Кіріспе

Неміс әскери көлік кемесі; 1945 жылы батып, мыңдаған адам қаза тапты. "СС генерал фон Штубен" – Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде Балтық теңізінде батып кеткен неміс жолаушылар лайнері, кейіннен неміс әскери-теңіз күштерінің қаруланған көлік кемесі. Ол 1923 жылы "Мюнхен" (неміс қаласы, кейде "Мюнхен" деп те жазылады) деп аталып, 1930 жылы генерал фон Штубен (Америка Тәуелсіздік соғысының әйгілі неміс офицері) деп, ал 1938 жылы "Штубен" деп аталды. Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде кеме әскерлерді орналастыруға арналған кеме ретінде, ал 1944 жылдан бастап қаруланған көлік ретінде пайдаланылды. 1945 жылдың 10 ақпанында "Ганнибал" операциясы барысында неміс әскери қызметшілерін, жараланған сарбаздарды және бежендерді эвакуациялаған кезде, советтік С-13 теңіз асты қайығымен торпедаланып, батып кетті. Шамамен 4000 адам осы оқиғада қаза тапты.

Ерте тарих

1923 жылы «Мюнхен» Германияның алғашқы трансатлантикалық жолаушылар лайнері болып құрылып, Бірінші дүниежүзілік соғыс аяқталғаннан кейін Нью-Йорк портына кірген тұңғыш кеме атанды. Ол 1923 жылғы шілдеде алғашқы трансатлантикалық сапарында келді.

1930 жылы өрт және бату

1930 жылғы 11 ақпанда «Мюнхен» Нью-Йорк қаласына тоқтағаннан және Германияның Бремен қаласынан келген саяхатынан жолаушыларды және экипаждың көп бөлігін түсіргеннен кейін, кемедегі бояу қоймасында өрт шығып, жылдам басқа да қоймаға тарады. Ауқымды өрт пен жарылыс салдарынан бес дабыл берілді және қаланың барлық өрт сөндіру техникасы өртенген кемеге жіберілді. Өртті тоқтату мүмкін болмады, кеме тоқтаған кемежайдың қасына батып кетті. Біраз уақыттан кейін кеме иесі оны «Генерал фон Штубен» деп атады.

Екінші дүниежүзілік соғыс

Қазір Steuben деп аталатын кеме 1939 жылы Kriegsmarine әскери-теңіз күштерінің тұру-жай кемесі ретінде қолданысқа енгізілді. 1944 жылы ол қарулы көлік кемесі ретінде міндетті түрде пайдаланылды, неміс әскерлерін Балтық теңізінің шығыс портына жеткізіп, жараланған әскерлерді Кильге қайтарып әкелді.

Ханнибал операциясы

"Стьюбен" және көптеген басқа кемелермен бірге, бұл қазіргі заманғы теңіз арқылы жасалған ең ірі эвакуацияның бір бөлігі болды. "Ганнибал" операциясы Дюнкерктегі британдық эвакуациядан операцияның масштабы және эвакуацияланған адамдардың саны бойынша басып өтті. 1945 жылдың қаңтар айының басында генерал-адмирал Карл Дёниц Германияның жақын арада жеңілетінін түсінді. Өзінің су асты мекемелерін сақтап қалуды қалап, ол 1945 жылдың 23 қаңтарында Балтық теңізіндегі Готенхафен портына (неміс оккупациясы кезіндегі Польшаның Гдыня қаласы мен порты) "Ганнибал" кодосымен батысқа эвакуациялау туралы шифрланған хабар жіберді. Сол кезде су асты мекемелері Балтық теңізінің порттарындағы кемелерде оқытылып, орналастырылды, көбінесе Готенхафенде. Кемелердің арасында , , "Ханса" және "Вильгельм Густлофф" болды. Операция кезіндегі шығындарға қарамастан, Қызыл Армияның Шығыс Пруссия мен Данцигке (қазіргі Польшаның Гданьск) шабуылынан бұрын екі миллионнан астам адам эвакуацияланды. 1945 жылдың қысында Шығыс Пруссиядан қашқан босқындар Кенигсберг қаласынан және Балтық елдері мен Шығыс Пруссияға кеңес әскерлерінің шабуылынан бұрын батысқа қарай бет алды. Мыңдаған адамдар Батыс Германияға, салыстырмалы түрде қауіпсіз жерге апарып баратын кемелерге міну үмітімен Балтық теңізіндегі Пиллау (қазіргі Балтийск, Ресей) портына қашты. "Стьюбен" осы мақсатта жіберілген флот құрамына кірді.