрді сақтау үшін қайта құрылды. Оак алма күні тойлаулардың танымалдылығы мен хабардарлығы азайғанмен, Фонхоп бұл шараны жалғастырып, жыл сайын оның танымалдылығы мен қатысушылар саны артып келеді. Нортгемптондағы Барлық Әулиелер шіркеуінде Карл II-нің мүсіні әр Оак алма күні сағат 12-де емен жапырақтарымен безендіріледі, содан кейін "Ортақ дұғалар кітабына" сәйкес қасиетті тағайынмен тойланады. Джон Ханттың Карл II мүсіні 1712 жылы Барлық Әулиелер шіркеуінің порталында шіркеуді қайта жаңғыртуға қосқан үлесі үшін алғыс ретінде орнатылды. Оак алма күні Корнуоллдағы Сент-Ньот ауылында да тойланады. Пастор ауылды аралап жүріп шеруге жетекшілік етеді, одан кейін емен бұтағын ұстап тұрған мұнара капитаны келеді. Ауыл тұрғындарының көп саны шіркеуге қарай жүріп барады. Шараның тарихы айтылады, содан кейін пастор бұтаққа бата береді. Мұнара капитаны ескі бұтақты мұнараның үстінен лақтырады, ал жаңасы жоғары тартылады. Содан кейін барлығы пастордың бағына шақырылып, қонақтарға шай ішуге және барбекюге қатысады. Түске дейін ауыл тұрғындары "қызыл" (жаңа) емен бұтағын тағады, ал түстен кейін "Жігіттер сүйіспеншілігі" (Artemisia abrotanum) бұтағын тағады; дәстүр бойынша, мұны жасамайынша, қызылша шағып алады. 2021 жылы Оак алма күні Карл II-нің бұрынғы резиденциясы Виндзор сарайына қарап тұрған Этон Уикте тойланды.